pjatk, 26 meje 2017 14:00

Wjele rěči so lětsa wo kubłanju – we wobłuku nastorkow foruma iniciatiwnikow za Serbski sejm, kotryž wotmě so spočatk lěta, w zwisku z wobmjezowanej ličbu dorosta za wučerstwo abo hladajo na najnowše wobaranja přećiwo minimalnym ličbam šulerjow a lětniki přesahowacej wučbje serbšćiny w Delnjej Łužicy. Wšitke diskusije maja ze spěchowanjom serbskeje rěče a z městnami z jeje rewitalizaciju činić. Zo pobrachuje za poslednju porjadna strategiska koncepcija, na to wšelacy wědomostnicy a druzy akterojo hižo lěta dołho skedźbnjeja. Leoš Šatava podawa w zawodnym přinošku junijskeho Rozhlada swoje „Barcelonske impresije“ z mjezynarodneje konferency wo rewitalizaciji indigenych a minorizowanych rěčow. Z dalšimi přinoškami wěnuje so Rozhlad tworjacemu wuměłstwu, architekturje, basnistwu, dźiwadłu, hudźbje a politiskim hibanjam.

Čitajće rozmołwu z konkretnym wuměłcom Reinhardom Royjom, kotrehož twórby su tuchwilu w awstriskim Linzu wustajene.

Sakska wustawa

Kajki je staw serbskeho filma?

Trilogija so skónči

Protyka „Moja Łužica“ wušła

pjatk, 26 meje 2017 14:00
Dźensa před 25 lětami, 26. meje 1992, je Sakski krajny sejm wustawu Swobodneho stata Sakskeje schwali. Serbske Nowiny dźeń po tym pisachu: „Na swjedźenskim akće w Drježdźanach podpisa wčera prezident krajneho sejma Erich Iltgen saksku wustawu. Z tym nabudźe wona płaćiwosć. Wustawu bě do toho parlament kraja w hłosami CDU, SPD, Zwjazka 90/Zelenych a FDP schwalił. PDS bě přećiwo njej hłosowała. We wustawje připóznawa kraj prawo na dźěło, na přimějene bydlenje, na přiměrjene zežiwjenje a na kubłanje jako statne zaměry. Zdobom su w njej tež naše serbske narodne prawa wobkedźbowane.“ Serbske Nowiny po- dawk takle komentowachu: „Z artiklom čo. 6 dawa wustawa Serbam wuměnjenje a zaručenje za hajenje narodneho žiwjenja k spěchowanju a zdźerženju narodneje eksistency. A rěči so wo ‚serbskim ludźe‘, štož je ze statoprawniskimi konsekwencami zwjazane. Zapřijałoj stej so nětko tohorunja serbska chorhoj a serbski wopon, za čož je so swój čas w Serbskich Nowinach pleděrowało, dźiwajo na přikład Braniborskeje.“ MkWj

Februarska rewolucija carja powaliła

Před 25 lětami SN jako wječornik prěni raz wušli

Smjerć Židow planowali

Hłownych wójnskich złóstnikow zasudźili

wutora, 23 meje 2017 14:00
Wjelelětny Budyski tachantski farar dr. Rudolf Kilank by wčera 80. narodniny swjećił. Wón bě so 22. meje 1937 jako syn skałarja narodźił. Po maturiće na Budyskej Serbskej wyšej šuli rozsudźi so rodźeny Kanečan, pohnuty wot Wotrowskeho fararja Mikławša Justa, za studij bohosłowstwa. 1963 jeho Mišnjanski biskop dr. Otto Spülbeck w Budyšinje na měšnika wuswjeći. Najprjedy bě Kilank z kapłanom w Šěrachowje, na to w Chrósćicach a w Budyskej serbskej wosadźe Našeje lubeje­ knjenje. 1984 bu jako tachantski farar­ zapokazany a přewza hač do lěta 1993 zamołwitosć za najwjetšu wosadu biskopstwa. Za čas přewróta angažowaše so za wozrodźenje demokratije a wušiknje kulojte blido Budyskeho wokrjesa nawjedowaše. Wumjetowachu pak jemu tež zwiski k stasi. Zamołwići Serbskich Nowin móžachu so na njeho jako hibićiweho předsydu čitarskeje přirady zepěrać. Wot lěta 1991 zastupowaše dr. Kilank Serbow w sakskim medijowym wuběrku, hdźež je sej­ stajnje zaso wobkedźbowanje kubłanskich zaměrow a serbskich zajimow žadał. Wón zemrě 1. měrca 2012. SN

Korla A. Fiedler

Stanisław M. Nawka

Helena Nawcyna

Jurij Arnošt Wanak

pjatk, 21 apryla 2017 14:00

Jutře přewjedźe Hornjołužiska towaršnosć wědomosćow swoje nalětnje zetkanje. Po zwučenym wašnju prezentuja w dopołdnišim zjawnym dźělu čłonojo towaršnosće swoje slědźenske projekty a najnowše publikacije, doniž njepřizamknje so popołdnju lětna zhromadźizna. Hdys a hdys tež publikaciju ze serbskej temu předstaja – tak lětsa knihu LND, kotruž z pomocu Zhorjelskeje towaršnosće realizowachmy. Znaty mjenowědnik Walter Wenzel je móhł na zakładźe slědźenjow prezidenta OLGdW Steffena Menzela w archiwach historiskeje wuchodneje Hornjeje Łužicy dotal njewobkedźbowany fundus serbskich wosobowych mjenow regiona přeslědźić a tak wobraz wo łužiskich sydlenskich stawiznach wudospołnić. Za čas reformacije bě w tójšto wsach wokoło Zhorjelca a Rothenburga hišće štwórćina do połojcy wobydlerjow serbska – wo tym znajmjeńša jich mjena swědča. Mjenje znate pak je, kak dołho su tam serbsku rěč hišće wužiwali – w 19. lětstotku hižo ani Smoler ani Muka kónčiny k serbskemu sydlenskemu rumej njeličeštaj.

Wo knihach a kniharni (13.04.17)

Wo knihach a kniharni (10.03.17)

Wo knihach a kniharni (10.02.17)

Wo knihach a kniharni (13.01.17)

nawěšk

  • Srjedu, 3. meje 2017, wotmě redakcija Serbskich Nowin na žurli Konječanskeho towarstwoweho domu "Delany" diskusijny forum na temu "Wjelk – žohnowanje abo kwakla". Něšto wjac hač 40 ludźi bě so na nim wobdźěliło. Tule namakaće někotre fotowe impresije