Aus der aktuellen Ausgabe vom Freitag, 07 September 2018
Freitag, 07 September 2018 14:00

Znowa pjenjezy za digitalizaciju

Berlin (SN/at). Załožba za serbski lud změje po wšěm zdaću klětu dalše pjenjezy, zo móže naprawy k spěchowanju serbskeje rěče w digitalnych medijach podpěrać. W naćisku zwjazkoweho etata 2019 je za to znowa 273 000 eurow předwidźanych. Wo tym informuje Caren Lay, Budyska zapósłanča a zastupowaca předsydka frakcije Lěwicy w zwjazkowym sejmje. „Wjeselu so, zo su naše naprašowanja a namjety w etatnych jednanjach k tomu dowjedli“, wuzběhny Lay we wčera wušłej nowinskej zdźělence w zwisku z wozjewjenjom etatoweho naćiska zwjazkoweho knježerstwa.

Tajke financowanje hižo raz bě. „Z aktualnym zrěčenjom wo spěchowanju serbskeho ludu pak je so wone zhubiło. Zmylk je zwjazkowe knježerstwo na naš ćišć skorigowało“, rjekny Caren Lay, kotraž zdobom namjetuje, za čo hodźeli so nowe srědki wužiwać. „Měli na přikład spěchować, zo su internetne prezency institucijow, komunow a towarstwow ze serbskeho sydlenskeho ruma přeco dwurěčnje němsce a serbsce wuhotowane. Wažne je, zo móža Serbja online-poskitki tež w swojej maćeršćinje wužiwać.“

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Bywši młyn zaso z procha stawa

Stajnje druhu njedźelu septembra přewjeduja po cyłej Němskej dźeń wote­wrjeneho pomnika. Do njeličomnych twarjenjow, kotrež hewak přistupne njejsu, móžeš tón dźeń pohladać. Tež stary dom w Swinjarni móžeš sej zajutřišim, 9. septembra, wobhladać.

Swinjarnja (SN/MWj). Na samej kromje Swinjarnje při pućiku do Lipja w susodnych Pančicach-Kukowje steji dom, kotryž tuchwilu takrjec z procha stawa, štož runjewon posłownje přitrjechi. Něhdźe wot spočatka 1960tych lět njeběchu na domje ničo činili, tak zo zawěrno žadyn rjany napohlad njeskićeše. Nětko pak tam nowe žiwjenje zaćehnje. Po tym zo je rodźeny Budyšan a nětko w Drježdźanach bydlacy Pětr Lebza statok zdźědźił, so wón rozsudźi jón ponowić, zo móhł tam ze swójbu bydlić.

Veröffentlicht in Lokalka
Freitag, 07 September 2018 14:00

Warren: Trumpa wotsadźić

Washington (dpa/SN). Po anonymnym nowinskim komentarje sobudźěłaćerja knježerstwa USA w New York Times wo dźěle prezidenta USA Donalda Trumpa je demokratiska senatorka Elizabeth Warren namjetowała, 25. přidawk wustawy nałožować a prezidenta wotsadźić. „Hdyž wysokorjadni sobudźěłaćerjo knježerstwa měnja, zo njeje prezident kmany swoje dźěło wukonjeć, dyrbjeli woni 25. přidawk nałožować“, rjekny Warren. Přidawk rjaduje, zo w padźe njekmanosće wice­prezident prezidentstwo přewozmje.

Pytaja za kompromisom

Teheran (dpa/SN). Społnomócnjeny iranskeho knježerstwa za Syrisku Hussein Dshaberi-Ansari je přeswědčeny, zo na wurjadnej konferency k Syriskej w Teheranje nastupajo wojerski nadpad na syriske wulkoměsto Idlib kompromis wujednaja. Syriske knježerstwo chce poslednje zepěranišćo zběžkarjow w kraju nadběhować. To pak by wěstotu něhdźe třoch milionow ciwilistow wohrozyło, kotřiž w regionje bydla.

Žada sej zetkanje AfD dla

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Dobra rada njeje droha

Statny lěsniski zawod liči z najhubjeńšim lětom wot časa zapisowanja

Budyšin (SN/BŠe). Přestrjeń lěsa w Hornjej Łužicy wučinja cyłkownje 123 154 hektarow. Z toho je najwjetši dźěl, ně­hdźe 80 000 hektarow, w priwatnym wob­sydstwje. Najwjac mějićelow ma mjez jednym a pjeć hektarami lěsa na starosći. Lěto 2018 bě za nich wurjadnje ćežke lěto­. Orkan Friederike, kiž w januarje howrješe, je wulke škody zawostajił. Hač do dźensnišeho na mnohich městnach, kaž mjez Šunowom a Tradowom, spo­walane štomy leža. Tež suchota je w lěsach widźomna. Lětsa maja skórniki tuž idealne wuměnjenja so rozmnožić.

Veröffentlicht in Hospodarstwo
Freitag, 07 September 2018 14:00

Maaßen: Žane informacije

Berlin (dpa/SN). Prezident zwjazkoweho zarjada za wustawoškit Hans-Georg Maaßen dwěluje, zo je na demonstracijach prawicarjow w Kamjenicy woprawdźe k honjeńcam na wukrajnikow dóšło. Wustawoškit nima „žane spušćomne informacije, zo su so tajke honjeńcy woprawdźe wotměli“, rjekny wón nowinje Bild. Internetny widejo, kotryž tajke podawki pječa dokumentuje, móhł sfalšowany być, Maaßen tuka. Zapřijeće „honjeńca“ bě zwjazkowa kanclerka Angela Merkel (CDU) wužiwała runje tak kaž jeje nowinski rěčnik. Sakski ministerski prezident Michael Kretschmer (CDU) bě so tomu w swojej knježerstwowej deklaraciji stajał: „Njebě žaneje honjeńcy.“

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Pokiwy (07.09.18)

Wo jědojtych hribach

Budyšin. Jutře w 15 hodź. su zajimcy do Muzeja Budyšin přeprošeni, zo bychu so mjez druhim wo jědojtych hribach powu­čować dali. Michael Kallmeyer, bota­nikar a hribowy eksperta, wopisuje a zji­ma zajědojćenja hriba dla, kotrež móža tež k smjerći wjesć.

