Młody talent hudźi z koryfeju

Dienstag, 27. November 2018 geschrieben von:

Serbski ludowy ansambl hotuje so na při­chodnej wjerškaj. Zajutřišim wuho­tuje sinfoniski koncert a sobotu wosebity program „Agua e vinho“, hdźež mjez druhim 14lětny gitarist Matteo Hórnik jako hósć wustupi. Bosćan­ Nawka je so z nim rozmołwjał.

Knježe Hórniko, přichodnu sobotu hu­dźiće w Röhrscheidtowej bašće zhromadnje ze sławnym słowjenskim gitaristom Nejcom Kuharjom. Kak staj zwučowałoj, a sće snano napjaty?

M. Hórnik: Najprjedy dyrbiš sej swój hłós sam nazwučować, doniž jón dospołnje njewobknježiš. Zhromadnje probu­jemoj hakle krótko do koncerta. Potom so na wěste tempo dojednamoj, při čimž budźe wosebje wažne mustry w kruchach wobkedźbować. A haj, trochu napjaty sym. Z tajkim znatym gitaristom hromadźe hrać je něšto wosebite a rědka šansa.

Kak dołho sće zwučował, a kelko hodźin so wob dźeń z gitaru zaběraće?

M. Hórnik: Za koncertnej kruchaj sym wjacore tydźenje znajmjeńša hodźinu wob dźeń zwučował. Cyłkownje wěnuju so wšědnje něhdźe štyri hodźiny swojemu instrumentej.

Čehodla a kak sće so za gitaru rozsudźił?

Mina Witkojc dale inspirěruje

Donnerstag, 22. November 2018 geschrieben von:

Braniborske statne ministerstwo za wědomosć, slědźenje a wuměłstwo přepoda přichodnu sobotu w Bórkowach prěni króć Myto Miny Witkojc Žylowskemu dźěćacemu dnjowemu přebywanišću „Mato Rizo“, kotrež je w nošer­stwje Serbskeho šulskeho towarstwa. Milenka Rječcyna je so ze zamołwitej za naležnosće Serbow Braniborskeje, ze statnej sekretarku za kulturu a wědomosć Ulriku Gutheil, rozmołwjała.

Hdźe je Myto Miny Witkojc zakótwjene?

U. Gutheil: Minjene lěta je Braniborska z rjadom naprawow k tomu přinošowała, kulturu a rěč Serbow lěpje zachować a dale wuwiwać. W lěće 2014 bu serbski zakoń nowelěrowany, lěto po tym wotměchu so prěnje wólby Rady za naležnosće Serbow a lěta 2016 bu krajny plan za sylnjenje delnjoserbšćiny wobzamknjeny – Myto Miny Witkojc je naprawa krajneho plana.

Na koho je myto wusměrjene?

Program jaknya regionalny

Dienstag, 20. November 2018 geschrieben von:

Sobotu wotměje so we wulkim domje Budyskeho Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła 144. schadźowanka. Bosćan­ Nawka je so z Jakubom Wowčerjom, kiž zhromadnje z Maksimilianom Kralom zarjadowanje wospjet wuměłsce­ nawjeduje, rozmołwjał.

Knježe Wowčerjo, prěni raz je hłowne jewišćo NSLDź hrajnišćo programa schadźowanki. Kak so to wuskutkuje?

J. Wowčer: Wuměnjenja su přirunujo z „Krónu“ wo wjele přihódniše. Wosebje za wobswětlensku techniku je wuchadźišćo cyle hinaše, štož skići nam retomas přidatnych móžnosćow. To chcemy a budźemy wězo wužiwać. Za to mamy jewišćowy zawěšk. Nimo z tym zwisowacych dramaturgiskich lěpšin wolóža wón nam přetwar mjez jednotliwymi přinoškami. Přestawki budu tuž jara krótke, tež dokelž móžemy na přikład z hižo přistupnymi kalešemi dźěłać.

Što woznamjenja nowe zarjadnišćo za přihladowarjow?

Snadne rozdźěle – sylne wuskutki

Donnerstag, 15. November 2018 geschrieben von:

Lětuši fachowy dźeń 2plus steješe pod hes­łom „Diskursy pozbudźowaca wuč­ba­ – empatiska a za žiwjenje wuznam­na“. Milenka Rječcyna je ze zamołwitym regionalneje wotnož­ki Sakskeho krajneho zarjada za šule a kubłanje za serb­ske šulstwo Bosćijom Handrikom a nawodnicu Rěčneho centruma WITAJ dr. Beatu Brězanowej rěčała.

