Kak klinči domizna?

Montag, 26. Oktober 2020 geschrieben von:

Podstupim (SN/CoR). Zwuki Sprjewje, zwuki wokoliny Rańskeho a dalšich łužiskich jězorow, zwuki wětrnikow, wulkich a mjeńšich dróhow, ale tež zwuki, kotrež su nastali, jako stej hromadźe z Gregorom Kliemom w jeho ródnej wsy Dešnje štom sadźiłoj – tajke a hinaše zwuki je wuměłča dr. Kat Austen hižo tu zběrała za swój łužiski projekt „This Land is Not Mine“. A wona přeprošuje tež Łužičanow – wo­se­bje Serbow – so wobdźělić, zwuki nahra­wać a na datowej bance https://lausitzklang.katausten.com składować. „Kak klin­či domizna? Kak začuwaš domiznu? Kotre zwuki słušeja k domiznje? Bych so jara wjeseliła, hdyž ludźo mi swoje wo­sobin­ske domizniske zwuki posrědkuja“, rje­kny wuměłča, kotraž dźěła wot apryla jedne lěto we wobłuku europskeho programa Artist in Residence w Podstupimskim instituće za transformatiwne slě­dźe­­nje za naslědnosć. W mnohich mjezynarodnych galerijach a muzejach je wona hižo swoje twórby a performancy předstajiła.

„Swoje“ zwuki zapodać

Montag, 26. Oktober 2020 geschrieben von:
Štóž chce wědźeć, štó ta žona je, kotraž runje­ łužiske zwuki za swój wuměłski projekt „This Land is Not Mine“ zběra a što za tym tči, njedóstanje na internetnej stronje https://lausitzklang.katausten.com jenož pisomne informacije, ale přez wideja tež wobšěrniši zaćišć wo Kat Austen a jeje wotpohledźe. Mam to za dobru ideju, zo chce wona za zwukowy wobraz Łužicy wosebje tež to zapřimnyć, štož wobydlerjo z domiznu zwjazuja, štož maja za charakteristiske za region. „Namakajće ,swójski‘ zwuk, kotryž wašu wosobinu abo charakter regiona wosebje derje wotbłyšćuje“, wona ludźi namołwja. Tutón zawěsće blisko brunicoweje jamy abo při awtodróze hinak klinči hač njedźelu w Radworju, hdyž zwony zwonja abo wosada spěwa. By rjenje było, hdyž by wuslědk projekta woprawdźe wšelakorosć Łužicy zapopadnył. Serbske dudy runje tak k to­mu słušeja kaž Sprjewja. Tuž wužiwajmy naše smartfony, nahrawajmy a zapodajmy zwuki a pomhajmy při tym, Łužicu prawje zaklinčeć dać. Cordula Ratajczakowa

Hłowne myto za film šulerjow

Freitag, 23. Oktober 2020 geschrieben von:
Choćebuz (SN). Młodźinski stawizniski projekt „Mjeńšina pod ćišćom – Serbja w NDR“ Choćebuskeho centruma za čłowjeske prawa je z 10 000 eurami dotěrowane hłowne myto wubědźowanja „Serbski pśichod: Łužica“ braniborskeho kulturneho ministerstwa dobył, kaž centrum zdźěli. W kooperaciskim projekće z Choćebuskim Delnjoserbskim gymnazijom (DSG) a Załožbu za serbski lud je štyrnaće młodostnych wo situaciji Serbow w NDR slědźiło a hromadźe z łužiskim filmowcom Stefanom Göbelom dwurěčny krótkofilm „Zymske prózdniny“ produkowało. „Za šulerki a šulerjow, kotřiž su dwě lěće­ w swojim wólnym času rozmołwy z časowymi swědkami wjedli a žórła wuhód­noćili, je to zasłuženy hoberski wuspěch“, měni wučerka DSG Angela Šurman­nowa, kotraž je projekt přewodźała. Z dźělom mytowanskich pjenjez chce Centrum za čłowjeske prawa serbsku kulturu regiona direktnje podpěrać. 2 000 ma Spěchowanske towar­stwo DSG dóstać, 1 000 eurow chcedźa Stefanej Göbelej přewostajić. Zbytne pjenjezy maja mjez druhim k tomu słužić, potłóčowanje Serbow w šulskim kubłanju wobjednawać.

Pokazaja historiske hrajne karty

Freitag, 23. Oktober 2020 geschrieben von:
Pod hesłom „Karty hrać“ wustaja Muzej Budyšin hač do 17. januara swoju zběrku histo­riskich kartowych hrow w kooperaciji z Němskej towaršnosću kartowych hrow „Bube Dame König“. Motiwy kartow běchu w běhu lětstotkow jara wšelakore. Restawratorka Friederike Szlosze pokazuje tu łopjena, na kotrychž su wikowanske sceny widźeć. ­Lipšćanske nakładnistwo „Industrie Comptoir“ Friedricha Gotthelfa Baumgärtnera je ju 1818 wudało. Tež w Budyšinje je dotal njeznata ćišćernja karty z motiwami kaž su to drasty, powołanja a měšćanske napohlady produkowała. Foto: SN/Hanka Šěnec

Rólna reforma w Hornjej Łužicy (kónc)

Freitag, 23. Oktober 2020 geschrieben von:

Spjelnił by so tak són mnohich Serbow, wšako běchu łužiscy ryćerkublerjo bjez wuwzaća Němcy.

Styki k Serbam jemu stajnje wažne byli

Donnerstag, 22. Oktober 2020 geschrieben von:

Žurnalist, awtor a čestny prezident eksilo­weho P.E.N.-kluba němskorěčnych krajow­, Hans Lindemann, je 9. oktobra w starobje 92 lět w Kölnje zemrěł. Hans Lindemann bě wuběrny znajer wuchodneje Europy a wobhnadźeny organizator z daloko sahacymi stykami. Při tym bě jemu stajnje wažne, zo wostanje w pozadku. Hišće derje w dopomnjeću wo­stali su wjacore wot njeho po powalenju murje přihotowane wjele wobkedźbowane mjezynarodne kongresy w Němskej – w Drježdźanach, w klóštrje Marijny doł we Wostrowcu – w Belgiskej a Čěskej.

Wosebje wažne běchu Hansej Lindemannej stajnje styki k Serbam. Tak móže­še zemrěty w běhu časa tež rjad serbskich spisowaćelow za sobudźěło w eksil-PEN-klubje zdobyć, mjez nimi Róžu Domašcynu, Benedikta Dyrlicha a Tima Meškanka.

Hance Krawcec k 30. posmjertninam

Donnerstag, 22. Oktober 2020 geschrieben von:

Ćetu Hanku znaju ze swojich młodych lět sem. Z přećelom Janom Deleńkom smój sej jako młodostnaj předewzałoj, zo pojědźemoj z kolesom z Njebjelčic k přećelkam do Harrachova. Naju prěnja stacija běše po čěskej hranicy Varnsdorf. Wědźachmoj, zo je na tamnišej farje serbski katolski farar Michał Rab. A nadźijachmoj so, zo dóstanjemoj pola njeho nóclěh. Farar naju serbsce narěča, ale njeměješe za nas žane chwile a žadyn nóclěh. „Zaklinkajće pola Hanki Krawcec, kotraž tu na farje bydli, snadź wona wam pomha“, so wón z namaj rozžohnowa. Smój zaklinkałoj a po krótkim času zastupichmoj do bydlenja małeje, čiłeje staruški z wjesołymaj wočomaj.

„Njebjelčicy znám, mám tam dobrou kamarádku Cecilii Nawkec. Samozřejme, že tu múžete přenocovat“, wona wjesoła rjekny.

Tikety za festiwal jenožw předpředani

Donnerstag, 22. Oktober 2020 geschrieben von:

Choćebuz (SN/CoR). Dwě njedźeli do zahajenja 30. Choćebuskeho filmoweho festi­wala, kotryž wotměje so wot 3. do 8. nowembra nimo toho tež w Eisenhüttenstadće, Berlinje, Zhorjelcu, Zgorzelecu a Zielonej Górje, započnu nětko zastupne lisćiki předawać. Lětsa móžeš tikety ­jenož online přez internetnu stronu www.filmfestivalcottbus.de dóstać, a to jenož do započatka festiwala. Njebudźe móžno w festiwalowym času a na městnje hrajnišćow zastupny lisćik kupić. ­Dokelž steji koronapandemije a hygieniskich předpisow dla jenož třećina městnow w kinach k dispoziciji, poručeja zarja­dowarjo, sej sčasom tiket za film, kotryž chceš sej wobhladać, wobstarać. Tež za streamingowy poskitk su kapacity wobmjezowane. Prěni raz poskićeja wjace hač połojcu festiwalneho programa jako­ stream, a to wot 3. do 21. nowembra.

Z lóštom na wjace serwěrowane

Donnerstag, 22. Oktober 2020 geschrieben von:

Budyšin (CRM/SN). Před 75 lětami, njeposrědnje po zakónčenju Druheje swětoweje wójny, jako ležeše jeho ródny Koslow runje tak w rozwalinach kaž Róžeńčanska cyrkej, w kotrejž běše wón jako cistercienski rjadnik přez 30 lět skutkował, zemrě wón w starobje 76 lět: Romuald (Mikławš) Domaška. Tele žiwjenske daty mjenowaše wčera wječor dramaturgowka Serbskeho ludoweho ansambla Jěwa-Marja Čornakec, wopytowarjow na pokročowanje rjadu „Zynki a linki“ witajo. Dźiwadźelnik Jurij Šiman čitaše wujimki z 1961 wušłeje antologije „Wokoło sta­re­ho młyna“. Běše to krótkoproza, kotraž drje je žortniwa a z tym wosebje zabawna, ale tola tež poselena ze socialnej kritiku.

„... hdyž lisćowy žołći so štom“

Donnerstag, 22. Oktober 2020 geschrieben von:

Lětsa je Serbski ludowy ansambl swoje nazymske koncertowanje do sakralneho ruma přepołožił. Zdobom je program w dalokej měrje wotpowědnje wusměrił. Prěni koncert 18. winowca w Budyskej Marje Marćinej cyrkwi wopyta něhdźe 70 hosći. Dalši je na pokutnym dnju w Bukečanskej cyrkwi planowany.

Hosćo w Budyšinje radowachu so nad dobrej zestawu a wězo tež nad zdokonjanym přednošowanjom wokalnych a instrumentalnych twórbow profesionalnych wuměłcow pod dirigatom Andreasa Pabsta. Poradźi so jim, tež pod ćežu tuchwilnych hygieniskich postajenjow dosć homogeny chórowy zwuk docpěć.

Nowe poskitki LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2026-27

Chróšćan Šulerjo

Midas Logo