Wjacebarbne wóskowanje

1. myto Sandra Siegert, Lubij

2. myto Bettina Borcherding, Rahden

3. myto Marja Domašcyna, Kanecy

Jednobarbne wóskowanje

1. myto Bettina Borcherding, Rahden

2. myto Sylke Roßbach-Schreier, Choćebuz

3. myto Sandra Siegert, Lubij

3. myto Beatris Sachse, Mikow

Wjacebarbne bosěrowanje

1. myto Ines Trenschel, Climbach

2. myto Corinna Měrćinkowa, Chelno

3. myto Dorothea Šołćina, Budyšin

3. myto Marja Šefrichowa, Njebjelčicy

Jednobarbne bosěrowanje

1. myto Ines Trenschel, Climbach

2. myto Beatris Sachse, Mikow

3. myto Carola Stauber, Wojerecy

Škrabanje

1. myto Carola Stauber, Wojerecy

2. myto Lothar Balting, Seebach

3. myto Kurt Pluta, Běła Woda

Wužrawanje

2. myto Dagmar Roßbach, Choćebuz

Hódanski kućik

pjatk, 22. měrca 2019 spisane wot:
rub _ _ _ són _ _ _ tuk _ _ _ ćma _ _ _ alfa _ _ _ _ šok _ _ _ karp _ _ _ _ kura _ _ _ _ psyk _ _ _ _ swak _ _ _ _ moda _ _ _ _ truba _ _ _ _ _ lampa _ _ _ _ _ wosa _ _ _ _ luša _ _ _ _ čwak _ _ _ _ cokor _ _ _ _ _ stil _ _ _ _ lora _ _ _ _ tona _ _ _ _ sport _ _ _ _ _ kakaw _ _ _ _ _ halo _ _ _ _ kołk _ _ _ _ dula _ _ _ _ drjewo _ _ _ _ _ _ trup _ _ _ _ palma _ _ _ _ _ steak _ _ _ _ _ turbina _ _ _ _ _ _ _ roha _ _ _ _ pila _ _ _ _ norma _ _ _ _ _ Baku _ _ _ _ awtor _ _ _ _ _ porto _ _ _ _ _ polka _ _ _ _ _ wiki _ _ _ _

Twor z tule podatych słowow nowe słowa:

Wuhódanje: bur, nós, kut, mać, fala, koš, prak, ruka, pysk, kwas, doma, butra, ampla/palma, sowa, šula, kawč, kocor, list, rola, nota, porst, kawka, hola, kłok, dual, wjedro, prut, lampa/ampla, tesak, tribuna, hora, lipa, roman, Kuba, wrota, ropot, pokal, kiwi

Foće: Leńka Ješkec
Předšulske dźěći z Budyskeje Serbskeje pěstowarnje „Jan Radyserb-Wjela“ su njedawno tachantsku cyrkej sprjewineho města wopytali, hdźež dožiwichu něšto cyle wosebite. Tam bě so mjenujcy wu­měłski projekt pod hesłom „Swětło pozbudźa“ z Ludgerom Hinsu zahajił. Wězo dóstachu dźěći hnydom dohlad do jeho wuměłskich twórbow. Prjedy hač pak wón jim twórby pokaza, so je wopraša, hdźe wšudźe su hižo křiže wuhladali. Na wodźenju rozkładźe wuměłc swoje dźěła a dowoli chowancam pěstowarnje, křiže z rukomaj dźeržeć. Wosebje zajima­wy za wšěch bě wulki křiž, kotryž wosrjedź cyrkwje wisa. Ludger Hinse so dźěći prašeše, kotre barby w nim spóznaja, a wězo wone wšitke naličichu. To su wjesołe barby, barby tučele a tak tež barby swětła, wón wopisa. Barby so nětko w tachantskej cyrkwi špiheluja. Wjeršk a zdobom kónc dopołdnja bě zhoto­wjenje swójskeho křiža. Wuměłc wuswětli, zo steji za swětło, žiwjenje a wjeselo. Tak so dźěći hordźe ze swojim křižom nawróćichu. Na za­jimawy přebytk w tachantskej cyrkwi budu so zawěsće hišće dołho dopominać. Leńka Ješkec

Arabski krupicowy tykanc

pjatk, 22. měrca 2019 spisane wot:
waniljowy cokor
pječenski próšk

W mjezyčasu spřihotuj cokorowy sirup. 3. Powar wodu a cokor, doniž so pucherje njetworja. 4. Přidaj citronowu brěčku. 5. Potom ma so měšeńca znowa jednu do dwě minuće powarić, doniž njenastanje sirup. 6. Ručež je tykanc z pjecy, polij jón łžicu po łžicy z cokorowym sirupom. 7. Hdyž je tykanc ze sirupom porjadnje

nasrěbany, nakraj jón na kuski.


