Premier z chorownje pušćeny

póndźela, 02. meje 2016 spisane wot:

Peter Čačko z Bratislavy rozprawja za Serbske Nowiny

Staro-nowy šef słowakskeho knježerstwa koalicije štyrjoch stron Robert Fico měješe 18. apryla Narodnej radźe přednjesć program přichodnych zaměrow. Dóšło k prěnjemu jeho wustupej w parlamenće pak njenadźicy njeje. Fico bě krótko do toho swój obligatoriski rańši běh po nasypach­ Dunaja zabsolwował, nadobo pak bolosće w hrudźi čuł. Jeho přewodnicy mějachu tuž za radźomne premiera hnydom do chorownje dowjezć, mějo infarkt za móžny. Dowjezechu jeho tuž do wustawa za schorjenja wutroby. Tam su pola premiera někotre trochu „zatykane“ žiły zwěsćili a jeho na to 22. apryla operowali. Kardiochirurgiski zasah je direktor kliniki prof. Michal Hulman wosobinsce wuwjedł a pacientej tež dwójny bypass połožił. Zjawnosć mjeztym zhoni, zo je ministerski prezident wšitko derje přetrał a zo su jeho wčera z chorownje pušćili. Póńdźe pak najprjedy na kuru.

Pólska cyrkej so za wustupowanje duchowneho zjawnje zamołwiła

Waršawa. Štóž wobrazy němskeje zwjazkoweje kanclerki Angele Merkel (CDU) w zjawnosći spali, njetrjeba so w Pólskej chłostanja bojeć. To je Wrócławske statne rěčnistwo zdźěliło. Wuchadźišćo bě skóržba tamnišeho wyšeho měšćanosty Rafała Dutkiewicza. Tón bě na antieu­ropskim zarjadowanju nacionalistiskeje Organizacije­ narodnoradikalneho lěhwa (ONR) před radnicu města wobkedźbował, kak demonstranća plakaty z wobrazom Angele Merkel pala.

Štyrjo ćěkancy do Čěskeje

štwórtk, 28. apryla 2016 spisane wot:

Praha (dpa/SN). Čěska republika je prěnich štyrjoch ćěkancow z Grjekskeje na zakładźe loni w septembru wobzamknjeneho plana Europskeje unije wo rozdźělenju migrantow přiwzała. „Je to skupina Syričanow“, zdźěli rěčnik statneho lěhwa za registrowanje ćěkancow Kiril Christov powěsćerni ČTK. Cyłkownje sydom Syričanow bě wěstotne přepruwowanje čěskich institucijow wuspěšnje wobstało. Třo z nich pak so zminychu. Prawdźepodobnje nochcychu do Čěskeje, kotraž je za swoju restriktiwnu politiku napřećo ćěkancam znata.

Dalšich 23 požadarjow azyla je Čěska wotpokazała. „W podłožkach tychle ludźi, kotrež smy z Italskeje a Grjekskeje dóstali, pobrachuja kopije wosobinskich dokumentow, kiž bychu jich identitu jasnje dopokazali“, ministerstwo rozłoži. Před sydom měsacami běchu nutřkowni ministrojo EU přećiwo woli Čěskeje, Madźarskeje, Rumunskeje a Słowakskeje wobzamknyli, 120 000 ćěkancow po wšej Europje rozdźělić. Čěska ma tuž 2 978 ludźi­ přiwzać.

Přećiwo praskotakam

srjeda, 27. apryla 2016 spisane wot:

Špindlerův Mlýn (dpa/SN). Čěska republika chce předań praskotakow přichodnje wobmjezować. Wotpowědnu iniciatiwu je justicny minister Robert Pelikán wčera připowědźił. W Němskej smědźa wobchody praskotaki hakle něšto dnjow do silwestra poskićeć. „Je hódne wo tym rozmyslować, hač nječinimy to podobnje“, rjekny Pelikán. To je jedyn z wu­slědkow dwudnjoweje wuměny nazhonjenjow justicnych ministrow Sakskeje, Bayerskeje, Čěskeje a Pólskeje w Špindlerův Mlýnje. Ilegalne praskotaki z Čěskeje po měnjenju sakskeje justicy nutřkownu wěstotu swobodneho stata chětro wohrožeja. Kriminelni wužiwaja praskotaki, zo bychu awtomaty rozbuchali abo atentaty na ćěkancow skućeli. Hakle njedawno bě policija na raciji přećiwo prawicarskim skupinam wjetše mnóstwa čěskeje pyrotechniki našła.

Dalša tema zetkanja bě bój přećiwo wopojnemu jědej chrystal. Wulki dźěl drogi, kotruž w Němskej předawaja, pochadźa z Čěskeje. Praha je wotpowědne přećiwne naprawy připowědźiła.

Eksprezidenća so hibaja

wutora, 26. apryla 2016 spisane wot:
Waršawa (PŽ/K/SN). „W Pólskej rozsudźeja tuchwilu wo tym, hač wostanje wona demokratiski prawny stat abo hač dóstanu awtoritarne nachilnosće nětčišeho konserwatiwneho knježerstwa přewahu.“ Na tule alternatiwu pokazuja pólskej ludnosći w zjawnym lisće něhdyši prezidenća Lech Wałęsa, Aleksander Kwaśniewski a Bronisław Komorowski kaž tež rjad dalšich­ prjedawšich knježacych politikarjow. Pod titlom „Nawróćmy demokratiske knjejstwo prawa“ je nowina Gazeta Wyborzca zjawny list wozjewiła. W nim kritizuja podpisarjo njedawne antidemokratiske naprawy knježerstwa strony Prawo a sprawnosć (PiS) resp. jeje zapósłancow w sejmje, zbudźace we wukraju wobmyslenja a negatiwne reakcije. „Namołwjamy politikarjow lěhwa knježerstwa, kotrymž zaleži na demokratiskim staće, njewobdźělić so na jeho ničenju“, podpisarjo zjawneho lista apeluja. Zdobom wobroćeja so něhdyše hłowy stata na wobydlerjow, nječakać hač do přichodnych wólbow. Je trjeba zmobilizować pólsku towaršnosć za škit demokratije.

Radšo „srjedźa“

póndźela, 25. apryla 2016 spisane wot:
Bratislava (SŽ/K). Słowakska ludnosć zasadnje njeje ani prozapadnje ani prorusce orientowana. Tole wuchadźa z wobhonjowanja za zjawnym měnjenjom, Słowakskeje atlantiskeje komisije, Instituta za srjedźoeuropsku politiku (ISP) a agentury Focus. 21,1 procent woprašanych je za to, być z wobstatkom zapada, mjeztym zo su 12,3 procenty za zwjazanje z wuchodom. Wjetšina 51,8 procentow wšak sej přeje, zo by Słowakska „mjez nimaj“ stała. Respondenća młodeje generacije (18 do 24 lět) wuprajichu so po 40 procentach za zapad. Za tym prašeni, z kim by Słowakska měła najwuše poćahi hajić, přibližnje 67 procentow wotmołwi: z Čěskej. Za Awstrisku rozsudźi so 37 procentow, za Pólsku 35 proc., za Madźarsku 31,9 proc. a za Němsku 31,6 procentow. Sobustawstwo kraja w EU pod­pěruja nětkole jenož hišće 53,3, procenty wobydlerjow. Porno lětu 2010 je to spad wo nic mjenje hač 15 procentow. Analy­tikar z ISP Milan Niča tónle wuslědk nima­ za wobmyslomny, wobmyslomny pak je trend. Tón wobsteji po jeho mě­njenju w tym, zo po cyłej Europje nahladnosć EU spochi spaduje.

Pólska 1 050. róčnicu załoženja stata swjećiła

Waršawa. Pólska je minjeny kónc tydźenja tři dny z najwšelakorišimi zarjadowanjemi 1 050. róčnicu załoženja pólskeho stata swjećiła. 14. apryla 966 bě so wójwoda Mieszko I. w Poznanju wukřćić dał a tak katolsku wěru tež jako statnu konfesiju přiwzał. Jeho mandźelska Dobrava z Čěskeje bě jeho na to přihotowała.

Nowiny kraja so jara wobšěrnje tutej temje wěnuja. Stawiznarjo ananlyzuja, zo bě Mieszko I. přeswědčeny Słowjan a zo chcyše so ze załoženjom stata tež při­běracej agresiwnej němskej ekspansiji wobróć. Archeologowka Hanna Kóčka-Krenz, dźowka lěta 1966 w Poznanju zemrěteho profesora archeologije serbskeho pochada Woiciecha Kóčki, pokaza na to, zo Mieszko w tym zwisku dokładnje wobkedźbowaše, kak surowje němski markhrabja Gero w bjezposrědnim susodstwje na zapadźe ze słowjanskimi kmjenami wobchadźeše.

Česko ma přećiwnikow

pjatk, 22. apryla 2016 spisane wot:

Praha. Hamtske mjeztym je, zo budźe susodny kraj Česká republika w skrótšenej, móhłrjec praktiskej formje přichodnje rěkać Česko. Po měnjenju wonkowneho ministra Lubomíra Zaoráleka, „njeje přijomne, nima-li kraj jasnje postajene symbole inkluziwnje mjeno“. Tomu su tež po wustawje najwyši ludźo kaž prezident Miloš Zeman a premier Bohuslav Sobotka přihłosowali, po tym zo běchu rěčewědnicy wobkrućili korektnosć mjena Česko a jendźelsce tuž Czechia, kaž ma so to nětko­ pola UNO dokumentować.

Prěnje zeznaće

štwórtk, 21. apryla 2016 spisane wot:
Podstupim (dpa/K/SN). Dwaj dnjej po rozsudźe Vattenfalla, łužisku brunicowu spartu předać čěskej skupinje EPH, staj hospodarskaj ministraj Sakskeje a Braniborskeje ze zastupnikami koncerna prěnju rozmołwu měłoj. „Dźěše při tym wo prěnje zeznaće“, rjekny braniborski ressortowy šef Albrecht Gerber. Ze sakskim kolegu Martinom Duligom (wobaj SPD) ma wón za pozitiwne, zo je nawodnistwo EPH spěšnje kontakt z krajnej politiku pytało. Na prašenje zapósłanca Zelenych Michaela Jungdausa, hač móže krajne knježerstwo tomu zadźěwać, zo zmilinja łužisku brunicu w Čěskej, rjekny Gerber: „Ze zwjazkowym knježerstwom postaramy so wo to, zo łužiske milinarnje přechwatnje njehasnu.“

Chwalba a kritika z Čěskeje

štwórtk, 21. apryla 2016 spisane wot:

Dźiwajo na diskusiju k temje Serbski sejm wozjewi Praski časopis Česko-lu­žický věstník w měrcowskim wudaću dokument, w kotrymž rěka: „Sakske knježerstwo wobzamkny na posedźenju 24. měrca 1949, připóznać ‚Domowinje – zwjazkej Łužiskich Serbow‘ raz zjawnoprawniskeje organizacije.“

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND