Aktualnosće za wuběrk

pjatk, 09. septembera 2016 spisane wot:

Bilingualna wučba Delnjoserbskeho gymnazija w srjedźišću stała

Choćebuz (VZ/SN). Na wuradźowanju wuběrka za kubłanje, sport a kulturu Choćebuskeje zhromadźizny měšćanskich zapósłancow wotmě so wčera čiła diskusija wo hižo nałožowanym koncepće za bilingualnu wučbu na Choćebuskim Delnjoserbskim gymnazija. Referentka za serbske naležnosće města Anna Kosacojc-Kozelowa poda zawod do problematiki. Nawodnica gymnazija Anke Hillojc-Si­ckertowa poda přehlad wo nałožowanju noweje koncepcije a naliči někotre přičiny, čehoždla njemějachu dotal koncepciju za bilingualnu wučbu. Při tym skedźbni na dołho trajacu diskusija wo wozrodźenju delnjoserbšćiny kaž tež na njedostatk wučbnych materialijow a personala.

Wjace podpěry trěbne

pjatk, 09. septembera 2016 spisane wot:
Sćěhuješ-li jako absolwent dźensnišeho Delnjoserbskeho gymnazija njekónčacu so stawiznu nastupajo rólu serbskorěčneje wučby na tymle za Braniborsku wažnym kubłanišću, njemóžeš so dodźiwać. Jedyn gremij po druhim so z problematiku zaběra, wčera nětko přisłušny wuběrk Choćebuskeje zhromadźizny měšćanskich zapósłancow. Prašam so, hdźe je wony duch wostał, kiž sym swój čas tam začuwał? Dosahatej horliwosć a angažowanosć wučerjow za serbskosć, nic jenož jednotliwcow, zo njeby so šula jeničce serbska mjenowała, ale woprawdźe tajka była? Delnjoserbski gymnazij je wosebite, dokelž mjeńšinowe kubłanišćo. Měritka, kotrež za „normalne“ gymnazije płaća, su tohodla njedospołny grat. Delnja Łužica trjeba rěčnje sylny Delnjoserbski gymnazij. Za to je zaměrniša podpěra serbskeje zjawnosće na politiskim polu, tež Domowiny, njewobeńdźomna. Axel Arlt

Ćeže z cuzymi słowami

štwórtk, 08. septembera 2016 spisane wot:

Ličba cuzych słowow w serbšćinje běžnje přiběra. A častodosć prawje njewěmy, kak z nimi w teksće wobchadźeć, dokelž su wukóncy tajkich słowow za našu rěč njezwučene. Z někotrymi typami nowo-twórbow cuzeho pochada chcemy so tu zaběrać.

Bjez wobmyslenjow so zetkać

štwórtk, 08. septembera 2016 spisane wot:

Budyšin (SN/MiR). 9. lětnik Serbskeho gymnazija Budyšin zaběraše so dźensa dopołdnja z hesłami „ćěkańca“, „azyl“ a „wosobinski angažement“. Zarjadowanje je dźěl tuchwilu wotměwacych so 1. Budyskich tydźenjow demokratije. Serbski gymnazij, Domowina, Kamjentny dom a Greenpark, zarjadowarjo tohole „dnja zetkanja“, nastorčichu šulerjow k tomu prašenja stajeć, swoje měnjenje zwuraznić kaž tež zhromadnosć podpěry wuwiwać. Sofija Delanec z wobłuka mobilne młodźinske dźěło z Kamjentneho domu a kubłanska referentka Domowiny Rejzka Wałdźic stej za to mnohe ideje přihotowałoj.

Nastorki za swójsku twórbu dóstali

štwórtk, 08. septembera 2016 spisane wot:
Šulerjo 10. lětnika Kulowskeje wyšeje šule „Korla Awgust Kocor“ wopytachu minjeny pjatk mjezynarodnu dźěłarničku při Miłočanskej skale. Helmut Schippel (nalěwo) jich po arealu wodźeše a wuměłcow a jich twórby předstaji. Šulerjam bě to zajimawe dožiwjenje, rězbarjow při dźěle dožiwić. Skulptury běchu nimale dokónčene. Dźěła ze zornowca, z drjewa ale tež z metala su w šulerjach hłuboki zaćišć zawostajili. Přichodne tydźenje woni nětko swójsku skulpturu we wučbje zhotowja. Nastorki­ za to dóstachu w Miłoćicach. Foto: Pia Miklowa

Radwor (SN/MiR). Serbscy šulerjo 1. lětnika Radworskeje zakładneje šule „Dr. Marja Grólmusec“ njejsu dźensa dopoł­dnja „kózlika wjazali“. Cyle nawopak, wulce zajimowani słuchachu woni na awtorku Měrku Mětowu, kotraž je jim ze swojeje­ nowostki „Lizka wjaza kózlika“ čitała. Zhromadnje z lektorku za dźěćacu literaturu w Ludowym nakładnistwje Domowina Weroniku Žurowej so wona na zarjadowanje w Radworju wjeseleše. „Hižo dołho njejsmy tam byli. Tuž sym sej kubłanišćo za premjerne čitanje cyle wědomje wuzwoliła“, rozłoži Měrka Mětowa. Na jara čiłe wašnje zbliži wona dźesać šulskim nowačkam swoju protagonistku, předšulske dźěćo Lizku a jeje přiwuznych. „Tema je prezentna. Dźěći maja nawuknyć, zo njesteja stajnje w srjedźišću“, rjekny Weronika Žurowa.

Nětko maja wulku swětłu awlu

pjatk, 26. awgusta 2016 spisane wot:

Nowotwar ewangelskeho šulskeho centruma přepodaty

Huska (CS/SN). Nimale wša wjes bě za­wčerawšim na nohach, jako su w Husce nowotwar tamnišeho ewangelskeho šulskeho centruma poswjećili. Něšto stow metrow wot hłowneho twarjenja zdalene maja nětko sydom nowych rjadowniskich rumnosćow za horni schodźenk. Za šulerjow wulka a dołho wočakowana lěpšina je swětła awla, kotruž dyrbjachu dotal parować. Wužiwać smědźa ju wšitcy wuknjacy šulskeho centruma.

Rjadowniske rumnosće su tohorunja swětłe a wulke dosć. Wot wučerjow kaž tež wot šulerjow běchu k wotewrjenju chwalobne słowa wo šěrokich chódbach słyšeć. Nimo rjadowniskich stwow nasta w nowotwarje tež kompjuterowy kabinet.

Prěni króć wotměwa so na Ewangelskej srjedźnej šuli Wóslink zajimowy kurs serbšćiny. Christina Mjetašowa ze Sulšec, nazhonita wučerka na wuměnku, jón nawjeduje.

Wóslink (SN/mwe). „Sym wjesoła, zo je so dźesać šulerjow za kurs přizjewiło, w kotrymž wěnujemy so serbskej rěči, serbskim spisowaćelam, našim stawi­znam a kulturje“, rozłožuje 63lětna Christina Mjetašowa našemu wječornikej. Třiceći lět wuwučowaše wona na Kulowskej šuli „Korla Awgust Kocor“ serbšćinu, jendźelšćinu a rušćinu, dźewjeć lět skutkowaše we Wóslinku. Kóždu wutoru popołdnju tam nětko znowa je, zo by šulerjam 7. do 9. lětnika dwě hodźinje mjez druhim serbsku rěč spřistupniła.

Choćebuz (HA/SN). Šula za delnjoserbsku rěč a kulturu w Choćebuzu zhladuje lětsa na wosebity jubilej. Před 65 lětami běchu so tam kursy delnjoserbšćiny za dorosćenych oficialnje zahajili. Za Hornju Łužicu běchu lěta 1949 Serbsku lu­dowu uniwersitu (SLU) z kubłarnjomaj w Chrósće a Radworju załožili, 1951 slědowaše wotnožka SLU w Delnjej Łužicy. Wona bě w bywšim Bórkowskim hosćencu zaměstnjena. Tak zwoprawdźachu dale zaměr Domowiny, w serbskej ludnosći přewjesć wobšěrnje organizowane serbskorěčne dalekubłanje.

Tři lěta pozdźišo, 1954, załožichu Centralnu serbsku rěčnu šulu. Ta bě prěnje měsacy w Běłej Gorje (Byhleguhre) a hač do lěta 1990 w Dešanku pola Choćebuza. Po tym wobsteješe wulki strach, zo so wažne kubłanišćo zhubi. Tohodla bu 1992 Šula za delnjoserbsku rěč a kulturu jako dźěl Choćebuskeje ludoweje uniwersity nowozałožena. Na jubilej 1951–2016 chce šula na wosebitym zarjadowanju 26. septembra w měšćanskim domje spominać.

Sakske knježerstwo chce sylnišo serbskich wučerjow we Łužicy wabić. Wotpowědny paket naprawow stej ministerka za kultus Brunhild Kurth (CDU) a ministerka za wědomosće dr. Eva­Maria Stange (SPD) wčera w Drježdźanach předstajiłoj.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND