Berlin (dpa/SN/K). W aferje nastupajo Zwjazkowu tajnu słužbu (BND) so zwuk SPD napřećo koaliciskemu partnerej zesylnja. „Kanclerka Angela Merkel njemóže najnowše dopóznaća w tejle naležnosći wot sebje wotstorkować“, rjekny wicešef strony Ralf Stegner. Šef frakcije Lěwicy Gregor Gysi je sej w telewiziji ARD žadał, zo ma kanclerka před wuběrkom NSA wuprajeć. Zwjazkowa tajna słužba je ameriskej po wšěm zdaću wjele lět pomhała, politikarjow EU a europske koncerny wobčušleć. Obmanka Lěwicy w přepytowanskim wuběrku NSA Martina Renner chce, zo přepodadźa hač do kónca tydźenja parlamentej spionažne lisćiny NSA. Hewak budźe skóržba zapodata.

Chce swój status wobchować

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

Choćebuz (HA/SN). W Braniborskej hižo dlěje wo noworjadowanju wokrjesow diskutuj­a, štož na kóncu rěka, zo ma jich přichodnje mjenje być. We wobłuku reformy je předwidźane, zo zhubja města Choćebuz, Brandenburg a Frankfurt nad Wódru swój dotalny status „bjezwokrjesneho města“. Jeničce braniborska stolica Podstupim ma dale prawo měć, zo njeje ze žanym wokrjesom kruće zwjazana.

Potrjechene tři města pak so planam krajneho knježerstwa wobaraja. Čłonojo Choćebuskeje měšćanskeje rady su tuž na minjenym posedźenju wo tym wuradźowali. W tym zwisku schwalichu deklaraciju, z kotrejž žadaja sej za wulku łužisk­u metropolu Choćebuz dalši bjezwokrjesny status a tak politisku samostatnosć. Radźićeljo skedźbnjeja na to, zo je město na politiskim, hospodarskim a kulturnym žiwjenju mjeztym připó­znate srjedźišćo Delnjeje Łužicy. Tónle nadawk­ móže najlěpje dale wupjelnjeć, wostanje-li bjezwokrjesne.

Ćahi tydźeństejo wostanu

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:
Berlin (dpa/SN/K). Na kolijach železnicy prawdźepodobnje chětro woćichnje. Dźěłarnistwo lokomotiwnikow (GdL) chce w tarifowym konflikće z Němskej žele­znicu nimale cyły tydźeń stawkować a za tón čas železniski wobchad zastajić. Dźensa popołdnju wostachu nakładne ćahi stejo, wot jutřišeje nocy hač do njedźele we wosobowym wobchadźe. Žele­znica je nuzowy jězbny plan zdźěłała, přiwšěm wjele ćahow wupadnje. Pućowacy dyrbja tuž z njewěstymi zwiskami ličić. Wospjetna stawkowa akcija GdL w zjawnosći njespokojnosć a njezrozumjenje jenož tohodla njezbudźa, zo je na tak dołhi čas kaž hišće nihdy posta­jena, ale wosebje tež, dokelž bě Němska železnica minjeny štwórtk nowy tarifowy poskitk předpołožiła. Chcyše lokomotiwnikam wot 1. julija mzdu wo 4,7 procentow w dwěmaj schodźenkomaj zwyšić a 30. junija jónkrótny bonus 1 000 eurow płaćić. Dokelž bě předsyda GdL Claus Weselsky to wotpokazał, medije tukaja, zo dźe jemu skerje wo móc hač wo dobro lokomotiwnikow.

Dźeń dźěła,ale tež zabawy

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

Wot Němskeho zwjazka dźěłarnistwow (DGB) organizowane lětuše mejske swjedźenje stejachu tež we Łužicy w znamjenju jubileja. Před 125 lětami swjećachu 1. meju prěni raz po wšěm swěće jako „dźeń protesta a wopomi­nanja“.

