Dźěćaca kniha za prěnju čitansku starobu

Rejzka Delenkowa je zawěsće tomu abo tamnemu z Paternostra znata. Nětko čitamy jeje mjeno na knize „Po měsće z Alenu“.­ Nowostka z Ludoweho nakładnistwa Domowina je myslena za dźěći, kotrež čitać wuknu.

W dohromady 15 kapitlach wopisuje zwonkastejacy na žiwe a realistiske wašnje měšćanske wšědne žiwjenje małeje šulerki. Mnohostronskosć wobsaha narěči zajimy holcow kaž tež hólcow: žiwjenje w měsće, popołdniše zaběry a hobbyje abo tež žiwjenje ze zwěrjatami, kaž na přikład­ z wujkom Linusom.

Wottorhanska protyka „Moja Łužica/ Meine Lausitz/ Mója Łužyca“

Wolfgang Wittchen njeje we Łužicy a mjez Serbami njeznaty. Mjeno 61lětneho swobodneho fotografa wuhladaš přeco zaso pod portretami wuměłcow we wšelakich wustajeńcach, w knižnych a druhich publikacijach. Wjele lět bě Wittchen jako fotowy redaktor za nowinu Sächsische Zeitung po puću. Ze žurnalistiskim wóčkom zapopadny wokomiki sportowych wjerškow, ludowych nałožkow, hospodarskich faktow a přeco zaso, kaž nimoducy, powabliwosć łužiskeje přirody a architektury. To so tež w najnowšej wottorhanskej protyce „Moja Łužica/Meine Lausitz/Mója Łužyca“ Ludoweho nakładnistwa Domowina wotbłyšćuje, kotraž je mjeztym třeći raz z wobrazami Wittchena pjelnjena.

Faya a Welow kraju lutkow

pjatk, 18. awgusta 2017 spisane wot:

Bernd Pittkunings serbske bajki a powěsće znowa předstaja

Knihow a knižkow ze serbskimi bajkami a powěsćemi je wjele, tež moderne słuchoknihi a CDje su na předań a k wupožčenju – we woběmaj serbskimaj rěčomaj, w němčinje a druhich rěčach. Nětko maja­ lubowarjo powěsćow a bajkow ze serbskeho swěta nowu ediciju na blidźe. Wona mjenuje so „Faya und Welo im Land der Lutkis“. Napisał bě ju Bernd Pittkunings, serbski pěsnjer, powědar­ a kabaretist z Delnjeje Łužicy. W pod­titulu je hišće přistajił „Geschichten aus Lausitz und Spreewald neu erzählt von Pittkunings“.

Naš rozhłós je pisańši

pjatk, 18. awgusta 2017 spisane wot:

Swět je pisany, hdyž je derje wuswětleny a hdyž móžeš wjele wšelakich zwukow słyšeć. Do zahuby pak wjedźe prjedy abo pozdźišo uniformowanosć. Snano sće sami hižo słyšeli: Jedyn z braniborskich sćelakow wospjetuje stajnje hesło „Połna wjelorakosć!“ – „Voll die Vielfalt!“. Klinčace přinoški pak runaja so mjenje bóle kaž stwjelca trawnika na kopanišću: Wšo jedna barba bjez slubjeneje wotměny! Wusyłaja nimale bjezwuwzaćnje jendźelskorěčnu hudźbu. Zo němske sćelaki serbsku hudźbu njeznaja, kaž bychu nas bojko­towali, mějachmy hižo za čas NDR. Ale z wulkeje a žiweje hudźbneje pisanosće Europy abo swěta so redaktorojo tež lědma posłužuja. Hač so amerikanizacija, kotraž tuchwilu kraj, jědźnu kulturu, filmowstwo, hudźbu a ludźi uniformuje, něhdźe planuje? Kajke by było skiwlenje, by-li so w NDR do lěta 1990 podobnje rusce­ klinčaca jednorosć plahowała?

Nowa cejdejka z twórbami serbskeho­ komponista je njewobeńdźomna­ akwizicija

Za přećelow a lubowarjow w najšěršim zmysle klasiskeje hudźby serbskich komponistow běchu zašłe měsacy wulke wužadanje za někotružkuli móšeń. Wšako wuńdźechu w tym času wjacore dobre tačele – někotre z nich bjezdwěla referencneje klasy.

A zběraćeljo kwalitatiwnje wysokohódnotnych zynkonošakow njeměli so tež přichodnje na lutowanje nastajić: Nowa cejdejka „Komorna hudźba a spěwy“ z twórbami Jana Pawoła Nagela je nje­wobeńdźomna akwizicija. Składnostnje njedawnych 20. posmjertnin wuměłca stej antologiju jako zhromadny projekt Budyska hudźbna agentura Konsonanz a Załožba za serbski lud z podpěru rozhłosa RBB zwoprawdźiłoj. Wona skići přehlad mnohostronskosće a -worštowosće jednoho z najwu­znamnišich serbskich komponistow 20. lětstotka, kiž je sej jako jedyn z rědkich zastupjerjow swojeho předmjeta tež za mjezami Łu­žicy renomej a připóznaće zdobył.

Za dobrymi awtorami intensiwnje hlada

pjatk, 21. julija 2017 spisane wot:

Na wopyće pola nawjedowaceje lektorki Janki Pěčkec de Lévano w Ludowym nakładnistwje Domowina

Tužnota w rumnosći pod třěchu doma Ludoweho nakładnistwa Domowina w Budyšinje tłóči. Kak móža so­budźěłaćerjo lektorata při tajkej ćopłoće tule scyła dźěłać?, so prašam. „To ničo njepomha. Dyrbimy swoje dźěło činić a planowane knihi sčasom za ćišć hotowe měć“, praji mi nawjedowaca lektorka Janka Pěčkec de Lévano. W jeje dźěłarni šěrokosć dźěłoweho wobjima kóždemu hnydom do wočow bije. Na dołhim pisanskim blidźe z kompjuterom, na regalach a na dalšim blidźe leža manuskripty a knihi­. Tójšto je hižo dodźěłanych, ale na cyły rjad z nich čakaja hišće wobšěrne, napinace lektorske dźěło a korektury, prjedy hač čitar knihu abo brošuru do rukow dóstanje.

Před 100 lětami so basnik Jurij Chěžka narodźił

22. julija 1917 narodźi so Jurij Chěžka w Hórkach pola Kamjenca jako třeće dźěćo z druheho mandźelstwa serbskeho žiwnosćerja a skałarja. Jeho mać Hana bě pozdźišo jako ludowa powědarka daloko připóznata. Na poručenje Chróšćanskeho fararja dósta nadarjeny hólc 1929 stipendij za Arcybiskopski gymnazij w Praze, hdźež bu – do 1937 – zdobom chowanc přisłušneho konwikta. Wuwučowanska rěč bě tam čěšćina, serbšćinu wuknjechu šulerjo z Łužicy we wobłuku lěta 1931 wobnowjeneho towarstwa „Serbowka“.

Rozmołwa wo nastawacej twórbje ze spisowaćelom a z komponistom

Spisowaćel Křesćan Krawc je napisał powědku z dźěłowym titulom „Bój wódnych mužow“ a předpołoži ju komponistej Hincej Rojej, zo by ju zhudźbnił. Nastać ma sinfoniska twórba z recitatiwom. Alfons Wićaz je so z twórcomaj wo projekće rozmołwjał.

Po wuspěšnym romanje „Paradiz“ sće nětko spisał tutu powědku-bajku. Wo čo so tule jedna?

Kwas je cyle wosebite dožiwjenje. Tole začuwachu wšitcy, kotřiž běchu sej spočatk junija do Chróšćanskeje wjacezaměroweje hale „Jednota“ dojěli. Tam mjenujcy Chróšćanscy šulerjo wulce kwasowachu.

Kaž we woprawdźitym žiwjenju steješe njedaloko duri do kwasneho domu hosćićel a witaše hosći. Nimale kóždemu móžeše nawoda zakładneje šule „Jurij Chěžka“ ruku dać. Tajke wutrobne witanje hewak na zjawnych zarjadowanjach zrědka dožiwiš. Při tym wuprudźeše Měrko Šmit wulki měr, byrnjež tež jemu zawěsće wutroba pukotała. A w garderobach knježeše napjatosć kaž w kołću, prjedy hač so pčołki na swój prěni lět podadźa. Za šulerjow, haj wšitkich, wot 1. do 4. lětnika bě zarjadowanje kaž tajki prěni lět, w tym padźe na jewišćo, před kotrymž wjele ludźi sedźeše. Přetož woni, mali kwasarjo, běchu jedyn kaž druhi do programa „Serbska dźěćaca kwasna rewija“ zapřijeći.

Twórby Horsta Bachmanna wustajene

Hišće hač do 6. septembra móža sej zajimcy wobhladać we wyšim zarjadniskim sudnistwje na Budyskim hrodźe wosebitu wustajeńcu dźěłow łužiskeho tworjaceho wuměłca a přećela Serbow Horsta Bachmanna. Składnostnje jeho 90. narodnin a 10. posmjertnin su ju Załožba za wuměłstwo a kulturu w Hornjej Łužicy, Muzej Budyšin a Ernsta Rietschelowe kulturne koło zhromadnje z hosćićelskim domom zarjadowali.

nawěšk

  • Tež lětsa je Domowina na swjedźenskim zarjadowanju wjacorym čestnohamtsce skutkowacym Serbam Myta Domowiny, Čestne znamješko Domowny a tohorunja čestne čłonstwo třěšneho zwjazka spožčiła.  Mjez wuznamjenjenymi běchu zastupjerjo wjacorych generacijow.

nowostki LND