Na delanske babylěćo

Ralbicy. Z wubědźowanjom wohnjowych wobornikow so dźensa w Ralbicach lětuši wjesny swjedźeń „babylěćo“ zahaji. Wot 22 hodź. su reje z Melodia-diskoteku. Jutře su reje z Dr. Taste kaž tež z programom wjesnjanow. Po rańšim piwku steja njedźelu w 13.30 hodź. konjacy sport, w 15 hodź. kulturny program z kofejpićom, zabawa za dźěći a předstajenje amfibijowych jězdźidłow na programje. Po wuhódnoćenju tombole, babylěćo z bjesadu w stanje wuklinči.

Finale w sotrownjach

Veröffentlicht in Pokiwy
Freitag, 07 September 2018 14:00

Sakska po Kamjenicy wobškodźena

Drježdźany (dpa/SN). Sakski hospodarski minister Martin Dulig (SPD) je přeswědčeny, zo je Sakska jako hospodarske městno po podawkach w Kamjenicy škodu ­poćerpjeła. „Njetrjebamy dołho disku­tować: Tu je škoda nastała“, rjekny Dulig powěsćerni dpa. Mjez sakskimi předewzaćemi, slědźenskimi institutami a uniwersitami je njewěstosć čujomna. Saksojo pak móhli so wo to starać, zo z toho žana trajna škoda njenastanje. „Chcu, zo so na kraj wuwijemy, wo kotrymž rěka: Hej, ći su 2018 něšto zrozumili. Tam móžeš studować, wukubłanje zahajić, dźěłać, slědźić a inwestować. Mamy sami w ruce, zo to funguje.“ Po morjenju muža w Kamjenicy bě tam k namócnosćam dóšło.

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Swjeća najebać špatne žně

Podstupim (dpa/SN). Najebać špatne žně suchoty a pobrachowaceho dešća dla nochcedźa tež lětsa w Braniborskej tradicionalny wjesny a žnjowy swjedźeń pa­rować. „Runje w tajkej ćežkej situaciji trjebaja ratarjo wjele podpěry a připóznaća“, měni minister za ratarstwo Jörg Vogelsänger (SPD). Jutře a njedźelu chcedźa w Nowej Cali we wokrjesu Wódra-Sprjewja swjećić: ze swjedźenskim ćahom, regionalnymi wikami, přehladku techniki, z wuznamjenjenjom najrjeńšeje žnjoweje króny a z wuzwolenjom žnjoweje kralowny. Na to wočakuja 15 000 do 20 000 wopytowarjow, kaž zarjadowarjo informuja. Nowa Cala swjeći tuchwilu załoženje klóštra cisterciensow před 750 lětami a jeho njedawne wožiwjenje.

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Mireille Mathieu čestna doktorka

Moskwa (ČŽ/K). Prestižna Moskowska Statna akademija humanitarnych studijow je swětoznatej francoskej šansonetce Mireille Mathieu čestny doktorat spožčiła. Wuznamjenjenje Mathieu z titulom doctora honoris causa wopodstatnja kubłanišćo z „fenomenalnym hudźbnym talentom“ spěwarki, kotraž je ze swojej karjeru „wuznamny wliw na młodźinu“ wukonjała. „Sława Ruskej! Sława Francoskej! Tale gesta napjelnja mje z hordosću“, Mireille Mathieu na kóncu swojeho dźakneho přednoška ju sławjacym studentam zwurazni. Mjeztym 72lětna šansonetka w Ruskej poměrnje často koncertuje. Znata a popularna bě wona tam hižo za čas Sowjetskeho zwjazka była. Lětsa w měrcu je Statny institut ruskeje rěče A. S. Puškina Mireille Mathieu za „wulkopósłanču ruskeje rěče“ pomjenował, hódnoćo na te wašnje jeje podźěl na šěrjenju rušćiny kaž scyła za popularizaciju ruskeje kultury na swěće. Lěta 2010 wuznamjeni tehdyši ruski prezident Dmitrij Mjedwjedew francosku wuměłču z wysokim statnym rjadom za jeje přinošk k rozwiću francosko-ruskich kulturnych poćahow.

Veröffentlicht in Politika
Freitag, 07 September 2018 14:00

Soniny serbsce

Budyšin (SN). „Kuzło dejmantneje soniny“ rěka nowostka za dźěći wot štyrjoch lět, kotraž je wčera w Ludowym nakładnistwje Domowina wušła. Fantazijepołnu podawiznu wo soninje Jasničce spisa Doris Kasper, mějićelka dožiwjenskeho statoka w Ćisku. Angažowana młoda žona ze serbskimi korjenjemi bě so z manuskriptom na LND wobroćiła, po tym zo bě jeje němskorěčna prěnička wo husańcy a nosatym mjedwjedźu wuspěšna. Z nowej, wot Jadwigi Kaulfürstoweje zeserbšćenej a wot Barbary Schumann wulkotnje ilustrowanej knižku maja nětko tež soniny swoje městno w načasnej serbskej dźěćacej literaturje.

Veröffentlicht in Kultura

Anzeige