Z wudaća: wutora, 11 februara 2020
wutora, 11 februara 2020 13:00

Wotpokazuja registrowanje

Berlin (SN/JaW). Mjeńšinowa rada Němskeje je na swojim prěnim zetkanju lěta 2020 wčera w Berlinje registrowanje přisłušnosće k mjeńšinam jasnje wotpokazała. To zdźěli jeje předsyda Dawid Statnik na naprašowanje. Sintojo a Romojo běchu zwěsćili, zo je Berlinska policija za swoju kriminalnu statistiku přisłušnosć wosobow k jich narodnej mjeńšinje zapisowała. „Tak buchu tež nadproporcionalnje w policajskich rozprawach mjenowane. Tež dalše mjeńšiny su registrowane, mjez nimi Serbja“, wuswětli Statnik. „Prócujemy so, zo so zwjazkowy nutřkowny wuběrk z naležnosću zaběra a nutřkownemu ministrej a konferency nutřkownych ministrow nadawk da, tole změnić.“ Wobroćić chce so mjeńšinowa rada w naležnosći tež na Berlinski senat. „Wočakujemy, zo knježerstwo naprawy přećiwo tajkemu postupowanju iniciěruje.“

wozjewjene w: Politika
wutora, 11 februara 2020 13:00

Scholz dale za wulku koaliciju

Berlin (dpa/SN). Po tym zo je předsydka CDU Annegret Kramp-Karrenbauer připowědźiła, zo zastojnstwo předsydki złoži a zo njebudźe klětu za zwjazkowu kanclerku kandidować, wodźacy politikarjo CDU, CSU a SPD z toho wuchadźeja, zo wulka koalicija unije a SPD dale wobsteji. Tež wicekancler Olaf Scholz (SPD) je „přeswědčeny“, zo je stabilne knježerstwowe dźěło dale móžne. Tójšto personalnych a wobsahowych prašenjow pak je dale njerozrisanych.

Söder warnuje před dlijenjom

Nürnberg (dpa/SN). Předsyda bayerskeje CSU Markus Söder je CDU hladajo na cofnjenje předsydki Annegret Kramp-Karrenbauer před měsacy trajacej personalnej debatu warnował. „Njemóžemy sej nětko tři štwórć lěta trajacu personalnu debatu dowolić“, rjekny Söder na přijeću krajneho knježerstwa w Nürnbergu. „To wšón politiski proces zlemi.“ Kramp-Karrenbauer bě připowědźiła, zo chcyła jako předsydka strony wotstupić, ručež je naslědnik namakany.

Dalše předwólby w USA

wozjewjene w: Politika

ST Marijina hwězda – ST 1922 Radwor 4:3 (3:1)

Za domjacych zasadźeni: Matik – R. Cyž, Bělk, Rab, Hawš, Wróbl, Ch. Cyž, Pjetaš, Schmidt, Eldor, J. Pakoßnick, Zelnak, Pesch­mann, Čornak, Jurš, K. Pakoßnick

Za hosći zasadźeni: Ch. Šěrak – A. Schulze, F. Šěrak, T. Schulze, F. Wróbl, Paška, Kral, Hetaš, Wjacławk, Zähr, Petšak, Reineke, J. Wróbl, Sćapan

Po štyrjoch tydźenjach intensiwneho a wosebje na kondiciju specializowaneho treninga absolwowachu koparjo prěnjeho mustwa Marijineje hwězdy zašłu njedźelu skónčnje tež testowu partiju za přihoty na druhu połseriju wokrjesneje wyšeje ligi. Jako hosća witachu zastupnistwo z Radworja.

wozjewjene w: Sport
wutora, 11 februara 2020 13:00

Šiman: Nětko planować započeć

Budyšin (SN/MkWj). Serbski zapósłanc CDU w Sakskim krajnym sejmje Marko Šiman sej žada, procesy nastupajo strukturnu změnu we Łužicy w zwisku ze skónčenjom zmilinjenja brunicy pospěšić a konkretizować. Tuchwilny staw jeho njespokoja, wón na dźensnišej nowinarskej rozmołwje w swojim Budyskim běrowje potwjerdźi. Hłownej ćežišći stej jemu wutworjenje nowych dźěłowych městnow a dawkowe prawo.

Najwažniše prašenje Šimanej w tym zwisku je: Wotkal bjerjemy 10 000 nowych industrijnych dźěłowych městnow a štó měł je wutworić? Šiman je sej wěsty, zo móža tutón nadawk poprawom jenož předewzaća same zmištrować. Jim pak měli při tym pomhać. Jedyn móžny pomocny srědk by wosebite dawkowe pasmo być móhło. W nim bychu předewzaća niše dawki płaćić trjebali. Inwesticije bychu na dźesać lět wot dawkow wuswobodźene być dyrbjeli. Hłowny zaměr je, młodych ludźi pohnuć, zo bychu w regionje wostali. Za to pak trjebaja powołansku perspektiwu a dobre žiwjenske wuměnjenja kaž pěstowarnje, šule a dobre wobchadne přiwjazanje.

wozjewjene w: Politika
wutora, 11 februara 2020 13:00

Prózdniny za wšitkich

Budyski Serbski muzej zwjazuje aktualnu wustajeńcu a nałožk

Budyšin (SN/MiR). Na prózdninsku zabawu „Helaw-Alaaf-Ahoi! Póstniske nory witajće“ přeproša Budyski Serbski muzej. Štó wě, što mataj baćon a jejkowy muž z póstnicami činić? Z kotreje přičiny so póstnicy runje nětko wotměwaja? A kotry wuznam měješe přaza něhdy za zahajenje póstniskeho časa? Wotmołwu na tele a mnohe dalše prašenja su muzejownicy hižo dźensa dali. „Za poskitk přizjewili su so předewšěm wowki z jich wnučkami. Dźěći njebydla we Łužicy a tuž maja pola nas składnosć, wo zašłosći zhonić a so ze serbskimi nałožkami, z jich stawiznami ale tež jich pěstowanjom w dźensnišim času zaběrać“, rjekny sobudźěłaćerka za kulturne sposrědkowanje a zjawnostne dźěło muzeja Mónika Ošikowa. W běhu krótkeho přednoška su muzejownicy mosćik wědy wo něhdyšej přazy, přez póstnicy hač k póstnemu časej tworili. „Informacije móža dźěći wužiwać pozdźišo tež we wobłuku šulskeje wučby“, tak Mónika Ošikowa. Hač do zahajenja zarjadowanja njebě hišće jasne, kelko wobdźělnikow změja.

wozjewjene w: Kubłanje
wutora, 11 februara 2020 13:00

Młoda unija žada sej nowozapočatk

Erfurt (dpa/SN). Młoda unija Durinskeje je sej wurjadny stronski zjězd CDU w kraju žadała – zwjazany z nowowólbami krajneho předsydstwa. Zo by sej strona nowu dowěru zdobyć móhła, je trjeba, tež wo personalnych prašenjach rěčeć, rěka w zjawnym lisće krajneho předsydstwa Młodeje unije. „Nowowólby krajneho předsydstwa mamy za njewobeńdźomne, dokelž trjebamy za nowozapočatk tež nowe wobliča.“

Awtorojo lista rěča wo žołmje wustupow ze strony, štož jich jara znjeměrnja. Krajny předsyda Mike Mohring steji po wjele diskutowanym wuzwolenju Thomasa Kemmericha (FDP) pod ćišćom.

Po najnowšim woprašowanju je Lěwica po wólbnym debaklu w Durinskej tójšto hłosow přidobyła. Tak by wona aktualnje 39 procentow hłosow dóstała, wosom wjace hač w oktobru. Zhromadnje z SPD (10 %) a Zelenymi (5 %) by to za wjetšinu w sejmje dosahało. Porno tomu by CDU runje hišće 13 procentow měła. FDP by ze štyrjomi procentami z krajneho sejma zlećała.

wozjewjene w: Politika
wutora, 11 februara 2020 13:00

Tesla prosy wo spěchowanje

Twarc elektroawtow podłožki zapodał – nowe protesty w Grünheide

Podstupim (dpa/SN). Twarc elektroawtow Tesla z USA je, kaž běchu wočakowali, próstwu wo spěchowanske srědki za nowu twornju w Grünheide pola Berlina zapodał. Tole je šef předsydstwa za to přisłušneje inwesticiskeje banki kraja Braniborskeje, Tillmann Stenger, w Podstupimje zdźělił. „Podłožki nětko spochi wudospołnjeja.“ K přizwolenju trjebaja hišće inwesticiski plan.

Wo wysokosći spěchowanskeje sumy nochcyše Stenger hišće ničo rjec. Wón pak z toho wuchadźa, zo póńdźe wo wjace hač sto milionow eurow. Trěbny je tež nuzowy financny koncept, kotryž maja komisiji EU w Brüsselu zapodać. Tole wokomiknje přihotuja. Tesla chce w Grünheide nowu twornju natwarić a tam wot julija 2021 kóždolětnje hač do 500 000 jězdźidłow typa Model 3 a Y kaž tež druhich modelow twarić. Tuchwilu přewjeduja přirodoprawniske přepytowanja.

Minjeny kónc tydźenja su přećiwnicy planowaneje wulkotwornje w Grünheide demonstrowali. Po informacijach zarjadowarjow je so něhdźe 120 ludźi na tym wobdźěliło. Demonstracija wotmě so měrniwje.

wozjewjene w: Politika
wutora, 11 februara 2020 13:00

Njesłyšany skandal

Runja mjeńšinowej radźe tež ja registrowanje přisłušnosće k mjeńšinam w policajskich statistikach wotpokazuju. Mam podawk Berlinskich policistow, kotřiž běchu přisłušnosć k narodnej mjeńšinje za statistiku kriminality w swojim měsće wosobam přidali, za njesłyšany skandal a ranjenje zakonjow. Z kotrym prawom su to scyła činili? Njeje w Němskej runje tajke zapisowanje zakazane a njepłaći tu wu­znawanski princip – potajkim, štóž so jako Serb wuznawa, je Serb? Po mojim měnjenju njeje wšak to jenož ranjenje zakonjow, ale zdobom diskriminacija w njesłyšanym rozměrje. Wšako njejsu Berlinscy zastojnicy jenož přisłušnosć k mjeńšinje zapisali, ale ju tež za swoje rozprawy wo njeskutkach – kotrež běchu sprawnje prajene z 80 wob lěto směšnje snadne – wužiwali. Tak syja, hač wědomje abo njewědomje, hidu napřećo druhim ludam a připisuja jim negatiwne kajkosće. To njesměmy akceptować! Janek Wowčer

wozjewjene w: Politika
wutora, 11 februara 2020 13:00

Wobrazy Fryca Latka prěni raz w zjawnosći

Choćebuz (HA/SN). Na dokładnje tym dnju, na kotrymž bě so znaty delnjoserbski moler a grafikar Fryco Latk narodźił, su dostojnje na njeho spominali a jeho počesćili. Minjeny pjatk wotewrichu składnostnje 125. narodnin wuměłca wosebitu personalnu wustajeńcu „Fryco Latk – Domownja“ w nowej „Galeriji Braniborska“ w bywšim „Großenhainskim dwórnišću“ w Choćebuzu. Partnerski wuhotowar přehladki je Serbski muzej w Choćebuzu, kiž je za nju cyłkownje 16 twórbow ze swójskeho wobstatka kaž tež z priwatneho wobsydstwa k dispoziciji stajił. Wjetšina wobrazow je runje tak kaž 25 dalšich požčonkow prěni raz docyła zjawnje wustajenych. Mnoho eksponatow pokazuje krajiny kołowokoło Picnja a Noweje Jsy, zwotkelž Fryco Latk pochadźa.

wozjewjene w: Kultura
Z wulkej swětłowej instalaciju su kónc tydźenja w Mužakowskim hrodźe tamniše „Zymske jewišćo 2020“ wotewrěli. Do toho běchu so wobydlerjo na Mužakowskim torhošću hromadźili, zo bychu ze smólnicami a lampionami k hrodej ćahnyli. Na programje mjeztym druheho zymskeho jewišća steja opery, koncerty a wosebite poskitki za dźěći. Foto: Joachim Rjela

wozjewjene w: Kultura

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND