Rěčne lěhwo SŠT wulce požadane

Donnerstag, 21. Juli 2016 geschrieben von:

Sobotu zahaji so lětuše rěčne lěhwo Serbskeho šulskeho towarstwa. Mi­lenka Rječcyna je so z jeho předsydku Ludmilu Budarjowej rozmołwjała.

Što běše při přihotach na lětuše lěhwo hinak hač dotal?

L. Budarjowa: Tajki wulki nawal zajimcow njeběchmy wočakowali. Lětsa wobdźěli so 54 dźěći a młodostnych 4. do 10. lětnika na rěčnym lěhwje SŠT. Mjez wobdźělnikami je 43 hólcow a jědnaće holcow. Woni su šulerjo našich serbskich zakładnych a wyšich šulow kaž tež Serbskeho gymnazija.

Zwotkel přińdźe tajki wulki zajim?

L. Budarjowa: Po Serbach je so rozpowědało, zo skićimy z rěčnym lěhwom dźěćom a młodostnym składnosć serbskorěčneje zabawy, při čimž móža so zdobom wočerstwjeć. Zarjadujemy tež zaso powabliwy program.

Kotre budu wjerški?

Zhromadna syć je bytostna

Mittwoch, 20. Juli 2016 geschrieben von:

Peter Wittig je so w Drježdźanach na­rodźił a bydli dźensa w němskej sto­licy, w Berlinje. Wón je režiser, docent za dźiwadło a pisa zdobom dźiwadłowe kruchi. We wobłuku 38. mjezynarod­neho swjedźenja serb­skeje po­ezije, na ko­trymž je sobu skutkował, je so Alfons­ Wićaz z nim rozmołwjał.

Wudźeržujeće hižo dlěje dobre zwiski k Zwjazkej serbskich wuměłcow a sće jeho­ čłon. Kak je k tomu dóšło?

P. Wittig: Prěnje styki nawjazach 1976 na Festiwalu serbskeje kultury. Tam ze­znajomich so z krasnym oratorijom „Nalěćo“ Korle Awgusta Kocora a Handrija Zejlerja. To je dźensa jedna z mojich najwoblubowanišich hudźbnych twórbow. Na tačel přewšo rady słucham. W lěće 1990 sym prěni króć w Budyskim Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle inscenował, sydom lět pozdźišo z operu Dmitrija Kabalewskeho „Colas Breugnon“ dalši króć. To bě prěnje předstajenje w Němskej. Sym kruch do němčiny přełožił. W lěće 2000 inscenowach Detlefa Kobjelowu operu „Lessing Goes Opera oder Die Liebenden von Ephesos“. A na to sym zhromadnje z Detlefom Kobjelu a Wernerom Měškankom „Błótowsku operetu“ spisał. Prapremjera bě w Budyšinje.

Dwurěčnosćna swjedźenju samozrozumliwa

Freitag, 15. Juli 2016 geschrieben von:

Po lěće 2008 w Sulšecach je město Kulow znowa hosćićel Krabatoweho swjedźenja, tónraz w měsće samym. Wo přihotach a wobsahach wulkeho podawka wot 12. do 14. awgusta je so Andreas Kirschke ze zamołwitej za kulturne dźěło w měsće Beatu Hufnagel rozmołwjał.­

Kajke wužadanje je Krabatowy swjedźeń?

B. Hufnagel: Jara wulke wužadanje. Wot lońšeho awgusta jón přihotujemy. Tehdy je prěnja dźěłowa skupina nastała. W měšćanskim zarjadnistwje smy zamołwitosće rozdźělili. Mjeztym wobsteja wja­core­ mjeńše skupiny. Loni w okto­brje bě wobydlerska zhromadźizna, na kotrejž smy koncept a časowy plan před­stajili.

Kajki je aktualny staw přihotow?

B. Hufnagel: Tuchwilu wšitke jednotliwe dypki nadrobnje wothłosujemy. Ćišćernja wokomiknje flajer ćišći. Nimo nadrobneho programa wopřijima wón dokładny plan nutřkowneho města, tak zo budu so wopytowarjo derje orientować móc.

Kak Krabatowy swjedźeń financujeće?

„Sakska chowa so za zakonjom“

Donnerstag, 14. Juli 2016 geschrieben von:

Jednaćelej Zhorjelsko-Žitawskeho Gerharta Hauptmannoweho dźiwadła a Srjedźosakskeho dźiwadła Freiberg-Döbeln Caspar Sawade a dr. Hans Peter Ickrath staj zawčerawšim z ministerku za wědomosć a wuměłstwo dr. Evu­Mariju­ Stange (SPD) wo problemach zjednoćenych sakskich jewišćow rěčałoj. Cordula Ratajczakowa je so wo tym z Casparom Sawadu rozmołwjała.

Sće z wotběhom zetkanja spokojom?

