Jubilejny kongres FUEN w Bratislavje

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:

Federalistiska unija europskich narodnych mjeńšin (FUEN) wobsteji 70 lět. To je čłonam přičina, na zdokonjane dźěło na škit mjeńšin zhladować a so na dalše 70 lět hotować.

Bratislava (SN/MkWj). W słowakskej stolicy Bratislavje wotměwa so wot dźensnišeho kongres Federalistiskeje unije europskich narodnych mjeńšin (FUEN). Je to zdobom jubilejne zetkanje składnostnje 70. róčnicy załoženja organizacije, kotrejž tež Łužiscy Serbja přisłušeja. Na oficialnym zahajenskim zarjadowanju wočakowachu dźensa wječor prezidenta FUEN Loránta Vincze, wulkopósłanca Němskeje w Słowakskej republice Joachima Bleickera a Williama Romansa, zastupnika wysokeho komisara za narodne mjeńšiny Organizacije za wěstotu a zhromadne dźěło w Europje (OSZE) Lamberta Zanniera. Delegaciju Serbow nawjeduje wiceprezident FUEN Bjarnat Cyž, bywši jednaćel Domowiny.

Chcedźa wojakow přepołožić

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Prezident USA Donald Trump je zjawnje připowědźił, ameriske wojerske jednotki do Pólskeje přepołožić. Na zetkanju z pólskim statnym prezidentom Andrzejom Dudu wčera we Washingtonje wón rjekny, zo chce něhdźe 2 000 wojakow z Němskeje a dalšich krajow Europy w Pólskej zaměstnić. Wospjet je Trump zwjazkowu republiku kritizował, dokelž po jeho měnjenju přemało pjenjez do zakitowanja inwestuje.

Zežiwidła z kontejnera brać

Bremen/Berlin (dpa/SN). Lestra-kupnica w Bremenje ludźom nětko dowola zežiwidła z kontejnerow brać. Z tafličkami na wotpadkowych sudobjach podawaja samo pokiwy, na čo maja tak mjenowani wuchowarjo zežiwidłow dźiwać. Runje tak na to skedźbnjeja, zo njetrjeba nichtó z chłostanjom ličić. Wšako je dotal zakazane žiwidła z kontejnerow brać. Při­wšěm so jednaćel kupnicy nadźija, zo so wjace potrěbnych wodnjo hač w nocy z kontejnerow posłužuje. Němski zwjazk wikowanja ze zežiwidłami akciju Bremenskeje kupnicy jara wita.

Proces wólbow zahajeny

Zwjazkowe sudnistwo je dźensa najprjedy raz dale dowoliło muske ćipki morić. Hač do zawjedźenja alternatiwnych metodow, hdźež móža hižo w jejku splah ćipkow dopokazać, smědźa plahowarjo kokošow muske ćipki morić. Do wozjewjenja wusuda dźensa w Lipsku su čłonojo zwěrinoškitneje organizacije Peta morjenje ćipkow symbolisce demonstrowali. Kóžde lěto w Němskej něhdźe 45 milionow ćipkow hnydom po wulehnjenju morja. Foto: pa/Jan Woitas

Mało nadźije

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:
Schwerin (SN). Hladajo na mjeztym pjatu rozmołwu dźěłodawarjow ze zastuprjemi dźěłarnistwow metaloweje a elektroindustrije zawčerawšim w Schwerinje njejsu žane postupy zwěsćomne. Dźěłarnistwa so prócuja, na wuchodźe Němskeje 35hodźinski dźěłowy tydźeń zwoprawdźić. Mjeztym stej wobě stronje wšelake warianty rozjimałoj, kotrež na přikład předwidźachu dźěłowy čas krok po kroku přikrótšić. Wšitke namjety pak dźěłodawarjo dotal wotpokazuja. Poslednje jednanja su za 21. junij w Lipsku předwidźane. Tuchwilu pak je jenož mało nadźije, zo so hišće něšto hiba. Na zapadźe wobsteji 35hodźinski dźěłowy tydźeń hižo wot lěta 1984. Tehdy běchu přistajeni ze stawkom ćišć wukonjeli. Kaž dźěłarnistwje zdźělatej, chcetej so dale za socialnu jednotu w Němskej zasadźeć.

