Budyšin (SN/CoR). Ze zjawnym politiskim stejišćom skónči so wčera třidnjowska mjezynarodna konferenca Syće młodych akademikarjow-sorabistow w Budyskim Serbskim instituće. Pod hesłom „Plakat AfD znjewužiwa serbsku kulturu“ kritizuje sorabistiski dorost aktualnu kampanju AfD „Zwěr sej, Němska“. Tam je na jednym z plakatow widźeć žona w delnjoserbskej drasće. „Wona a serbske symbole so instrumentalizuja za to, zo by so Němska pokazała jako kraj, kotryž ma so zawrěć přećiwo kulturnym wliwam přez zapućowarjow. Wuprajamy so jasnje přećiwo znjewužiwanju serbskeje kultury za propagandu nacionalistiskeje, swětej zawrjeneje Němskeje, kotraž runje Serbam njemóže być z ‚alternatiwu‘“, rěka we wot Roberta Lorenca, dr. Theresy Jacobsoweje a Juliana Nyče w mjenje akademikarjow sorabistow podpisanej zdźělence. Mjeztym je so Lipšćanske towarstwo Sorabija na Facebooku ze stejišćom solidarizowało a Domowina je stejišćo w samsnym mediumje wozjewiła.

Dobra adresa najmjeńšim

Montag, 12. Juni 2017 geschrieben von:

W časach, hdyž su pěstowarske městna dźeń a požadaniše a někotražkuli młoda mać za móžnosću pyta, swoje dźěćo derje zastarane měć, su dnjowe maćerje posledni wućek a pomoc.

Jaseńca (JK/SN). Před dobrymi dźesać lětami je so Gabriela Měrćinkowa rozsudźiła, stać so z kubłarku. Jako dnjowna mać chcyše pomhać, dźěći w předšulskej starobje derje zastarać a staršim kaž tež přećeženym zjawnym pěstowarnjam zmóžnić, swoje winowatosće spjelnić. Wobžarowała Jasčanka swój rozsud ani wokomik njeje, byrnjež so swójbni tehdy na wosebite wobstejnosće hakle zwučić měli. Minjeny lětdźesatk je wona 37 dźěći na puć do zakładneje šule přiho­towała. Wšědnje zastaruje pjeć pjerachow a skići jim runje tajke wuměnjenja kaž zjawna pěstowarnja.

Na jubilejny swjedźeń minjeny pjatk přichwatachu starši dźěći, kotrež Měrćinkowa wokomiknje hlada, ale tež ći, kotřiž su swojich najmjeńšich w dobrymaj rukomaj zamołwiteje a dobreje kubłarki derje zastaranych wědźeli.

Předsydka Serbskeho šulskeho towarstwa Ludmila Budarjowa witaše dźensa čłonow staršiskeje iniciatiwy Kathleen Komolku, Simonu Haeberle a Ines Neumannojc (wotlěwa)­ do Pančičansko-­Kukowskeje Serbskeje zakładneje šule „Ćišinskeho“. Hosćo­ z Delnjeje Łužicy su so wo kubłanskim sy­stemje w Sakskej wobhonili. Dale wopytachu­ Wotrowsku pěstowarnju a Budyski Serbski gymnazij. Tohorunja dźensa wobhoništaj so šulski radźićel ze Statneho šulskeho­ zarjada Choćebuz Michael­ Koch a referentka w braniborskim ministerstwje za kubłanje Claudia Kosacojc­ na Budyskim Serbskim gymnaziju wo serbskim kubłanju. Foto: Feliks Haza

Jězba do módreho so wupłaćiła

Donnerstag, 08. Juni 2017 geschrieben von:
Budyšin (SN/MiR). Dobyćerskej rjadowni wubědźowanja redakcije „Płomjo“ stej so wčera na jězbu do módreho podałoj. „Sym zwoprědka wjetši bus skazał, tak zo maja wšitcy městno“, rjekny šefredaktor serbskeho dźěćaceho časopisa Pětr Šołta. 34 šulerjow poda so tak ze Šmitec wozydłownistwom do Slepoho. 1. lětnik Ralbičanskeje zakładneje šule sedźeše z wučerku Francisku Rachelinej runje tak w busu kaž šulerjo 4. lětnika Radworskeje zakładneje šule „Dr. Marja Grólmusec“ z wučerku Rejzku Deleńkec. Wobaj lětnikaj stej so ze samospisanym spěwom wo myto prócowałoj. Běštaj jeničkej rjadowniskej cyłkaj z ideju za wosebitu gratulaciju časopisej. Radworčenjo su sej samo do Budyšina dojěli a před woknom redakcije před Serbskim domom widejo nawjerćeli. Při tym je jich nawoda Sakskeho wukubłanskeho a wupruwowanskeho kanala Budyšin Michał Cyž podpěrał. Dalša sekwenca je něšto dnjow pozdźišo w Radworju před starym dwórnišćom nastała. Nětko je spěw „Do Budyšina pojědźemy“ w archiwje Płomjenja zwěčnjeny. Tež Ralbičanscy šulerjo su sami komponowali.

Rěčne skupiny znowa definować

Donnerstag, 08. Juni 2017 geschrieben von:

Fachowcy wo perspektiwach diskutowali

Budyšin (SN/MiR). Rěčne skupiny k wuwučowanja po koncepciji 2plus maja so přichodnje hinak zestajeć. Wolóžić ma so z tym organizacija wučby serbšćiny na potrjechenych kubłanišćach. Na to su so wčera koordinatorki na 2plus-šulach ze zastupjerjemi Sakskeho statneho ministerstwa za kultus, Sakskeho kubłanskeho instituta (SBI) a Serbskeho šulskeho towarstwa dojednali. Přičina změny je, zo „dotalne postupowanje, skupiny po swójbnym pochadźe šulerjow zestajeć, hižo aktualnym potrjebam njewotpowěduje“, zwěsći zamołwity za serbske naležnosće w regionalnym zarjedźe Sakskeje kubłanskeje agentury Budyšin (SBAB) Bosćij Handrik.

Matteo Hórnik mjez najlěpšimi

Donnerstag, 08. Juni 2017 geschrieben von:

Budyšin (SN/mwe) Na zwjazkowym wubědźowanju „Młodźina hudźi“ je sej Matteo Hórnik z Měrkowa w finalu swjatki w Paderbornje w skupinje 1. městno wubědźił. Hromadźe z Johannu Schneegans ze Sandershausena (blokfleta) a Arnoldom Maklezovom z Hachenburga (akordeon) hraješe 13lětny Serb na klasiskej gitarje. Wot lońšeho septembra je Matteo šuler Weimarskeho hudźbneho gymnazija Belvedere a chodźi tam do 7. lětnika.

Z wusahowacym wukonom je tohorunja 16lětna šulerka Wojerowskeje hudź­b­neje šule Sarah Claudia Müller z Njedźichowa na 54. zwjazkowym finalu jedne z prěnich městnow dobyła. Hižo loni wobsadźi młoda spěwarka z Lukašom Čórlichom z Kulowa w dueće na wubědźowanju 2. městno. Mjez mytowanymi w Paderbornje bě tež dalši młody Serb. Tak wubědźi sej Dawid Wowčer z Radworja – šuler 10. lětnika Serbskeho gymnazija Budyšin – z dalšimaj instrumentalistomaj na pozawnje třeće myto. Cyłkownje bě so na zarjadowanju 2 700 holcow a hólcow z cyłeje Němskeje wobdźěliło.

Spěwanje ma so zwučować

Mittwoch, 07. Juni 2017 geschrieben von:

Zhorjelc (AK/SN). Nalětnje spěwy klinča po domje w Zhorjelcu-Klingewaldźe. Tam wotměwa so 6. fachowy dźeń kulturne kubłanje. Na jednej z dźěłarničkow po­kazuje kubłarkam a wučerkam spěwarka a spěwna pedagogowka Tanja Donatec z Budyšina, kak ma so spěwanje prawje zwučować. Wona formuje swoju hubu kaž ryba. To njeje muskulatura šije hižo tak kruta. „Podaš-li so do swěta spěwa a začuwaš-li, što spěwaš, móže ći to pomhać wobmyslenja přewinyć“, měni nawodnica dźěłarnički. Krok po kroku zbliža wona kubłarkam a wučerkam swět spěwa. Wone zwučuja zywać, zdychować, juskać a wokale wurjekować. Krótko na to imitěruja zwěrjata. „Wažne je hubu porjadnje wočinić. Při tym njesmě delnje čelesno­ napjate być“, Tanja Donatec rozjasnja. Hłuboko z brjucha bjerje wona energiju za spěwanje. „Bjerće so wróćo, njech spěwaja dźěći. Jako pedagoga nje­trjebaće stajnje sobu spěwać“, dawa wona pokiw za wšědny dźeń w pěstowarni a zakładnej šuli. Pokazuje dobre dźerženje ćěła a dychanje, štož so na dźěći přenjese. „Holcy a hólcy sej tójšto wothladaja. Spěwać je njeposrědnje z ćěłom zwjazane. Ćěło­ je naš instrument.

Wuměna šulow je skutkowna

Mittwoch, 07. Juni 2017 geschrieben von:
Radwor (SN/MiR). Na Radworskej Serbskej zakładnej šuli „Dr. Marja Grólmusec“ je dźensa mjezynarodny flair knježił. Šulerjo 4. lětnika wočakowachu hosći z Pólskeje. Šulerjo z partnerskeje šule z Rząsiny, kotraž nosy mjeno Alojs Andricki, su so na puć do Radworja podali. Šulerska wuměna, kotraž so w lěće zbóžnoprajenja Andrickeho 2011 zahaji, njese lěto wob lěto płody. „Mjezsobne wopyty dźěći su k tomu pohnuwali, sej ze staršimi a dalšimi swójbnymi do wotpowědneho susodneho kraja dojěć a sej wose­bitosće wotkryć“, rjekny nawodnica Ra­dworskeho kubłanišća Brigitta Grundmannowa. Na lětušim zetkanju njeje šula z Libereca pódla. Přičiny za to su pobrachowace financy. Tež dojednanje na zhromadny termin njebě lochke. Wšako běše dalši Radworski 4. lětnik w Slepom. Šulerjo wobdźělichu so na jězbje składnostnje 65. jubileja serbskeho dźěćaceho časopisa „Płomjo“. Tuž njemóžachu być hosćićeljo pólskim přećelam. Za to pak stejachu wyši šulerjo mjeńšim poboku. Woni běchu pólske a serbske dźěći na tři zaběry přeprosyli. Su z nimi jejka wóskowali, sej šulski muzej wobhladali a paslili.

Metafra čornych psow ju wužadała

Mittwoch, 07. Juni 2017 geschrieben von:

Mjena šulerkow, kotrež wuknu na gymnazijach we Wojerecach abo w Niskej, na dotalnych lisćinach lawreatow Lessingoweho šulerskeho pisanskeho wubědźowanja prawidłownje namakaš.

Lětsa je so jim Hannah Spinde přidružiła. Jako wubědźowanski přinošk je šulerka 10. lětnika Nišćanskeho Friedricha Schleiermacheroweho gymnazija čwělowacu stawiznu wo začućach winy spisała. Hižo nadpismo „Čorne psy“ čitarjej spo­srědkuje, zo tu njeń­dźe wo zwěrjata, ale wo wony wobraz za zły dušiny staw. Hannah rozprawja wo wólnej smjerći přećelki. Protagonistka čuje so za to zamołwita. Sama hraje z myslu, sej tež žiwjenje wzać. Metafra čornych psow bě šulerku inspirowała, so pjera jimać.

Hač do nocy ze serbskich knihow čitali

Dienstag, 06. Juni 2017 geschrieben von:

Budyšin (SN/MiR). 19 šulerjow 3. a 4. lětnika­ Ralbičanskeje, Radworskeje, Chróšćanskeje, Pančičansko-Kukowskeje a Worklečanskeje zakładneje šule su zańdźeny pjatk na sobotu nóc w Budyskim Dźiwadle na hrodźe přebywali. Tam wotmě so lětuša, mjeztym 11. čitanska nóc, kotruž Němsko-Serbske ludowe dźiwa­dło zhromadnje z Rěčnym centrumom WITAJ wuhotuje. „W běhu jenož dweju dnjow po wozjewjenju, běchu wšitke městna wobsadźene“, rjekny projektowa sobudźěłaćerka RCW Michaela Hrjehorjowa. Po zetkanju při Maćijowej wěži podachu so dźěći do dźiwadła. Tam hrajachu hry k mjezsobnemu zeznaću. Wjerškaj wječora běštej wopyt probow za lěćne dźiwadło a klankodźiwadłowe předstajenje. Nimo toho rozhladowachu so po domje. Při wšěm tym jim zastupjerka intendanta za serbske dźiwadło Madlenka Šołćic někotružkuli rumnosć pokaza, kotraž hewak přihladowarjam přistupna njeje. „Mnozy nawróća so po tymle zarjadowanju ze staršimaj na předstajenja NSLDź, dokelž maja čitanskeho zarjadowanja dla wosebity poměr k dźiwadłu, wšako su sej tu hižo raz zuby rjedźili a spali“, rozłožuje Michaela Hrjehorjowa.

Anzeige