Je lětuši fachowy dźeń na dotalnej, w zašłymaj lětomaj wotměwacej so, zarjadowani nawjazał?

B. Handrik: Haj, nitka fachowych dnjow 2plus hodźała so takle zjeć: diferencowanje, systematisce a z přichil­nosću wuwučować. Wučerjo posrědkuja w rozdźělnych předmjetach wšědnje wobsahi po rozdźělnych metodach a podadźa so ze šulerjemi do procesa zaměrneho wuknjenja.

A što mamy sej pod empatiskej wučbu předstajić?

B. Handrik: W idealnym padźe so šuler narěčany čuje wot temy, kotruž runje wobjednawaja, a wón sebi samemu dowěri, zo zapřimnje, kak ma sej wotpowědnu wědu přiswojić.

Kak móže wučer k tomu přinošować?

Wotmach je nuznje trěbny

Mittwoch, 14. November 2018 geschrieben von:

Mjez třomi delegatami z Budyskeho wo­krjesneho zwjazka CDU, kotřiž wu­zwo­la na zwjazkowym zjězdźe 8. decembra w Hamburgu sobu nowu před­syd­ku abo noweho předsydu strony, je Ro­land Ermer z Njedźichowa. Axel Arlt je z nim porěčał.

Kak sće wokrjesny stronski zjězd minjeny kónc tydźenja w Kumwałdźe dožiwił?

R. Ermer: Čłonojo so wjesela, zo započnje so w CDU něšto hibać. Su wćipni, štó so na zwjazkowym zjědźe přesadźi.

Změja čłonojo wšelakich faworitow?

R. Ermer: Po mnohich rozmołwach mam zaćišć, zo za nas Jens Spahn žanu rólu njehraje. Koho budu delegaća wu­zwolić, Friedricha Merza abo Annegret Kramp-Karrenbauer, njehodźi so hižo rjec. Jeju dožiwili hišće njejsmy. Tohodla streamuja regionalne zetkanja CDU samo online w interneće, zo móhł je kóždy slědować, kiž so wobdźělić njemóže.

A wosobinsce?

Wjerća film wo Juraju Kubánce

Montag, 29. Oktober 2018 geschrieben von:

Nowe serbske filmy su wulka žadnostka. Milenka Rječcyna je so ze serbskim filmowcom a kameramužom Reinerom Johannesom Naglom rozmołwjała.

Dlěje hižo nosyće so z myslu, sfilmować takrjec „modernych serbskich wótcow“. Kak daloko projekt mjeztym je?

R. J. Nagel: Započeć chcychmy loni z Kitom Lorencom. Smy Załožbu za serbski lud wo financnu podpěru prosyli. Nažel pak struktury zarjada předołho za wobdźěłanje­ próstwy trjebachu.

Je załožba wam po pruwowanju pjenjezy přewostajiła?

R.J.Nagel: Ně, nažel nic. Serbski ludowy ansambl chcyše so na zwoprawdźenju wobdźělić. Tón pak je ze stron za­łožby hižo institucionelnje spěchowany, tuž je załožba próstwu wotpokazała.

Sće so ideje mjenowanych ćežow dla wzdał?

R. J. Nagel: Ně, na žadyn pad. Hakle ty­dźe­­nja nawróćich so z małym filmowym teamom z Bratislavy. Filmowali smy pola­ Juraja Kubánki, wjelelětneho choreo­grafa Serbskeho ludoweho ansam­bla, kiž zajutřišim, srjedu, 90ćiny swjeći.

Što Was na tymle projekće wabi?

Na wosebitu šansu skedźbnjeć

Donnerstag, 25. Oktober 2018 geschrieben von:

Dźěłowy kruh za serbske naležnosće Budyskeje měšćanskeje rady a měšćanske zarjadnistwo přeprošatej jutře, pjatk, na konferencu wo němsko­serbskej zhromadnosći w sprjewinym měsće. Wo tym je Axel Arlt z měšćanskej radźićelku a rěčnicu dźěłoweho kruha dr. Susannu Hozynej porěčał.

Tajka konferenca wotměje so prěni raz. Što je jeje zaměr?

S. Hozyna: Chcemy zajim za němsko-serbsku zhromadnosć zwěsćić. Što móžemy zhromadnje aktiwnje wuhotować? Nastać ma katalog myslow a zajimow jako­ zakład dalšeho skutkowanja dźěłoweho kruha a měšćanskeje rady.

Kotry aspekt je wam wosebje wažny?

S. Hozyna: Chcemy za perspektiwy serb­skich Budyšanow sensibilizować, mjeńšiny etniskeje identity dla. Měrimy so na wjacehódnotu spomóžnje wuhotowaneje serbsko-němskeje zhromadnosće w našim měsće. Preč wot wida dwójneho poćeženja serbskosće dla k pozitiwnemu pohódnoćenju wosebitych kulturnych potencialow w měsće. Chcemy wuznaću polěkować, zo je žiwjenje prosće lěpše a zajimawše, dokelž Serbja a Němcy tudyši wšědny dźeń zhromadnje wuhotuja.

Budu wšitke městna wobsadźene?

„Cyłu Łužicu wobkedźbować“

Montag, 22. Oktober 2018 geschrieben von:

Połojca lětušich nazymskich koncertow je nimo. Bosćan Nawka je so z organi­zatorku rjada Mariju Swierczekowej rozmołwjał.

Knjeni Swierczekowa, kajki maće wosobinski zaćišć wo dotalnych koncertach?

M. Swierczekowa: Sym jara spokojom, hladajo na wopytowarstwo runje tak kaž na wothłós a wuměłsku kwalitu. Kóždy dotalny koncert je znajmjeńša 50 za­jimcow wopytało, žurle běchu stajnje derje­ wućežene. Wosebje wjeseliła sym so nad wu­stupom chóra Łužyca njedawno w Chrósćicach – ćělesa z Delnjeje Łužicy njejsu dźě přehusto pola nas z hosćom –, a nad přinoškom ze srjedźneje Łužicy we Worcynje z Rowniskimi glo­sami. Spytam přeco na to dźiwać, cyłu Łužicu wobkedźbować – nastupajo hrajnišća kaž tež wobdźělene wuměłcy.

Wjacore wulke chóry so lětsa rozdźělnych přičin dla na rjedźe njewobdźěleja. Je so to na někajkežkuli wašnje wuskutkowało?

LND na „knižnej nazymje“

Freitag, 19. Oktober 2018 geschrieben von:

„Hornjołužiska knižna nazyma“ rěka zarjadowanje, kotrež předewzaće Lubijska kulturna a dalekubłanska towaršnosć a Dittelsdorfske Hornjołužiske nakład­nistwo sobotu w Žitawje wuhotujetej. Tež Ludowe nakładnistwo Domowina budźe tam z hosćom. Bosćan Nawka je so ze sobudźěłaćerjom Smolerjec kniharnje Měrćinom Korjeńkom, kotryž je ze stron LND za koordinaciju zamołwity, rozmołwjał.

Knježe Korjeńko, wo čo so při „Hornjołužiskej nazymje“ jedna?

M. Korjeńk: Dokelž wuhotuja zarja­dowanje lětsa prěni raz, móžemy jenož prajić, što je zakładna mysl: Skićić zajimcam přiležnosć, wosobinsce wobhonić so wo portefeuillu kaž tež nowostkach regionalnych nakładnistwow a wuměnić so z tudyšimi kulturnymi akterami.

Čehodla so na zarjadowanju wobdźěliće?

Hinaše zhromadne dźěło

Donnerstag, 18. Oktober 2018 geschrieben von:

Serbske šulske towarstwo chce swoje dźěćace dnjowe přebywanišća kwali­ta­tiwnje dale wuwić. Na njedawnej facho­wej konferency staj Stephan Anders-Krummnacker a Susann Seyfarth z při­stajenymi SŠT na idejach do při­choda dźěłałoj. Milenka Rječcyna je so ze Stephanom Andersom-Krummnackerom rozmołwjała.

Mjeztym hižo dwě lěće přewodźeće Serbske šulske towarstwo. Što je Waš zaměr?

S. Anders-Krummnacker: Mam nadawk, zhromadnje z wotpowědnej fachowej poradźowarku a nawodnicami nadźěłać, kak hodźa so jednotliwe dźěćace přebywanišća wobsahowje dale wuwić. Při tym njesteji imersija w fokusu, ale pe­da­gogiske dźěło, a hraje rólu, kak mó­žemy sakski kubłanski plan w zarjadnišćach hłubšo zeskutkownić, kotre naprawy su w zarjadnišćach hižo derje etablěrowane a hdźe su resursy, pedagogiku kwalitatiwnje dale wuwiwać. Lětuši fachowy dźeń w septembru bě takrjec zahajenje diskusije, tež hdyž hižo dwě lěće hromadźe dźěłamy. Smy sej pak prajili, zo trjebamy zarjadowanje za wšitkich, zo bychmy sej wotkryli puć, po kotrymž chcemy hač do lěta 2025 kročić.

Anzeige