W ćichej zrudobje steja ludźo w japanskim měsće Kyoto před twarjenjom, w kotrymž bě minjeny štwórtk při wohenju 34 ludźi žiwjenje přisadźiło, runje telko so zrani. 41lětny muž bě palnu maćiznu w twarjenju rozpryskał a ju zapalił. Při tym so sam zrani.­ W domje produkowachu trikowe filmy. Foto: dpa/Naoki Maeda

Ze sylnym mandatom wójnu skónčić

póndźela, 22. julija 2019 spisane wot:

Kijew (dpa/SN). Po dobyću swojeje strony při wólbach parlamenta je zapadej přichileny ukrainski prezident Wolodimir Zelenskij swój zaměr potwjerdźił, wójnu na wuchodźe Ukrainy skónčić. Dalšej nadawkaj stej nawrót ukrainskich jatych z Ruskeje a dobyće nad korupciju, rjekny prezident wčera wječor w Kijewje. Jeho strona „Słužownik ludu“ bě wólby jasnje dobyła, trjeba pak přiwšěm koaliciskeho partnera.

Po dotalnym wuličenju je sej strona Zelenskeho 42 procentow hłosow zdobyła. Druha najsylniša strona je proruska opoziciska platforma z nimale třinaće procentami. Stronski předsyda Jurij Bojko bě sej wěsty, zo móhła so Ukraina z tutym wothłosowanjom zaso na měrliwy a normalny puć nawróćić. Na třeće městno přińdźe strona bywšeho prezidenta Petra Porošenka z wosom procentami.

Maas: Humanitarny zawjazk Europy

póndźela, 22. julija 2019 spisane wot:

Paris (dpa/SN). W zwadźe nastupajo europske­ přechodne rjadowanje za w Srjedźnym morju wuchowanych ćěkancow prócuje so zwjazkowy minister za wonkowne naležnosće Heiko Maas najebać razne spjećowanje wo zhromadne rozrisanje statow Europskeje unije. „Njesměmy popušćić, doniž njejsmy rozrisanje namakali. To je humanitarny zawjazk Europy“, rjekny politikar SPD do informelneho zetkanja wjacorych nutřkownych a wonkownych ministrow EU k tutej temje w Parisu.

Maas bě sej wěsty, zo móže Europa „spěšne a programatiske rozrisanje“ namakać. K tomu měli wšitcy „kročałku do směra na druheho“ hić. Lětsa je so po jeho słowach hižo 400 migrantow při pospyće zatepiło, Srjedźne morjo přeprěčić. „Njewotpowěduje mojim předstawam wo Europje, zo so z tajkej katastrofu před našimi pobrjohami wotnamakamy.“

Hakle minjeny tydźeń bě Němska zhromadnje z Francoskej w Helsinkach podarmo spytała, system rozdźělowanja ćěkancow w EU namakać.

To a tamne (22.07.19)

póndźela, 22. julija 2019 spisane wot:

Chětro drohi kofej nawariłoj staj sej němskej turistaj we Venedigu: Dokelž běštaj warjak při sławnym historiskim mosće Rialto wužiwałoj, dyrbitaj nimale tysac eurow pokuty płaćić – wón 650 a wona 300 eurow. Nimo toho staj namołwjenaj, město wopušćić. Město hižo dlěši čas chětro razne chłostanja prećiwo turistam nałožuje, kotřiž njemóža so zadźeržeć­ abo na historiskich městach piknikuja. Chcedźa tak herbstwo UNESCO lěpje před masowym turizmom škitać.

Porjadnje wotbyć ma 50 indoneskich policistow na wuchodźe kupy Kava, dokelž su za přesćěhanje złóstnikow přetołsći. Nětko dyrbja dwutydźenski kruty zwučowanski program na policajskej šuli zmištrować, rěčnik policije zdźěla. Tójšto policistow waži 90 kilogramow. To je w Indoneskej, hdźež su mužojo 1,60 metrow wulke, jara wjele.

Rackete Italsku wopušćiła

pjatk, 19. julija 2019 spisane wot:

Rom (dpa/SN). Kapitanka němskeje wuchowanskeje łódźe „Sea-Watch 3“, Carola Rackete, je Italsku wopušćiła. Rěčnik pomocneje organizacije Sea-Watch zdźěli, zo je so Rackete najprjedy raz do Němskeje podała a zo chce potom hišće dale. 31lětna bě ze swojej łódźu a wuchowanymi ćěkancami do přistawa na kupje Lampedusa přijěła, byrnjež jej to do toho zakazali. Italski prawicarski nutřkowny minister Matteo Salvini rjekny, zo njemóže dočakać, „tutu zapleńčenu němsku komunistku skónčnje z kraja wupokazać“.

Dublinowe prawidła změnić

Berlin (dpa/SN). Přichodna prezidentka komisije EU Ursula von der Leyen chce konstrukciske zmylki w Dublinskich prawidłach za azylowe jednanja w EU sporjedźeć a tuchwilny system na dobro srjedźomórskich statow změnić. Wona njeje nihdy zrozumiła, čehodla dyrbi migrant w tym kraju wostać, w kotrymž prěni króć na europsku zemju stupi, wona nowinarjam rjekny. Krajam, kotrež su najwjetšemu migraciskemu ćišćej wu­stajene, měli skutkownišo pomhać.

Podhladni dale w jatbje

W ruskim Pětrohrodźe hotuja so na tradicionalny Dźeń mariny, kotryž přewjeduja stajnje poslednju njedźelu julija. Jedna z atrakcijow budźe napodobnjena wójnska łodź z lěta 1712 ze 54 kanonami z časa carja Pětra I. Foto: dpa/Peter Kowaljew

Königswinter (dpa/SN). Najebać hłuboko sahace diferency chcetej so Němska a Ruska při rozrisanju mjezynarodnych konfliktow zaso zbližić. Zwjazkowy wonkowny minister Heiko Maas (SPD) a ruski wonkowny minister Sergej Lawrow běštaj wčera na swojim zetkanju pola Bonna zasadnje zwólniwaj, měrowy proces na wuchodźe Ukrainy znowa nastorčić. „Jenož z wotewrjenej diskusiju a dialogom móžemy wuslědki docpěć, kotrež našimaj krajomaj tyja“, Maas rjekny. Lawrow namjetowaše nowe wjerškowe zetkanje Ruskeje, Ukrainy, Němskeje a Francoskeje k tutej temje. Na Petersburgskim dialogu bě so 300 zastupnikow politiki, hospodarstwa a kultury wobdźěliło.

Klimowy kabinet bjez rozsudow

pjatk, 19. julija 2019 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Tež po třećim zetkanju tak mjenowaneho klimoweho kabineta je dale dospołnje njejasne, kak ma ze škitom klimy w Němskej dale hić. Tři hodźiny je zwjazkowa kanclerka Angela Merkel (CDU) wčera z fachowymi ministrami w kanclerskim zarjedźe wuradźowała, bjez toho zo bychu so na něšto dojednali. Tole ma so hakle 20. septembra stać, zwjazkowa ministerka za wobswět Svenja Schulze (SPD) nowinarjam zdźěli.

Jednaćel wobswětoškitneje organizacije Greenpeace Martin Kaiser rjekny po­wěsćerni dpa: „Njekmanosć CDU, CSU a SPD, so w prašenjach škita klimy dojednać, tomu polěkuje, zo hibanje za klimu přichodne měsacy dale rozrosće.“

Drježdźany (cry/SN). Přesydlenje Mulkec a Rownoho je z blida. Wulkotne. Njepilic statok móže wostać. Hnydom pódla w Miłorazu pak dźe wo eksistencu. Tohodla informowachu wčera zastupnicy Serbskeho sejma a wobswětoškitneho zwjazka BUND Sakska zajimowanych zastupnikow krajneje nowinarskeje konferency w Drježdźanach wo aktualnym połoženju. Hinak hač so stajnje zaso twjerdźi, njeje wěrno, zo so wšitcy wobydlerjo hladajo na plany přesydlenja wjesela. Někotři chcedźa wostać a tole tež wótře wupraja. Wsy wotbagrować za fosilnu energiju, je to hišće načasne? Wažna to tema w Serbskim sejmje, wšako njebuchu Serbja dotal prašani, što ma so z jich domiznu stać. Wjace hač 80 wsow je so hižo zhubiło. Renaturěrowana krajina je jenož słaby tróšt za rany Łužicy. Čłon Serbskeho sejma Tomaš Čornak fakty znaje. Wón nowinarjow prosy: Pisajće wo wěrnosći: Wodu nam wotklumpaja, štomy zahinu, ludźo, kotřiž chcedźa wostać, su zrudni. „Nichtó njekritizuje tych, kotřiž chcedźa so přesydlić“, rjekny Hagen Domaschke, zamołwity za zjawnostne dźěło Serbskeho sejma.

Miłoraske wěrnosće

pjatk, 19. julija 2019 spisane wot:
„Prěni wopor wójny je wěrnosć“ – tute znate a wjacorym awtoram připisane wuprajenje hodźi so tež na planowane a horco diskutowane přesydlenje Miłoraza přenjesć: Prěni wopor žničenja wsy je wěrnosć. „Pisajće wo wěrnosći“, prošeše čłon Serbskeho sejma Tomaš Čornak wčera žurnalistow na nowinarskej konferency w Drježdźanach. Zastupjer BUND Sakska twjerdźeše, zo móhli Miłoraz zachować, bjez toho zo hórnicy swoje dźěło zhubja. Wěrnosć LEAG a Sakskeje skerje hinaša wupada. A što chcedźa Miłoraženjo? Sym wšelakore měnjenja słyšała, jako běch njedawno na městnje. Přesydlić, preč ćahnyć, wostać – zajimy su indiwidualnje wšelakore. W pozdatnym zajimje Miłoražanow rěčeli, demonstrawali a jednali pak su hižo mnozy, wšojedne hač za abo přećiwo přesydlenju. Štož so w padźe hrožaceho wotbagrowanja tohorunja zhubi, je šansa, so z woporom druhich zajimow njestać. Cordula Ratajczakowa

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND