Aus der aktuellen Ausgabe vom Montag, 10 September 2018
Montag, 10 September 2018 14:00

Zajimawe pro a kontra wočakować

Njebjelčicy/Chrósćicy (SN/at). Dźensa popołdnju w štyrjoch skónči so doba, zo móžachu serbske towarstwa kandidatow za wólby Serbskeho sejma namjetować. Sydom wosobow je spěchowanske towarstwo Smy z.t. wčera w Njebjelčicach nominowało. Su to Dirk Mark, wědomostnik z Hogrozneje (Ogrosen) pola Wětošowa, Cornelia Šnipa, wodźerka hosći a terapeutka z Ptačec, Handrij Wjenk, diplomowy překupc z Rakec, historikar Alexander Pólk z Budyšina, Gerat Šram, diplomowy inženjer z Koćiny, Christof Haenel, socialny pedagoga ze Sedlišća, měšćanskeho dźěla Złeho Komorowa, a rjemjeslnik Pětr Janak z Wuskidźe (Weiß­keißel). Z pomocu skupiny swójskich podpěraćelow chce Dirk Pawlik z Myšyna pola Bórkowow kandidować. „Sym so pola wólbneho nawody dr. Domaški wobhonił, hač je tež na hinaše wašnje móžno wosoby namjetować hač jeno přez towarstwa. Nimo toho je mi moja strona CDU podpěru přilubiła“, rjekny mějićel młyna našemu wječornikej.

Veröffentlicht in Politika
Montag, 10 September 2018 14:00

Bullmann: EU sobu wina

Brüssel/Stockholm (dpa/SN). Europski politikar SPD Udo Bullmann widźi w zaprajenju EU jednu přičinu, zo so prawicarscy populisća w Šwedskej zesylnjeja. „Njewěrju, zo móžemy kaž dotal dale činić“, rjekny šef socialdemokratow w parlamenće EU hladajo na migracisku politiku w rozhłosu. Při wčerawšich wólbach w Šwedskej běchu socialdemokraća z 28,4 procentami najšpatniši wuslědk minjenych sto lět docpěli. Prawicarskopopulistiscy Šwedscy demokraća móžachu ze 17,6 procentami jasnje přidobyć a su nětko třeća najsylniša móc.

Talibanojo zapěranišćo zdobyli

Kabul (dpa/SN). Radikalnoislamscy talibanojo su minjenu nóc wjacore wojerske institucije na sewjeru Afghanistana zdobyli. Wojerske zapěranišćo, policajska straža a wjacore kontrolnišća w prowincnej stolicy Sar-e Pul su nětko pod kontrolu talibanow, po tym zo běchu ju zběžkarjo z třoch směrow nadběhowali. We wojerskej kasernje je hišće 300 wojakow, ke kotrymž nimaja zwisk. Znajmjeńša 17 wěstotnych mocow je žiwjenje přisadźiło.

Skorža přećiwo VW

Veröffentlicht in Politika
Montag, 10 September 2018 14:00

Tři premjery na turneji

LND předstaja nazymske nowostki ducy po Łužicy

Ralbicy (SN/bn). Ludowe nakładnistwo Domowina je dźensa rano z knižnej premjeru swoju tradicionalnu čitansku turneju zahajiło. W Serbskej zakładnej šuli Ralbicy předstajichu wudawaćelka a jednaćelka LND Marka Maćijowa a třo awtorojo nowu antologiju „Hura, prózdniny“. Křesćan Krawc čitaše za šulerjow 2. lětnika wujimki ze swojeho powědančka „Hana a jeje přećel“, Pětr Šołta zbliži chowancam 3. lětnika swój tekst „37LPZB7U45 pódla malenoweho kerka“, Dorothea ­Šołćina prezentowaše holcam a hólcam 4. lětnika swoju powědku „Sym zaso tu“. Šulerjo spisowaćelam napjeće připosłuchachu, a z wotmołwami na prašenja na přikład Pětra Šołty – jeho do směra sciencefiction chabłacy tekst wopřijima někotre komplikowane techniske wurazy – woni pokazachu, zo jich jewjace so temy zajimuja a zo běchu wćipni, kak so stawizna wuwije.

Veröffentlicht in Kultura
Na wobydlerskim swjedźenju zwjazkoweho prezidenta Franka-Waltera Steinmeiera w Berlinskim hrodźe Bellevue je so kónc ­tydźenja tež mjeńšinowy sekretariat wobdźělił. Ze swojim stejnišćom informowachu wo Frizach, Danach, Sintach a Romach kaž tež wo Serbach. W tym zwisku wopyta jich minjeny pjatk tež sakski ministerski prezident Michael Kretschmer (CDU, srjedźa). Serbow prezentowaštaj tež předsyda Domowiny Dawid Statnik (2. wotprawa) a Kito Ela (nalěwo) Foto: Judit Šołćina

Veröffentlicht in Politika
Montag, 10 September 2018 14:00

„Kak jednore to poprawom je“

Z předsydku frakcije Zwjazka 90/Ze­lenych w zwjazkowym sejmje Katrin Göring-Eckardt je na jeje njedawnym wopyće w Budyšinje Axel Arlt rěčał.

Kak wažne su Wam štyri awtochtone narodne mjeńšiny w Němskej za Europu?

K. Göring-Eckardt: Wone su mały kosmos za něšto wulke, štož w Europje mamy. Móžemy zhromadnje žiwi być, tež hdyž smy rozdźělni a z rozdźělnymi rěčemi. Widźo w Serbskim muzeju historiske wuwiće, pytnych, zo běchu přeco zaso pospyty to znjewužiwać. Je bohatstwo, zo ludźo dwurěčnje wotrostuja, zo woni swójsku tradiciju a kulturu pěstuja.

Što je Was wosebje zajimowało?

K. Göring-Eckardt: Sym so často za pěstowarnjemi a šulemi wobhonjała, za dźiwadłom. Jako zwjazkowa politikarka znaju prašenje, kak so scyła što spěchuje. Bohatstwo serbskeje kultury a rěče mamy zachować a ludźom za to dźakowni być, zo jej dale dawaja. A zo tež młodźi ludźo so nětko rozsudźeja wjace k tomu přinošować. Měli sej wuwědomić, zo nas tajke prócowanja wobohaćeja.

Mjeńšinowa rada frakcijam w zwjazkowym sejmje poruča, powołać rěčnika za naležnosće mjeńšin. Štó je to pola Was?

Veröffentlicht in Rozmołwa
Montag, 10 September 2018 14:00

Wuprajenje cofnyli

Vatikan (B/SN). Vatikan je kritiske wuprajenje bamža Franciskusa, za homoseksualne dźěći pytać psychiatrisku pomoc, cofnył. „W dźěćatstwje maš tójšto, štož hodźi so z psychiatriju činić“, rjekny bamž na wróćolěće z Irskeje. W statemenće Vatikana tele słowa pobrachuja. Njejsu mysle swjateho wótca sfalšować chcyli, kaž rěčnica zdźěli. Franciskus nochcyše rjec, zo je homoseksualita chorosć, ale „zo dyrbi so hladać, kak so wěcy na psychologiskej runinje předstajeja“. Tajka „homoseksualna powěsć“ bamža je „jěre přesłapjenje“, praji čłon předsydstwa zwjazka homoseksualnych LSVD Henny Engels.

W lěće 2013 bě bamž hišće­ přećiwo diskriminaciji homoseksualnych wustupował a za mjezsobnu akceptancu wabił.

Spřećiwja so podhladej

Veröffentlicht in Cyrkej a swět
Montag, 10 September 2018 14:00

Wočakuja wujasnjenje Maaßena

Berlin (dpa/SN). Po dwělomnych wuprajenjach Hansa-Georga Maaßena k rozměram přećiwo wukrajnikam měrjacych so namócnosćow w Kamjenicy nadźija so zwjazkowe knježerstwo wot nawody zwjazkoweho zarjada za wustawoškit wujasnjenja. Zwjazkowy minister za nutřkowne naležnosće Horst Seehofer (CSU) wočakowaše w běhu dnja wot Maaßena po swójskich informacijach wopodstatnjenje za jeho tezy. Kaž je Maaßen nowinarjam rjekł, nima wón žanych spušćomnych informacijow, zo bě w Kamjenicy k honjeńcam na wukrajnikow dóšło. Wotpowědny widejo, kotryž to w interneće dokumentuje, móhł falšowany być. Maaßen rěčeše wo „zaměrnych wopačnych informacijach“. Zwjazkowa kanclerka Angela Merkel (CDU) jeho słowa wotpokazała.

Veröffentlicht in Politika
Montag, 10 September 2018 14:00

Demonstracija po smjerći muža

Köthen (dpa/SN). Po zwadźe mjez wjacorymi mužemi w saksko-anhaltskim Kö­thenje a po smjerći 22lětneho wobydlerja města chcyštaj nutřkowny minister Holger Stahlknecht a justicna ministerka Anne-Marie Keding (wobaj CDU) w běhu dnja dalše nadrobosće wozjewić. Sobotu wječor je policija dweju muži z Afghanistana zajała. Wumjetuja jimaj ranjenje ćěła ze smjertnym wukóncom. Hižo wčera zamołwići zdźělichu, zo bě 22lětny z Köthena na zaprajenje wutroby zemrěł a nic na sćěhi rozestajenja.

Najebać to wobdźěli so wčera něhdźe 2 500 ludźi na demonstraciji, ke kotrejž běchu prawicarske skupiny namołwjeli. Hladajo na nazhonjenja w Kamjenicy, hdźež bě k namócnosćam dóšło, bě policija přihotowana, po tym zo běchu přidatne mocy z Delnjeje Sakskeje a Berlina přijěli. Zarjadowanje bě z městnami agresiwne, jako wobdźělnicy přećiwo wukrajnikam měrjace so parole wołachu. Nimo toho buchu wjacore wosoby nadběhowane, kotrež demonstraciju z mobilnym telefonom filmowachu. Policija spěšnje zakroči. Něhdźe 200 wosobow je so k přećiwnej demonstraciji zhromadźiło.

Veröffentlicht in Politika
Montag, 10 September 2018 14:00

Załoža zhromadny institut

Mjezu překročacy projekt Viadriny a Poznańskeje uniwersity

Frankfurt n.W./Słubice (RD/SN). Europska uniwersita Viadrina w Frankfurće nad Wódru a Uniwersita Adama Mickiewicza w Poznanju chcetej klětu mjezu překročace kubłanišćo a slědźenišćo załožić, kotrež ma so z wužadanjemi digitalizacije towaršnosće a hospodarstwa zaběrać. To stej uniwersiće kónc tydźenja zdźěliłoj. Minjene lěta běštej wobě wo załoženju zhromadneje fakulty jako jónkrótne mjezu překročace bilateralne wysokošulske kubłanišćo jednałoj.

Planowana jendźelskorěčna institucija „European New School for Digital Studies“ změje swoje hłowne sydło w Słubicach, susodnym měsće Frankfurta. Prěnich studentow móhli w zymskim semestrje 2019/2020 přiwzać. Poskićeć chcedźa studijny směr „Master of digital Entrepreneurship“. Perspektiwisce planuja dalše studijne směry. Zdobom chcedźa atraktiwny uniwersitny wobswět wutworić, kiž studowacych runje tak kaž doktorandki a doktorandow tež slědźerki a slědźerjow přiwabja, wuchadźa ze zdźělenki wysokošulskeju kubłanišćow.

Veröffentlicht in Politika
W Budyšinje je so na jubilejnym 25. Budyskim měšćanskim běhu 2 064 sportowcow wobdźěliło a na 12. HOYWOJ cityjowym běhu we Wojerecach samo 2 212. W Budyšinje za nowy rekord cyle dosahało njeje, we Wojerecach bě to porno lońšemu 450 běharjow wjace. W sprjewinym měsće na přikład wobsadźi Jurij Nuk z Budyšina 2. městno w swojej starobnej skupinje na čarje 5,5 kilometrow, w swojimaj starobnymaj klasomaj docpěštaj Budyšan Leo Čórlich 3. městno na čarje 5,5 km a Budyšanka Katja ­Žurec na 1 200 m tohorunja 3. městno. Foto: Jörg Stephan

Veröffentlicht in Sport

Anzeige