Tež wo serbskej hudźbje publikował

srjeda, 23. januara 2019 spisane wot:

Dźensa swjeći wurjadny pólski hudźbnowědnik a publicist Zbigniew Kościów w Opolu dźewjećdźesaćiny. Narodźił je so 23. januara 1929 w Brodach na dźensnišej Ukrainje.

Nimo wjacorych knižnych wozjewjenjow, hłownje k biografijam znatych komponistow, spisa wón mnohe pojednanja a nastawki za wšelake nowiny a hudźbnofachowe pólske, serbske, armenske a ukrainske časopisy a wustupowaše zdobom jako hudźbny kritikar. Spisał je přinoški za Pólski rozhłós a skut­kowaše pedagogisce dlěje hač połsta lět jako wučer na Opolskej hudźbnej šuli.

Za swoje zasłužby bu Kościów ze wšelakimi pólskimi a dalšimi wuznamjenjenjemi, kaž na přikład z Mytom Domowiny, počesćeny. Za serbski hudźbny stawiznopis wosebje wažne su jeho knižne publikacije wo Korli Awgusće Kocoru, Jurju Pilku a Michale Nawce. Dotal jeničce w pólskej rěči předleži zdobom knižny spis wo Bjarnaće Krawcu.

We wysokej starobje doma hišće ratari

srjeda, 16. januara 2019 spisane wot:

Ratar z ćěłom a dušu, horliwy Serb a wěriwy­ křesćan z přeswědčenja Jurij Domanja­ swjeći dźensa w Kulowcu 80. narodniny. Mnozy, kotřiž jemu dźensa wutrobne zbožopřeća wuprajeja, so jemu­ tak zdobom za jeho stajne sprawne a njebojazne wustupowanje dźakuja.

Jubilar narodźi so 16. januara 1939 w Němcach. Z třomi bratrami a sotru je wón w serbskej ratarskej swójbje wot­rostł. Njeposrědnje po zakónčenju Druheje swětoweje wójny, z kotrejež so nan hižo z jendźelskeje wójnskeje jatby njenawróći, zastupi Jurij Domanja w ródnej wsy do šule. Derje dopomina so hišće na swoju wučerku Katu Brězanec, pola kotrejež mějachu wón a jeho sobušulerjo serbšćinu. Po 8. lětniku dźěłaše doma, hdźež mějachu dwanaćehektarske ratarstwo.

Łužiskim temam stajnje wotewrjeny

pjatk, 16. nowembera 2018 spisane wot:

Je tomu hižo cyła chwila, zo stejachmoj zhromadnje za kameru a hladachmoj přez objektiw, hač so namaj perspektiwa spodoba. Lěta 2004 mějach składnosć, zhromadnje z Konradom Herrmannom nawjerćeć film „Budyšin w kraju Serbow“ za rjad ARD „Wobrazowa kniha Němska“ (Bilderbuch Deutschland). Do toho běch zeznała agilneho, stajnje čerstwje skutkowaceho filmowca w Serbskim ludowym ansamblu (SLA) Budyšin. Krótko do přewróta bě wón prěni króć nadźěłał z wuměłcami wječorny ptačokwasny program „Njebjo a hela“. Spočatk 2000tych lět nawróći so rodźeny Budyšan jako režiser jewišćoweje produkcije za dźěći „Myška w mróčelach“. Tehdyši wuměłski cyłk SLA ćerpješe pod financnymi a personalnymi skrótšenjemi. Bě dosć ćežko, spěwarjow a hudźbnikow zahorić. Tola Konrad Herrmann to docpě. Wuměłcy so wotewrěchu a produkcija bě a je dale wuspěšny wobstatk poskitkow serbskeho profesionalneho wuměłskeho ćělesa.

Wjelelětny sportowy redaktor Měrćin Štrawba swjeći dźensa 75. narodniny. Bywši kolega w redakciji SN Marko Wjeńka so na zhromadny čas z nim dopomina:

Stare přisłowo praji: „Na wjacorych kwasach njemóžeš rejwać.“ Ja twjerdźu: Měrćin Štrawba to móžeše. Energiju, kotruž je při tym nałožował, jemu stajnje zawidźach. Prjedy hač so póndźelu rano w redakciji Serbskich Nowin zetkachmoj, słyšach jeho hižo rano zahe w serbskim rozhłosu. Tam rozprawješe ze swojim ­cyle swojoraznym sympatiskim hłosom, předewšěm pak na lóštne wašnje wo kónctydźenskich sportowych podawkach we Łužicy. Při tym złožowaše so z wulkeho dźěla na informacije, kotrež bě na sportnišćach w Ralbicach, Chrósćicach, Radworju a druhdźe sam nazběrał. Měrćin je za to prawidłownje cyłe kóncy tydźenja woprował.

Ze swojimaj krótkimaj, ale spěšnymaj nohomaj redakciju docpěwši dyrbješe Měrćin nětko to, štož bě słucharjam runje ertnje posrědkował, do pisomneje formy přinjesć. Časowy ćišć, kotryž při tym na njeho skutkowaše, bě hoberski.

Komponist a hudźbny wědomostnik Bernd Weinreich z Choćebuza swjeći dźensa 70. narodniny. W Złym Komorowje rodźeny dósta z pjeć lětami wukubłanje na klawěrje, pozdźišo na wiolinje a wioli. Jako šuler je wón w komornohudźbnych skupinach a ansamblach sobu skutkował. W starobje 14 lět hižo přiswoji sej wobšěrnu wědu w komponowanju. Wosomnaćelětny skomponowa za chowancow Złokomorowskeje hudźbneje šule prěnju twórbu za smyčkowy kwartet. Na Martina Lutherowej uniwersiće Halle/Wittenberg je wón 1973 studij jako diplomowy hudźbny wědomostnik wuspěšnje zakónčił.

Dosć ćežke nadawki zmištrować měł

štwórtk, 24. meje 2018 spisane wot:

W Pančicach-Kukowje swjeći dźensa ně­hdyši wučer, njesebičny dźěłaćer na dobro serbskeho ludu a bywši předsyda Domowiny Jakub Brankačk dźewjećdźesaćiny. Wosobinsce zeznach jeho w prěnimaj lětomaj jako chowanc Budyskeho Serbskeho gymnazija. Wot lěta 1952 kubłaše wón na Serbskej rozšěrjenej wyšej šuli a po politiskim přewróće hač do 1993 na Budyskim Serbskim gymnaziju sta šulerjow. Angažowany wučer serbšćiny běše mnohim z přikładom.

Jako wuměnkar sej nowe powołanje wuzwolił

štwórtk, 29. měrca 2018 spisane wot:

Jutře swjeći Marko Grojlich z Bukec sydomdźesaćiny. Hižo dołho bydli wón z mandźelskej w narańšej serbskej cyrkwinej wsy, „kotraž najdale do Serbow widźi“ a kotrejež „wěža radostnje k njebjeskej módrinje hlada kaž zróstna, słónčka wjesoła jědla“ (Jan Radyserb-Wjela). Tam je so 30. měrca 1948 narodźił, tam je wotrostł. A snadź je tale Bukečanska wosebitosć k tomu wjedła, zo Marko Grojlich do wšěch dalin Serbow hlada a nic jeno z wobmjezowanym widom kaž někotryžkuli druhi w Serbach. Znaju jeho tež jako radostneho, słónčka wjesołeho čłowjeka, kiž rady žortuje, kiž pak móže tež chětro wjedrować, hdyž so nad něčim rozhněwa.

Lawreat Myta Ćišinskeho, literat, basnik, přełožowar, wučer, předsyda Maśicy Serbskeje a hišće druhe – to wšo je Měto Pernak, kiž ma wulke zasłužby. Wone maja so wuchwalować a hódnoćić, a to je jara derje!

Ja pak chcu k jeho jutřišim wosomdźesaćinam něšto na nim chwalić, štož jeho předewšěm wuznamjenja. Wón je jara dobry čłowjek a woprawdźity přećel. Je wěriwy křesćan, njejsym pak ženje wot njeho nabožne frazy słyšał. Wón swoju wěru cyle konkretnje praktikuje: je přichileny, přećelny, dobroćiwy.

Ze swojej maćerju je do zapadneho Berlina šoł, ale njeje so ženje stał z antikomunistom. A to woprawdźe njeje samozrozumliwe. Přičiny by měł so z tajkim stać, ale jeho čłowjeske kajkosće njejsu to dowolili – a jeho lubosć k serbskemu, přede­wšěm k swojej delnjoserbskej domiznje.

Za Serbami so dźensa hišće praša

pjatk, 26. januara 2018 spisane wot:

Serbja maja bohudźak wjele wěrnych přećelow. Jedyn z nich je dr. Hans Modrow, a wón swjeći jutře, 27. wulkeho róžka, dźewjećdźesaćiny.

Hans Modrow, předposledni ministerski prezident NDR, narodźi so w dźensnišej Pólskej a dožiwi kaž wulki dźěl jeho generacije typiski žiwjenski puć: wójnsku jatbu, antifašistiske lěhwo, politisku karjeru a wopyt stronskich šulow. Njedźiwajo na to bě wón atypiski wysoki funkcionar. Nazymu 1973 pósła jeho strona SED jako 1. sekretara wobwodneho wjednistwa do Drježdźan. Naslědnik Wernera Krolikowskeho pak njezaćahny do wile předchadnika, ale do normalneho wysokodomu. Nowy to signal!

Sym Hansa Modrowa bórze po tym wosobinsce zeznał. Zhoniwši, zo sym serbski žurnalist, prašeše so mje za žiwjenjom Serbow. To je hač do dźensnišeho tak, hdyž so w Berlinje zetkamoj. Modrow je sej spěšnje wjele wosobinskich přećelow mjez Serbami zdobył, hač spisowaćela Jurja Brězana abo Hórčanskeho wjesnjanostu Franca Młynka.

Dźensa swjeći jedyn z najwuznamnišich wuměłcow Němskeje – moler, grafikar a rězbar Georg Baselitz wosomdźesaćiny. Minjenu wutoru je sćelak telewizije BR połdrahodźinski film „Georg Baselitz – Ein deutscher Maler“ składnostnje jeho jubilejnych narodnin wusyłał. Swětoznaty je wón nic naposledk přez swoje „na hłowje stejace“ wobrazy.

nawěšk

nowostki LND