Pančicy-Kukow (SN/MWj). Na knižnej polcy mnohich serbskich domjacnosćow drje přidruži so přichodnje kniha, kotraž měješe wčera w awli Šule Ćišinskeho w Pančicach-Kukowje premjeru. Tam předstajichu w Ludowym nakładnistwje Domowina wušłu a wot Baćonskeho fararja Gerata Wornarja wudatu knihu „Ze žohno­wanjom na puć“. Wón kaž tež jednaćelka LND Marka Maćijowa a lektorka Katrin Čornakec witachu mjez wjace hač 60 wopytowarjemi mnohich z dohromady 30 awtorow, kotřiž w knize wo swojich dožiwjenjach a začućach při putnikowanju k 26 hnadownym městnam po cyłej Europje rozprawjeja.

Wuběrk zapłaći wudawki sam

pjatk, 15. meje 2015 spisane wot:
Milenka Rječcyna

Pozitiwnje přemóženi su čłonojo wólbneho wuběrka, kotřiž staraja so wo wólby přichodneje Rady za serbske nalež­no­sće w Braniborskej. Čehodla? Ličba próstwow wo připósłanje wólbnych podłožkow je wulka. Z tajkim připóznaćom njeje nichtó ličił. Mjeztym je wjace hač 1 200 próstwow do běrowa wólbneho wuběrka w Choćebuzu dóšło. Zawěsće budźe jich hišće wjace. Wšako je posledni termin zapodaća k zapisanju do wolerskeho zapiska přichodny pjatk, 24. meje.

Zamołwite čestne dźěło

srjeda, 13. meje 2015 spisane wot:
Alfons Wićaz

Z chronistom być je čestne, ale zamoł­wite dźěło. Wšojedne hač dokumentuješ dźěławosć towarstwa, zawoda abo gmejny – wšo to žada sej pilnosć, wědu, přehlad a wóčko za wšitke podawki we wotpowědnym přirjadowanym wobłuku. Chroniki běchu hižo w starowěku pisali a tak podawki w časowym slědźe rjadowali. Bjez nich njebychu swětowe sta­wizny nastali a nazhonjenja, kotrež přeco zaso pomhaja přichod dale tworić. Kóžda chronika je tuž wěsty kamušk wulkeho stawizniskeho mozaika. Tole płaći za gmejnskich runje tak kaž za wjesnych chronistow w dwurěčnym regionje Łužicy. Derje, zo su stajnje zaso dobrowólni a zwólniwi, kotřiž swój swobodny čas a zwjetša tež priwatne srědki za tele čestnohamtske dźěło wopruja.

Słowjensko- serbska wuměna

wutora, 12. meje 2015 spisane wot:

Dźiwadłowa skupina korutanskeho Słowjenskeho kulturneho towarstwa Šentjanž/Swjaty Jan budźe kónc tydźenja z hosćom we Łužicy a předstaji pjatk w Chróšćanskim Hórnikowym domje kruch „Vaje iz sedenja/Zwučowanja sedźenja“. Chróšćanska dźiwa­dłowa skupina jich podpěruje, z kotrejež předsyd­ku Garbrielu Lebzynej je so Cordu­la Ratajczakowa rozmołwjała.

Kak je kontakt nastał?

G. Lebzyna: Toni Bruk poby loni w Korutanskej a bě zwisk posrědkował. Sku­pina měješe zajim, Łužicu wopytać, a tuž sym so pola našich čłonow w decembru wobhoniła, hač nochcyli słowjenskich lajskich dźiwadźelnikow tule na městnje podpěrować. A naši njeběchu wotchileni. Zo by so wuprawa tež wudaniła, su sej dołhi kónc tydźenja wokoło Božeho spěća wupytali. Toni Bruk je za nich program zestajał. Woni přenocuja w Smochćicach a wopytaja Drježdźany, Zhorjelc a Budyšin kaž tež nimo Chrósćic hišće Pančicy-Kukow a Róžant.

Štó skupina Teater Šentjanž je a što woni pjatk předstaja?

Pilne pčołki, pilni pčołarjo

pjatk, 08. meje 2015 spisane wot:
Haj, je nalěćo a pčołki su hižo pilne. Tež pčołarjo dyrbja so tuž napinać. Angela a Beno Pólkec z Pěskec mataj blisko Miłoćic pčolacy wóz. Prawidłownje kontrolujetaj tam staw płastow, zo móhli so pčolace ludy zesylnić a rozšěrić. Runja zahrodkarjej ma tež pčołar swoje měsačne nadawki spjelnić, zo bychu so žně kónc sezony derje radźi­li. Swoju wědu Beno Pólk rady dale posrědkuje, wosebje młodym ludźom, kotřiž­ hišće wjele nazhonjenjow na tymle polu nimaja.

Mudrosć a rozsudźenosć

pjatk, 08. meje 2015 spisane wot:
Axel Arlt

Hdyž dźensa před 70 lětami zastupjerjo Wehrmachty bjezwuměnitu kapitulaciju fašistiskeje Němskeje w Berlinje-Karlshorsće z ameriskim, britiskim a francoskim wójskom kaž tež z Čerwjenej armeju podpisachu, zakónči so najhrózbniši kapitl młódšich europskich stawiznow. Najwjetše wopory přinjesli běchu ludy Sowjetskeho zwjazka. To je dopokazane. Mamy so tež kóždemužkuli pospytej woba­rać, tule historisku wěrnosć po aktualnym politiskim dobrozdaću pře­interpretować abo samo sfalšować chcyć – prosće respekta před milionami wo­porow a njesměrnymi zničenjemi dla.

8. meja 1945 je Serbam dźeń wuswobodźenja z nacionalsocialistiskeho po­tłóčowanja. Najpozdźišo wot lěta 1937, jako bruni mócnarjo wšu serbskosć za­kazachu, tak tež Domowinu a Serbske Nowiny, bě dospołnje jasne: Planowachu naš mały lud wutupić. Rozmyslujemy dźensa scyła hišće wo tymle předpisanym dóńće? Wobaj stawizniskej podawkaj mamy sej tuž do swojeho narodneho wědomja kruće zašćěpić. Z maćernym mlokom měłoj so wonej přichodnym generacijam dale dawać.

Serbske temy w srjedźišću

štwórtk, 07. meje 2015 spisane wot:

13. a 14. meje wotměje so we Waršawje mjezynarodna konferenca na temu „Slědźenje wo mjeńšinach“. Milenka Rječcyna je so z organizatorku dr. Nicole Dołowy-Rybińskej rozmołwjała.

Z kotreje přičiny wěnujeće so na kongresu hłownje Łužiskim Serbam?

Dr. N. Dołowy-Rybińska: Tale mjeztym třeća tajka konferenca po lětomaj 2007 a 2011 zaběra so wosebje ze sorabistiku. Na Waršawskej uniwersiće mamy tójšto zajimcow za slědźenja wo Serbach, ale tež wo Kašubach jako słowjanskej mjeńšinje. Tónkróć chcemy sorabistiku w europskej perspektiwje rozjimać.

Na konferency wobdźěla so ze stron Serbow předewšěm zastupjerjo wědomostnych institucijow. Čehodla njebudu tež tajcy z wobłuka kultury a dalši pódla?

Dr. N. Dołowy-Rybińska: Schadźowanje je wusměrjene na wědomostnikow z wobłuka mjeńšinoweho a rěčneho slědźenja. Ministerstwo za wědomosć a kubłanje zeńdźenje spěchuje, podpěrujo předewšěm wědomostne institucije.

Změja zajimcy, kotřiž so we Waršawje njewob­dźěla, składnosć, wo wuslědkach zhonić?

To swoje z někotrymi ideologami nazhonił

póndźela, 04. meje 2015 spisane wot:

Handrij Róža, nadarjeny syn dźěłaćerki, swjeći dźensa wosomdźesaćiny. Rakojdźan dósta so po wójnje na Serbsku wyšu šulu w Budyšinje, nawukny tam serbšćinu a je 1953 maturował. Cyle w duchu wonych lět dowidźi matematiski talent trěbnotu, w Lipsku sorabistiku a pedagogiku studować. 1957 podawaše serbšćinu šulerjam 9. do 12. lětnika wyšeje šule. Bě w předmjeće wěsty, chcyše w metodice być z pilnym wuknjacym a bě tež to swoje z někotrymi serbskimi ideologami-prawowakami nazhonił. Wědźeše tuž, zo nima jenož w rjadowni woči na chribjeće měć. Dodźensniša je jemu absolutnosć nahladow přećiwna.

Młodźi Serbja ceptar přewzali

štwórtk, 30. apryla 2015 spisane wot:
Janek Wowčer

Městno direktora Załožby za serbski lud je potajkim dale wakantne. To bě start noweje rady Załožby za serbski lud trochu­ hinaši, hač bě sej to někotryž­kuli myslił. Załožbowa rada njemóžeše so na jednoho kandidata dojednać. Po wšěm zdaću běše tón, kiž je požadanje zašły tydźeń cofnył, runje tón, kotrehož chcyła wjetšina radźićelow w křesle direktora załožby widźeć. Spekulacije pak nětko žane njepomhaja. A nimo toho: By-li wšitko w žiwjenju runu smuhu běža­ło, by na swěće zawěsće tróšku wostu­dliwišo było. Rada a zarjad załožby dyrbitej tuž „po šuli“ wostać a swoje domja­ce nadawki hišće raz spjelnić. To wšak njerěka, zo je to jimaj na škodu.

Byrnjež so prěnje posedźenje noweje załožboweje rady tróšku njewočakowane skónčiło, je tola jasny pozitiwny signal do swěta šoł. Změna generacije je wočiwidna. Młodźi Serbja su skónčnje ceptar přewzali. Jasny signal za to je nowy předsyda, 40lětny Budyšan Jan Budar. Zdobom maja serbscy radźićeljo jasne předstawy, kak měło dale hić, a stajichu sej hnydom prěnje cile, kotrež móžemy jako chwalobne wobhladować.

Chórowy koncert w Choćebuzu

póndźela, 27. apryla 2015 spisane wot:

Pod hesłom „300 lět chórowe hibanje“ wotměje so srjedu w Choćebuskim wuměł­stwowym muzeju Dieselowa milinar­nja wosebity serbski chórowy koncert­. Alfons Wićaz je so z hłownej organizatorku a předsydku chóra Łužyca Milenu Stockowej rozmołwjał.

Štó je koncert nastorčił a štó jón wuhotuje?

M. Stockowa: Hižo loni je so Zwjazk serbskich wuměłcow składnostnje 50lětneho wobstaća chóra Budyšin, kotrehož wuměłski nawoda je Michał Janca, pola nas naprašował, hač njeby móžno było w Delnjej Łužicy zhromadnje z chórom Łužyca, kotryž nawjeduje Lubina Žurowa, wosebity koncert wuhotować. Termi­nowych přičin dla smy składnosć hakle za 29. apryl namakali.

Přihotuje so kóždy chór sam na wustup abo maće za njón zhromadny koncept?

M. Stockowa: Spočatnje smy na zhromadne spěwanje wšelakich pěsnjow mysli­li, štož pak njebě organizatoriskich přičin dla móžne. Njemóžachmy na proby do Budyšina a wottam njemóžachu k nam jězdźić. Tuž předstajitej chóraj pro­gram we wotměnje. Zhromadnje zanjesemy medley spěwow „Marianka“, „Stup dale“ a „Zagraj“ kaž tež „Běži woda“.

nawěšk

nowostki LND