Skupiny jubilej wobohaćili

póndźela, 04. junija 2018 spisane wot:

Staroměšćanski swjedźeń k 750. róčnicy Wojerec

Wojerecy (UH/SN). Prěni z dweju planowaneju swjedźenjow k 750. róčnicy prěnjeho naspomnjenja Wojerec wotmě so tam kónc tydźenja kołowokoło staroměšćanskeho torhošća. Před starej radnicu a na wokolnych hasach njeposkićichu jeno zabawu, ale tež wjele hudźby a kulinariske wosebitosće. Wčerawša njedźela steješe cyle w znamjenju serbskeje kul­tury. Tak předstajichu rejwanske skupiny ze Židźinoho, Ćiska, Brětnje a Čorneho Chołmca wurězki ze swojeho programa. Dale dožiwi publikum Židźinski chór, Choćebuski Němsko-serbski ansambl a kapału Kupazukow. Bohužel bě Serbski kwasny ćah Slepo chorosće dla krótkodobnje wotprajić dyrbjał.

Dr. Matej Broniš

póndźela, 04. junija 2018 spisane wot:
3. junija 1868 narodźi so pozdźiši rěče­spytnik a superintendent dr. Matej Pomhajbog Broniš w delnjołužiskim Lutolu swójbje zasłužbneho fararja Pawoła Fryca Broniša. Hižo jako gymnaziast Choćebuskeho gymnazija wuwučowaše swojich sobušulerjow w maćeršćinje. W Göttingenje, Berlinje a Lipsku studowaše teologiju a slawistiku. Za Berlinski čas bě tam aktiwny čłon towarstwa studentow Sorabicum. Zhromadnje z Bogumiłom Šwjelu a Wylemom Nowym nawjedowaše delnjołu­žiskich Młodoserbow, organizowaše jich koncerty a zarjadowanja. 1889 załoži serbske chóry w Škodowje, Zaspach a Chmjelowje. Lěto po tym wudawaše a redigowaše prěni delnjoserbski młodźinski časopis Serbska Wutšoba, kotryž pak jenož krótki čas wuchadźeše. 1892 promowowaše ­Broniš wo kašubskich narěčach na doktora filologije. Přełoži někotre spisy a dopisowaše do Bramborskeho Casnika. Wot lěta 1900 do 1903 bě pomocny duchowny w Choćebuskej Serbskej cyrkwi. Wot 1903 do 1908 bě farar w Gorjenowje a wot 1917 do 1937 wyši farar a superintendent w Čelichowje (nětko Pólska). Wot nacijow bu 1933 někotre měsacy zajaty. Zemrě 12. januara 1937. Manfred Laduš

„Maks a Moric“ dźěći zawjeseli

pjatk, 01. junija 2018 spisane wot:
Na žurli Serbskeho ludoweho ansambla su dźensa dźěći z łužiskich pěstowarnjow premjeru inscenacije „Maks a Moric“ dožiwili. Hru po motiwach Wilhelma Buscha bě Pětr Janaš zeserbšćił, režiju je hrajer Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła Olaf Hais wukonjał. W něhdźe hodźinskim programje wutworitej rěčnik a orchester dialog­ mjez słowom a hudźbu (kompozicija: Gisbert Näther). K tomu projicěruja znate ilustracije Buscha na wulku płachtu. Do předstajenja prezentowachu hudźb­nicy swoje instrumenty, štož młodych wopytowarjow runje tak zajimowaše kaž za­ho­ri. Sobotu za tydźeń pokaza SLA „Maks a Moric“ hišće raz. Foto: SN/Maćij Bulank

Rjany serbski nałožk wozrodźili

pjatk, 01. junija 2018 spisane wot:

Drasta rejuje! Rejuj sobu! To je hesło mjeztym 6. błótowskeho ludoweho a drastoweho swjedźenja. Na njón hotuja so wospjet drastynošerki a drastynošerjo z cyłeje Łužicy.

Bórkowy (SN/MiR). Nałožki, jědźe, hudźba, wosebje pak narodna drasta steja w srjedźišću lětušeho błótowskeho drastoweho swjedźenja. Tón pak nochcedźa wuhotowarjo, turistiske towarstwa Bórkowy, Lubnjow a Lubin jenož mjez sobu swjećić a namołwjeja tuž zajimcow ze wšěch łužiskich kónčin sobu činić. Tak wabi mjez druhim tež Domowina na swojej měsačnej protyce wo wobdźělenje zajimcow na njewšědnym zarjadowanju.

Wo knihach a kniharni (01.06.18)

pjatk, 01. junija 2018 spisane wot:

Lětnje prózdniny so z wulkimi kročelemi bliža a što drje je rjeńšeho, hač sej zhromadnje z dźěćimi swoju dowolowu kniž­nu­ lekturu wupytać směć. Zo je tež dorosćenemu dobytk, sej jónu knihu za młodostnych do kófra tyknyć, dopokazuje loni w samsnym času wušła kniha Jasminki Petrović „Lěćo za započatkarjow“, kotruž je Lubina Hajduk-Veljkovićowa zeserbšćiła. Ćim bóle, je-li dowolowy cil Chorwatska abo samo kupa Hvar.

Połčas wubědźowanja młodych talentow

štwórtk, 31. meje 2018 spisane wot:

Budyšin (SN/bn). Sobotu zakónčitej dwě zarjadowani – „HUBA & SŁOWO“ a „RUKA & NOHA“ – w Budyskim Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle lětuše wubědźowanje talentow „Lampenfieber“. Pod hesłom „Měr je ...“ stej wobłukaj tworjace wuměłstwo a hudźba hižo wotzamknjenej. Mjezyfacit Dirka Albersa, nawody předsydstwa wurisanje zhromadnje z towarstwom Kamjentny dom wuhotowaceje wokrjesneje lutowarnje, je pozitiwny: „Wokomiknity staw zwjesela. Prěnje finale segmenta ‚WOKO‘ kónc apryla w Kamjentnym domje bě hladajo na zapodate twórby poradźene. Wobłuk ‚WUCHO‘ mam hladajo na mnóstwo wobdźělnikow kaž tež přihladowarjow samo za grandiozny.“

Njedawno předstajichu dźěći a młodostni swoje hudźbne přinoški na Budyskim nalěću. „Žitne wiki běchu stajnje połnje wobsadźene. Jako čłon wukony hódnoćaceje jury sym z talentowanymi młodymi hudźbnikami rěčał. Wězo běchu trochu rozpjeršeni, ale wjeselachu so tež nad wulkim zajimom publikuma.“

Budyšin (CRM/SN). „Před něhdźe dwěmaj lětdźesatkomaj započach so z wosobinu Jana Kiliana a dalšimi serbskimi wupućowarjemi do Sewjerneje Ameriki a druhich zamórskich krajow zaběrać“, praji Trudla Malinkowa, wědomostna sobudźěłaćerka w Serbskim instituće, wutoru wječor w Budyskej měšćanskej bibliotece na Hrodowej mnohim němskim a serbskim zajimcam. Dźiwajo na městnosć přednoška a wjele wopytowarjow z kruha Staroměšćanskeho towarstwa Budyšina wěno­waše so wona dosć dokładnje Janej Kilianej jako teologej, spisowaćelej, přeło­žowarjej a kěrlušerjej, kiž běše so 1811 w Delanach (Döhlen) pola Kubšic swobodnemu žiwnosćerjej narodźił. Ze swójby pochadźachu hižo někotři ewangelscy duchowni. Jeho prěnjotny žiwje­nski zaměr bě misionstwo. Po wuchodźenju Budyskeho gymnazija pak bě je­mu jeno dźak zdźědźenemu nanowemu zamóženju móžno na uniwersiće w Lipsku studować, referentka potwjerdźi.

Srjedźowěk wospjet do Dešna wabił

wutora, 29. meje 2018 spisane wot:
Srjedźowěkowska słowjanska wjes přeprošowaše zańdźeny kónc tydźenja na putace pućowanje po časach. Za domizniskim muzejom w Dešnje wotměchu čłonojo­ towar­stwa Stary lud zhromadnje z wulkej syłu zajimcow mjeztym 13. słowjanski srjedźo­wěkowski swjedźeń. Wopytowarjo mějachu składnosć, na wšelakore wašnje wo žiwjenju swojich předchadnikow zhonić. Tak pokazachu jim tam rjemjeslnicy swoju wukonliwosć, na přikład při hornčerjenju. Wjele wjesela wobradźichu zajimcam­ tež spěwarjo skupiny Přezpólni z Hornjeje Łužicy a dalši hudźbnicy, kotřiž hrajachu na swojich nastrojach po starodawnym stilu. Foto: Michael Helbig

Wólbernosće zaskočili

wutora, 29. meje 2018 spisane wot:

Chór Lipa nalětni koncert w klóšterskej zahrodźe wotměł

Pančicy-Kukow (CRM/SN). Znowa běštej chór Lipa a Křesćansko-socialny kubłanski skutk poslednju njedźelu róžownika na koncert do zahrody zežiwjenskeho a zeloweho centruma w klóštrje Marijinej hwězdźe přeprosyłoj. Tola što činić, hdyž hóstne ćěleso, delnjoserbski chór z Choćebuza, na kotryž běchu so wjeselili, jara krótkodobnje chorosće dla wotpraji? „W běhu dweju hodźin smy sej my, skupina Wólbernosće, wšo za wustup přihotowali“, móžeše Fabian Kaulfürst publikumej z jewišća zdźělić. A woni poskićichu jako kwintet perfektny koprogram, kiž znowa wo wulkej zamóžnosći něhdyšich chowancow 1. serbskeje kulturneje brigady swědčeše. Hač su to stare znate serbske pěsnje w naročnym nowym přetworjenju abo to a tamne cyle nowe, dlěje hač dwaceći lět dźě su woni w swojej komornohudźbnej zestawje nimoměry kreatiwni.

Mina Witkojc

wutora, 29. meje 2018 spisane wot:
Najwuznamniša delnjoserbska basnjerka, lawreatka Myta Ćišinskeho Mina Witkojc, bě so 28. meje 1893 jako dźěćo słužow­neje w Bórkowach narodźiła. Po šuli słužeše w Berlinje, dźěłaše w fabrice a w ratarstwje. Lěta 1922 zetka w Bórkowach skupinu čěskich přećelow Serbow z dr. Janom Cyžom. Spóznawši jeje na­darjenosć přistaji dr. Cyž Witkojc w Smolerjec nakładnistwje, a dr. Arnošt Muka kubłaše ju w delnjoserbšćinje. 1922 přistupi wona Maćicy Serbskej. Wot lěta 1923 do 1933 bě redaktorka Serbskeho Casnika. 1925 wuńdźe jeje prěnja zběrka pěsnjow „Delnoserbske basnje“ a 1934 dalša „Wěnašk­ błošańskich kwětkow“. Nacije ju 1933 z redakcije a 1941 z domizny do Erfurta wuhnachu. 1945 spisa wona episku baseń „Erfurtske spomnjeśa“. Přełožowaše teksty Ćišinskeho a słowjanskich spiso­wa­ćelow do delnjoserbšćiny a bě čłonka Spisowaćelskeho zwjazka NDR. 1955 wuńdźe jeje kniha „K swětłu a słyńcu“, 1964 wuda LND knihu „Po drogach casnikarki“, a jeje knižka w „Serbskej poeziji“ bu štyri króć nakładowana. 1964 spožčichu jej Statne myto Ćišinskeho a 1972 Literarne myto Domowiny. Witkojc zemrě 11. nowembra 1975. Manfred Laduš

nawěšk

  • 21. jolka-swjedźeń w Nuknicy je nimo. Štož zwostanje su dopomnjenki na rjany žortny a zabawny wječor w Nukničanskej Brězanec bróžni. Někotre impresije serbskeho wječora w Nuknicy, kotrež je naša fotografowka-wolontarka Hanka Šěnec zhotowiła, wam tule
  • Serbske Nowiny-LND-Tuchmacherstr. 27 02625 Bautzen: Jolka 12.01.2019
  • Serbske Nowiny-LND-Tuchmacherstr. 27 02625 Bautzen: Jolka 12.01.2019

nowostki LND