Łužica (14.10.15)

srjeda, 14. oktobera 2015 spisane wot:

Chěže ze stołom wohrožene

Habrachćicy (SN/ch). W třikrajowym róžku Němska-Čěska-Pólska postajeja chěže ze stołom wobraz krajiny. Mnohe z tychle historiskich twarjenjow pak rozpaduja. Za jich wuchowanje bu wčera tak mjenowana Dróha chěžow ze stołom wotewrjena. Kraj chěžow ze stołom je nowy čłon dźěłoweho zjednoćenstwa Němske dróhi tykowanych twarjenjow a tak jeho sedmy partnerski region. Za projekt je so pjeć gmejnow zje­dnoćiło, zo bychu chěže ze stołom zhromadnje turistisce zwičnjeli. Z projektom ma so na jónkrótnosć wosebiteho twarskeho stila w Němskej skedźbnić. Dróha chěžow ze stołom wopřijima Habrachćicy-Neugersdorf, Kotmar, Ochranow, Wódrjeńcu (Oderwitz), Großschönau a Wo­dowe Hendrichecy.

Myto za turizm wupisali

Nětko farar w Ruskej

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:

Žitawa (B/SN). Po wosom měsacach w Ruskej je so Žitawski katolski farar Bosco Marschner do bywšeje wosady nawróćił. Poby pak tam jenož na wosadnym wječoru, zo by wěriwym wo swojich dotalnych dožiwjenjach rozprawjał. Po tym zo bě rusku rěč nawuknył, je wot awgusta farar w měsće Marksu nad Wolgu. Mjez druhim powědaše wo chudobje na wsach, wo ničacych wuskutkach alkohola za swójby, ale tež wo angažemenće dźesać rjadniskich sotrow w Marksu za nuzu ćerpjacych. Wjace z Marksa pod www.anderwolga.wordpress.com

Nowe wuwićowe zaměry UNO

New York (B/SN). Zjednoćene staty Ameriki su dołhodobne wuwićowe zaměry za přewinjenje chudoby a hłodu wobzamknyli. Agenda wobsahuje 17 jadrowych a 169 druhorjadnych zaměrow, kotrež maja so hač do lěta 2030 spjelnić, tak mjenowany „přikładny program“ UNO. Biskop Ste­phan Ackermann, předsyda němskeje komisije Justitia et Pax, rěčeše wo „česćelakomych zaměrach“.

Wjace zamołwitosće lajkam

Wuchowanske mocy staraja so tule wo zranjeneho, po tym zo běchu njeznaći w Jerusalemje w busu třěleć započeli. Po infor­macijach policije buštaj dwaj pasažěraj morjenaj, šěsnaćo zranjeni. Njeměry a dalše třěleńcy běchu na sewjeru kraja a w měsće Jerusalemje sćěh njedawnych nožowych atakow njeznatych na pasantow. Foto: dpa/Atef Safadi

Pegida demonstrowała

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:

Drježdźany (dpa/SN/K). Na demonstra­ciji Pegidy wčera wječor w sakskej stolicy je so nimale 10 000 ludźi wobdźěliło. Jako rěčnica wustupi něhdyša politikarka strony AfD Tatjana Festerling. Ta měješe namjet paratny, z wotšćěpjenjom Sak­skeje wot zwjazkoweje republiki a Europskeje unije wutworić „Säxit“. Za jubilejnu manifestaciju přichodnu póndźelu připowědźi šef antiislamistiskeho hibanja Lutz Bachmann mnohich hóstnych rěčnikow z druhich krajow EU.

Po informacijach policije njeje­ za čas zarjadowanja k žanym ka­ženjam dochadźało. Juristiske sćěhi su přiwšěm móžne. To tohodla, dokelž pokazowaše jedyn z přiwisnikow Pegidy šibjeńcu, přiho­towanu za kanclerku Angelu Merkel (CDU) a jeje naměstnika, hospodarskeho ministra Sigmara Gabriela (SPD). Statne rěčnistwo rozsudźi dźensa wo chłostanskoprawniskej relewancy. Bachmann zwjazkowemu knježerstwu wumjetowaše, zo wjedźe ze swojej politiku napřećo ćěkancam kraj do wobydlerskeje wójny.

Wšitcy měli so prócować

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:

Problemy ćěkancow rozrisać na wšěch politiskich runinach trjeba

Berlin/Drježdźany/Choćebuz (dpa/SN/JK). Němska chce kontrole wonkownych mjezow w krizy ćěkancow dla hač do nowembra dale wjesć. Wo tym je zwjazkowy nutřkowny minister Thomas de Maizière (CDU) nutřkowneho komisara EU Dimitrisa Avramopoulosa informował.

