10. raz do srjedźowěka so podać

štwórtk, 28. meje 2015 spisane wot:

Dešno (SN). 10. swjedźeń słowjanskeho srjedźowěka wotměje so zajutřišim a nje­dźelu, 31. róžownika, tradicionalnje posledni kónc tydźenja w meji, w Dešnje. Hnydom za tamnišim domizniskim muzejom móža so wopytowarjo na pućowanje do starodawnych časow podać, kaž zarjadnistwo Bórkowskeho hamta informuje. Tak prezentuja so swójby w lenowych a wołmjanych šatach tehdyšeho časa a wojowarjo w swojej bojowniskej drasće. Tónkróć budu w srjedźowěkowskim sydlišću Stary lud tež zemjenjo w drohotnej drasće widźeć. Prezentować chcedźa so tohorunja srjedźowěkowske skupiny ze wšeje Němskeje, z Pólskeje, Čěskeje, Běłoruskeje, Nižozemskeje a Danskeje. Mjez hudźbnymi ćělesami budźe lětsa tež hornjołužiska skupina Přezpólni. Wo ćělne derjeměće budźe postaran­e, wězo po srjedźowěkowskim wašnju. Załožba za serbski lud swjedźeń spěchuje.

Ludowe nakładnistwo Domowina swoje poskitki na polu nowych medijow dale rozšěrja. Wot dźensnišeho su Serbske Nowiny z nowym a wobšěrnišim internetnym wustupom online.

Budyšin (SN). Serbske Nowiny maja nowy dwurěčny serbsko-němski internetny poskitk. Wužiwarjo nańdu jón wot dźensnišeho pod www.serbske-nowiny.de pod nadpismom „Serbske Nowiny online“. Wšitke přinoški printwudaća su popołdnju tež w interneće přistupne, nic kaž dotal jenož wubrane artikle. „Tak je wšědnje kompletna nowina w syći, štož bě naš zaměr“, rozłožuje šefredaktor Serbskich Nowin Janek Wowčer. „Zdobom wotpowědujetej nakładnistwo a naš wječornik wjelelětnym žadanjam zjawnosće za šěršej prezencu serbskich medijow w interneće“, wón dodawa.

Miłoćicy (SN/CoR). Poprawom móhło towarstwo Kamjenjak po lońšej wuspěšnej 9. mjezynarodnej wuměłskej dźěłarničce w Miłočanskej skale lětsa mały jubilej swjećić. Hač pak docyła k dźesatemu zarjadowanju dóńdźe, njeje jasne. Financowanje njeje hišće zaručene, dźěłarnička steji tuž na hračkach.

Pozadk su mjez druhim nowe spěchowanske směrnicy kulturneho ruma Hornja Łužica-Delnja Šleska. Z nimi žada so při maksimalnym spěchowanju 37,5 procentow wyši swójski podźěl próstwarja. Za 10. mjezynarodnu dźěłarničku dósta towarstwo Kamjenjak z něhdźe 8 000 euram­i mjenje pjenjez hač wočakowane. Předsyda towarstwa Ludwig Pickert nochce so k tomu wuprajić. Wšako chcedźa najprjedy w předsydstwje a hromadźe z Njebjelčanskej gmejnu wo poło­ženju wuradźować. Hižo wot lěta 2006 zarjaduje Kamjenjak hromadźe z gmejnu dźěłarničku. Mjeztym je zarjadowanje mjezynarodnje tak etablěrowane, zo dyrbjachu­ loni wobdźělnikow z wulkeje ličby zajimcow wupytać.