Za ćěsto trjebaš: 3 jeja stajnje po jednej škleńcy* wolij mloko abo jogurt muku cokor kokosowe tružki krupicu (Grieß) 1 titku 1 titku Za to trjebaš: 2 škleńcy* cokora 1 škleńcu* wody 2 wulkej łžicy citro­noweje brěčki









A tak dyrbiš postupować: 1. Změšej wšitke přidawki za ćěsto

a daj hustu měšeńcu do kulowateje

tykancoweje formy z přeměrom 28 cm. 2. Suń tykanc do zymneje pjecy a pječ

jón něhdźe 30 min. při 200 °C horcoty.

Hdyž ma tykanc nabruń barbu, je hotowy.

Póstniska feta

pjatk, 15. měrca 2019 spisane wot:
Foće: Anja Nowakowa
Tež za dźěći Worklečanskeje zakładneje šule rěkaše do zymskich prózdnin: „helaw“! Posledni šulski dźeń započa so z rjenje kostimowanymi norami na chódbje šulskeho twarjenja ze zhromadnym spěwom. Na to dósta­­chu šulerjo swoje połlětne informacije. Póstniska feta wotmě so jako wjeršk dnja w sportowej hali, hdźež so šulerjo-nory wubědźowachu, zhromadnje ruki-cuki rejowachu, spěwachu a so rozmołwjachu. Skónčnje podachu so wšitcy do zasłu­že­nych połlětnych prózdnin! Anja Nowakowa

Što je tornado?

pjatk, 15. měrca 2019 spisane wot:

Tornado trjeba znaj­mjeńša dwě wu­měnjeni. Sprěnja dyrbitej włóžnoćopły powětr při zemi a jara zymny powětr we wysokosći na so trjechić: na přikład tak, zo je při zemi 30 stopnjow plus a 3 000 metrow wysoko 12 stopnjow minus. Ćopły powětr na někotrych ­měst­nach nadobo zymny powětr přerazy, stupa spěšnje a kon­densuje. Tak nastawa njewjedro. Druhe wuměnjenje: Wětřiki při zemi a we wulkej wysokosći dyrbja do wšelakoreju směrow duć. To móže njewjedrowe mróčele a přewšo spěšnje stupacy ćopły powětr ćěrić do dale a spěšnišeho wjerta. Tak nastawa poně­čim naduwana hadźica (šlawch) tornada, kotryž so do wyšiny kaž tajki lik rozšěrja a so zwjetša poměrnje pomału dale pohibuje.

Wjele noweho zhonili

pjatk, 15. měrca 2019 spisane wot:
Foće: Simona Mikelowa

W zymskich prózdninach čakaše na dźěći ­horta Serbskeje zakładneje šule Budy­šin zaso tójšto rjanych a zajimawych poskit­kow. Tónraz stejachu wšelake kubłanske na programje.

Tak wopyta jedna skupina 19. februara Serbski muzej. Knjeni Ošikowa wodźeše nas po wustajeńcy „Stary lud“. Podachmy so na časowe pućowanje do srjedźowěka a zhonichmy wjele wo prjedawšim žiwjenju Serbow.

Dalša skupina dźěše do hosćenca „Wjelbik“. Tu wita nas knjeni Lukašowa w serbskej katolskej dra­sće­. Wona předstaji nam hosćenc, jeho stawizny a rozkładźe nam tež wokno po­wě­sćow. Jako wosebity wjeršk smědźachu dźěći zhromadnje z Tomašom Lukašom słódnu jědź warić a ju po tym za rjanym krytym blidom woptać.

Srjedu a štwórtk zaběrachu so tři skupinki ze serbskimi powěsćemi wo Krabaće, błudničkach a připołdnicy. Najprjedy čitachu dźěći baje a potom smědźachu je tež tamnym dźěćom předstajić. To wobradźeše wšěm wulke wjeselo. Dale zhotowichmy z papjerca wšelake za Łužicu typiske tykowane chěže. Tež tu běchu dźěći jara kreatiwne a „natwarichu“ rjane domčki.