Budyšin/Wojerecy (SN/at/JK). Pod hesłom „Dźěło přichoda wuhotujemy my“ měješe wobwodny nawoda IG metal Berlin-Braniborska-Sakska Olivier Höbel narěč na mejskim swjedźenju DGB w Bu­dyšinje. Rěčnik zakitowaše zawjedźenu minimalnu mzdu w Němskej a je kritiku dźěłodawarjow na njej njesměrneje běrokratije dla jako „dospołny njezmysł“ wotpokazał. Dale přiwobroći so Höbel renće ze 67 lětami. „Renta dyrbi dosahać, zo móžeš žiwy być, hewak hrozy chu­doba w starobje.“ Tomu zadźěwać je nadawk socialnozawěsćenskeje renty a stata. Jako njeakceptabelny přećiwk k tomu mjenowaše dźěłarnik minjenu srjedu wobzamknjenu rentu za zapósłancow Sakskeho krajneho sejma z 63 lětami resp. po 15lětnym skutkowanju.

Pruwuja přećah

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

Budyšin (SN/JaW). Rada Załožby za serbski lud chce móžne přeměstnjenje Bu­dyskeje Serbskeje kulturneje informa­cije (SKI) ze Serbskeho domu do Röhrscheidtoweje bašty na terenje Serbskeho ludoweho ansambla pruwować. Tole rjekny předsyda załožboweje rady Jan Budar žurnalistam po posedźenju gre­mija w sprjewinym měsće.

Jan Budar skedźbni wuraznje na to, zo „je přeměstnjenje SKI dotal jenož namjet“. K naležnosći chce załožbowa rada najprjedy koncept zhotowić dać, kotryž ma jako zakład za rozsud wo přećahu SKI słužić. W koncepće ma so mjez druhim wobjednać, „kak móhli přeměstnjenje zwoprawdźić a što stanje so z dotal wu­žiwanymi rumnosćemi w Serbskim domje“, Budar rozłoži, „je to ryzy zdźěłanje móžnosćow, kotrež maja rozsud w na­ležnosći wolóžić. Zdobom smy do nadawka zapřijeli pasus, zo ma so konkretny nadawk za zdźěłanje koncepta, prjedy hač so přepoda, hišće raz ze serbskimi zastupjerjemi załožboweje rady wothłosować.“ Wo tym, hač SKI do Röhrscheidtoweje bašty přećehnje, chce rada załožby najzašo w nowembru rozsudźić.

Twori identitu

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

Podstupim (SN/at). „Najlěpši přikład za to­, zo regionalna identita tež kulturnu identitu kraja twori, je serbska kultura“, rjekny přisłušna ministerka Sabine Kunst (SPD) we wobłuku aktualneje hodźi­ny ke kulturnej identiće w Kraju Brani­borskej minjenu srjedu w Podstupimskim krajnym sejmje. „Cyły teritorij dźensnišeho Kraja Braniborskeje ma słowjanske korjenje. Hač donětka je serb­sko-němska zhromadnosć potajkim tworjacy aspekt braniborskeje identity. Tele kulturne wzajomne skutkowanja bóle wuwědomić, serbsku identitu skrućić kaž tež bikulturny charakter Łužicy zachować su za krajne knježerstwo naležnosć wutroby a zawjazk naraz.“

To a tamne (04.05.15)

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

„Lětaca ryba“ je šoferku wosoboweho awta we wuchodnej Łužicy chětro nastróžiła. 73lětna bě wčera rano na zwjazkowej dróze B 115 pola Wuskidźe nakładne awto přesćahnyła, jako něšto wothorjeka na prědnje wokno jeje jězdźidła zrazy a při tym škleńcu rozbi. Přiwołana policija namaka pozdźišo 35 centimetrow wulkeho karpa při dróze, z jasnymi slědami rubježneho ptaka. Tón bě rybu prawdźepodobnje w powětře zhubił, kaž w policajskej rozprawje rěka.

Pinčnicy, kucharjo a nošerjo kófrow su so wčera zaso na Berlinskim Kurfürstendammje wubědźowali. Něhdźe 2 500 ludźi sej swojorazne zarjadowanje wobhlada. Spěšnosć pak njebě wšitko. Kucharjo dyrbjachu při běhanju desert zhotowić, barkeeperojo napoj změšeć. Pažojo nošachu dźesać kilogramow ćežke kófry. Pinčnicy dyrbjachu na 400metrowskej čarje pjelnjene škleńcy balansěrować. Lětuši dobyćer barkeeperow bě hižo loni jako­ pinčnik wuspěšny, dokelž je w ho­telu wjelestronsce wukubłany.