Budyšin (SN/CoR). Tójšto nowych a tež němskich mjezwočow móžeše nawodnica Budyskeje Smolerjec kniharnje, Anett Šołćic, wčera na čitanje Franca Čornaka witać. Něhdźe połsta zajimcow bě jeho kniha „Franz im Glück – Meine Wanderjahre auf der Walz“, nastata na nastork Hamburgskeho žurnalista Rainera Schäfera, přiwabiła. A młody Chróšćan swój publikum wčera tež njepřesłapi. Mjeztym zo jeho sotra Tereza Handrikowa a jeho přećel Měrćin Grutka pasaže z knihi předčitaštaj, powědaše awtor-zamkar na lóštne wašnje wo swojich dožiwjenjach a dyrdomdejach na třilětnym wandrowskim pućowanju, kotrež jeho mjez 2009 a 2012 samo hač do Paraguaya dowjedźe. Škrička hnydom na spočatku z njeho na přitomnych přeskoči. Hač do kónca wječora wuwabištej jeho přirodny humor a žortne hladanje na mjeńše a wjetše wužadanja wšědneho wandrowskeho dnja kaž tež na čłowjeske kajkosće a słabosće wutrobne smjeće přisłucharjow. Ze swojim čiłym a sprawnym wašnjom zdoby sej spěšnje tež wutroby tych, kotřiž jeho dotal njeznajachu.

„Momenty – dokumenty“

štwórtk, 21. meje 2015 spisane wot:

Nowa wustajeńca z fotami Arnošta Černika w Serbskim instituće

Před něhdźe 20 porami wćipnych woči a wuši zahajichu njedawno sobudźěłaćerki biblioteki a archiwa Budyskeho Serbskeho instituta z jasnje klinčacym spěwom nowu wustajeńcu na chódbach slědźenskeje institucije. Kaž litanija wužórlachu so po tym wjesne mjena Hornjeje a Delnjeje Łužicy, a to nic bjez přičiny, kaž bě z erta dr. Annett Brězanoweje zhonić, kotraž wustajeńcu „Momenty – dokumenty“ wotewrě.

Wobydlerska statistika

Na konferency wo Kolbergu wo wuznamje ludowych spěwow rěčeli

Cyła delegacija z pólskeho Póznanja bě 9. meje do Choćebuskeho měšćanskeho domu přijěła, zo by wědu wo wuznamnym slědźerju europskeho formata w Němskej kaž tež serbskim ludowědniku w Serbach rozšěrjała, a to na konferency „Etnicita, identita, regionalita – Oskar Kolberg jako załožer Europy regio­now“.

Oskar Kolberg (1814–1890) słuša ke generaciji europskich zběraćelow, kotřiž su w 19. lětstotku zakład za ludowědu połožili a tak tež k nastaću narodneho sebjewědomja přinošowali. 87 zwjazkow wopřija cyłkowne wudaće jeho spisow, 59. zwjazk wěnuje so Łužicy. Syn němskeho nana a francoskeje maćerje pak njewu­směri so jenož na jedyn lud. „Kolberg je za čas pólskeho dźělenja a narodneho hibanja swój material do regionow zarjadował a płaći tuž jako jedyn z duchownych wótcow europskeje mysle, europy regionow“, rozłoži moderator sympozija Sebastian Elikowski-Winkler.

Kolberg jako hudźbnik

srjeda, 20. meje 2015 spisane wot:

Poprawny powołanski zaměr Oskara Henryka Kolberga, kotrehož 200. narodniny so loni předewšěm w Pólskej wopominachu, njebě wšak ludowěda, ale hudźba. Jako etnograf pak, kiž wuda nimo swojich zastojnstwow, z kotrymiž sej swój wšědny chlěb zasłužeše, hižo za swój čas přewšo nahladnu, po regionach rjadowanu zběrku pólskich ludowych melodijow. Jeho publikacije pod titulom „Etnografiske wobrazy“ a „Spěwy litawskeho luda“ tworja hač do dźensnišeho najwobšěrnišu ludowědnu zběrku wo Pólskej a Litawskej. Serbskej ludowej hudźbje so wón tohorunja wěnowaše, čerpajo ze žórłow druhich zběraćelow. W nowej cyłkownej ediciji, znowa wudata wot lěta 1968 w Póznanju, wopřija 61. a 62. zwjazk Kolbergowe hudźbne spisy.

Jako komponist njedocpě wón ani sławu swojeho rowjenka Fryderyka Chopina, z kotrymž so ze zhromadneho Waršawskeho časa derje znaješe ani wuznam pozdźišeho Karóla Szymanowskeho, kiž so wot tehdyšich ruskich wliwow zaměrnje wuswobodźi a artificielnej hudźbje w Pólskej raznje swojotne wobličo spožči.

Wuměłstwo za Pücklerecow

wutora, 19. meje 2015 spisane wot:
W Rogeńskim Parku wjercha Pücklera je tuchwilu widźeć wosebita wustajeńc­a. Pod hesłom­ Goethoweho romana „Wahlverwandtschaften“ předstajeja tam instalacije a objekty z keramiki a emalje kaž tež wobrazy, kotrež wěnujetaj wuměłca­j Moritz a Grita Götze z Halle wuhotowarjomaj parka wjerchej Pücklerej a jeho mandźelskej Luciji. Foto: Michael Helbig

Dopomnjenki sposrědkowali

wutora, 19. meje 2015 spisane wot:

Ćisk (HH/SN). Wjace hač 45 zajimcow je sej minjeny pjatk wječor do Ćišćanskeje wohnjowoborneje gratownje dóšło. Tamniše­ kulturne towarstwo bě na „Ćišćanske wotewrjene wokno“ přeprosyło. 70 lět po zakónčenju Druheje swětoweje wójny čitaše serbski spisowaćel Beno Budar ze swojeje knihi „Und immer diese Angst“ wo poslednich dnjach wójny z wida wosebje serbskich žonow. Jeho pod­pěrujo čitaštaj dźiwadźelnica Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła Majka Kowarjec kaž tež lektor Budyskeho Ludo­weho nakładnistwa Domowina Pětr Thiemann. Wšitcy třo zamóchu mjez publikumo­m, kiž słušeše z wulkeho dźěla­ sam hišće z wójnskej generaciji, z emocionalnymi dopomnjenkami napjatosć budźić.

Po čitanju bě składnosć so rozmołwjeć. Tak rysowaše Ćišćan Jan Kašpor, kak bě jako tehdy 13lětny na kóncu wójny do Spal ćěkał, zo by so smjerći a namocy wuwinył. Na kóncu zarjadowanja Beno Budar mnohim wopytowarjam swoju knihu signowaše.

Na zasłužby Schmutza dopominaja

póndźela, 18. meje 2015 spisane wot:

Składnostnje 300. narodnin awtora serbskeje gramatiki Johanna Friedricha Gottfrieda Schmutza (1715–1798) su wčera w Delnim Wujězdźe wosebitu wustajeńcu wotewrěli. Přeprosyło bě Spěchowanske towarstwo Adelspädagogium Danneberghaus-Uhyst.

Delni Wujězd (SN/CoR). Wjace hač 60 zajimcow přiwabi wčera wotewrjenje wustajeńcy, na kotrymž so tež městopředsyda Domowiny Marko Hančik wobdźěli. „W krótkim času swojeho skutkowanja je sej Schmutz jako spisar hornjoserbskeje gramatiki a hornjoserbskeho-němskeho słownika wulke zasłužby wo serbskej rěči­ we Łužicy nabył“, rjekny předsydka spěchowanskeho towarstwa Johanna Gruner wčera. Na wuznam kaž tež jubilej Schmutza skedźbniła bě towarstwo cyrkwinska historikarka Lubina Malinkowa. Wona, dr. Sonja Wölkowa a dr. Annett Brězanowa ze Serbskeho instituta kaž tež z Běłeho Chołmca pochadźacy Manfred Zahrodnik běchu towarstwo při wuho­towanju přehladki podpěrowali.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

  • Serbska lajska dźiwadłowa skupina Šunow-Konjecy je swoju nowu komediju "Ludźo njedźiwaće so" 9. nowembra prapremjernje w Šunowskej Fabrikskej hospodźe předstajiła. tule namakaće někotre impresije z inscenacije. 

Tohorunja tón kónc tydźenja su w Ketl

nowostki LND