„Kajka je to powěsć ...

wutora, 29. januara 2019 spisane wot:
..., nowa powěsć ha, ha, ha, štó ju přinoša?“ Nó, Praženjo! Tam su lětsa ptači kwas woswjećili. Bjezdwěla njebě to tajki, kaž jón we Łužicy znajemy. Přiwšěm nawjazuja přećeljo Serbow w čěskej stolicy ze swojim zaměrom na łužiskoserbske tradicije. Kajka to překwapjenka Praskim a tudyšim ptačim kwasarjam. Z přinoška Radeka Čermáka wuchadźa, zo namaka zajimc w čěskich spěwnikach wjacore ptačokwasne pěsnje. Mjeztym bu jedna serbska samo přełožena, a čěske dźěći su ju nětko spěwali. Snano móhł so nałožk ptačeho kwasa bórze po wšej zemi rozpřestrěć. Štó móhł powěsć šěrić? Myslu na wobdźělnikow lěćneho kursa serbšćiny. Ći dźě pochadźeja z mnohich krajow a zhonja tu wo serbskim nałožku. Čehodla njeměli woni ideju ptačeho kwasowanja swojim ludźom dale dawać? Awtor dźensnišeho přinoška Radek Čermák wšak je něhdy tež wobdźělnik tajkeho lěćneho kursa był. Milenka Rječcyna

Ptači kwas tež w čěskej stolicy swjeća

wutora, 29. januara 2019 spisane wot:

Praha (RČ/SN). Slědźo w čěskich dźěćacych spěwnikach namaka zajimc hdys a hdys tež spěw wo ptačim kwasu, hdźež hinaše ptački hač w Serbach nošnu rólu hraja. To je na přikład drózna jako nawoženja. W lěće 2007 hižo bě Praske Towarstwo přećelow Serbow (SPL) w Klubje słowakskeje kultury ptačokwasny wječork zarjado­wało. Mjeztym je hižo tradicija, zo SPL w Praze wospjet wo ptačim kwasu w Serbach informuje. Kóžde lěto pisaja w Čěsko-serbskim wěstniku tež wo krasnych ptačokwasnych ćahach. Zora Beráková a Zuzana Bláhová stej spěw „Hlejće nowa wěc so stała“ njedawno do čěšćiny přełožiłoj. Mjeztym je znate, zo bě před lětdźesatkami w praskim dźělu Satalicach pod wjednistwo Bohumile Šretroveje a Jarmile Škochowe skutkował dźěćacy kružk, wusměrjeny na serbsku kulturu. Na tule tradiciju nawjazuje SPL z wobradźenjom na swjateho Mikławša,­ dźěćacymi popołdnjemi a nětko tež z ptačokwasnej dźěłarničku.

Ansambl přeswědčił

póndźela, 28. januara 2019 spisane wot:
Byrnjež rozprawy a kritiki wo lětušim ptačim kwasu Serbskeho ludoweho ansambla ničo swět spowalace njelubili, ćehnješe mje wćipnota na wčerawše předstajenje w Kulowje. Zajim bě tak wulki, zo dyrbjach so do dołheho rynka čakacych před halu zarjadować. Napjatosć bě čujomna, ale hižo po prěnich minutach programa zaso preč. Zazběh bě předołhi a sceny z hitami ABBA tohorunja trochu dołhe. Přiwšěm je ansambl mje a tójšto dalšich přeswědčił. Akterojo­ pokazachu jara dobry wukon. Wuzběhnyć dyrbju orchester. Štó wšak móže rjec, zo je techno wot orchestra piskany dožiwił? Wulkotny to wukon! Tróšku njejasne spočatnje bě, što maja zwonkazemscy na ptačim kwasu pytać. Na te wašnje na zachowanje našeje rěče a kultury po­kazać pak mam za genialne! Tež lětušu stawiznu a powšitkowne „stawi­zny“ z hi­tami přewrótoweho časa – ze serbskim tekstom – powědać je wuběrna ideja a wobhladanjahódne! Janek Wowčer

Přihotuja domizniski dźeń

póndźela, 28. januara 2019 spisane wot:

Wulke Ždźary (AK/SN). Lětuši dwanaty Serbski ewangelski domizniski dźeń Wojerowskeho­ regiona budźe njedźelu, 23. junija, we Wulkich Ždźarach. Městnosći stej tamniša cyrkej a Krabatowy nowy wu­dwór. „Tak mamy dobre wuměnjenja, zo so dźeń derje poradźi. Zapřijeć chcemy wjesnu radu, wosadnu cyrkwinsku radu, pěstowarnju, chóry a dalšich partnerow“, podšmórny farar Heinrich Koch, čłon ­serbskeho ewangelskeho dźěłoweho kruha. Jeho čłonojo schadźo­wachu so minjeny tydźeń we Wulkich Ždźarach prěni raz w nowym lěće.

Přiroda w mólbach a w keramice

póndźela, 28. januara 2019 spisane wot:
Jako prěnja wuměłča z Delnjeje Łužicy wustaja Karin Gollos (naprawo) wot minjeneho pjatka we Łazowskim Domje Zejlerja a Smolerja. Tam je widźeć nimale 30 jeje akrylowych, akwarelowych a wolijowych mólbow. Rodźena Wojerowčanka a dźensa w Tornowje bydlaca 60lětna zwobraznja najradšo łužiske krajiny, při čimž mało barbow wužiwa. Dale wuhlada wopytowar jeje keramiske wudźěłki, předstajace hłownje­ rostliny a zwěrjata. Wustajeńca pod hesłom „Wuměłstwo zwjazuje“ je hač do kónca apryla we Łazu přistupna. Foto: Andreas Kirschke

Ptačokwasny dar Rozhlada

pjatk, 25. januara 2019 spisane wot:
Kulturny časopis Rozhlad ma wot dźensnišeho nowu internetnu stronu. Najbóle wjesela so zamołwity za internetne wustupowanje Ludoweho nakładnistwa Domo­wina Domenico Gruhn, šefredaktorka Sara Mičkec a redaktor Julian Nyča­ (wotprawa). Pod www.rozhlad.de změja abonenća přistup k wšěm přinoškam měsačnika, kotrež hodźa so komfortabelnje na wšelakich wobrazowkach čitać. Online-abonenća změja tohorunja přistup k archiwej, móža stronu přepytać a sej přinoški jednotliwych awtorow a awtorkow pokazać dać. Njeabonenća móža so na stronje wo wobsahu Rozhlada informować a časopis skazać. Što móžeće w februarskim čisle Rozhlada čitać, zhoniće na 3. stronje dźensnišeho wudaća SN. Foto: SN/Hanka Šěnec

„Poskitk sym rady přiwzał“

štwórtk, 24. januara 2019 spisane wot:

Wot spočatka lěta dźěłataj dwaj redaktoraj za serbski kulturny časopis Rozhlad. Sarje Mičkec poboku je slawist a kulturnowědnik Julian Nyča. Wón wobsadźi poł městna, kotrež je nastało, dokelž chce so šefredaktorka we Waršawje akademisce kwalifikować a disertaciju spisać. „Poskitk sym rady přiwzał a wjeselu so, nětko takrjec při žórle za móžne dalše slědźenje sedźeć móc. Sym so we wobłuku studija w Berlinje wosebje z temami z mjeńšinowym kontekstom zaběrał. W domjacych dźěłach sym poprawom stajnje serbske aspekty wobjednawał. Nastupajo Rozhlad chcu wobstejacy koncept wudospołnić a kul­tur­no­politiske kaž tež stawizniske ćežišća přidatnje zapřijeć. Wšako sym so z tajkimi wjele lět rozestajał“, rodźeny Budyšan swój puć do redakcije runje tak rozjimuje kaž motiwaciju za njón.

Marko Bruk wustaja w bibliotece

štwórtk, 24. januara 2019 spisane wot:
Wot jutřišeho pjatka hač do 26. apryla prezentuje Budyska měšćanska knihownja nowu wustajeńcu. W Budyšinje rodźeny moler a grafikar Marko Bruk wustaja na Hrodowskej hasy pod hesłom „Mikstura – bliske, daloke a wumyslene“ prěni raz swoje twórby, kotrež su tele dny powěsnyli. Wopytowarjo wuhladaja měšćanske a łužiske krajiny runje tak kaž eksponaty na temy ze serbskich bajow. Biblioteka je póndźelu a pjatk wot 10 do 18 hodź. kaž tež­ wutoru a srjedu wot 12 do 18 hodź. wočinjena­. Štwórtk je zarjadnišćo blisko Hrodu zawrjene. Foto: SN/Hanka Šěnec

Drježdźany (SN/bn). Wosebita wustajeńca „WĆIPNOTA jedyn do štyri“ z fotografijemi Franka Höhlera, Thomasa Kläbera, Georga Krausy a Jürgena Maćija je wot dźensnišeho w Drježdźanskej Wili Eschebach přistupna. Na wčerawšej wernisaži wuzběhny lawdator dr. Michael Bittner, zo „přibližeja so tući wuměłcy, kotrymž je wažne wćipni być a wćipni wostać, swojim motiwam bjez předzajatosće. Tak hesłu wustajeńcy cyle wotpowěduja.“

W mjenje přehladku wuhotowaceje Ludoweje banki Drježdźany-Budyšin dźakowaše so nowinski rěčnik Thomas Lohse fotografam a přepoda jim wobrazowy zwjazk. Kniha wopřijima zapis wšitkich wuměłcow kaž tež wubrane přikłady jich tworiwosće z prěnich 50 ekspozicijow we Wili Eschbach. Aktualna wustajeńca je dohromady 94., k stotej ma přichodny zwjazk wuńć. W nim budu potom tež nětčiši fotografojo zastupjeni. Wotewrjenje hudźbnje wobrubiłoj staj Stefan Wehrenpfennig na gitarje a Thomas Friedländer na diwersnych instrumentach.

Žiwe rjemjesło z dawnych časow

wutora, 22. januara 2019 spisane wot:

Kak zajimawa móže stawizniska wustajeńca być a kak móžeš ju ze žiwjenjom pjelnić, to nazhonichu zajimcy předwčerawšim, njedźelu, w Budyskim Serbskim muzeju.

nawěšk

nowostki LND