Dobyće Němcow nad Sedanom

pjatk, 11. septembera 2020
artikl hódnoćić
(0 )

Po tym zo běchu němske jednotki na wobkruženy Metz pochodowacych 140 000 wojakow armeje francoskeho maršala Mauricea de Mac-Mahona 30. awgusta 1870 pola Beaumonta wróćo stłóčili, zabrachu wone na prawym boku rěki Maas zakitowanske stejnišća. Francoska armeja bě přepomału na Metz postupowała, dokelž njeběštej pochod a zastaranje wojakow derje organizowanej. Zo bychu so ćělnje zastarali, přestachu wojacy maršěrować a pytachu zboka puća naprawo w dźesać kilometrow zdalenych wsach za zežiwidłami. Na lěwym boku trasy pochoda bě belgiska hranica bliska, kotruž njesmědźachu francoscy wojacy překročić. Němske wójsko bě spěšniše, wšako je zastaranje a přidatnu municiju na wozach z konjacym zapřahom sobu transportowało a njetrjebaše sej tuž jědź na wsach wobstarać. Docyła bě jednanje němskeje armeje wot šefa pruskeho generalneho staba Helmutha von Moltki wuběrnje planowane.

Wuchodnje Sedana bě francoska armeja na pjeć wsach pjeć kilometrow dołhe zakitowanišćo wutworiła, ale wot tuteje linije južnje zdalene mosty a pře­chody nad Maas njeběchu škitane. Pruske, sakske, bayerske a dalše němske wójnske wojerske jednotki tam tuž Maas 30. awgusta nawječor spěšnje překro­čichu.

1. septembra 1870 rano najprjedy bayerske jednotki wuchodnje Sedana francosku zakitowansku liniju při rěčce Givonne a wjes Bazeilles nadběhowachu. Dale stejachu francoscy zakitowarjo we wsach La Moncelle, Daignya a Givonne, po rěčce pomjenowanej. Sewjerozapadnje Givonnea bě wot hórkow wobdata krajina při rěčce Floing, kotruž tohorunja Francozojo zakitowachu. Němske wójsko započa hižo rano w štyrjoch tutu zakitowansku frontu nadběhować. Prjedy hač so infantrisća do wsow podachu, jich artilerija wsy wobtřěleše.

Bayerscy wojacy podachu so hižo rano w šesćich na Bazeilles. Wojowanja wo kóždy statok trajachu hač do dwanaćich, doniž njeběchu Francozojo skónčnje wuhnaći. XII. sakskemu korpsej bě so po horcych bojach hižo rano we wosmich poradźiło wjes La Moncelle wobsadźić.

Krótko do připoł­dnja zdo­bychu Saksojo wjes Daigny. Připołdnju buchu Francozojo ze za­kitowanišćow nad rěčku Givonne wuhnaći. Moderna artilerija bě ­bytostnje k spěšnemu dobyću němskeho wójska přinošowała.

Mjeztym zo bě prawe křidło němskeje armeje wuspěšne, pak lěwe křidło ­a srjedźny hłowny dźěl Němcow zapadnje Sedana rěku Maas překročištej a wottam město nadběhowaštej. Francozojo so tam lědma wobarachu, čehoždla hrožeše městu a twjerdźiznje Sedan z armeju Mac-Mahona wobkruženje. 1. septembra popołdnju dóńdźe k rozsudnym bitwam, po tym zo běchu Prusojo sewjernje Sedana pola wsy Illy dospołne wobkru­ženje docpěli.

Na francoskej stronje dóńdźe w běhu dnja ke chaosej při nawjedowanju. Mac-Mahon bu zranjeny a general Alexandre Ducrot přewza rozkazowanišćo, ale tež najstarši general Félix de Wimpffen dawaše přikazy. Rozdźělne přikazy wobeju generalow wjedźechu k tomu, zo fran­coske jednotki tam a sem ćehnjechu, ­njewojowachu a wosebje rěku Maas njezakitowachu.

Manfred Laduš

(Pokročowanje slěduje.)

wozjewjene w: Róčnica
Prošu přizjewće so, chceće-li komentar podać

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND