„Idiot“ hnuje a zahorja

Donnerstag, 28. Januar 2016 geschrieben von:

Sławny roman Dostojewskeho na Drježdźanskim jewišću inscenowany

K wuznamnym Rusam, skutkowacym w Drježdźanach, słuša Fjodor Dostojewski, kiž bě tam w druhej połojcy 19. lětstotka wjacekróć a dlěje ze swojej druhej mandźelskej přebywał. Mjez druhim pisaše­ Dostojewski w sakskej stolicy dźěle romana „Demony“ a přihotowaše so w Drjež­dźanach na pisanje 900 stron tołsteje knihi „Idiot“.

Drježdźanska statna činohra, znata za swoje wurjadne a často chětro diskutowane inscenacije stareje a našočasneje ruskeje dramatiki (w minjenych lětdźesatkach), je spočatk lěta ze swojej najnowšej inscenaciju roman swětoznateho spisowaćela „wotklepała“ na jeho bolostne poselstwo. Te rěka: Dobry a dobroćiwy čłowjek zwrěšći na tymle swěće nahrabnosćow, česćelakomnosćow, rozwólnosćow, intrigow a boja wo móc!

Lessingowe drohotki wotkryli a předstajili

Donnerstag, 28. Januar 2016 geschrieben von:

Kamjenc (SN). Za fachowcow bě to nimale kaž dźiw, jako jewješe so loni w interneće originalny Lessingowy portret, znaty dotal jenož jako čornoběłe zwobraznjenje wosebiteje wobrazoweje słužby. Mólba słuša k tak mjenowanym „aw­tentiskim“ podobiznam, kotrež nastachu za čas Gottholda Ephraima Lessinga (1729–1781), a pokazuje rozswětlerja a spisowaćela jako něhdźe 30lětneho. Zo je so poradźiło, drohotku z podpěru spěchowanskich srědkow samo za Kamjensku zběrku nakupić, bě dalši dźiw. We wobłuku zarjadowanskeho rjadu Lessingowe akcenty su nowonakup wobraza wčera zjawnosći předstajili.

Njebě pak to jenička překwapjenka, kotruž stej nawodnica Kamjenskeho Lessin­goweho muzeja dr. Sylke Kaufmann a Birka Siwczyk z dźěłoweho kruha­ za spřistupnjenje Lessinga wčera prezentowałoj. Tež po­dobiznje star­šeju Lessinga, Johanna Gottfrieda (1693– 1770) a Justiny Salome Lessing (1703– 1777), stej nětko wobstatk muzeja. Moler Heinrich Lessing (1856–1930) bě mjez­ druhim za zjed­noćenstwo bywšich Lessingowych šu­lerjow wobraz za awlu Lessingoweje šule stworił.

Měsačnik zašoł

Donnerstag, 28. Januar 2016 geschrieben von:
Před 25 lětami je woblubowany měsačnik Bautzener Kulturschau wuchadźeć přestał, kotrehož prěnje čisło bě w januaru 1950 wušło. Jeho poslednje čisło wuńdźe w januaru 1991, mjez druhim z wobšěrnym přinoškom wo skutkowanju Steffena Langi jako grafikarja a ilustratora Płomjenja a serbskich knihow LND. Dale rozprawjachu tam wo přebywanju ansambla Budyskeje Serbskeje wyšeje šule w Mohansko-Tauberskim wokrjesu. W 40 lětnikach časopisa su serbska kultura, wědomosć a narodne žiwjenje stajnje swoje krute město měli. Mnohe portrety serbskich kulturnikow a wosobinow, recensije a rozprawy wo serbskej hudźbje, tworjacym wuměł­stwje, literaturje, filmach a wustajeńcach kaž tež přinoški wo našich stawiznach, ludowym wuměłstwje, skutkowanju Domowiny a serbskich institucijow stejachu w 481 wudaćach Bautzener Kulturschau, kotrež su tež dźensa hišće bohate žórło wědy. Rjad serbskich nowinarjow je bjezpłatnje za měsačnik dźěłało. Budyska wokrjesna rada jón wudawaše, po přewróće pak je krajnoradny zarjad bohužel podpěru za Kulturschau šmórnył. M. Laduš

Milionaj za muzej

Mittwoch, 27. Januar 2016 geschrieben von:
Berlin (SN). Z rukow zwjazkoweje ministerki za wobswět a twarstwo Barbary Hendricks (SPD) je twarski wotrjadnik města Wojerec Dietmar Wolf wčera wopismo za spěchowanje Hórnikečanskeje energijoweje fabriki dóstał. Zwjazk podpěruje přetwar hórnistwoweho muzeja z 2,5 milionami eurow we wobłuku programa „Narodne projekty městotwara“, zdźěla město Wojerecy. Hórnikečanski je jedyn ze 46 projektow, kotrež bě jury z dohromady 168 namjetow z cyłeje Němskeje wuzwoliła. Za dalewuwiwanje muzeja Hórnikečanskeje energijoweje fabriki liči wokrjes Budyšin jako nošer z kóštami 8,7 milionow eurow, z toho je 5,1 milion eurow za přetwar předwidźany.

Prěni powójnski ptači kwas w Budyšinje

Mittwoch, 27. Januar 2016 geschrieben von:
Dźensa před 70 lětami bě Domowina zaso Serbow na prěni powójnski ptači kwas do Budyskeje „Króny“ (pozdźišo hotel Město Budyšin) přeprosyła. Městna na žurlomaj běchu wšitke wobsadźene. Hosćo běchu z Budyšina, ale tež z mnohich wsow, kaž z Radworja, Bukec, Kubšic, Malešec, Rakec, Njeswačidła, Baćonja, Chrósćic a Budestec, přišli. Mjez přihladowarjemi běchu tohorunja oficěrojo Budyskeje sowjetskeje komandantury a čěscy přećeljo. Chróšćanscy młodostni pokazachu spočatnje „Kermušnu reju“ a „Staru bursku“. Na to předstaji Chróšćanska serbska lajska dźiwadłowa skupina pod nawodom Pawoła Kmjeća hru Jurja Wjele „Knjez a roboćan“, za čož je sylny přiklesk publikuma žnjała. A wot Jurja Winarja nowozałoženy a dirigowany Serbski wučerski chór zawjeseli wopytowarjow z někotrymi spěwami w maćeršćinje, mjez druhim wo ptačim kwasu kaž „Hlejće, nowa wěc so stała“. Wot lěta 1957 hač donětka wuhotuje Serbski ludowy ansambl ptačokwasny program. Manfred Laduš

Budyšin (SN/CoR). Dohromady 140 młodostnych z wyšich šulow Worklecy, Ralbicy, Radwor a Budyšin kaž tež z Budyskeho Serbskeho gymnazija wobdźěli so wčera na Dnju dźiwadła za serbsku młodźinu, kotryž je Budyske NSLDź štwórty króć pod hesłom „Dźiwadło za Tebje?“ přewjedło. Prěni raz přewza SLA rejwansku a hudźbnu dźěłarničku, a to pod nawodom baletneje mišterki Mije Facchinelli. Tež dohlad do dramaturgije bě nowosć. Tak mějachu dźiwadźelnicy Jan Mikan, Petra Bulankec-Wencelowa, István Kobjela, Tomaš Cyž, Marian Bulank a Anna-Maria Brankačkec šěsć skupin po dohromady sydom dźěłarničkach přewodźeć, zo by potencielny dorost dohlad do wšěch dźiwadłu přisłušacych wotrjadow a móžnych powołanjow wuměłskeho a rjemjeslniskeho razu dóstał.

Nimo Budyskich šulerjow, kotřiž sej najnowšu inscenaciju młodźinskeho dźiwadła Serbskeho gymnazija w NSLDź „Crux abo Zbóžnik pod łožom“ 4. februara wobhladaja, započa za wšěch tamnych program z hru Hanki Jenčec. Socialna pedagogowka Beata Nastickec poda młodostnym trěbne informacije nastupajo chłostanje w zwisku z drogami.

Spěwar Leo Pohlan njeboh

Dienstag, 26. Januar 2016 geschrieben von:

Zrudźaca powěsć nas docpě, zo je spěwar Leo (Leonard) Pohlan póndźelu tydźenja po dołhej chorosći doma w Hornjej Kinje w starobje 81 lět zemrěł.

Njeboćički słuša do wulkeje syły te­hdom młodych entuziastow, kotřiž běchu z intendantom Jurjom Winarjom 1952 Serbski ludowy ansambl sobu załožili. Tak słuša wón do sławneje generacije prěnich wuměłcow serbskeho profesionalneho kulturneho ćělesa.

Tež serbska młodźina wuspěšnje hudźiła

Montag, 25. Januar 2016 geschrieben von:

Wojerecy (CS/SN). Mjez dohromady 25 wobdźělnikami 25. regionalneho wurisanja „Młodźina hudźi“ sobotu we Wojerowskej hudźbnej šuli njeje jenož zaso serbski dorost sobu skutkował, ale je sej tež myta wubědźił.

Z 25 wot 25 móžnych dypkow je sej 16lětny šuler Budyskeho Serbskeho gymnazija Józef Hantuš z Radworja na kontrabasu 1. myto a tak zdobom delegowanje na krajne wubědźowanje dobył. To płaći tohorunja za šulerja Chróšćanskeje zakładneje šule Filipa Budarja z Budyšina. Zhromadnje z Johannom Langom a Erikom Schüllerom w gitarowym triju zaruči sej wón 1. myto z 23 dypkami. Nimo toho dósta Marlene Matikec z Ralbičanskeje zakładneje šule 2. myto z gitarowym duwom.

„Delegujemy jenož tych šulerjow, kotřiž su kmani we wubědźowanju wobstać“, rozłoži zastupowaca nawodnica Budyskeje wokrjesneje hudźbneje šule Margitta Luttner. Sakske krajne wurisanje „Młodźina hudźi“ budźe wot 11. do 13. a 18. do 20. měrca we Wojerecach. Najlěpši młodźi hudźbnicy Němskeje zetkaja so potom wot 12. do 19. meje w Kasselu.

Budyšin (bn/SN). Serbski ludowy ansambl je pjatk swojemu wjelelětnemu spěwarjej, komponistej Janej Cyžej, wosebity dar k lońšim 60. narodninam wobradźił. Něhdźe 70 wopytowarjow dožiwi na žurli SLA we wobłuku portretoweho koncerta reprezentatiwny přehlad tworjenja Cyža. Prěni dźěl wječora bě wuměłskemu spěwej wěnowany. Zaklinča 13 kompozicijow na hornjo- a delnjoserbske kaž tež na němske teksty.

Serbsko-čěski wječork w Smolerjec kniharni

Freitag, 22. Januar 2016 geschrieben von:

Budyšin (RŠ/SN). Wčera wječor předstajichu w Budyskej Smolerjec kniharni najnowšu čěskorěčnu zběrku prozy Róže Domašcyneje. „Druhé světy“ su bajki, basnje, eseje a dalše teksty, kotrež je Milan Hrabal z wjacorych jeje zběrkow, wosebje němskorěčnych, wuzwolił a zhromadnje z někotrymi germanistkami a přećelemi serbskeje literatury přełožił. Kniha wuńdźe loni kónc lěta jako 64. publikacija Měšćanskeje knihownje města Varnsdorfa. Někotre z wurjadnych tekstow z njeje přednjeseštaj awtorka a přełožowar nětko w serbskej a čěskej rěči.

Anzeige

  • 21. jolka-swjedźeń w Nuknicy je nimo. Štož zwostanje su dopomnjenki na rjany žortny a zabawny wječor w Nukničanskej Brězanec bróžni. Někotre impresije serbskeho wječora w Nuknicy, kotrež je naša fotografowka-wolontarka Hanka Šěnec zhotowiła, wam tule
  • Serbske Nowiny-LND-Tuchmacherstr. 27 02625 Bautzen: Jolka 12.01.2019
  • Serbske Nowiny-LND-Tuchmacherstr. 27 02625 Bautzen: Jolka 12.01.2019