Łužica (04.05.15)

Montag, 04. Mai 2015 geschrieben von:

Smědźa za šćěpjelom točić

Nysowa niwa/Freiberg (dpa/SN/ch). Wyši hórniski zarjad w Freibergu je dał zelenu swěcu za slědźenske točenja wo składźišća koporoweho šćěpjela. KGHM koporowa AG w Nysowej niwje (Neiße­aue) smě w postajenej rólnej płoninje za wobstat­kom kopora slědźić, kaž hórniski zarjad minjeny štwórtk zdźěli. Hórniske předewzaće slědźi hižo wot lěta 2008 za składźišćemi koporoweho šćěpjela we Łužicy. Dźěła w Nisowej niwje pak dyrbjachu přechodnje zastajić, dokelž běchu wobydlerjo spřećiwjenje zapodali. Woni widźachu strachi za wobswět. Wyši hórniski zarjad pak njewi­dźe­še žane pokazki na to a točenja dowoli.

Dokal ze železowym błótom?

Z wulkej wojerskej paradu swjeća dźensa w Ho-Chi-Minhowym měsće Vietnamje 40. róčnicu zakónčenja wójny. 30. apryla 1975 běchu jednotki sewjerovietnamskeje armeje Saigon, stolicu južneho Vietnama, zdobyli a tamnišich wojakow­ a jich ame­riskich pomocnikow wućěrili. Pozdźišo město přemjenowachu. We wójnje su hač do tři­ miliony Vietnamjanow padnyli. Foto: dpa/Le Quang Nhat

Hórske wsy w Nepalu bjez pomocy

Donnerstag, 30. April 2015 geschrieben von:
Kathmandu (dpa/SN/K). Sobotne zemjerženje sylnosće 7,8 w Nepalu je sej po najnowšich dopóznaćach skoro 6 000 mortwych žadało. W stolicy Kathmanduwje su pomocnicy 15lětneho pachoła ze sypnjeneho twarjenja wuchowali. Mjeztym zo do hłowneho a dalšich městow pomocnicy a nuzne wěcy za zastaranje přežiwjenych dochadźeja, su sta zničenych hórskich wsow dotal bjez kóždeje pomocy. Organizacije UNO trjebaja 550 milionow dolarow. Z nimi ma so w přichodnym štwórc lěće financować twar přebywarnjow za poł miliona ludźi, kotrymž je rženje 25. apryla bydlenje wzało. 70 000 twarjenjow bu zničenych a wjac hač 530 000 bydlenjow wobškodźenych.

Anzeige

  • Serbski komponist, hudźbnik a spěwar Měrćin Weclich je minjenu sobotu a njedźelu w Budyskim Kamjentnym domje přewšo wuspěšnje koncertował. Přeprosył bě sej za to mnohimi hosći kaž tež młodych talentow, kotřiž z nim zhromadnje na jewišću publikum zaho
  • Měrćin Weclich a Serbski młodźinski oktet - Martin Wetzlich und das Sorbische Jugendoktett
  • Měrćin Weclich a dźěćaca spěwna skupina Šumlabrum - Martin Wetzlich und die sorbischer Kindergesangsgruppe Schumlabrumm
  • Šumlabrum - Schumlabrumm
  • Šumlabrum - Schumlabrumm
  • Měrćin Weclich a młody hudźbnik Chrystof Mikławšk (wotprawa) – Martin Wetzlich und Christoph Mikwauschk (von rechts)
  • Jamila Hórnikec - Jamila Hornig
  • Matteo Hórnik - Matteo Hornig
  • Rejwarki a rejwarjo Serbskeho folklorneho ansambla Wudwor – Tänzerinnen und Tänzer des Sorbischen Folkloreensembles Wudwor
  • Live-hudźba je najlěpša - Live-Musik ist die allerbeste
  • Walentin Bjedrich při pianje - Valentin Bedrich am Piano
  • Kapała pod nawodom Malty Rogackeho (2. wotprawa) je live hudźiła - Malte Rogacki (2. von rechts) und Band spielten live
  • Měrćin Weclich a Měrko Brankačk (wotlěwa) – Martin Wetzlich und Mirko Brankatschk (von links)
  • Poradźenej kocnertaj - Zwei wirklich gelungene Konzerte