To je njesprawne!

pjatk, 15. měrca 2019 spisane wot:

Dwě kokošce wadźeštej so wo jeničke zornjatko a hóršeštej so pola hona­či­ka. Tón kedźbliwje słuchaše a rje­kny: „Při­njestej mi zornjatko!“ Kokošce posłu­chaštej a – šnap – honačik zornjatko spóžrě.

„To je njesprawne!“, wołaštej kokošce a běžeštej do lěsa, zo by­štej so pola liški hóršiłoj. „Přiwjedźtej mi honačika, wón změje zawěsće brjušebolenje“, praji liška a wjeseleše so hižo na tučnu pječenku. Za kokošce njebě ćežko honačika do lěsa wabić, ale lědma jeho liška wuhlada, da honačika hrabny a – šnap – bě wón fuk.

„To je njesprawne!“, wo­łaštej kokošce a chwa­taštej k wjelkej, zo byštej jemu swoju nuzu wuskoržiłoj. „Přiwjedźtej mi lišku“, bór­če­še wjelk a wjeseleše so na dobru pječeń. Liška daše so spěšnje přerěčeć a dźěše z ko­koško­maj k wjelkej. Wjelk dołho njewahaše a – šnap – wón lišku šlapny.

„To je njesprawne“, kokošce hněwnje dakotaštej. A jako zrud­nej po lěsu błudźeštej, zetkaštej mjedwjedźa a wuskoržištej jemu swoju nuzu. „Smój so wo zornjatko wadźiłoj, te pak je honačik spóžrěł. Potom je liška honačika šlapnyła a wjelk lišku. Što prajiš ty k tutej njesprawnosći?“

Na wopyće pola etnografowki a kulturneje wědomostnicy dr. Susanny Hozyneje w Budyšinje

Idylisce, njedaloko Budyskeho Mosta měra, steji na zahrodźe tróšku schowana stara, historiska chěža. Jenož wot Rybarskeje hasy widźana na žerdźi přičinjena zmawowaca serbska chorhoj na to pokazuje, zo zady na zahrodźe dalša chěža steji. Tykowany dom skutkuje hižo wotwonka hladany. Jeho hrjady su ponowjene. Nad durjemi čitam ličbje 1764 a 1994, na chěžinych durjach pak z krydu napisane pismiki C+M+B 2019. Stary dom wobsteji potajkim 255 lět a bu 1994 wobšěrnje restawrowany. Kelko historiskeho by nam powědać móhł!

W Domje tysac hatow wustajeja ručne klanki

Dom tysac hatow w Stróži pola Hućiny je so mjeztym stał tež z domicilom wustajeńcow tworjaceho wuměłstwa a wuměłskeje fotografije. Hižo měsac a hišće hač do kónca apryla móža sej wopyto­warjo twórby „Na slědach wódneho muža­ a připołdnicy – naručne klanki a pla­stiki“ Reginy Herrmann wobhladać; a směm­ hnydom prajić: Rezonanca je wulka.

Po wulkej wustajeńcy loni w Serbskim muzeju składnostnje 70. narodnin wuměłče wobsahuje drje mjeńša, ale do rumnosćow w Stróži derje zrjadowana wustajeńca wuběr tworjenja Reginy Herrmann: klanki serbskich mytiskich bytosćow, poboku klankow wšelako wulkich a wuhotowanych. Diplomowa designerka, wot lěta 1986 swobodnje skutkowaca, pokazuje w Stróži mały wuběr.

Wustajeńca w Stróži je – po prěnjej wustajeńcy lěta 1987 w galeriji Budy­skeho wuměłstwoweho towarstwa a po předchadźacymaj 2018 w Slepjanskim Serbskim kulturnym centrumje a w Budyskim Serbskim muzeju – jeje štyrceta.

Eksponatow njeje runje wjele, ale wuběr z tworjenja je jara wuprajiwy: błudnički, připołdnica, zmij, dźowka wódneho muža, lutki.

nawěšk

  • Sernjany su swoju róčnicu prěnjeho naspomnjenja wsy před 600 lětami z wosebitym wjesnym swjedźenjom wuspěšnje woswjećili. Tule nańdźeće někotre fotowe impresije wo tym:
Zerna feierte unlängst die Ersterwähnung des Ortes vor 600 Jahren mit einem beson

nowostki LND