Z wudaća: wutora, 06 nowembera 2018
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Znamjo hłubokeho zmyslenja

Chorhoj Hodźijskich wohnjowych wobornikow znowa žohnowana

Baćoń (CK/SN). Njech sej čłonojo dobrowólneje wohnjoweje wobory mjez sobu pomhaja a so z kóždeho zasadźenja strowi domoj nawróća. Tele přeće hraješe na Božej mši w Baćonju njedźelu wosebitu rólu. Zo w prěnjej ławce ludźo w módrej uniformje wobornikow sedźachu, njebě runjewon wšědne. Třo kameradojo stejachu z chorhoju Hodźijskeje gmejnskeje wobory při dupje. Před 20 lětami běchu chorhoj w Hodźijskej ewangelskej cyrkwi poswjećili, a to na samsnym městnje před dźesać lětami wobnowili. Na wurazne přeće młodych wobornikow wospjetowachu žohnowanje nětko w Baćońskej katolskej cyrkwi.

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Film wo symjenju

Budyšin. Wjacekróć wuznamjenjeny němskorěčny dokumentarny film „Naše symjo – žnějemy, štož syjemy“ pokazaja jutře, srjedu, w 19 hodź. w Budyskim Kamjentnym domje. W filmje rozłožuja, kak je so w zašłosći 90 procentow wšěch družin symjenja na swěće zhubiło a tak mnohotnosć rostlin. Zdobom pak je widźeć, kak so dźeń a wjace ludźi tomule wuwiću wobara, zo bychu namrěwstwo žiwidłow škitali. Wšitcy zajimcy su tuž na předstajenje witani.

wozjewjene w: Lokalka
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Wučomnicy maja dale sćerpni być

Žadaja sej skónčnje acubijowy tiket

Budyšin (SN/BŠe). Šulerjo a wukubłancy su wotwisni wot bliskowobchadnych srědkow. Město toho zo dóstawaja šulerjo pjenježnu podpěru Budyskeho krajnoradneho zarjada, dyrbja wučomnicy jězbne kóšty sami zwjesć. Wokrjesne rjemjeslnistwo Budyskeho wokrjesa je naprašowanje mjez młodostnymi, kotřiž wuknu mjez druhim w Budyskim šulskim centrumje za hospodarstwo a techniku, kaž tež mjez studentami statneje studijneje akademije sprjewineho města přewjedło. Přerěznje maja wukubłancy 113,70 eurow měsačnje za wužiwanje bliskowobchadnych srědkow nałožić. Wo­krjesni rjemjeslnicy sej tuž žadaja wot zamě­ro­weho wobchadneho zwjazka Hornja Łužica-Delnja Šleska (ZVON) acubijowy tiket. Wuslědki naprašowanja přepo­dachu minjeny štwórtk předsydźe ZVON kaž tež wobchadneho zwjazka Hornje Łobjo, krajnemu radźe Budyskeho wokrjesa Michaelej Harigej (CDU).

wozjewjene w: Hospodarstwo
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Čehodla wšitko traje?

Zajim za rjemjeslnistwo mjez młodostnymi budźić je wažne. Powołanja skića wěsty přichod. Hač blidar, rěznik, pjekar abo elektronikar, wšitke tworja zakład za přežiwjenje ludnosće. Tež hdyž so image rjemjeslniskich powołanjow polěpša, maja dobre wukubłanske wuměnjenja wutworjene być. Zapłaćomna jězdźenka za bliskowobchadne srědki je młodo­stnym argument, hdyž so wo wukubłanske městno w zawodach požadaja. Acubijowy tiket za 48 eurow měsačnje, z kotrymž móhli wučomnicy bliskowobchadne srědki wužiwać, je jedyn z najwažnišich nadawkow wobchadnych zwja­zkow. To klinči cyle jednorje. Při­wšěm zastupjerjo zwjazkow hižo tři lěta wuradźuja, zo bychu w koaliciskim zrěčenju dojednany kubłanski tiket rozjimali. Čehodla maja wažne rozsudy stajnje dołho trać, hdyž je acubijowy tiket rjemjeslniskim předewzaćam – připódla prajene, najwažnišemu stołpej srjedźneho stawa – směrodajny? Bianka Šeferowa

wozjewjene w: Hospodarstwo
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Krótkopowěsće (06.11.18)

Rjemjesło sobu zapřijeć

Grodk. Grodkowski zapósłanc zwjazkoweho sejma dr. Klaus-Peter Schulze (CDU) wobžaruje, zo njeje rjemjesło w komisiji za rozrost, strukturnu změnu a dźěło zastupjene. Po jeho słowach wučinja přerězna mzda we Łužicy z hórniskim wobłukom 4 200 eurow, bjez njeho 2 200 eurow. „Rjemjesło wotwisuje wot wuhloweho a energijoweho hospodarstwa, zwotkelž ma wjele nadawkow.“

Přepytuja mysterij materije

Genf. Z nowymaj eksperimentomaj chcedźa wědomostnicy Europskeje organizacije za jadrowe slědźenje (CERN) přepytować, čehodla eksistuje w swětnišću wjele wjace materije hač antimaterije. Byrnjež wobě přirunajomne fyzikaliske kajkosće měłoj, njeje dotal teorije za njewurunane rozdźělenje. Wčera su slědźerjo tohodla nowej připrawje za produkciju antiwodźika zapinyli.

Zapozdźenja a wupady

wozjewjene w: Krótkopowěsće
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

To a tamne (06.11.18)

Zwada wo spěrawych wotpadkach je w badensko-württembergskim Murgu zasadźenje policije zawiniła. Swědk bě wobkedźbował, kak muž spěrawe wotpadki do kontejnera za metalowy šrot mjeta. Jako tón na kritiku njereagowaše a prosće wotjědźe, hněwny swědk z připowěšakom wotpadki mužej dowjeze a je tam přez kerk na jeho ležownosć­ zmjeta, při čimž boiler­ muža na hłowje trjechi a zrani. Tón sej to lubić njeda a wěcy wróćo mjetaše. Hakle­ policija zwadu skónči.

Lětadło prezidenta je w Běłoruskej na předań. Tupolew-154M prezidenta Aleksandera Lukašenka móžeš za 1,7 milionow eurow kupić. Mašina ruskeje produkcije z lěta 1995 słuša běłoruskemu lětanskemu předewzaću Belavia. Hinak hač tamne modele Typolew smě Tu-154M europske lětanišća wužiwać, dokelž poměrnje mjelčo leći.

wozjewjene w: To a tamne
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Policija (06.11.18)

Nócny „wopyt“ njepytnył

Budyšin. Po wšěm zdaću strowy a wosebje hłuboki spar ma 70lětny muž na Lubijskej dróze w Budyšinje. W nocy na njedźelu wón pytnył njeje, zo bě so něchtó do jeho domu zadobył. Rano dyrbješe wustróžany rentnar zwěsćić, zo běchu jemu­ paduši třicyfrowu sumu pjenjez a mobilny telefon pokradnyli. Kak běchu skućićeljo do domu přišli, hišće přepy­tuja. Slědy zadobywanja kriminalna po­licija na městnje žane našła njeje.

wozjewjene w: Policija
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Čěska ma 29. městno

Praha (ČŽ/K/SN). Swětowy ekonomiski forum (WEF) je konkurencykmanosć 140 krajow zwěsćował. W jeho studiji steji Čěska­ na 29. městnje, z čimž je so wo dwě polěpšiła. Z něhdyšich socialistiskich krajow je wona zdobom najlěpje placěrowana. Čěska docpě 71,1 dypk ze sto móžnych. Najwyše hódnoćenje maja USA z 85,6 dypkami, sćěhujetej Sin­ga­pur z 83,5 a Němska z 82,8 dypkami. Přepytowanje konkurency­kmanosće wotmě so tónkróć po nowej metodźe, reflektowacej bóle digitalnu transformaciju ekonomije. Studija WEF wujewja, zo zawostawa Čěska na polu opti­skeho kontaktowanja z internetom, štož je technologija přichoda. Zakład přirunanja tworješe dwanaće faktorow, wopřijace mjez druhim infrastrukturu, kubłanje, strowotnistwo, efektiwnosć dźěłowych wikow, inowaciju, wulkosć wikow, transparentnosć a wukonliwosć knježerstwa.

Tabulka konkurencykmanosće ma po USA, Singapurje a Němskej slědowacy rjad: 4. Šwicarska, 5. Japanska, 6. Nižozemska, 7. Hongkong, 8. Wulka Brita­niska, 9. Šwedska, 10. Danska, 29. Čěska, 37. Pólska, 41. Słowakska, 48. Madźarska.

wozjewjene w: Słowjanski wukraj
wutora, 06 nowembera 2018 13:00

Paslili, wušiwali a słuchali

Stróža (kl/SN). Dohromady dwaceći wulkich a małych hosći wopyta minjenu sobotu swójbne popołdnjo župy „Jan Arnošt Smoler“ w Stróži. W tamnišim Domje tysac hatow bě župa pjaty raz hromadźe ze zarjadnistwom biosferoweho rezerwata Hornjołužiska hola a haty na zarjadowanje přeprosyła.

Přichwatali běchu přewažnje dźěći předšulskeje staroby ze swojimi staršimi. Cyłe popołdnjo móžachu woni z kastanijemi, žołdźemi a hablemi paslić. Dale wušiwachu pisane motiwy a słuchachu na dwurěčne čitanje z dźěćacych knihow. Hewak dźě w Stróži lědma hišće serbske słowa słyšiš, a tym, kotřiž serbšćinu wobknježa, wšědny dźeń prosće móžno njeje ju nałožować. To bě impuls, znowa zarjadować nazymske swójbne popoł­dnjo za wšěch zajimowanych a tak serbskorěčny rum tworić. Wažne zarjadowarjam dale bě, ze staršimi a kubłarjemi so rozmołwjeć a wo regionalnych wužadanjach při dwurěčnym kubłanju zhonić. Jenož tak je móžno kubłanje w pěstowarni a w šuli lěpje sobu přewodźeć.

wozjewjene w: Towarstwa

Łaz (AK/SN). Kulowski stawizniski a namrěwstwowy slědźer Hans-Jürgen Schröter je minjeny pjatk we Łazowskim Domje Zejlerja a Smolerja prěni raz ze swojeho manuskripta jako wuslědk wjele­lětneho slědźenja čitał. Něhdźe 30 za­- jimcow na přeprošenje spěchowanskeho towarstwa zetkanišća napjeće připosłuchaše. W Hornjołužiskim nakładni­stwje ma klětu prěni zwjazk wo Krabaće jako zběrka faktow wuńć. Ma to być wědomostna fachowa kniha, hodźaca so jako wučbny material za šule a uniwersity. W lěće 2021 ma druhi zwjazk jako biografiske powědančko wuńć. Wobě knize wobjednawatej časowu dobu wot 1520 hač do 1725.

wozjewjene w: Towarstwa

nawěšk

nowostki LND