Syły migrantow Europu docpěli

srjeda, 16. septembera 2015 spisane wot:

Waršawa (dpa/SN). Europska agentura za škit mjezow Frontex je w prěnich wosom měsacach lěta wjace hač 500 000 migrantow zličiła, kotřiž su do Europskeje unije přišli. Tole zdźěli Frontex wčera we Waršawje. Woprawdźita ličba wšak je prawdźepodobnje wo wjele wjetša. Jeničce w Němskej je po informacijach Zwjazkoweho zarjada za migraciju a ćěkancow wot januara hač do awgusta 256 938 ludźi próstwu wo azyl stajiło. Po trochowanju wicekanclera Sigmara Gabriela (SPD) móhła zwjazkowa republika lětsa hač do milion­ ćěkancow přiwzać.

Kaž agentura Frontex pisa, su jeničce w awgusće na wonkownych mjezach Europskeje­ unije 156 000 migrantow registrowali. To je pjaty měsačny rekord za sobu­. Cyłe lěto 2014 bě jich 280 000.

Najwjetši ćišć dožiwjeja grjekske kupy, na kotrež je so w awgusće 88 000 ludźi dóstało, jědnaće króć telko kaž samsny čas loni. Kupy steja pod „intensiwnym migraciskim ćišćom“, kaž zamołwići zdźěleja. Frontex poskića Grjekskej pomoc při registrowanju ćěkancow.

Amazon dźěła tež w Čěskej

wutora, 15. septembera 2015 spisane wot:
Dobrovíz (dpa/SN). W Čěskej republice je nětko hoberski rozdźělowanski centrum internetneho wikowarja Amazon dźěłać započał. W dohodownym času móža tam wšědnje miliony nadawkow wobdźěłać, rjekny regionalny direktor Amazon Erwin Brunner čěskej powěsćerni ČTK. Hala w Dobrovízu njedaloko Prahi ma płoninu 95 000 kwadratnych metrow, štož nimale 14 koparskim hrajnišćam wotpowěduje. Něhdźe 1 500 kruće přistajenych tam skazanki přijimuje a posyłki zestaja. Hač do lěta 2018 ma ličba sobudźěłaćerjow na 2 000 rozrosć. We wosebje napjatych časach chcedźa 3 000 sezonowych mocow přidatnje zasadźić. Tući přińdu zdźěla z busami z daloko zdalenych, strukturnje słabych kónčin sewjerozapadneje Čěskeje. Předewzaće Amazon je po swójskich informacijach 75 milionow eurow do noweho rozdźělowanskeho centruma inwestowało. Z nim chcedźa kupcow po wšej Europje posłužować. Dotal nimaja tam hišće žane čěskorěčne internetne poskitki, přiwšěm pak hižo 50 000 čěskich kupcow, Amazon zdźěla.

Dalše spekulacije „złoteho ćaha“ dla

wutora, 15. septembera 2015 spisane wot:

Wałbrzych (dpa/SN). Spekulacije wo po­zdatnych pokładach z časa nacizma w Pólskej so dale přiwótřeja. Po tym zo běchu tam pječa cyły ćah z tajkimi pokładami namakali, nawoda městneho muzeja twjerdźi, zo je wulki podzemski tunlowy system našoł. „Kompleks ma rozměry wulkoměsta“, rjekny Krzysztof Szpakowski sćelakej TVN24. W systemje móhło so „wšo móžne“ chować, hdyž tež nic na kóždy pad wony „złoty ćah“. Dwaj tunlej pola Wałbrzycha na juhu kraja do kompleksa­ wjedźetej. Szpakowski po­twjerdźi, zo je wjele lět stare akty přeslědźił a so swědkow prašał. Nimo­ toho ma radarowe wobrazy.

System tunlow móhł dotal njeznaty dźěl nacistiskeho kompleksa „Riese“ być. Při tym dyrbješe za čas Druheje swěto­weje wójny hač do 13 300 jatych z koncentraciskich lěhwow pod nječłowjeskimi wuměnjenjemi tunlowy system w ho­rach juhozapadnje Wrócławja twarić. Tysacy přewažnje židowskich jatych zahiny­- chu. Jako so sowjetska armeja bližeše, Němcy zachody tunloweho sy­stema rozbuchnychu. Wot toho časa so wokoło tunlow wšelake legendy pletu.

Přećiwo kwotam

póndźela, 14. septembera 2015 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Čěski ministerski prezident Bohuslav Sobotka je naležnje wobkrućił, zo kraje Visegrádskeje štyrki (V 4) krutu kwotu nastupajo přijimanje ćěkancow dale wotpokazuja. Za swoju poziciju maja wažne argumenty. „Smy wobstatk Europskeje unije a mamy prawo, swoje měnjenje rjec“, zwurazni wón w čěskej telewiziji. Z tym je premier na prezidenta komisije EU Jeana-Claudea Junckera reagował, kiž kraje V 4 za to kritizuje, zo kwoty zasadnje wotpokazuja. Junckerowu pokazku na to, zo je po lěće 1956 wjele Čechow a Słowakow do zapadneje Europy emigrowało, ma wón „za přirunanje z něčim njepřirunajomnym“. Po sudźenju Sobotki kwoty tež tohodla nimaja zmysł, dokelž nimale nichtó z ćěkancow w Čěskej, Słowakskej abo Madźarskej wostać nochce. Zwjetša zaměrjeja so do Němskeje abo Šwedskeje. Njeje tež móžno, w srjedźnej Europje syły migrantow do wulkich lěhwow stykać. Minjeny pjatk bě so němski wonkowny minister Frank-Walter Steinmeier (SPD) w Praze z ministrami-kolegami V 4 zetkał, zo by jich wo nuznosći kwoty za ćěkancow přeswědčił. Jeho próca wšak bě podarmotna.

Referendum zańč njeměli

pjatk, 11. septembera 2015 spisane wot:

Ludowe wothłosowanje bjez ludźi – Pólska debatuje wo ćěkancach

Waršawa. Bywši pólski statny prezident Bronisław Komorowski je so minjenu njedźelu druhi króć z krajanami rozžohnował – a to z wulkej blamažu. Hišće nalěto běchu ludźo namołwjeni, w referendumje wo reformje wólbneho zakonja a wo změnje skutkowanja financnych zarjadow rozsudźić. Připowědźił bě jón Komorowski w prezidentskim wólbnym boju, zo by sej hłosy ludźi zdobył. Hakle nětko, po wólbnej poražce Komorow­skeho, pak ludowe wothłosowanje přewjedźechu. Ale njedźelny wuslědk wostrózbja: Runje 7,8 procentow wólbo­kmanych so wobdźěli. W něhdźe 40 wólbnych lokalach krajach ani jeničkeho wolerja njewuhladachu. Nawoda wólb­neje komisije rěčeše wo „najhóršim wuslědku referendumow w stawiznach kraja“,­­ kotryž płaćeše 20 milionow eurow.

Lědma wjace renty

pjatk, 11. septembera 2015 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Čěskim rentnarjam klětu žane rěčehódne zwyšenje dochodow njekiwa. W přerězku přida so jim wot 1. januara 2016 jeničce 40 krónow (něhdźe 1,50 eurow). Tole zdźěla Čěski statistiski zarjad. Tež w susodnym kraju renta kóžde lěto awtomatisce rosće, tola nic kaž w Němskej na zakładźe wuwića mzdow, ale wuwića inflacije. Wuwiće mzdow přinošuje k tomu jeno z třećinu. A dokelž běchu so płaćizny mjez awgustom 2014 a awgustom 2015 jeničce wo 0,3 procenty zwyšili a inflaciska rata tuž jara niska była, njemóže za rentnarjow wjace wuskočić. Hladajo na to, zo přerězna renta z 11 300 skromnje na 11 337 krónow (něhdźe 420 eurow) postupi, bě ministerka za dźěło Michaela Marksová namjetowała, seniorkam a senioram wuwzaćnje 1,8 procentow abo přerěznje 200 krónow (7,50 eurow) přidać. Tomu je so financne ministerstwo zasakle spjećowało, dokelž by to statny budget wo 1,2 miliardźe krónow (45 milionow eurow) poćežiło. Při­wšěm chcedźa w hodowniku rentnarjam jónkrótnje 600 krónow připołožić.

Klaus migrantow nochce

póndźela, 07. septembera 2015 spisane wot:
Praha (ČŽ/K) „Proti imigraci“ (Přećiwo imigraciji) rěka iniciatiwa, kotruž je ně- hdyši čěski prezident Václav Klaus sobotu předstajił. Wona knježerstwo pomina, njepřiwzać kwoty ćěkancow, lěpje škitać hranicy kraja a wobstawać na zrěčenjach wo azylowej politice. Iniciatiwa ma mjez druhim za to, zo tuchwilna masowa migracija wohroža stabilnosć Europy a jednotliwych čłonskich statow Europskeje unije. Wo kwotach ćěkancow so praji, zo su „žort, hdyž sej wobhladaće, kak ćěkancow w běhu dnjow, tydźenjow, měsacow přibywa“. Pjatk běchu ministerscy předsydźa Visegrádskeje štyrki – Čěskeje, Słowakskeje­, Pólskeje a Madźarskeje – na swojim zetkanju w Praze znowa wobkrućili: „Kwoty njedamy sej nanuzować.“ Mjeztym zo prezident Miloš Zeman iniciatiwu Klausa schwala, woznamjenja ju premier Bohuslav Sobotka za zbytnu. Za wjele­ trěbniše ma wón razne kročele na runinje cyłeje Europy. Klučowe su po jeho měnjenju prócowanja wo skónčenje wójny w Syriskej. „Při tym maja USA a Ruska hłownu rólu hrać“, Sobotka zwurazni. Nutřkowny minister Milan Chovanec rjekny: „Čěska je transitny kraj.

Debata wo pozdatnej spektakularnej namakance pola Wałbrzycha

Waršawa. Dosć intensiwnje rozprawjeja pólske a mjeztym tež mjezynarodne medije wo pozdatnej spektakularnej namakance njedaloko delnjošleskeho města Wałbrzycha, wokoło kotrejež so tójšto bajow pleće: „złoty ćah“ z kónca Druheje swětoweje wójny, połny pokładow a drohoćinkow.

Wšitko nastorčił bě před tydźenjomaj pólski prawiznik. W nadawku swojeju mandantow – Polaka a Němca – wón zdźěli, zo staj wobaj wony drohotny ćah namakałoj a zo žadataj sej mzdu dźesać procentow wšeje hódnoty. Šansy na to wšak njejsu ani tak špatne: Hakle w juniju bě pólski parlament nowy zakoń wobzamknył, kotryž tajke dźesaćprocentowske myto předwidźi. Za to pak dyrbjało wěste być, zo je ćah woprawdźe namakany. Pječa je dopokazane, zo bě w meji 1945 ćah z Wrócławja do Wałbrzycha wot­jěł, tam pak nihdy njedojěł. Pólske medije wuslědźichu swědkow, kotřiž su ćah hišće na swojej woči widźeli. Fakt tež je, zo bě we Wrócławju za čas němskeje okupacije wulka wotnožka němskeje Reichsbanki. Ju su na kóncu wójny ewakuowali.

Dale a wjac čěskich lěkarjow

pjatk, 04. septembera 2015 spisane wot:

Praha (SN). Čěscy lěkarjo wusměrjeja so powołansce dale a bóle na Němsku. Woni wědźa, zo tam lěkarjow pytaja. Wo tym rozprawješe rozhłosowy sćelak Deutsch- landfunk. Jedna z přičin, zo so čě­scy lěkarjo za dźěło w Němskej rozsu­dźeja, je mzda. „Absolwenća w Čěskej zasłužeja jako započatkarjo měsačnje 850 do 900 eurow brutto, bjez słužbow. W Němskej je mzda štyri do pjeć króć wyša“, rjekny dr. Michal Boháč, kiž je před sydom lětami do Němskeje přišoł a skutkuje jako anestezist w Drježdźanach.

W Sakskej dźěła hižo wjac hač 300 čěskich lěkarjow. Ličba je so minjene tři lěta wjac hač potrojiła. Čěscy lěkarjo přichadźeja rady bliskosće k domiznje dla sem. Nimo mzdy wabja jich tež dobre dźěłowe wuměnjenja a wuhotowanje chorownjow. Za dale a bóle zestarjace regiony su čěscy lěkarjo po měnjenju sakskeje lě­karskeje komory žohnowanje. Wosebje w chorowni we Wojerecach, ale tež dru­hdźe hižo mnozy wukrajni lěkarjo skut­kuja. Mjeztym pochadźa nimale kóždy dźesaty medicinar w Sakskej z wukraja.

Zeman na wopyće Chiny

štwórtk, 03. septembera 2015 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Čěski prezident Miloš Zeman je – hinak hač wjetšina nawodnych statnikow krajow EU – sćěhował přeprošenje do Chiny na woswjećenje 70. róčnicy skónčenja Druheje swětoweje wójny w Pacifiskim rumje z dobyćom nad Japanskej. Dźensa dopołdnja dožiwi wón hromadźe z mnohimi wysokimi hosćimi z cyłeho swěta na Naměsće pokoja w Pekingu wulku paradu wjacorych tysac wojakow ze wšelkimi najnowšimi družinami brónjow kaž tež něhdźe 200 najmodernišich lětadłow. Hłowa čěskeho stata rjekny, zo ze swojej přitomnosću wopokaza česć 17 milionam padłych chinskich wojakow, wojowacych poboku aliěrowanych. W běhu pjeć dnjow trajaceho wopyta „rajcha zmija“ zetka so wón tež z ruskim prezidentom Wladimirom Putinom. W jednanjach z nawodnymi chinskimi wosobinami, tak z prezidentom Xi Jinpingom, póńdźe wosebje wo dalše rozšěrjenje hospodarskich poćahow a wi­kowanja mjez woběmaj krajomaj. Ze swojeje wizity Chiny loni w oktobru bě Zeman na přikład kontrakt wo wote­wrjenju lětadłoweje linije mjez wažnym přemysłowym centrumom Chengduwom a Prahu sobu přiwjezł.

nawěšk

nowostki LND