Přewostajitaj ceptar druhim

pjatk, 06. decembera 2019 spisane wot:
Jakub Wowčer Štó waju ­nětko ­naslěduje?

J. Wowčer: Wón je hłownje za to za­moł­wity, program na nohi stajić. To rěka: so stu­dentow, chór ­a rejowa­nske skupiny napra­šo­wać, jich motiwować, zo so wo program staraja, sceniske a techniske proby organizować, dźiwadźelniske a wobsahowe pokiwy dać, koncept nastajić a wězo kóždy čas za prašenja a pomoc k dispoziciji być.

J. Wowčer: Wězo so přeco nad chwalbu wjeseliš a sy spokojom, hdyž bě wothłós dobry. Pozitiwne dźěło ze Załožbu za serbski lud a technikarjemi bě stajnje motiwacija dale činić.                Napinace wězo tež bě, wšako sy terminy dodźeržeć měł a studentam stajnje zaso na čuwy hić ­dyrbjał, ­­

zo teksty dyp­kownje wotedadźa. A te kontrolować a wobsahi skečow přehladać je čas rubjace. Ale smój to rady činiłoj, tuž pozitiwne wokomiki přewahuja.

J. Wowčer: Powšitkownje sym z niwowom spokojom. Kabarety wšak móhli hišće bóle šćipate być, kaž běchu to do mojich lět jako ­re­ži­ser. Mam zaćišć, zo tučasnje ske­rje na wu­­měłstwo w kabaretach wjetšu wažnosć kła­du a tak falujetej posledni zapal a rizi­ko, sej tež raz wobsaha dla na měcu dóstać.

Dny intensiwneho dialoga wotměli

pjatk, 06. decembera 2019 spisane wot:
fota: mjeńšinowy sekretariat/madleńka kowarjecHenriette Boysen
Hdys a hdys, hdyž z přećelemi frizisce rěču, mje něchtó napomina, zo so to njesłuša a zo mam němsce rěčeć. Čuju so tohodla tež z tamnymi mjeńšinami zwjazana, kotrež nimaja jenož němčinu jako maćeršćinu. Jako ­Sewjernej Frizowce je mi maćeršćina mjenujcy jara wažna, wšako wučinja wulki dźěl našeje kultury. Widźu pak dwaj centralnej problemaj: Frizišćina měła so sylnišo do kubłan­skeho plana zapřijeć, a prezenca w medijach je přemała. Tak mamy w radiju kóždy tydźeń jeničce tři mjeńšiny wusyłan­skeho časa. Chcu wuzběhnyć, zo smy žiwy lud a njeměli jeno přez drastu a čaj charakterizowani być.

Malin

Knelangen

W Kanadźe sej són spjelniła

pjatk, 06. decembera 2019 spisane wot:
fota: lea šefrichec

Wobdźiwach

tež swójbu łosow

z młodźatami.

Hóstna swójba w Kanadźe

Sotry su mje

w dalokim kraju wopytali.

W  ulki són, so raz do

  Kanady podać a tam jako aupair dźěłać, započa we mni w lěće 2017 zrawić. Widźała běch krasny wobraz jězora Moraine Lake w kanadiskich Rocky Mountains. Hnydom so do njeho a do kraja zalubowach. Tak sej kruće předewzach na lěto do Kanady hić. Z pomocu organizacije „Active Abroad“ so na dyrdomdej přihotowach.

10. awgusta 2018 skónčnje tak daloko bě. Přiwšěm bě mi ćežko, so ze swojimi lubymi rozžohno­wać. Wot Berlina lećach do Islanda a wottam dale do Montreala. Hižo w lětadle dožiwich wotewrje­nosć a přećelnosć Kanadźanow. Swójba, kotraž pódla mje sedźeše, da so hnydom ze mnu do rozmołwy a pomhaše mi imigraciski formular wupjelnić.

Jako w dalokim kraju přizemich, mje hóstna swójba hižo wočakowaše. Cyły kónc tydźenja běchmy wšitcy w jetlagu, dokelž bě­chu so tež woni runje hakle z Nižozemskeje nawró­ćili. Prěnje dny běch­my při morju a na znatej ­horje Mont Royal w Montrealu, zwotkelž sym město prěni raz wothorjeka widźała.

Jubilejlóštnje swjećili

pjatk, 06. decembera 2019 spisane wot:

Smjerdźečanska rejwanska skupina je minjenu sobotu w Chrósćicach 55. narodniny swjećiła. W „Jednoće“ pokazachu nětčiši a něhdyši ­čło­nojo pisany program, kotryž staj Danko ­Handrik a Beno Šołta ­lóštnje moderěrowałoj. Po dołhim, ale jara zajima­wym ­programje swjećachu hosćo hišće k rejam kapały ­Holaski­. Wona wob­steji ze ­štyrjoch talentowanych Donatec bratrow, kotřiž zanjesechu zdźěla samokomponowane štučki. Jurij Bjeńš

foto: Darius Budar

Nowu meju sej wobstarali ...

pjatk, 06. decembera 2019 spisane wot:
Nowu meju sej wobstarali Klětu 10. róžownika budu w Radworju meju mjetać. Zo móhli tam nałožk prawje woswjećić, běchu młodostni hižo do adwenta aktiwni a wobstarachu sej nowy zdónk za meju. Radworscy młodźi mužojo podachu so do lěsa, hdźež wuhladachu wulkotny šmrěk. 18 metrow ­wysoki štom je jim Maćij Henich z Haja přewostajił. Minjeny kónc tydźenja tuž za sylnych hólcow Radworskeho kluba rěkaše: skoru wotbělić a zdónk wottransportować. Dawid Wowčer foto: dawid wowčer

Wobě rjanej: Serbska rěč a serbska rić

pjatk, 29. nowembera 2019 spisane wot:

Klima, dorost a tradicije palace temy lětušeje schadźowanki byli

Kabarety tworja rjap kóždeje schadźowanki. Satirisce reflektuja studenća zjawnosć mjenje abo bóle zaběrace podawki minjeneho lěta. Wšitke přinoški tematizowachu klimu – dwójce w ekologiskim a dwójce w towaršnostnym zmysle.

Za Sorabiju Lipsk pokaza so serbska zhromadnosć předewšěm w radosći nad swjećenjom, za čož bě jej njewšědnje wulke mnóstwo jubilejow loni z přikładom. Wot jedneje fety na druhu, a chcyjo nochcyjo – takrjec jako wuraz w sociologiji tak mjenowaneje mechaniskeje solidarity – dyrbja wšitcy sobu. Serbstwo je – poselstwo to skeča – wosudne zhromadźenstwo. Tu a tam wšak so drjeboli: Symbolisce pochowachu Lipšćanscy studenća „serbsku etažu“ w Drježdźanach. Trochu abruptnje zakónčichu swój program z namołwu: „do přichoda na dorost twarić!“

Prócowanja Arnošta Barta wo swójski serbski stat 1919 (1. dźěl)

Kónc Prěnjeje swětoweje wójny, najwjetšeje dotalneje wójny w čłowjeskich stawiznach, bě ludam Europy spočatk noweje epochi. Po tym zo běchu na bitwišćach w Francoskej a Belgiskej poslednje kanony womjelknyli, so wobličo wuchodneje a srjedźneje Europy dospołnje změni: Přez lětstotki zrosćene mócnarstwa so w běhu tydźenjow rozpušćichu. Z procha bywšich kralestwow zběhachu so zesamostatnjene (zwjetša słowjanske) narody a załožowachu sej swoje nacionalne staty, kaž Pólsku, Ukrainu a Čěskosłowaksku.

Pohladnicy powědaja wo dawnych časach,­ swědča wo podawkach a ludźoch.­ Alfons Handrik wotkrywa nam swět, na kotryž smy w minjenych lětach nimale pozabyli.

Dźensa předstajena pohladnica dopomina nas na stawizny Hórkow a pokazuje na wšelke městnosće, kotrež spožčichu wsy swojorazny napohlad.

Hdyž přijědźeš z Chrósćic do bywšeje skałarskeje wsy, widźiš před sobu kaž před něhdźe dźewjeć lětdźesatkami w dole mjeztym tež nimo wšěch rjenje hladanych starych domow wjacore nowo­twary. A kaž nam něhdyši wid z Hórkow do daliny pokazuje, su tež lětsa při rjanym wjedrje hladajo do sewjera za holu zna­zdala widźeć wěže milinarnje Čorna Pumpa a dale hišće te Hamorskeje­ milinarnje.

„Jeći nochcychu, njemóžachu čakać“

pjatk, 29. nowembera 2019 spisane wot:

Prawiznikaj Gerda Queißerowa a Handrij Suchy zhladujetaj na swoju rólu posrědkowarja w stawku jatych 1989 w Budyšinje

Do podawkow politiskeho přewróta 1989/1990 w Budyšinje słuša zběžk jatych w jastwje, „Žołta běda“ mjenowanym. Stražnicy wuhladachu 30. nowembra 1989 wjacore namołwy k stawkej. Jeći so spjećowachu dźěło w produkciskich halach nastupić. Wobkru­ćichu stawk z njewupłaćenej mzdu. W rozmołwje z nawodu jastwa pře­po­dachu katalog žadanjow, w kotrymž wusahowaše hnydomna amnestija. Dźeń na to, 1. decembra, wu­tworichu prowizoriske swójske zastupnistwo, tak mjenowany stawkowy komitej. Połoženje pak so dale přiwótřeše.

Pomoc wotwonka bu přiwołana, wo kotruž staj so dźensa 89lětna Budyska prawiznica Gerda Queißerowa a Handrij Suchy (nětko 61), tehdy prawiznik w Lubiju, starałoj. W rozmołwje ze Serbskimi Nowinami zhladujetaj Serbowka a Serb na wichorojte dny před 30 lětami:

Wulke zetkanje na gymnaziju

pjatk, 29. nowembera 2019 spisane wot:

Poprawom je to kaž wulki swójbny swjedźeń. Dźeń wotewrjenych duri na Budyskim Serbskim gymnaziju je wulke zetkanje ludźi. Tak přińdu ći, kotřiž su tam jónu wuknyli, a nětčiši šulerjo. Wosebje pak wobhladuja sej gymnazij ći, kotřiž chcedźa tam jónu wuknyć. Michelle Meltke, Florentine Kahl a Clara Rauschmaier šulski dom hižo cyle derje znaja. Wone su nětko šulerki 5. lětnika gymnazija a su do toho hižo do Serbskeje zakładneje šule Budyšin chodźili. Tak njemějachu daloko na gymnazij, ale jenož runu smuhu přez šulski dwór. Holcy powědaja, zo su dotal wšitcy jara přećelni a zdwórliwi, wosebje wučerjo. Serbšćinu wone dale wuknu a hižo tój­što rozumja. Nětko chcedźa ju lěpje rěčeć nawuknyć. Wulke je wjeselo, zo wuknu nětko zhromadnje z přećelemi, kotrychž hižo z pěstowarnje znaja. A nowych přećelow su tež namakali. Po šuli hraja inline-hokej abo zwučuja z dźesać porstami na tastaturje pisać.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

  • Serbska lajska dźiwadłowa skupina Šunow-Konjecy je swoju nowu komediju "Ludźo njedźiwaće so" 9. nowembra prapremjernje w Šunowskej Fabrikskej hospodźe předstajiła. tule namakaće někotre impresije z inscenacije. 

Tohorunja tón kónc tydźenja su w Ketl

nowostki LND