C. Sawade: Najprjedy dyrbju rjec, zo běchmy překwapjeni, kak spěšnje je Eva-Maria Stange na naš list reagowała a nas hnydom přeprosyła. Tak njebě tež třećemu podpisarjej lista, generalnemu intendantej Plauensko-Zwickauskeho dźiwadła Rolandej Mayjej, móžno so na rozmołwje wobdźělić. Wšako bě hižo w dowolu. Atmosfera­ bě jara přijomna. Dr. Stange bě wo problemach našich domow dokładnje informowana. Bě pytnyć, zo ju naša nuza jima. Wona chce so tež starać. Zo pak njemóže cyle prosće k financnemu ministrej hić a jemu kazać nam wjace pjenjez dać, je tež jasne.

Što su wuslědki zetkanja?

Na přeco preč?

Mittwoch, 13. Juli 2016 geschrieben von:

Hanelora Balkowa je wjelelětna a horliwa čłonka předsydstwa Wochožan­skeje Domowinskeje skupiny. Měrćin Weclich je so z njej rozmołwjał.

Kak dołho sće čłonka Domowiny?

H. Balkowa: 1967, we 8. lětniku, sym w Slepom do Domowiny zastupiła. Tam skutkowach sobu w spěwnej a rejwanskej skupinje, z čehož nasta pozdźišo Slepjanski folklorny ansambl. Jako so do Wochoz wudach, přistupich 1973 tudyšej Domowinskej skupinje.

Na kotre wjerški so dopominaće?

H. Balkowa: 60. jubilej Wochožanskeje Domowinskeje skupiny před dźesać lětami­ bě mjez druhim wosebity podawk po znowazjednoćenju Němskeje.

Tuchwilu ma Wochožanska skupina 20 čłonow, maće nadźiju na dorost?

H. Balkowa: Móžnosće su, jeli dźěći a dorosćacy w domiznje wostanu.

Čehodla mnozy wotchadźeja?

H. Balkowa: Šuler, kiž wot 5. lětnika w Běłej Wodźe abo Niskej na gymnazij chodźi, je wjes hižo wopušćił. A po zakónčenju šule dźe zwjetša na studij a so lědma nawróći.

Měniće, zo su woni potom na přeco preč?

Ječmjeń dosć derje sypał

Dienstag, 12. Juli 2016 geschrieben von:

Rjedźic ratarski zawod, kotrehož sydło je w Njeswačidle wobhospodarja mjez druhim žitnišća wokoło Hory, Noweho Łusča, Chrósćic a Wotrowa. Měrćin Weclich je so z jednaćelom Maćijom Rjedu rozmołwjał.

Kajki je staw lětušich žnjow?

M. Rjeda: Zašły tydźeń smy ječmjeń młóćić započeli a móžachmy jón při přijomnym wjedrje dožnjeć. Žnjeli smy na něhdźe 250 hektarach.

Kak da je zorno sypało?

M. Rjeda: Smy z wunoškom poměrnje spokojom, na hektar bě to něhdźe sydom do wosom tonow.

A kajki bě lońši wunošk?

M. Rjeda: Minjene lěto bě tróšku wunošniše. Najebać to pak tež lětuše žane hubjene njeje.

Kotre dźěła wam nětko do rukow hladaja?

M. Rjeda: Wčerawšeho sylenho dešća dla dyrbimy najprjedy małku přestawku zapołožić. Dźěła na polach wězo dale du. Šćernišća maja so podworać. Jako přichodne ličimy z tym, zo budźemy na dalšich 250 hektarach rěpik žnjeć.

Kotre družiny žita hišće maće?

M. Rjeda: Stej to rožka na něhdźe 260 hektarach a pšeńca na 200 hektarach.

Dokal swoje wudźěłki dodawaće?

Festiwal prěni króć w Róžeńće

Freitag, 08. Juli 2016 geschrieben von:

Dalši Gig-festiwal wotměje so jutře a njedźelu prěni króć w Róžeńće. Měrćin Weclich je so wo tym ze serbskej koordinatorku Saru Rječkec rozmołwjał.

Zarjadowanje wobhladujeće jako duchowny festiwal. Čehodla?

S. Rječkec: Dokelž je to zdobom duchowny přihot na swětowe zetkanje mło­dźiny wot 26. do 31. julija w pólskim Krakowje. Zdobom je Gig-festiwal, kotryž hižo třeće lěto sobu koordinuju, kulturny wjeršk. Loni přewjedźechmy jón jako Alojsowy festiwal w Radworju.

Kotry program čaka na wobdźělnikow?

S. Rječkec: Smy sej wšelakich ludźi přeprosyli, kotřiž budu wo sebi rěčeć, kak su so wěrje přiwobroćili. Skupina misionarow, přećelow franciskanow w New Yorku, sobu wupomha, a rozmołwy z nimi budu zawěsće jara zajimawe. W koncertach dožiwja hosćo wuměłcow z Awstriskeje, Londona, USA a Irskeje. Wjeršk budźe bjezdwěla koncert Michaela Patricka „Paddyja“ Kellyja jutře wječor. Njedźelu w dźesaćich swjećimy na wulkim jewišću swjatočnu Božu mšu a wot 14 hodź. su wšitcy na workshop z młodźinskim biskopom Marianom Elegantijom ze Šwicarskeje přeprošeni.

Što je hłowny zaměr festiwala?

Za wšěchderje postarane

Donnerstag, 07. Juli 2016 geschrieben von:

Zo by lětnje dźiwadło Budyskeho NSLDź wuspěšne było, su wšelake wuměnjenja na kromje předstajenjow trěbne. Měrćin Weclich je so z nowinskej rěčnicu Gabriele Suschke rozmołwjał:

Štó postaja, hdy so předstajenje dešća abo njewjedra dla přetorhnje abo wotpraji?

G. Suschke: To rozsudźa přeco intendant, ale we wothłosowanju z kolegami. Su dźě wšelake wěcy, kotrež maš při tajkim rozsudźe předewšěm wěstoty dla wobkedźbować. Předstajenje wotprajić je cyle poslednja warianta.

Kak je zastup zrjadowany, sće za to nachwilnje přidatny personal přistajili?

G. Suschke: Techniski nawoda zrjaduje naležnosć dočasa na zakładźe wěstotneho koncepta. Po nim so postaja, kelko ludźi je při zastupje trěbnych.

Kak staraće so wo derjeměće hosći?

G. Suschke: Wo nich stara so naša dźiwadłowa gastronomija. Na wonkownej ležownosći čini to hosćenc na Hrodźe. Nimo toho stej lětsa Radebergska a Jiwowska (Eibau) piwarnja jako sponsoraj wobdźělenej.

Je dosć parkowanišćow k dispoziciji?

Prawa mjeńšiny wobkedźbować

Donnerstag, 07. Juli 2016 geschrieben von:

Wojerowska zakładna šula „Handrij Zejler“ ma přećahnyć. Milenka Rječcyna je so z jeje šulskej nawodnicu Juttu Pfeiffer rozmołwjała.

Kotre su šansy, zo šula na stejnišću Při Worjole wostanje?

J. Pfeiffer: To hišće njewěmy. Tuchwilu Wojerowscy měšćanscy radźićeljo wo tym diskutuja, hač so přeměstnimy. Doskónčnje rozsudźić maja woni klětu w februaru abo měrcu.

Dokal potom dyrbiće?

J. Pfeiffer: Mamy po předwidźanym wutworjenju noweho šulskeho centruma do tuchwilneje 1. wyšeje šule pře­ćahnyć. Mjenowany centrum pak je tuchwilu hišće w fazy planowanja.

Waš šulski dom je chětro dodźeržany a měł so wobnowić. Čehodla nochceće potom přećahnyć?

J. Pfeiffer: Za šulski twar su zašłe lěta wjele pjenjez nałožili. Mamy na přikład nowe sanitarne připrawy a wokna. To pak měšćanskim radźićelam njedosaha. My porno tomu chcemy sej tudyše šulske stejnišćo zachować, dokelž je wone za našich šulerjow a jich staršich runje na tymle městnje přewšo wažne.

Kotre lěpšiny tele stejnišćo Při Worjole ma?

Po zdaću najstaršu hornjoserbsku frazu z lěta 1534 je njedawno dr. Madlena Malinkec při slědźenjach w Budyskim tachantskim archiwje wotkryła. Cordula­ Ratajczakowa je so z Berlinskej historikarku rozmołwjała.

Kak je k tomu dóšło, zo sće zapisk našła?

M. Malinkec: Minjenu nazymu běch prěni raz w archiwje, zo bych přinošk wo chronice „Annales Budissinenses“ přihotowała, wo kotryž bě mje kolega prosył. Sym sej chroniku wobhladała, a připadnje mi fraza napadny. Budyska chronika je małki zešiwk z něhdźe 120 rukopisnymi, zdźěla ćežko čitajomnymi stronami. Prěni zapisk je k lětu 1388, teksty sahaja hač do srjedź 16. lětstotka. Rěč chabła, su łaćonske kaž tež němske pasaže a serbska.

Što tam steji?

M. Malinkec: Awtor wopisuje ponowjenske dźěła na wěži Pětrskeje cyrkwje. Přitomni serbscy burja přiwołachu mištrej, kiž dyrbješe na wěžu zalězć, warnowace abo wobdźiwace „Helle lube helle, ho o o“ (Hlej, luby, hlej, ho ho ho).

Sće wuznam hnydom spóznała?

Anzeige