Bołharska haći

Montag, 23. November 2020 geschrieben von:
Sofija (ČŽ/K/SN). Jednanja wo přistupje Sewjerneje Makedonskeje k Europskej uniji je Bołharska blokowała. Wonkowna ministerka Jekaterina Gečewa-Zacharjewa po zeńdźenju ministrow za europske naležnosće poziciju Bołharskeje rjekny, zo wobsteja ze susodnym krajom diferency nastupajo rěč a stawizny. Sofija bě kónc oktobra připowědźiła, zo jednanja wo přistupje zahaći, jeli Sewjerna Makedonska njepřipóznaje, zo matej jeje narodna identita kaž tež jeje rěč bołharske korjenje. Bołharska tohorunja twjerdźi, zo so w makedonskich medijach wobstajnje antibołharska kampanja wjedźe. Nic naposledk je etniska mjeńšina na bołharskim teritoriju žórło zwady. Sewjerna Makedonska deklaruje ju za makedonsku, štož Bołharska raznje wotpokazuje. Sofija měni, zo buštej makedonska narodnosć a rěč w 20. lětstotku za čas wobstaća Juhosłowjanskeje federacije wu­tworjenej a zo bě so hač do lěta 1920 wjetšina wobydlerjow tamnišeho regiona za Bołharow měła.

Pomnikaj cyrkwje so sypnyłoj

Freitag, 20. November 2020 geschrieben von:

Vatikan reaguje na wumjetowanja pedofilnosće dla w pólskej cyrkwi

Waršawa. Hotowe zemjerženje je tele dny pólsku katolsku cyrkej střasło, kajkež drje tam hišće dožiwili njejsu. W tym zwisku stej so „pomnikaj“ sypnyłoj, kotrejž běchu sej Polacy přewšo česćili.

Pandemija ma na ludźi wuskutki

Freitag, 20. November 2020 geschrieben von:
Praha (ČŽ/K/SN). W Čěskej so koronapandemija póčnje negatiwnje tež na fyzisku a dušinu strowotu ludnosće wuskutkować. Ludźo bóle tołstnu, wjace kurja a su wjele husćišo depresiwni. To wuchadźa z woprašowanja agentury EMA Data. Z nim so wujewi, zo so ludźo w času cyłostatneje karanteny mjenje hibaja, při­wšěm wjace jědźa, často njestrowje so zežiwjejo, štož polěkuje tołstnjenju. Češa su w minjenych sydom měsacach přerěznje 6,5 kilogramow přibyli. W karantenje je 36 procentow dorosćenych přestało ćěłozwučować a sportować. Nimo młodych ludźi do 25 lět su so tež starše wosoby nad 55 nimale dospołnje do přidatneho pohibowanja wohladali. K njepohibowanju so kurjenje jako dalši rizikowy faktor přidawa. Nimale połojca kurjakow (dokładnje 44 proc.) z nich wuznawa, zo su w minjenych měsacach wjele časćišo hač do toho pachali, pjeć procentow je z kurjenjom scyła zaso započało. „Dobra powěsć wšak je, zo je tamna połojca kurjakow swój konsum cigaretow wobmjezowała“, hódnoći jednaćel mjenowaneje agentury Jiří Paták. „Mjenje kuri přede­wšěm generacija nad 55lětnych.“

Piwo a słódkosće nadal lubuja

Donnerstag, 19. November 2020 geschrieben von:

Marek Krawc rozprawja z čěskeje stolicy za Serbske Nowiny

Swjedźeń Boja wo swobodu a demokra­tiju předwčerawšim, wutoru, swjećachu Češa koronoweje pandemije dla skerje doma, hačrunjež je połoženje nastupajo nowonatyknjenja hižo poměrnje přehladne. Minjenu póndźelu zwěsćichu ­lěkarjo 5 406 dalšich inficěrowanych, 642 mjenje hač tydźeń do toho. 6 592 pacientow lěkuja w chorownjach susodneho kraja, pólnu chorownju z 500 łožemi a intensiwnej staciju donětka ani njetrjebachu.

Tež prezident so natyknył

Dienstag, 17. November 2020 geschrieben von:
Kijew (UŽ/K/SN). Ukraina słuša k tym europskim statam, w kotrychž koronapandemija sobu najhórje zachadźa. W zašłym tydźenju je so wšědnje wjace hač 13 000 ludźi natyknyło. Aktualnje maja 276 857 schorjenych, rozprawja dźenik Ukrainska Prawda. W kraju z 42 milionami wobydlerjow je so wot wudyrjenja krizy w nalěću hač donětka 525 176 ludźi natyknyło. Wjace hač 9 500 z nich je zemrěło. Po ukrainskej agenturje Unian bu tež prezident Wolodymir Zelenskij pozitiwnje testowany a je so tohodla do chorownje podać dyrbjał. Do chorownje je tohorunja šef prezidialneje kenclije přišoł. Knježerstwo je rjad naprawow postajiło, kiž maja tomu přinošować, zo so dalši nahły přirost pandemije zaborzdźi. Mjez druhim su wot 14. nowembra hač do kónca měsaca za cyły kraj kónctydźenske karanteny postajene. Minister za strowotnistwo Maksym Stepanow je ze wšej chutnosću na to pokazał, zo so situacija jenož zmištrować da, hdyž kóždy pomha. Naležnje wón wobydlerjow napomina, kruće dodźeržeć wosebje hygieniske prawidła – nosyć nahubnik, měć wotstawk mjez wosobami sej ruce myć.

Sudnicy wukaz wotpokazali

Montag, 16. November 2020 geschrieben von:

Praha (dpa/SN). Sudnistwo w Praze je powšitkownu winowatosć, wužiwać nahubnik we wšěch nutřkownych rumnosćach a pod hołym njebjom w Čěskej, ­jako „njedosahajcy wopodstatnjenu“ wotpokazało. Zakonjedawar ma hač do 21. nowembra składnosć, to nachwatać a wukaz wotpowědnje změnić, zdźěli rěčnica Praskeho měšćanskeho sudnistwa. Hawak je rjadowanje njepłaćiwe.

Sudnistwo nima wotpohlad, strachi koronawirusa złahodnić, sudnicy po­twjerdźichu. W teksće wukaza pak pobrachuja „konkretne, zrozumliwe a z faktami podkładźene rozmyslowanja“, kajki wužitk maja přiwótřene naprawy měć. Winowatosć wužiwanja nahubnika we wobłuku wobtwarjenych sydlišćow a we wšitkich nutřkownych rumnosćach Čěskeje płaći wot 21. oktobra.

Minjeny pjatk běchu čěske zarjady 7 874 koronainfekcijow w běhu 24 hodźin registrowali. Wot spočatka pandemije je 5 755 ludźi w zwisku ze scho­rjenjom na koronawirus zemrěło. Čěska leži ze statistisce 1 331 nowoinfekcijemi na 100 000 wobydlerjow po cyłej Europje na wodźacym městnje.

Namóc na dnju njewotwisnosće

Freitag, 13. November 2020 geschrieben von:

Pólscy nacionalisća najebać zakaz po Waršawje pochodowali

Waršawa. Namócnosće a rozestajenja mjez nacionalistami-prawicarjemi na jednym a policiju na tamnym boku předwčerawšim we Waršawje pólsku zjawnosć a medije chětro zaběraja.

Najebać zakaz běchu tysacy nacionalistow a prawicarjow na tak mjenowanym „pochodźe njewotwisnosće“ po Waršawje ćahnyli. Policisća zasadźichu sylzopłun a gumijowe kulki. Při rozestajenjach so wjacori z nich zranichu. Demonstranća mjetachu kamjenje a praskotaki na zastojnikow. Přihotowała bě akciju organizacija Pochod njewotwisnosće, kiž wudźeržuje wuske styki k prawicarskej stronje Konfederacija. Ta je z jědnaće zapósłancami w sejmje zastupjena.

Koronapandemije dla bě Waršawski wyši měšćanosta Rafał Trzaskowski demonstraciju zakazał. W Pólskej njejsu tuchwi­lu žane zarjadowanja z wjace hač pjeć wosobami dowolene. Organizato­rojo ludźi tuž namołwjachu, z awtami a motorskimi po Waršawje jěć. Mnozy z nich pak swoje jězdźidła w pobóčnych hasach wotstajichu a su pěši dale šli.

Knježerstwo dosć njewujasnja

Freitag, 13. November 2020 geschrieben von:

Praha (ČŽ/K/SN). Knježerstwo njeza­mó­že naprawy, wot njeho postajene přećiwo rozšěrjenju koronapandemije, jasnje dosć wopodstatnjeć. To měnitej nic mjenje hač dwě třećinje čěskeje ludnosće. Jenič­ce třećina ma za to, zo kabinet swoje kročele zjawnosći zrozumliwje předstaja. To wuchadźa z woprašowanja, kiž je zwěsćowarnja zjawneho měnjenja CVVM za Čěsku telewiziju přewjedła. Naprawam napřećo zaběra wšak najwjetši dźěl ludźi neutralnu poziciju: Něhdźe połojca respondentow sudźi zo kabinet něšto zdokonja derje a něšto špatnje.

Zo je so za wotstupjeneho Romana Prymule Brnjanski medicinar Jan Blátny (za ANO) z nowym ministrom strowot­nistwa stał, tomu přihłosuja tři pjećiny wobydlerjow. Něhdyšemu ministrej by přiwšěm 56 procentow woprašanych dowě­rjało. Lěpšu kwotu z 61 procentami ma jenož nutřkowny minister a předsyda centralneho krizoweho staba Jan Hamáček (ČSSD). Nastupajo negatiwne hód­noćenje „nawjedujetaj“ najwyšej statnikaj kraja – hłowje stata Milošej Zemanej wěri jeno hišće 32 procentow, premierej Andrejej Babišej wo nic wjele lěpšich 36 proc.

Sławny pryzlak sto lět

Mittwoch, 11. November 2020 geschrieben von:

Marek Krawc rozprawja z čěskeje stolicy za Serbske Nowiny

Po druhim tydźenju kruteje statneje karan­teny informowachu čěske medije wobydlerjow susodneho kraja wo prěnich wuspěchach w boju přećiwo koronawirusej. Reprodukciske čisło dale spaduje, minjenu sobotu zwěsćichu w Čěskej nowu hódnotu 0,9. To rěka, zo so spěšnosć rozpřestrěća noweje chorosće dale pomjeńša. W połojcy požnjenca, jako poča so wirus naraz spěšnje po cyłym kraju rozšěrjeć a ličby natyknjenych dramatisce přiběrachu, wozjewichu fachowcy hódnotu 1,6 reprodukciskeho čisła.

Wot samoho spočatka pandemije w nalětniku je w Čěskej 411 220 ludźi schorjeło, wjace hač połojca potrjechenych je mjeztym zaso strowa. Tuchwilu zwěsćeja strowotniske zarjady 168 800 natyknjenych, z kotrychž ma wjetšina jenož­ lochke symptomy. Ličba stacio­narnje hladanych woteběra. Aktualnje lěkuja 8 283 pacientow w chorownjach, 1 200 z nich ma ćežki přeběh infekcije. Nowe naprawy skónčnje skutkuja, byrnjež wone za kóždeho pozitiwny wuslědk njeměli.

Prawica sylna

Mittwoch, 11. November 2020 geschrieben von:
Praha (ČŽ/K/SN). W přitomnosći wuznawa so dobrych 22 procentow dorosćenych čěskich wobydlerjow k Lěwicy, wjace hač 33 procentow k prawicy a něhdźe 20 procentow k centrumej. Dolěwa chileja hłownje wolerjo KSČM, ČSSD kaž tež SPD, mjeztym zo wusměrjeja so doprawa předewšěm wolerjo ODS a TOP 09. W mjeńšej měrje su wolerjo Piratow a STAN doprawa orientowani. To wuchadźa z woprašowanja něhdźe tysac res­pondentow, kiž je agentura CVVM w septembru přewjedła. „Skerje z prawicu hač z lěwicu sympatizuja wolerjo ANO“. W padźe KDS-ČSL so wujewja, zo ma runje telko „lěwicarjow“ kaž „prawicarjow“, zo pak so přewažna wjetšina jeje při­wisnikow hewak dosrjedźa orientuje. Podźěl ludźi z lěwym nastajenjow z jeje starobu přiběra. Mjez ludźimi staršich hač 60 lět wučinja jich podźěl dwě třećinje. Porno tomu je to mjez woprašanymi hač do 45 lět jeničce dźesaćina. Zdźěłanosć po zdaću howi prawicy. Tak z wyšej zdźěłanosću podźěl ludźi z prawicowym zmyslenjom hladajcy rosće. Statistikarjo VCCM nic naposledk konstatuja, zo tež žiwjenski standard swoju rólu hraje.

Anzeige