Generaciska změna z ćežemi

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:

Drježdźany/Kamjenica (dpa/SN). Mnohe rjemjeslniske zawody w Sakskej nimaja žanoho naslědnika. Hač do lěta 2025 chce so 6 000 šefow na wuměnk podać. To je štwórćina zawodow. Jenož we wuchodnej Sakskej budźe to přichodne pjeć lět 4 000 předewzaćelow, kaž Drježdźanska rjemjeslniska komora zdźěla. Něhdźe 18 procentow z nich pyta naslědnika.

„Tema přepodaće zawoda je wažna tema regionalneho rjemjesła“, praji prezident Kamjeničanskeho komorneho wobwoda Frank Wagner. Wón ma ge­neracisku změnu za šansu do samostatnosće. „Nastupajo přepodaće zawoda su kupcy a wužiwarjo posłužbow, sobudźěłaćerjo a městnosć předewzaća poprawom hižo wěste.“ Pod smužku pak w Sakskej ličba firmow woteběra, a jenož mało nowych zawodow nastawa. Cyłkowne połoženje předewzaćow je přiwšěm jara dobre, a wjele z nich so samo powjetša.

„Wojujemy wo naše wsy“

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:

Potrjecheni we wuhlowych kónčinach wobaraja so ničenju domizny

Berlin (SN). Wot wuhla potrjecheni we Łužicy, Porynskej a w Lipšćanskej wokolinje su so ze zhromadnym žadanjom na krajnu a zwjazkowu politiku wobroćili. Zwjazk „Wšitke wsy wostanu“ sej wot zwjazkoweho knježerstwa žada, wšitke wot wotbagrowanja wohrožene wsy zachować a to zaručić. Zdobom žada sej prawo, sobu postajeć zakoń wo skónčenju zmilinjenja brunicy, a připowědźa protesty při brunicowej jamje Garz­weiler.

„Politika skónčenje zmilinjenja brunicy zanjecha, štož nam njelěpšiny wunjese. Z brunicowej komisiju njeje so za nas ničo změniło. Naša domizna je dale wohrožena. Je tola absurdne, w lěće 2019 hišće­ wsy za brunicu zničić. Žadamy sej garantiju ze stron knježerstwa, zo wšitke wohrožene wsy wostanu“, praji Britta Kox, zastupnica porynskeje skupiny zwjazka „Wšitke wsy wostanu“. Wona zdobom šwika, zo su na krajnej a zwjazkowej runinje zajimy potrjechenych předołho ignorowali. „Tohodla bjerjemy swoje žadanja nětko do swójskeju rukow. Wostanjemy tu a wojujemy, doniž njejsu naše žadanja zwoprawdźene.“

To a tamne (13.06.19)

štwórtk, 13. junija 2019 spisane wot:

We wotewrjenskim času skradźu banku nadpadnyłoj staj předwčerawšim ru­bježnikaj w Düsseldorfje. Tam staj bankowki a debjenki w hódnoće wjacorych tysac eurow ze zawrjeneho kašćika w tresorowej rumnosći pokradnyłoj. Kak bě­štaj so tam dóstałoj, njeje znate. Swědcy pak rozprawjachu policiji wo mužomaj w starobje něhdźe 30 do 35 lět, kotrajž móhłoj za nadpad zamołwitaj być. Jedyn z njeju měješe sportowu tobołu sobu. So­budźěłaćerjo nadpad ani pytnyli njejsu.

Wulka gumijowa klanka je wohnjowoborne zasadźenje na Łobju zawiniła. Wuchodźowarjo běchu w Geesthachće pola Hamburga žonu w rěce wuhladali a hnydom wuchowansku pomoc zawołali. Jako wobornicy z čołmom za wosobu pytachu, nańdźechu woni wulku klanku bjez hłowy. Štó bě sej tajki hubjeny žort dowolił, njeje dotal znate.

Zo w kraju NDR něšto njetrjechješe, za to je Erich Iltgen raz w rozmołwje ze Serbskimi Nowinami zhladujo na wu­two­rjenje kulojteho blida Drježdźanskeho wobwoda komunalne wólby w meji 1989 rozsudny podawk mjenował. Něšto tydźenjow po 30. róčnicy wonych wólbow, w kotrychž běchu funkcionarojo SED wuslědk w zajimje swojeje wodźaceje strony wobwliwowali a kotrež běchu wojowarjo za wobydlerske prawa jako njedemokratiske zasahnjenje wotkryli, je wusahowaca wosobina znowa wutworjeneho Swobodneho stata Sakskeje minjenu njedźelu po ćežkej chorosći w starobje 78 lět zemrěła.

Załožbu spušćomnje financować

srjeda, 12. junija 2019 spisane wot:

Wojerecy (SN/JaW). Sakska a Braniborska chcetej ze štwórtym financowanskim zrěčenjom Załožbu za serbski lud spušćomnje financować. Tohodla chcetej zhromadnje ze Zwjazkom nowe zrěčenje wo tym wobzamknyć. Na to stej so knježer­stwje wobeju krajow wčera na zhromadnym wuradźowanju we Wojerowskim hrodźe dojednałoj, pisa sakske ministerstwo za wědomosć a wuměłstwo w nowinskej zdźělence. „Tuchwilne třeće financowanske zrěčenje załožby klětu kónc lěta wuběži. Nowe zrěčenje ma potom wot lěta 2021 płaćić“, rěka we wozjewjenju. Na kotru dobu ma płaćić, wo tym žana rěč njeje.

Protestuja přećiwo zakonjej

srjeda, 12. junija 2019 spisane wot:

Hongkong (dpa/SN). Dwělomny zakoń wo přepodaću jatych wot Hongkonga do Chiny móže tež wukrajnikow po­trjechić. „Kóždeho, kiž na Hongkongskim lětanišću přizemi, móhli nablaku zajeć a do Chiny přewjezć“, warnuje renoměrowany znajer Chiny a jurist Jerome Cohen w swojim internetnym blogu. Tysacy ludźi su dźensa znowa přećiwo zakonjej protestowali. Tež wjac hač 1 000 wobchodow wosta protesta dla zawrjenych. Jutře za tydźeń chcedźa wo nowym zakonju wothłosować.

Steinmeier w Islandskej

Berlin/Reykjavik (dpa/SN). Zwjazkowy prezident Frank-Walter Steinmeier a jeho mandźelska Elke Büdenbender staj wot dźensnišeho na wopyće w Islandskej. Frank-Walter Steinmeier chce so tam mjez druhim wo sćěhach klimoweje změny přeswědčić. Tak poda so jutře k lodowcej Sólheimajökull, kotryž je dźeń a mjeńši. Islandska wudobywa swoju cyłkownu milinu a ćopłotu z wobnowjomnych energijow.

Wuchowarjow ludźi chłostać

nawěšk

  • Jara awtentiske běchu poskićenja ansambla Zabava z Ruskeje.
  • Na zahajenju festiwala štwórtk w Budyskim NSLDź počesćichu přitomni Juraja Kubánku (3. wotprawa) z trójnej serbskej sławu.
  • Hosćo z Peruwa zbudźichu ze swojimi přewšo pisanymi kostimami tójšto zajima.
  • Pólski cyłk z Bolesławieca na štwórtkownym swjedźenskim ćahu k zahajenju festiwala "Łužica 2019" po Budyšinje
  • Algeričenjo na jewišću NSLDź
  • Rejwarjo z Boliwiskeje
  • XIII. mjezynarodny folklorny festiwal "Łužica 2019" je zahajeny. Tule namakaće impresije z prěnich wustupow wobdźělenych skupin. Tule předstajichu skupiny štwórtk dopołdnja w Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle hižo raz dźěćom swoje poskićenja, na wobra
  • Rejwarki a rejwarjo Serbskeho folklorneho ansambla Wudowor su zdobom hosćićeljo festiwala.
  • Rejwarki a rejwarjo z pólskeho Bolesławieca
  • Zajim zbudźi tež skupina ze Sewjerneje Makedonskeje
  • Dalši hosćićeljo łužiskeho mjezynarodneho festiwala: Serbska rejwanska skupina Smjerdźaca z hudźbnikami folklorneje skupiny Sprjewjan
  • Překwapjenka běchu mnohim wuměłcy z Peruwa.
  • Prěni raz spožčichu lětsa zarjadowarjo mjezynarodneho folklorneho festiwala wosebite myto a diplom za wurjadny wuměłski wukon. Jón dósta słowakski ansambl Bobańovci za swoju přirodnosć, awtentiskosć a originalitu.
  • Rejwarjo algeriskeho cyłka Couleurs d‘ Algerie
  • Boliwiscy rejwarjo a rejwarki w kostimach na jewišću
  • Boliwičenjo "in action"
  • Sobotu wječor běchu po Chrósćicach mnozy nadróžni muzikanća po puću.
  • Pólski młodźinski orchester z Leśnicy zahaji sobotny wječor na farskim dworje.
  • Tójšto ludźi zhromadźi so na programy na jewišću při gmejnskim zarjedźe ...
  • ... a wobhlada sej poskićenja skupin.
  • Na Koklic statoku předstajichu so tež čłonojo skupiny Wotała. Wšitcy z nich su bywši rejwarjo Smjerdźečanskeje rejwanskeje skupiny.
  • Smjerdźečanscy rewjarjo na jewišću pola Koklic
  • Pohlad z jewišća na dwór Wjeselic statoka
  • Na Zahrodnikec-Grutekc statoku pokaza mjez druhim tež Slepjanski folklorny ansambl dźěle swojeho programa.
  • Tež Slepjanscy wuměłcy hižo zahe na dorost mysla.
  • Wšitcy sobuskutkowacy słowakskeho ansambla Bobańovci zamóža znajmjeńša jedyn instrument piskać, spěwać a rejwać.
  • Na Kralec statoku knježeše čiła atmosfera.
  • Schow před krótkim dešćom pytachu sej tež hosćo na Kilankec statoku pod wulkimi předešćnikami.
  • Pólscy hosćo z pokazku ze swojeho programa na Kilankec statoku
  • Wo tym, zo bě sej na lětuši festiwal sobotu a njedźelu do Chrósćic wjac hosći dojěło hač hewak, swědčachu kopate połne parkowanišća.
  • Kultura zwjazuje, kaž tule Smjerdźečanskej rejwarce a algeriskeho rejwarja.
  • Sčasami nimale přepjelnjeny bě Koklic statok.
  • Wudworscy při poslednich přihotach na sobotny wustup na farskim dworje.
  • Wudworscy na farskim dworje
  • Jewišćo při gmejnje bě stajnje derje wopytane.
  • Rjanolinki-rejwarki Smjerdźečanskeje rejwanskeje skupiny
  • Serbska reja je jewišću při gmejnje tójšto pasantow do rejki prosyła.
  • Lóze hólcy wječor na jewišću Zahrodnikec-Grutkec statoka
  • Kabaretna skupina Lózy hólcy pokazachu přitomnym we wobłuku programa "Chróšćan special" na Zahrodnikec-Grutkec statoku, zo njejsu w běhu lět ničo zabyli
  • Na Wjeselic statoku zahudźi skupina NIMO ...
  • ... band wokoło Brězanec bratrow Józefa a Jana.
  • Tež němska skupina Slapstickers pokaza, što zamóže.

nowostki LND