Podstupim (SN/CoR). Zwuki Sprjewje, zwuki wokoliny Rańskeho a dalšich łužiskich jězorow, zwuki wětrnikow, wulkich a mjeńšich dróhow, ale tež zwuki, kotrež su nastali, jako stej hromadźe z Gregorom Kliemom w jeho ródnej wsy Dešnje štom sadźiłoj – tajke a hinaše zwuki je wuměłča dr. Kat Austen hižo tu zběrała za swój łužiski projekt „This Land is Not Mine“. A wona přeprošuje tež Łužičanow – wosebje Serbow – so wobdźělić, zwuki nahrawać a na datowej bance https://lausitzklang.katausten.com składować. „Kak klinči domizna? Kak začuwaš domiznu? Kotre zwuki słušeja k domiznje? Bych so jara wjeseliła, hdyž ludźo mi swoje wosobinske domizniske zwuki posrědkuja“, rjekny wuměłča, kotraž dźěła wot apryla jedne lěto we wobłuku europskeho programa Artist in Residence w Podstupimskim instituće za transformatiwne slědźenje za naslědnosć. W mnohich mjezynarodnych galerijach a muzejach je wona hižo swoje twórby a performancy předstajiła.
Spjelnił by so tak són mnohich Serbow, wšako běchu łužiscy ryćerkublerjo bjez wuwzaća Němcy.
Žurnalist, awtor a čestny prezident eksiloweho P.E.N.-kluba němskorěčnych krajow, Hans Lindemann, je 9. oktobra w starobje 92 lět w Kölnje zemrěł. Hans Lindemann bě wuběrny znajer wuchodneje Europy a wobhnadźeny organizator z daloko sahacymi stykami. Při tym bě jemu stajnje wažne, zo wostanje w pozadku. Hišće derje w dopomnjeću wostali su wjacore wot njeho po powalenju murje přihotowane wjele wobkedźbowane mjezynarodne kongresy w Němskej – w Drježdźanach, w klóštrje Marijny doł we Wostrowcu – w Belgiskej a Čěskej.
Wosebje wažne běchu Hansej Lindemannej stajnje styki k Serbam. Tak móžeše zemrěty w běhu časa tež rjad serbskich spisowaćelow za sobudźěło w eksil-PEN-klubje zdobyć, mjez nimi Róžu Domašcynu, Benedikta Dyrlicha a Tima Meškanka.
Ćetu Hanku znaju ze swojich młodych lět sem. Z přećelom Janom Deleńkom smój sej jako młodostnaj předewzałoj, zo pojědźemoj z kolesom z Njebjelčic k přećelkam do Harrachova. Naju prěnja stacija běše po čěskej hranicy Varnsdorf. Wědźachmoj, zo je na tamnišej farje serbski katolski farar Michał Rab. A nadźijachmoj so, zo dóstanjemoj pola njeho nóclěh. Farar naju serbsce narěča, ale njeměješe za nas žane chwile a žadyn nóclěh. „Zaklinkajće pola Hanki Krawcec, kotraž tu na farje bydli, snadź wona wam pomha“, so wón z namaj rozžohnowa. Smój zaklinkałoj a po krótkim času zastupichmoj do bydlenja małeje, čiłeje staruški z wjesołymaj wočomaj.
„Njebjelčicy znám, mám tam dobrou kamarádku Cecilii Nawkec. Samozřejme, že tu múžete přenocovat“, wona wjesoła rjekny.
Choćebuz (SN/CoR). Dwě njedźeli do zahajenja 30. Choćebuskeho filmoweho festiwala, kotryž wotměje so wot 3. do 8. nowembra nimo toho tež w Eisenhüttenstadće, Berlinje, Zhorjelcu, Zgorzelecu a Zielonej Górje, započnu nětko zastupne lisćiki předawać. Lětsa móžeš tikety jenož online přez internetnu stronu www.filmfestivalcottbus.de dóstać, a to jenož do započatka festiwala. Njebudźe móžno w festiwalowym času a na městnje hrajnišćow zastupny lisćik kupić. Dokelž steji koronapandemije a hygieniskich předpisow dla jenož třećina městnow w kinach k dispoziciji, poručeja zarjadowarjo, sej sčasom tiket za film, kotryž chceš sej wobhladać, wobstarać. Tež za streamingowy poskitk su kapacity wobmjezowane. Prěni raz poskićeja wjace hač połojcu festiwalneho programa jako stream, a to wot 3. do 21. nowembra.
Budyšin (CRM/SN). Před 75 lětami, njeposrědnje po zakónčenju Druheje swětoweje wójny, jako ležeše jeho ródny Koslow runje tak w rozwalinach kaž Róžeńčanska cyrkej, w kotrejž běše wón jako cistercienski rjadnik přez 30 lět skutkował, zemrě wón w starobje 76 lět: Romuald (Mikławš) Domaška. Tele žiwjenske daty mjenowaše wčera wječor dramaturgowka Serbskeho ludoweho ansambla Jěwa-Marja Čornakec, wopytowarjow na pokročowanje rjadu „Zynki a linki“ witajo. Dźiwadźelnik Jurij Šiman čitaše wujimki z 1961 wušłeje antologije „Wokoło stareho młyna“. Běše to krótkoproza, kotraž drje je žortniwa a z tym wosebje zabawna, ale tola tež poselena ze socialnej kritiku.
Lětsa je Serbski ludowy ansambl swoje nazymske koncertowanje do sakralneho ruma přepołožił. Zdobom je program w dalokej měrje wotpowědnje wusměrił. Prěni koncert 18. winowca w Budyskej Marje Marćinej cyrkwi wopyta něhdźe 70 hosći. Dalši je na pokutnym dnju w Bukečanskej cyrkwi planowany.
Hosćo w Budyšinje radowachu so nad dobrej zestawu a wězo tež nad zdokonjanym přednošowanjom wokalnych a instrumentalnych twórbow profesionalnych wuměłcow pod dirigatom Andreasa Pabsta. Poradźi so jim, tež pod ćežu tuchwilnych hygieniskich postajenjow dosć homogeny chórowy zwuk docpěć.