wutora, 03. awgusta 2021

Hosćency a korčmy su za towaršnostne žiwjenje wažne městna, wšako so tam ludźo rady zetkawaja. Často maja tež zajimawe stawizny. W swojej lětnjej seriji tajke gastronomiske předewzaća předstajamy, dźensa hotel a hosćenc „Při młynje“ w Nowej Łuce. (7)

Štyri kilometry sewjerozapadnje Wojerec dojědźeš sej do Noweje Łuki w gmejnje Halštrowska Hola. Přeprěčiš-li móst přez Halštrowsku wodu steji na lěwej stronje hotel a hosćenc „Při młynje“. Stawizny hosćenca napřećo bywšemu młynej sahaja do lěta 1861. To bě tam hižo dźědowy wuj nětčišeje mějićelki hosćenca Roswity Kochoweje hosći witał. Dom samy je wudwór, słušacy k Wojerowskemu hrodej. Po Prěnjej swětowej wójnje wjedźeštaj jón Awgust a Marie Koar, kotrajž staraštaj so tež wo palencarnju a ratarstwo. Dokelž njeměještaj žane dźěći, zdźědźištaj wobsydstwo swojemu bratrowcej Wilhelmej Koarjej. Wón bě pilny a angažowany. Z mandźelskej Hanu ­a dźěsćomaj Ernu a Maksom je wón hosćenc a ratarstwo tež přez ćežke lěta wjedł. Z industrializaciju a přiběracym wudobywanjom brunicy ludźo hosćenc dale a bóle wopytowachu.

wutora, 03. awgusta 2021

Lubin (SN/BŠe). Błótowske towarstwo chce so zaměrnje za skutkowne wuwiće kónčiny zasadźeć, kotraž je tež jako Leaderowy region Błóta-plus woznamjenjena. Tak chce so tež wo pjenjezy přichodneje spěchowanskeje periody wot lěta 2023 do 2027 z hornca Europskeje unije požadać. W minjenej dobje wšak je so z pomocu 25,15 milionow z programa Leader a 13,5 milionow eurow ze zhromadneho nadawka k polěpšenju agrarneje struktury wjele zeskutkowniło. ­Cyłkownje 130 projektam su zamołwići spěchowanske srědki přizwolili.

We wobłuku „regionalne hódnoty a kwalita“ je projekt pod hesłom „pjekarska błudnosć“ pjenjezy dóstało. Štož trochu błudnje klinči, pak ma směrodajnu zakładnu ideju. W nowej pječerni chcedźa zhotowjenske procesy wužiwać, při čimž tak mało resursow kaž móžno pře­trjebaja. „Z trochu zbožom produkujemy hižo wot klětušeho kompletnje bjez wuhlikoweho dioksida“, rozłožuje Philipp Fumfahr, kiž pjekarsku tradiciju we Wětošowje (Vetschau) wobchowuje.

štwórtk, 29. julija 2021

Benjamin Hrjehor z Wiena poćahuje so na přinošk „Młody pjekar z łužiskim chlěbom“ w SN z 23. julija:

Móže to špatny čłowjek być, kiž tajki rjany chlěb pječe? Foto wo młodym ­pjekarju z łužiskim chlěbom namakaš tróšku nakromnje na štwórtej stronje pjatkowneho wudaća Serbskich Nowin, tam hdźež snano někotři hižo tak dokładnje njehladaja. Pjekar je sobustaw AfD, kaž to znajmjeńša w poslednjej lince steji. Wón pak je wjace hač to. Za pře­ćelnym posměwkom chowa so jedyn z hłownych akterow Budyskeje wotnožki neofašistiskeho identitarneho hibanja.

Paul Neumann pochadźa z pjekarskeje swójby a je na serbskim gymnaziju ma­turował. Swoje znajomosće serbšćiny wužiwaše w zašłosći při zhotowjenju serbskorěčnych plakatow a transparentow za neofašistiske demonstracije. W socialnych syćach pokazuje so wědomje byrgarski, tež tu pak wukopaja so přez zhromadne wobrazy přeco zaso zwiski k militantnej neonacistiskej scenje. Tajke postupowanje so šlachći. Wjace hač 800 ludźi — mjez nimi tež syła młodych Serbow a Serbowkow — sćěhuje Neumanna na Instagramje, podobna ličba na Facebooku.

wutora, 03. awgusta 2021
Na přeprošenje serbskeho dźěłoweho kruha Budyski kraj a swójbneho kubłanja Rěčneho centruma WITAJ zetkachu so předwčerawšim, njedźelu, sydom swójbow a dalši zajimcy, zo bychu kołowokoło Hornjeje Hórki pućowali. Nimale 30 wobdźělnikow, mjez nimi połojca dźěći, zhoni tak wo serbskich stawiznach regiona, k čemuž je dr. Annett Brězanec ze Serbskeho instituta přinošowała. Při kofeju, tykancu a hrach popołdnjo we Wulkich Debsecach (Großdöbschütz) wuklinča. Z tajkimi swójbnymi pućowanjemi chcedźa zajimcam serbsku Łužicu wokoło Budyšina bliže spřistupnić a Serbam z regiona nowe rěčne rumy skićić. Foto: Lorenc Jankowsky

wutora, 03. awgusta 2021

Dalšu koronainfekciju zwěsćili

Budyšin/Zhorjelc. Budyski wokrjes je wčera dalše natyknjenje z koronu zwěsćił, RKI poda dźensa incidencu 7,3. Aktualnje je tu tuchwilu 35 ludźi na wirus schorjenych, dwě wosobje lěkuja w chorowni. W Zhorjelskim wokrjesu je incidenca dale na 1,6. Wot dźensnišeho zwjazkowa policija tež na mjezy do Čěskeje a Pólskeje w Hornjej Łužicy sylnišo kontroluje, hač so wšitcy pućowacy na winowatosć testowanja dźerža.

Znowa přidatne městna

Budyšin. Tež w poslednim tydźenju Budyskeho lětnjeho dźiwadła móže NSLDź snadneje incidency dla publikumej 135 přidatnych městnow za kóžde předstajenje inscenacije „Sherlock Holmes a paski Beatlesow“ poskićić. Hač do njedźele je jich dohromady hišće šěsć předstajenjow na Budyskim hrodźe.

Dalša pomoc za start-upy

wutora, 03. awgusta 2021

Čisło pobrachowało

Miłkecy. Dokelž na jeho jězdźidle prědnje čisło pobrachowaše, je předwčerawšim wječor 22lětny wodźer kwada po puću mjez Miłkecami a Łahowom wobsadce policajskeho awta napadnył. Jako zastojnikaj jeho kontrolowaštaj, napadny jimaj „chorhojčka“ młodeho muža. Test na to wunjese, zo měješe 22lětny 0,66 promilow alkohola w kreji. Dale jěć wón wězo njesmědźeše. Šofer kwada ma nětko z chłostanjom a wotpowědnym sudniskim jednanjom ličić.

srjeda, 15. apryla 2015

Wokoło jutrow rěčimy wjele wo zajacu. Lětsa wěnujemy dołhowuchačej wjetšu zjawnu kedźbnosć, dokelž je za zwěrjo lěta­ 2015 pomjenowany. Snano je tón abo tamny při nalětnim wuchodźowanju zajaca­ wuhladał. Bě pak to woprawdźe zajac abo tola dźiwi nukl?

štwórtk, 29. julija 2021

Hladajo na wokomiknje zaso stupace korona-ličby a tak hrožace wospjetne čujomne wobmjezowanja zhromadneho schadźowanja smy sej jako Domowinska skupina Worcyn krótkodobnje swoju kubłansku jězbu zarjadowali. Jasne hnydom bě, zo pojědźemy k Monice Cyžowej do Noweje Jaseńcy. Ju wšak skoro wšitcy z njedawneho zarjadowanja župy Budyšin znajachu, hdźež wustupištaj Cyžec mandźelskaj z lóštnym hudźbnym programom.