Rozestajenja w čorno-čerwjenej koaliciji wutworjenja tak mjenowanych transitnych pasmow dla dale traja. Z tychle pasmow maja so ćěkancy bjez wuhlada na azyl abo ludźo bjez dokumentow hišće do zapućowanja do Němskeje zaso wróćo słać. Nawoda frakcije CDU Volker Kauder ma tajke kontrole za zmysłapołne a wobkrući, zo je koalicija nětko přihotuje, wědźo, zo wone zarjadniskim předpisam EU wotpowěduja. Zapósłanc CDU w Sakskim krajnym sejmje Marko Šiman žada sej krute přesadźenje Dublinskeho dojednanja a tak kontrole na wonkownych­ mjezach EU. Zdobom skedźbni wón na to, zo je trjeba přećiwo ilegalnym pře­stupam mjezow mjez Němskej a Čěskej a Pólskej skutkownišo zakročić. Za to matej so policija a cłow­nistwo defini­tiwnje zesylnić.

Porok Kurdam

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:
Damaskus (dpa/SN/K). Organizacija za čłowjeske prawa Amnesty International (AI) wumjetuje Kurdam na sewjeru Syriskeje, zo wuhnawaja ludnosć a niča jich chěže. Cyłe wsy buchu potorhane w kónčinach, kotrež kontroluje kurdiska strona PYD, rěka w dźensa wozjewjenej rozprawje AI. Wjele tysac wobydlerjow su Kurdojo ze wsow wućěrili. PYD sympatizuje z dźěłaćerskej stronu PKK.

Žarowanje zakazane

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:
Ankara (dpa/SN). Tři dny po krawnych nadpadach w turkowskej stolicy Ankarje je Istanbulski guwerner žarowanske zarjadowanje zakazał. Na zakładźe njewěsteho połoženja njejsu žane zhromadźi­zny dowolene. Wobydlerjo njeměli namołwy k demonstracijam sćěhować, dale rěka. 100 wobydlerjow Ankary je minjenu sobotu při dwěmaj nadpadomaj žiwjenje přisadźiło, 260 ludźi so zrani.

Gysi woteńdźe

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:
Berlin (dpa/SN). Wjelelětny šef frakcije Lěwicy w zwjazkowym sejmje Gregor Gysi­ wzda so dźensa wšitkich politiskich zastojnstwow. Jeho naslědujetaj Sahra Wagenknecht a Dietmar Bartsch. Wonaj staj jeničkaj kandidataj za nawodnistwo frakcije Lěwicy, kotrejež šef Gysi 20 lět bě. Přestawku zapołožił je mjez 2000 a 2005 jako hospodarski senator w Berlinje, na čož so tři lěta cyle z politiki wróćo sćahny.

To a tamne (13.10.15)

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:

Při pytanju za elektrošrotom je so muž w Hamburgu hłuboko do kontejnera nadźěrał a w nim tčacy wostał. Jeničce noze hišće won sahaštej. 22 wohnjowych wobornikow móžeše jeho jeno z pomocu hydrawliskeho nastroja wuswobodźić. Woni powjetšichu dźěru za nutřmjetanje elektriskich nastrojow, po tym zo běchu jich pasanća njezbožowneje pozicije muža w kontejneru dla zazwonili.

Jako pozdatne zetkanje přiwisnikow teroristiskeje milicy Islamski stat je so fototermin kluba nošerjow brody w šwedskim Jönköpingu wukopał. Zawołana policija postara so wo wulki směch. Alarmował bě ju starosćiwy muž. Wón sej mysleše, zo jedna so wo někajkich teroristow, kotřiž so pod čornej chorhoju hromadźa. Na njej zwobraznjena bě skupina brodatych muži, štož podhlad muža posylni, zo móhli to terorisća być.

Łužica (13.10.15)

wutora, 13. oktobera 2015 spisane wot:

Wo dźesać mio. eurow prosyli

Zhorjelc (SN/ch). Město Zhorjelc je wo něhdźe dźesać milionow eurow z Europskeho fondsa za regionalne wuwiće (EFRE) prosyło. Z pjenjezami ma so hódnota zapadneho dźěla nutřkowneho města polěpšić. Zwoprawdźić chcyli ideju Njewjesćinskeho łukoweho wobłuka. To je zelene pasmo, kotrež njewužiwane přemysłowe płoniny a bydlenske kwartěry na cyłkownje 78 hektarach zapřijima. Jědnaće jednotliwych projektow chcyli w Zhorjelcu hač do lěta 2022 zwoprawdźić. Cyłkowna inwesticija wučinja ně­hdźe 28 milionow eurow, město přida połdra miliona. Wušła je tele dny darmotna brošurka, wopisowaca wjace hač dwaceći projektow w spěchowanskej dobje 2007 do 2013.

W prózdninach do muzeja

nawěšk

nowostki LND