Waršawa (dpa/SN). Po swojim rozpačenju je strona pólskeje opozicije PiS něhdyšeho premierministra Mateusza Morawieckeho a dalšich 38 zapósłancow a dweju senatorow wuzamknyła. Tole bě interne disciplinarne sudnistwo rozsudźiło. PiS bě kónc julija rozpadnyła, jako běštaj so załožer strony Jaroslaw Kaczynski a Morawiecki zwadźiłoj. Morawiecki bě tehdy stronskointernu skupinu „Rozwój Plus“ załožił. Teje dla běchu delinkwentow nětko wuzamknyli.
Kraha chcedźa zajeć
Kamjenica (dpa/SN). Hamtske sudnistwo w Kamjenicy je wukazało, zapósłanca zwjazkoweho sejma Maximiliana Kraha zajeć. Tuchwilu hišće pruwuja, hač dyrbja za to imunitu Kraha zběhnyć. Chłostanski wusud je sćěh prawniskeje zwady mjez Krahom a satirikarjom Janom Böhmermannom. Tomu bě Krah spytał wuprajenje w podcasće zakazać, z čimž pak bě zwrěšćił.
Kuba na Castra spominała
Berlin (dpa/SN). Smalace słónco a tydźenje trajaca suchota so w někotrych dźělach Němskeje w zwisku ze žnjemi zahubnje wuskutkujetej, měnja zastupjerjo branše. Wot srjedź junija su tohodla něhdźe tři miliony tonow žita a rěpika zhubili, zdźěla Zwjazk němskich Raiffeisen-zawodow, zastupowacy 1 600 zawodow, kiž z agrarnymi tworami wikuja abo tute předźěłuja. Na juhu Němskeje je situacija wosebje napjata. Nimo toho je we wjacorych rěkach tak mało wody, zo njemóža žito po nich transportować.
Tež Zwjazk němskich burow připowědźi špatniše žně abo samo dospołny wupad žnjow. „Žně žita, wosebje pšeńcy, a rěpika drje budu pod přerězkom“, rjekny prezident burow Joachim Rukwied Redakciskej syći Němska (RND). „Nastupajo nazymske kultury je dźeń a jasnišo, zo dyrbimy so na dočasne žně nastajić“, Rukwied dale zdźěli. Straty wočakuja pola běrnow, zeleniny a cokoroweje rěpy, ale tež pola kukuricy a sojabunow. „W južnych dźělach Němskeje móhli cyłe žně wupadnyć.“
Institut za němske hospodarstwo (IW) je wuličił, w kotrej měrje su wuchodne zwjazkowe kraje wot připućowanja wotwisne. W studiji warnuje IW mjez druhim před negatiwnymi wuskutkami nawróta migrantow z wuchodneje Europy do jich domizny.
Berlin (dpa/SN). W swojej nowej krótkostudiji skedźbnjeja fachowcy IW na wažnu rólu připućowarjow na dźěłowych wikach. W dobje mjez 2023 a 2025 je něhdźe 141 000 přistajenych z němskim staćanstwom wotpućowało – porno tomu stupaše ličba dźěławych bjez němskeho pasa w tutej dobje jenož wo 90 000. IW je statistiki wšitkich wuchodoněmskich krajow kaž tež Berlina wuhódnoćił.
Fachowcy wuzběhuja, zo budźe ličba dźěławych přichodne lěta dale spadować – mnohich wotchadow do renty, ale tež migrantow dla, kotřiž so do swojeje domizny nawróća. Wot lěta 2023 do 2025 je we wuchodnych krajach cyłkowna suma dźěławych němskich staćanow wo 2,5 procentow, suma wšitkich dźěławych pak jenož wo 0,8 procent spadnyła. Porno tomu je suma wšitkich dźěławych po cyłej Němskej lochce wo 0,2 procentaj stupała, zdźěli institut.
Mandźelskeho a awto runočasnje je 90lětna w Mannheimje zhubiła. Dokelž ani muža ani awto hižo njenańdźe, prošeše staruška policiju wo pomoc. 89lětny bě swoju žonu před lěkarskej praksu wotsadźił a po tym za parkowanišćom pytał. Po 45 mjeńšinach pytanja běštaj mandźelskaj zaso zjednoćenaj. Muž bě mjenujcy sam zabył, hdźe bě awto wotstajił a so w starym měsće Mannheima zaběžał.
Štóž tuchwilu w italskich městach přebywa, tón tam přewjele njewuhlada. Wobchody, kofejownje a dalše posłužby su zawrjene. W awgusće sej Italčenjo mjenujcy tradicionalnje k morju abo do dowola wuleća. Wosebje wokoło 15. awgusta, potajkim na Marije donjebjeswzaća, italsce Ferragosto, nichtó njedźěła. Za to su pobrjohi połne ludźi, kiž tam zhromadnje ze swójbnymi swjeća.
W irskej stolicy Dublinje je kónc pražnika njewočakowano sławny hudźbnik a pěsničkar Glen Hansard zemrěł. Bě to wobchadne njezbožo, je so rano zahe ze swojim motorskim zajěł. Bu jenož šěsćapołsta lět stary, po jeho smjerći zwostaštej po nim młoda žona a mały syn. Njewěm, hač bě Hansard w Serbach znaty – najskerje lědma, w Serbskich Nowinach wo nim pisali njejsmy. W zapadnym swěće pak bě znaty, a to woprawdźe jara, a to nic jenož, dokelž bu jemu před wosomnaće lětami filmowe myto Oscar za pěseń Falling Slowly z filma Once spožčene. Hansard bě wšudźom woblubowany, wón bě tajke něšto kaž milinarnja za produkciju čłowječeje energije. Wón bě sławny hudźbnik, kiž je na festiwalach rady wječor z ludźimi při wohenju sedźał a kiž je zhromadnje z nimi spěwał, kaž by sam wopytowar festiwala był. Kotra swětowa hudźbna hwězda tole čini? Za njeho pak bě to žiwy refleks, dokelž je poprawom cyłe swoje žiwjenje w Dublinje na hasach hercował a z ludźimi w kontakće być nawuknył.