Z wudaća: wutora, 14 februara 2017
wutora, 14 februara 2017 13:00

Awtowy dom wopor paduchow

W Biskopičanskim awtowym domje na Carla Marija von Weberowej pobychu dźensa w nocy paduši. Wot dweju wosoboweju awtow wotšrubowachu woni wšitke kolesa. Z pomocu drjewjanych klinow su nowej jězdźidle typa Škoda trochu zběhnyli, zo móžachu kolesa wotćahnyć. Dodawar narunanskich dźělow je padustwo pytnył a hišće w nocy policiju informował. Kriminalisća pad nětko přepytuja. Awtowemu domej nasta něhdźe 1 000 eurow škody. Foto: Rocci Klein

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 14 februara 2017 13:00

Lěs zamołwiće wobhospodarjeć

Dźěwin (AK/SN). Statny zawod sakski lěs chce komunalny lěs Dźěwinskeje gmejny dale zamołwiće wobhospodarjeć. „Drjewo plahować a wužiwać dyrbi so po móžnosći dokładnje planować“, podšmórny rewěrowa hajnica Annett Hornschuh na zašłym posedźenju gmejnskeje rady.

Dźěwinscy gmejnscy radźićeljo wobzamknychu lěsny plan hač do lěta 2025, w kotrymž su wšelake naprawy zapisane. Na 22 hektarach chcedźa lěs hladać, potajkim štomy woznamjenjeć, so wo jich wjerški starać a na porjad w lěsu dźiwać. Na štyrjoch hektarach chcedźa drjewo žnjeć a na pjeć hektarach maja so wosebje młode štomiki hladać. Dohromady wočakuja rozrost drjewa wo 2 200 kubiknych metrow, z toho chcedźa 1 500 kubiknych metrow wužiwać. „Hdyž po­tajkim 700 kubiknych metrow w lěsu wostanje, je to derje za jeho wuwiće“, Annett­ Hornschuh zwurazni.

W nadawku Dźěwinskeje gmejny stara so statny zawod wo 44 hektarow ­komunalneho lěsa. Ně­hdźe 17 procentow štomow je 41 do 60 lět stary.

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 14 februara 2017 13:00

Najwyša „wěža“ bórze padnje

Tepjernja w Ćichońcy „zymna rezerwa“ – Klětu započnu ju torhać

Budyšin (UM/SN). Bohata wěža, Lawska wěža, Stara wodarnja – Budyšin so často město wěžow mjenuje. „Wěža“, kotruž wjetšina wopytowarjow jako prěnju wuhlada, je 110 metrow wysoka tepjernja w Ćichońcy a njeje runjewon turistiska atrakcija. Bórze pak so wona zminje.

Jako započa 1981 prěni kotoł dźěłać, drje sej nichtó myslił njeje, zo by za te­hdyši čas přikładna tepjernja w Budyskim měšćanskim dźělu Ćichońca (Teichnitz) jeno starobu 36 lět docpěła. W tychle lětdźesatkach so wobraz wjace hač sto metrow wysokeho wuhenja, kiž tepjernju kaž tež susodnu platownju přesahowaše, Budyšanam kaž tež wopytowarjam města do wědomja zašćěpi.

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 14 februara 2017 13:00

Policija (14.02.17)

Horcy popjeł wina był

Nowe Město. Popjeł z kachlow dyrbiš najprjedy wochłódnić dać, prjedy hač směš jón do wotpadkoweho sudobja sypnyć. To wě nětko tež wobsedźer ležownosće w Nowym Měsće nad Sprjewju. Pola njeho bě so horceho popjeła dla wotpadkowe sudobjo palić započało. Płomjenja wupřestrěchu so wottam na třěchu garaže. Wohnjowi wobornicy pak je spěšnje po­dusychu. 56lětneho wobydlerja dyrbjachu lěkarsce zastarać.

wozjewjene w: Policija
wutora, 14 februara 2017 13:00

Při busowym zastanišću cło zběrali

Nimale 40 wobydlerjow je minjenu sobotu w Mułkecach camprowało. Lědma w jednej wsy Slepjanskeje wosady so telko dźěći na tymle nałožku wobdźěli. Organizował bě jón znowa wjesny klub z podpěru wohnjowych wobornikow. Busowe zastanišćo słužeše runje zašłym lětam jako cłowna stacija, hdźež mějachu nimojěducy swój obolus zapłaćić. Nazběrane pjenjezy wužiwaja za najwšelakoriše zarjadowanja w běhu lěta. Camprowarjow přewodźachu Łužiscy dujerscy muzikanća z Wjelceje, kotřiž su cyłu čaru wosom kilometrow sobu kročili. Foto: Jost Schmidtchen

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 14 februara 2017 13:00

Zwučuja za oratorij „Podlěćo“

Chór 1. serbskeje kulturneje brigady přebywa wot njedźele w zwučowanskim lěhwje w čěskich Hejnicach, kotrež Załožba za serbski lud podźělnje spěchuje. 65 šulerjow a šulerkow wužiwa swoje prěnje prózdninske dny za to, zo bychu sej zhromadnje ze swojim nawodu Friedemannom Böhmu połožili zakłady dalšeho wjetšeho projekta tohole šulskeho lěta. Je to oratorij „Podlěćo“ Handrija Zejlerja a Korle Awgusta Kocora. Twórba ma zaklinčeć 11. junija 2017 w Róžeńčanskej putniskej cyrkwi. Orchester Serbskeho ludoweho ansambla budźe chór přewodźeć. Wězo zwučuja a skrućeja chórisća tež dalše twórby, kotrež su młódšim spěwarjam a spěwarkam nowe, ale słušeja do repertoira brigady. Mjezynarodny centrum za duchowne wobnowjenje w Hejnicach skići jej hižo wjacore lěta idealne wuměnjenja chutneho dźěła, ale tež wočerstwjenja. Tak organizuja sej šulerjo na přikład we wječornej zabawje škotowy turněr, a po cyłym domje je słyšeć wjesołe spěwanje. Swoje proby zakónča jutře, srjedu, připołdnju w cyrkwi a z dźaknym spěwom personalej.

Rejza Šěnowa

wozjewjene w: Serbski powěstnik
wutora, 14 februara 2017 13:00

Pruwowanski čas z wuměnjenjemi

Budyšin (SN). K jednomu lětu jastwa z pruwowanskim časom je Budyske hamtske sudnistwo wčera 20lětneho muža zasudźiło. Wumjetowachu jemu, zo bě so před lětom hromadźe ze znatymaj při wohenju w planowanym domje za požadarjow azyla w bywšim Budyskim hotelu „Husarenhof“ přikazam policije spřećiwjał.

wozjewjene w: Lokalka
Na haće mjez Sernjanami a Nowoslicami su minjenu sobotu a njedźelu lodohokej hrali. Nastajichu sej wrota na lód a zamiškrichu na kromje hata wohenčk, zo bychu so w přestawkach při nim zwohrěli. Marko Róbl tule nadběhuje, Toni Cyž (nalěwo) a Tilo Žur (před wrotami) jeho wobkedźbujetaj. Po krutych zmjerzkach tołsty lód na haće hišće dźeržeše. Foto: Beno Šołta

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 14 februara 2017 13:00

Michał Frencel

Dźensa před 350 lětami narodźi so farar a pěsnjer Michał Frencel farskej swójbje w Budestecach. Jeho nan Michał njebě jeničce duchowny, ale tež rěčespytnik, prěni přełožer Noweho zakonja a tuž znaty jako załožićel hornjoserbskeje spisowneje rěče. Dźesać lět młódši bratr Abraham bě tohorunja dušepastyr, sławny stawiznar a sorabist. Po maturiće w Budyšinje studowaše Michał Frencel-młódši pjeć lět teologiju we Wittenbergu a skónči jako magister. Wot lěta 1695 hač do 1725 bě wón z woblubowanym serbskim fararjom w Čornym Chołmcu, hdźež je na wjelestronske wašnje serbske wosadne žiwjenje spěchował. Po tym bě hač do smjerće 1752 duchowny Janskeje cyrkwje w susodnych Wojerecach, hdźež bu pochowany. Kaž druzy muscy Frenclec swójbni je tež wón serbsce, łaćonsce a němsce pěsnił, zwjetša składnostne basnje. Hižo jako student we Wittenbergu spisa wuznaće k nahladnosći serbstwa „De idolis Serborum“. Zachowana je mjez druhim jeho serbska pěseń z lěta 1701, kotruž je wón nanej k połstatemu jubilejej­ ordinacije jako farar w Kózłom wěnował. Manfred Laduš

wozjewjene w: Spomnjeće
wutora, 14 februara 2017 13:00

Ze zwjazkowej kanclerku so zetkali

Na předwječoru njedźelnych wólbow zwjazkoweho prezidenta w Berlinje su so łužiscy čłonojo zwjazkoweje zhromadźizny a dalši politikarjo ze zwjazkowej kanclerku Angelu Merkel (CDU, srjedźa) zetkali. K nim słušachu mjez druhim Wojerowski wyši měšćanosta Stefan Skora (CDU, 2. wotprawa), nawodnica Šule za delnjoserbsku rěč a kulturu Choćebuz Uta Henšelowa (4. wotprawa), zapósłanča zwjazkoweho sejma Marja Michałkowa, sakski ministerski prezident Stanisław Tilich a zapósłanc Sakskeho krajneho sejma Marko Šiman (wšitcy CDU). Foto: Tobias Gebhardt

wozjewjene w: Politika

nawěšk