Najprjedy pak wjedźeše nas puć do klóštra Marijineje hwězdy w Pančicach-Kukowje. Tam njewobhladachmy sej jenož jara rjanu wučbnu zahrodu, ale z runje tak wulkim zajimom tež wustajeńcu narodneje drasty, wot Moniki Cyžoweje wuhotowanu. Prjedy hač so k Cyžecom do Noweje Jaseńcy podachmy, dachmy sej hišće w Kozarčanskim Fischerec hosćencu wobjed zesłodźeć.

Pola sebje doma překwapi nas Monika Cyžowa z dalšej nahladnej kopicu eksponatow serbskeje drasty. Wuběrnje rozłoži nam spore dźěło, ke kotremuž njesłušeja jenož lubosć, ale předewšěm wušiknosć a sćerpnosć. Jeno žony so tomu njedźiwachu, ale tež mužojo njemóžachu přehladku dochwalić.

srjeda, 28. julija 2021
W rozprawje wo beneficnym koncerće w Chrósćicach, SN 26. julija, bě rěč wo pomocy serbskej swójbje na zapadźe Němskeje, kotraž je njewjedrow dla ćežko po­trjechena. Tónle fakt je so jako njewěrny wopokazał. Swójba njeje žanu wulku škodu přećerpjeła. Wona je jeno zwisk mjez wosadnym zwjazkom we Weilerswisće a TCM sposrědkowała. Redakcija SN

wutora, 03. awgusta 2021

Budyšin. Křesćan Krawc předstaji zajutřišim, 5. awgusta, swoju knihu „Was wir in uns tragen“ w Budyskej Smolerjec kniharni, a to nimale po zwučenym wašnju w 19 hodź. na městnje. W Ludowym nakładnistwje Domowina wušła zběrka portretow je přełožk publikacije „Sej statok stajili“ a wopřijima tohorunja re­portažu wo „Chróšćan zběžku“. Wopytowarjo měli płaćiwe postajenja hygieny wobkedźbować.

Pomhaja pěstowarni

Budyšin. Na iniciatiwu Budyskeho Lionsoweho kluba su so štyri kluby regiona k zhromadnej akciji zjednoćili pomhać wot přepławjenja potrjechenej kónčinje nad rěku Mosel. Budyski klub wobdźěli so z 5 000 eurami. Dorostowa organizacija kluba Leo Club je 2 000 eurow přinošowała. Pjenjezy su za dospołnje skóncowanu pěstowarnju w porynsko-pfalcskim Salmtalu. Dalše pjenežne dary na konto Lionsoweho kluba pod čisłom DE39 8509 0000 5091 8010 37 su rady witane.

srjeda, 11. januara 2017

Swójbne mjena su přeco zaso zajimawe swědčenja rěče našich prjedownikow. W serbšćinje maja wone wosebitu hódnotu, dokelž pochadźeja z časa, z kotrehož hišće žane pisomne pomniki njewobsedźimy. Kak su naši prjedownicy před wjele lětstotkami myslili a so rěčnje zwuraznili, wo tym nam wone mjena znajmjeńša něšto přeradźeja.

Chcemy so zaso wěnować někotrym serbskim prócowarjam zańdźenosće, kotřiž maja lětsa kulojtu abo połkulojtu róčnicu narodnin abo posmjertnin, a so zamyslić do jich mjenow. Swójbne mjena nastachu často z mjenow powołanjow, kotrež běchu prěni nošerjo mjenow wukonjeli. Tak je to na přikład pola Šewčika, takrjec „małeho šewca“. Jakub Šewčik, rodźeny w Baćonju a farar mjez druhim w Chrósćicach, wěsty čas předsyda Domowiny, předewšěm pak awtor basnjow patriotiskeho charaktera, změje 6. septembra 150. róčnicu narodnin.

Korla Awgust­ Fiedler, znaty hudźbnik a sobuwuhotowar spěwanskich swjedźenjow, zemrě 16. meje 1917. Swójbne mjeno Fiedler pochadźa tohorunja z mjena powołanja; w tym padźe wšak je wone němskeho pochada, měnjeny je wězo­ „husler“.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND