Globalny nadawk

štwórtk, 24. septembera 2015 spisane wot:

Zwjazkowy sejm wo ćěkancach debatował – EU přewostaji wjace pjenjez

Brüssel/Berlin/Běłohród (dpa/SN/K). Wurjadny wjeršk šefow statow a knježerstwow Europskeje unije wčera wječor w belgiskej stolicy je po přeběhu w zdźěla napjatej atmosferje wobzamknył, zo w najwjetšej migraciskej dramje po Druhej swětowej wójnje nałoži miliardy eurow za zmištrowanje krizy. Tak wuda EU přidatnje miliardu eurow za zastaranje syriskich ćěkancow w Libanonje, Jordaniskej a Turkowskej. Nimo toho wobdźělnicy wjerška wobzamknychu, hač do kónca nowembra w Grjekskej, Italskej a Bołharskej zarjadować registraciske srjedźišća. Čěska, Słowakska, Pólska a Madźarska běchu sej w zhromadnym wozjewjenju „skutkownu kontrolu a zawěsćenje“ wonkownych hranicow EU žadali. Jich ministerscy prezidenća wuprajichu so nimo toho za cyłoeuropsku lisćinu „wěstych pochadnych krajow“. Předsyda wjerška Donald Tusk přizna, zo je rozdźělnych měnjenjow było a zo su wšelke temy kontrowersne.

Statny sekretar zaso wotstupił

štwórtk, 24. septembera 2015 spisane wot:
Athen (dpa/SN). Jenož někotre hodźiny po spřisahanju je grjekski statny sekretar za infrastrukturu Dimitris Kammenos wčera wječor zaso wotstupił. Wumjetuja jemu, zo je minjeny čas wospjet antisemitiske a prawicarskoekstremne komentary w interneće wozjewjał. Kammenos přisłuša prawicarskopopulistiskej stronje Njewotwisnych Grjekow (Anel), njeje pak přiwuzny předsydy strony Panosa Kammenosa. Kaž grjekske medije rozprawjeja, je Dimitris Kammenos wumjetowanja wotpokazał. Wón twjerdźi, zo běchu so hackerojo na jeho internetnu stronu zadobyli a hanjace komentary z jeho mjenom wozjewili.

Ruska warnuje USA bombow dla

štwórtk, 24. septembera 2015 spisane wot:

Moskwa (dpa/SN). Ruska je před tym warnowała, nowe taktiske jadrowe brónje USA w Němskej składować. Rěčnik Krjemla Dmitrij Pjeskow Američanam wčera w Moskwje wumjetowaše, zo z tajkej „chutnej kročelu“ napjatosće w Europje přiwótřeja, a připowědźi napřećiwne naprawy. Wón reagowaše na wutornu rozprawu sćelaka ZDF w magacinje „Frontal 21“. Po njej chcyli USA nowe atomowe bomby typa B 61-12 na lětanišću­ Zwjazkoweje wobory w porynsko-pfalcskim Büchelu składować. Oficialne wobkrućenje za tajke plany njepředleži. „Tole by strategisku runowahu w Europje zničiło“, rjekny Pjeskow powěsćerni Interfax. Ruska by nuzowana była, strategisku runowahu w Europje natwarić, zo by swoju narodnu wěstotu zaru­čiła.

Magazin „Frontal 21“ bě so w swojej roz­prawje na etatowe plany USA powołał. Fachowcy pokazowachu tam na to, zo su nowe bomby dokładniše hač dotal w Büchelu składowane. We wójnskim padźe móhli němscy piloća w nadawku USA bomby zasadźić.

To a tamne (24.09.15)

štwórtk, 24. septembera 2015 spisane wot:

Mylnje z paduchom awta stał je so 66lětny w bayerskim Kreuthu. Nawróćiwši so z pjekarnje njezalěze wón do swojeho, ale do runje tak wupadaceho awta a z nim wotjědźe. Krótko na to přińdźe wobsedźer awta z pjekarnje a zawoła policiju. Padustwo pak so spěšnje jako misnjenje wukopa. Wobaj šěrej wozaj běštej pódla so stałoj. Nimo toho bě „wobkradnjeny“ klučik awta tčacy wostajił.

Wosebiteho jandźela pěstona měješe koala w Awstralskej. Po zražce z awtom bě wón dlěši čas w motorowej hawbje zatłusnjeny. Šoferka bě do njeho zajěła a hakle dźesać kilometrow dale w garaži widźała, zo zwěrjo hišće w awće tči. Koala bě zražku kaž tež razantnu jězbu z awtom derje přetrał. W Awstralskej dochadźa stajnje zaso k njezbožam z koalemi, dokelž so wone „njelepje“ zadźerža, kaž nowiny pisaja.

Łužica (24.09.15)

štwórtk, 24. septembera 2015 spisane wot:

Eksotiske hady wusadźili

Choćebuz (dpa/SN/ch). Wuchodźowarjo su při hribyzběranju w lěsu blisko Grabina (Finsterwalde) tři eksotiske hady wuhladali. Alarmowanej wohnjowej woborje so poradźi, kralowskej pytonaj a wuža popadnyć, praji Sven Heller, wotrjadnik za zjawnu wěstotu města Grabina. Hady njejsu drje jědojte, jeli pak so wohrožene čuja, móža chětro kusać. Jedyn do tři metry dołhe šupiznate wlečaki buchu snano wusadźene. „Móžno, zo su hišće dalše w lěsu“, měni Heller. Za hladanje tychle eksotow njeje žana dowolnosć trěbna. Hdyž pak su wone wulke a starše, čuja so hobbyjowi plahowarjo hadow častodosć přežadani; nimo toho kóšty za picu a tepjenje přiběraja. Někotři je tuž ilegalnje wusadźeja.

Mordar žony wobskorženy

Slepjanska fararka Jadwiga Malinkowa widźi šansy za čas po brunicy

Na farskej zahrodźe w Slepom rosće nowe žiwjenje. Krušwiny, jabłučiny a kerčiny bujnje rostu. „Smy je za přichod sadźili“, měni Jadwiga Malinkowa, wot lońšeho nowembra fararka Slepjanskeje wosady z jeje wosom wsami a 1 800 čłonami. Wo jeje zažiwjenju, wobsahach słužby a aktualnej naledźe woby­dlerjow je so z prěnjej serbskej fararku Łužicy Andreas Kirschke rozmołwjał.

Knjeni fararka Malinkowa, kak so Waša swójba w Slepom zažiwja?

J. Malinkowa: Su nas wutrobnje a wotewrjenje přiwzali. Pytnjemy dowěru a njezajatosć. Mnozy wosadni so wjesela. Widźa to jako znamjo nadźije a noweho spočatka, hdyž so młoda swójba rozsudźi tule žiwa być a dźěłać. Mój mandźelski Simon móže přichodnje jako wučer na zakładnej šuli w Slepom skutkować. Tak smy jako swójba skónčnje dóšli.

W čim widźiće wosebite wužadanja?

Po swojej štyri dny trajacej jězbje po Kubje je bamž Franciskus wčera wječor do USA dolećał. Z njewšědnej gestu witachu swjateho wótca prezident Barack Obama, jeho mandźelska a dźowce na lětanišću njedaloko Washingtona. Dźensa su rozmołwy z Obamu a dalšimi politikarjemi planowane. Jutře chce Franciskus jako prěni bamž scyła před Kongresom USA rěčeć. Foto: dpa/Olivier Douliery/CNP/AdMedia

Serbiska wumjetuje Chorwatskej agresiju

srjeda, 23. septembera 2015 spisane wot:
Běłohród (dpa/SN). Serbiska swojemu susodej Chorwatskej wumjetuje, zo ze zawrjenjom mjezow krizy ćěkancow dla „wikowansku wójnu a hospodarsku agresiju“ praktikuje. Tajke něšto dopomina na časy wobydlerskeje wójny w 90tych lětach, kritizowaše wonkowny minister Ivica Dačić, kaž statna powěsćernja Tanjug dźensa piše. Serbiska je „napřećiwne naprawy“ připowědźiła – bjez toho zo by je konkretnje mjenowała –, dyrbjał-li wažny namjezny přechod Bajakovo-Batrovci dale za nakładne awta zawrjeny wostać. Chorwatska bě přechod zawrěła, zo by Serbisku nuzowała ćěkancow dlěje do Chorwatskeje njepušćeć. Tam knježi mjeztym wobchadny chaos.

Woelki: Ludźo njewěrja

srjeda, 23. septembera 2015 spisane wot:
Fulda (dpa/SN). Kölnski kardinal Rainer Maria Woelki zwěsća pobrachowacu křesćansku wěru w towaršnosći. Zhromadne wobsahi wěry su so w dalokej měrje rozpušćili, rjekny katolski duchowny dźensa w Fuldaskej tachantskej cyrkwi na tamnišej hłownej zhromadźiznje Němskeje biskopskeje konferency. „Zo jenož hišće třećina ludźi do zrowastanjenja Chrystusa wěri, dyrbjało nas zjeměrnjeć, wšako stej dwě třećinje ludźi oficialnje křesćenjo. Je pak hišće hórje: Syły wěriwych samo centralne wobsahi křesćanskeho poselstwa wotpokazuja. 60 procentow hižo do wěčneho žiwjenja njewěri. Kóždy štwórty porno tomu wěri, zo čorna kóčka njezbožo přinjese. Tale forma diaspory je mjeztym wšudźe pastoralna woprawdźitosć“, Woelki rjekny.

Prezidij VW wuradźował

srjeda, 23. septembera 2015 spisane wot:
Wolfsburg (dpa/SN/K). Skandal, wuskutkowany wot koncerna VW z jebanstwom wo wotpłunach, přetrjechja wšě mjezy. Pječa je 11 milionow dieselowych awtow potrjechenych. Akcija VW je hižo třećinu swojeje hódnoty zhubiła. Po tym zo bě so šef koncerna Martin Winterkorn wčera zjawnje zamołwił, wočakuja so z napjatosću dalše reakcije prezidija dohladowanskeje rady. Gremij wuradźuje dźensa na tajnym městnje wo dalšim postupowanju. Nětko je tež new-yorkske statne rěčnistwo přepytowanja přećiwo koncernej VW zahajiło. Žanomu předewzaću nje­měło dowolene być, wobswětowe zakonje ignorować abo přetrjebarjow za nós wodźić, rjekny generalny statny rěčnik Eric T. Schneiderman. Koncernej hrozy pokuta wjacorych miliardow eurow.

nawěšk

nowostki LND