Krótkopowěsće (29.07.26)
Myto Zejlerja Rejzy Šěnowej
Drježdźany. Lětuša lawreatka Myta Zejlerja je Rejza Šěnowa. Tole je sakske ministerstwo za kulturu a turizm dźensa dopołdnja wozjewiło. Jury bě Šěnowu jeje prócowanja na polu kubłanja, přełožowanja a publicistiki dla namjetowała. Myto, kotrež je z 5000 eurami dotěrowane, spožča jej 9. septembra w Kamjencu.
Wukazaja zajeće eksplozije dla
Zhorjelc. W zwisku ze sypnjenom doma w Zhorjelcu, při kotrymž su w meji třo wobydlerjo swoje žiwjenje přisadźili, je statne rěčnistwo, kiž pad přepytuje, zajeće podhladneju wukazało.
Mužej w starobje 27 resp. 33 lět staj podhladnaj, zo staj za płunowu eksploziju zamołwitaj, kotraž je po posudku fachowcow z „nanajprawdźepodobnišej přičinu njezboža“, w zdźělence powěsćernje dpa rěka.
Kubłanišćo swj. Bena předadźa
Krótkopowěsće (28.07.26)
Serbski sejm: Prawa njedosahaja
Budyšin. Dotalne zakonske rjadowanja „njezaručeja prawo na to, zo so dźěći w serbskej rěči wuwučuja“, měnja zapósłancy Serbskeho sejma Měrćin Krawc, Aneta Zahrodnikowa a Hagen Domaška w pismje, kiž su našemu wječornikej sposrědkowali. Serbske kubłanišća su přejara wot wole statnych zarjadow wotwisne, tam rěka. Tohodla sej žadaja, zo so UNO-konwencija ILO 169 wo prawach domoródnych ludow na Serbow nałožuje.
Knihownja mytowana
Wojerecy. Biblioteka Brigitty Reimann we Wojerecach bu jako biblioteka lěta małych komunow a regionow počesćena. Ze strategiskim konceptom štyrjoch jednanskich wobłukow – demokratija, kubłanje, naslědnosć a participacija – je knihownja jurorow přeswědčiła a sej myto 7 000 eurow zawěsćiła.
E-recepty bórze tež z Němskeje
Krótkopowěsće (27.07.26)
Nowa spěchowanska perioda
Stróža. Towarstwo Hornjołužiska hola a haty startuje swoju dźewjatu projektowu namołwu spěchowanskeje periody. W horncuje něhdźe 1,5 milionow eurow za zwoprawdźenje lokalnych strategijow na dobro wuwića komunow. Spěchuja zakładne zastaranja, kaž žiwjensku kwalitu. Hač do kónca septembra móža komuny swoje planowanja zapodać.
Powaleny štom zrumowali
Lejpold. Wohnjowych wobornikow z Hórkow a Chrósćic su dźensa rano krótko do sedmich alarměrowali. Kaž nawodnica Hórčan wobornikow Juliane Suchowa zdźěli, je štom blisko małeje skały na směr Lejpold na drohu padnył. Po poł hodźinje bě štom zrumowany a droha zaso swobodna, tak Suchowa.
Do jastwa z 13 lětami?
Praha. Čěski justicny minister Jeroným Tejc chce starobnu hranicu chłostanskoprawneje zamołwitosće wot tuchwilnych 15 na 13 lět znižić. Po jeho namjeće njeje to powšitkowne zniženje – wone by jenož za najwažniše złóstnistwa a namócne chłostanske skutki płaćiło. Minister chce naprawu wot lěta 2028 zawjesć. Opoziciscy zapósłancy kaž tež dźěćacy ombudnik namjet wotpokazuja.
Krótkopowěsće (24.07.26)
Podróša jězdźenki
Budyšin. Wot 1. awgusta zaměrowy wobchadny zwjazk Wuchodna Sakska (ZVVO) płaćizny jězdźenkow wo 7,3 procenty powyši. Tole je zwjazkowa zhromadźizna na minjenym posedźenju wobzamknyła. Wot toho wuzamknjene su kubłanske a seniorowe jězdźenki, kaž tež płaćizny za šulerske skupiny a cyłoněmska jězdźenka. Stupacych kóštow za personal, energiju a ćěriwo dla je zwjazk nuzowany płaćizny zwyšić.
Spěchowanje za sakske města
Drježdźany. Štyri sakske města dóstanu lětsa wjacore miliony eurow za spěchowanje swojeje infrastruktury, mjez druhim Biskopicy a Łuty. Z něhdźe 19 milionami eurow chcedźa w Biskopicach stare město wožiwić. We Łutach inwestuja pjenjezy do pěstowarnjow a za zelenišća a pućiki, kotrež chcedźa ponowić.
Čěski pawiljon wottorhaja
Krótkopowěsće (23.07.26)
Ludźo smědźa zaso domoj
Budyšin. Woheń, kiž bě wutoru popołdnju w štyrjoch z baterijemi pjelnjenych kontejnerach na Schliebenowej wudyrił, je zhašany. Wčera wječor běchu wohnjowi wobornicy warnowanje zběhnyli. Dźensa popołdnju smědźa ewakuowani wobydlerjo zaso do swojich bydlenjow. W běhu dźensnišeho dnja chcychu spalene kontejnery zrumować a za móžnej přičinu wohenja slědźić, tak rěčnik policije.
Direktorka so wobara
Budyšin. Direktorka Philippa Melanchthonoweho gymnazija Monika von Broen je skóržbu přećiwo wozjewjenju lěwicarskoekstremistiskeje skupiny „Antifa Elbflorenz“ zapodała. Po SN tydźenja su nětko tež Sakske Nowiny wo tym informowali, zo tči za politiskimi wumjetowanjemi přećiwo direktorce skupina, kotraž je po posudku krajneho zarjada za škit wustawy ekstremistiska.
Gzuz a Capital Bra we Łužicy
Krótkopowěsće (22.07.26)
Projektowe próstwy zapodać!
Budyšin. Zarjad Załožby za serbski lud na to skedźbnja, zo so pjatk za tydźeń, 31. julija, doba zapodaća požadanjow wo projektowe spěchowanje kónči. Štóž chce klětu wjac hač 10 000 eurow ze srědkow załožby za projekt dóstać, njech tutón termin dodźerži. To płaći tež za próstwy wo spěchowanje z programa „Serbska rěč a kultura w strukturnej změnje“ za projekty w Swobodnym staće Sakskej.
ADFC kritizuje skrótšenja
Drježdźany. Kolesowarski klub Sakska (ADFC) kritizuje planowane skrótšenja za twar kolesowarskich šćežkow w naćisku etata za lěće 2027 a 2028. Po měnjenju ADFC skrótšenja hižo planowane projekty wohrožuja. Potrjechene su mjez druhim kolesowarske šćežki podłu S 95 (blisko Radeberga), S 109 (Budyska dróha w Malešecach) a B 156 we wokrjesu Budyšin. Jich zeskutkownjenje móže tuž dalše lěta trać.
Kamjenje přećiwo niskej wodźe
Krótkopowěsće (21.07.26)
Klumpaja wodu do Sprjewje
Łaz. Dokelž je w Sprjewi tuchwilu jara mało wody, ze składa we Łazu wodu do njeje klumpaja. Blisko Łaza su wulke wodowe składy, z kotrychž móža rěki w nuzowym padźe pjelnić. Hłownje je woda za Sprjewju předwidźana, zo njebychu Błóta wusknyli. Loni su tam wjac hač 44 milionow kubiknych metrow wody do rěkow klumpali.
Falowacy kabl ćahi zlemił
Zhorjelc. Na železniskej čarje mjez Zhorjelcom a Drježdźanami bu wčera dopołdnja koporowy kabl pokradnjeny. W bliskosći Rauschwalde su njeznaći kanal za kable wočinili a dźěl kabla z kopora spakosćili. Tohodla bě wotrězk skrótka zašlahany. Krótko pozdźišo rubiznu blisko lěsa zaso namakachu.
Namóc njedominowała
Budyšin. Z widejom w socialnych syćach je prawicarsko-ekstremistiska strona „Swobodni Saksojo“ zaćišć zbudźiła, zo je „namóc migrantow“ kónc tydźenja sprjewine město dominowała a zo medije wo tym mjelča. Kaž policija zdźěli, staj so jeničce Marokkočan a Ukrainjan mjez sobu ćělnje atakowałoj. Wobaj 22lětnaj so při tym lochce zraništaj.
Hrajne plany předleža
Krótkopowěsće (20.07.26)
Pytaja statistow za jewišćo
Žitawa. Gerharta-Hauptmannowe-dźiwadło Žitawa/Zhorjelc pyta statistow za operu „Carmen“ komponista Georgesa Bizeta. Ludźo mjez 18 a 65 lětami, kotřiž chcedźa zhromadnje z dźiwadźelnikami na jewišću stać, njech so w dźiwadle přizjewja. Nimo toho witaja dźěći wot šěsć do dwanaće lět, kotrež bychu w operje Wozzeck małe róle přewzali.
Změna z perspektiwu
Janšojcy. Na ležownosći něhdyšeje milinarnje Janšojcy zahaja hišće lětsa twarske dźěła za najwjetši system za składowanišća baterijow po cyłej Němskej. Dale planuja twar připrawy za twar Power-to-Heat-připrawy, kotraž ma Choćebuz z wobswět njepoćežowacej dalnoćopłotu zastarać. Tuchwilu transformuja stejnišćo, za kotrež běchu před 50 lětami zakładny kamjeń połožili.
Ze spěchowanjemi ponowja
Budyšin. Z europskeho spěchowanja sakske powołanske šule sylnje wutwarjeja. Mjez druhim profituja tež Budyske powołanske šule. Z pjenjezami chcedźa tu w Budyšinje powołanske centrumy lěpje wuhotować a na třěše photowoltajkowu připrawu přitwarić (hlej 2. str).
Krótkopowěsće (17.07.26)
Pomoc při hašenju wohenja
Budyšin. Wokrjesaj Budyšin a Sakska Šwica-Wuchodne Rudne horiny podpěrujetej zhromadnje wohnjowych wobornikow w Mecklenburgsko-Předpomorskej při hašenju wohenja we wokrjesu Mecklenburgska jězorina. Pomocny paket wopřija dešćowaki a hadźicy, kotrež je techniska pomocna słužba Pirna wčera tam dowjezła.
Posledni raz na Highfield festiwal
Lipsk. Festiwal Highfield při Störmthalskim jězorje pola Lipska so lětsa drje posledni raz přewjedźe. Tole zarjadowarjo wčera wozjewichu a wopodstatnichu rozsud z masiwnje zwyšenymi kóštami za produkciju. Pod hesłom „One Last Dance“ wuhotuja festiwal wot 13. do 16. awgusta.
Wuslědki naprašowanja wozjewili
Krótkopowěsće (16.07.26)
Wjesnjanosta rozsud cofnył
Malešecy. Wjesnjanosta Matthias Seidel (CDU) je po poroku AfD a kritice zarjada za prawniski dohlad nad komunami w Budyskim wokrjesu swoju próstwu wo srědki za financowanje twara zakładneje šule zaso cofnył. Gmejnscy radźićeljo AfD Malešanskemu wjesnjanosće wumjetowachu, zo bě w tutej naležnosći samowólnje bjez wothłosowanja z gmejnskej radu jednał.
Na zarjedźe wšitko digitalne
Choćebuz. Na Choćebuskim twarskim zarjedźe njewobdźěłuja sobudźěłaćerjo twarske próstwy wotnětka hižo w papjerjanej formje. Tajke zapodaća so jenož hišće digitalnje přiwozmu, kaž z měšćanskeho zarjadnistwa rěka. Tež wšitke dalše kročele su – inkluziwnje wotmołwow próstwystajerjam – ryzy digitalne.
Sta metrow kabla pokradnyli
