wutora, 26. meje 2020

Kulow (AK/SN). We Wojerecach a Wjelcej nastawaja tuchwilu wšelake wobłuki slědźenja na polu načasneje digitalneje techniki 5G. Techniska uniwersita Drježdźany přepytowanja wědomostnje přewodźa. Do wutwara teleje techniki je wobydlerska iniciatiwa „Žiwi wostać“ na Kulowskej měšćanskej radźe zańdźenu srjedu warnowała. Radźićeljo pak žanežkuli prašenja njemějachu. Hižo loni w septembrje bě Frank Fitzek, profesor za komunikaciske syće pola Telekom, na Wojerowskej měšćanskej radźe zwěsćił, zo so „slědźenja w zhromadnym dźěle z předewzaćemi kaž Nokia, Claas a Liebherr we wobłukach ratarstwo, twarstwo a by­dlenje wotměwaja“. Hižo tehdy bě so wot lěta 2008 wobstejaca wobydlerska iniciatiwa kritisce słowa jimała.

wutora, 26. meje 2020
We wulkim wobjimje je hornčernja Kannegießer we Wjazońcy wosebite kachlicy za Drježdźansku Technisku uniwersitu zhotowiła. Zo móhli pobóčne křidła wysokeje šule saněrować, bě trjeba po historiskim přikładźe wjedrokrute a w naročnym dekorje wuhotowane kachlicy produkować. Eksperća běchu material pruwowali a mějachu tež wudźěłk za dobry. Kannegießerec swójbny zawod je wulkoprojekt zhromadnje z hornčernju Lehmann zmištrował. Nastało je něhdźe 36 000 kachlicow za nowe architektoniske wobličo Drježdźanskeje TU. Jednu tajku kachlicu pokazuje tule šef zawoda Andreas Kannegießer. Foto: Steffen Unger

pjatk, 15. meje 2020

Regina Šołćina z Konjec piše:

Zadźiwana, ale zdobom wostrózbnjena mam nastawk Serbskich Nowin z 8. meje před sobu ležo. Je hižo zaso tak daloko kaž tehdy w Chrósćicach? Zo je samo wjesnjanosta gmejny Ralbicy-Róžant Hubertus Ryćer na posedźenju gmejnskeje rady porjadne naprašowanja zdźěla po­dusył, je skandalozne!

Wočakuju sej wot wjesnjanosty sylniši angažement za swoju gmejnu, přede­wšěm pak za swoju, Ralbičansku, šulu a tamnišich staršich. Je wšak dosć dobrych přikładow, kak su so woleni zastupnicy za swoje kubłanišća zasadźeli. Myslu na Radwor, hdźež šula runja Chrósćicam chabłaše, ale bywši wjesnjanosta Wincenc Baberška wo nju wojowaše a bě wuspěšny. Tež měšćanostka Wodowych Hendrichec Karin Berndt je tři lěta kaž lawica wo swoju šulu wojowała, doniž njedoby. W Ralbicach drje dźe wo zarjadowanje dalšeje rjadownje w 5. lětniku, štó pak móže dźensa rjec, zo so Ralbičanskej šuli raz runje tak njezeńdźe kaž horjeka mjenowanym stejnišćam?

wutora, 26. meje 2020

Tež w dnjowych přebywanišćach škitne naprawy wažnu rólu hraja

Chrósćicy/Miłoćicy (SN/MiR). Wot 18. meje su dźěćace dnjowe přebywanišća zaso wšitkim wotewrjene. Při tym dźiwaja nošerjo na wosebity škit swojich sobudźěłaćerjow, wosebje pak na tón swojich chowancow a wězo tež staršich, kotřiž swoje dźěći kubłarjam/kubłarkam zaso přewostajeja. „Předpisane naprawy wšitke dodźeržimy, a tych je jara wjele“, ­rozłožuje předsydka Serbskeho šulskeho towarstwa Ludmila Budarjowa. To za­počina so z wupokazanjom, při kotrym zachodźe dźěći rano přiwozmu a připołdnju abo popołdnju zaso wotewzaja. Předpisane su tež rumnosće, w kotrychž so dźěći ze swojej kubłarku/swojim kubłarjom pohibuja. Skupiny maja separatne nuzniki a nimaja žadyn zwisk k tamnym skupinam a dźěćom. A dźěći maja wšědnje pisomnje předpołožić, zo chore njejsu. „Wjeselimy so, kak hordźe a konsekwentnje dźěći nowe prawidła dodźerža. Starši su swoje dźěći derje na wopyt pěstowarnje pod wuměnjenjemi koronapandemije přihotowali“, praji Ludmila Budarjowa.

wutora, 26. meje 2020

Ličba poměrnje konstantna

Budyšin/Zhorjelc. Ličba wobkrućenych koronainfekcijow je so w Budyskim wokrjesu wo jedyn pad na 482 powjetšiła. Cyłkownje 109 ludźi je tuchwilu schorjenych, 356 je so mjeztym wustrowiło. W Zhorjelskim wokrjesu nimaja ani jeničkeho schorjeneho. Wot 6. meje njeje tamniši strowotniski zarjad žanu nowu infekciju přizjewił. Jenož dwě kontaktnej wosobje stej hišće w karantenje.

Namjezne kontrole zběhnjene

Praha. Čěska policija je wobšěrne a systematiske kontrole na němskej a awstriskej mjezy zběhnyła. Město toho chcedźa wotnětka jenož hišće „zaměrnje a lubowólnje“ kontrolować, kaž čěske knježerstwo na swojim wčerawšim posedźenju wobzamkny. Přiwšěm je wukrajnym turistam dale zakazane do kraja přińć, hewak hroža jim razne pjenježne pokuty.

Mjenje terminow korony dla

wutora, 26. meje 2020

Podhladna wóń

Wojerecy. Njedźelu, krótko do połnocy, je policiji na Wojerowskej Hasy Käthy Niederkirchner Ford ze skóncowanym wobswětlenjom awtoweje znački napadnył. Jako zastojnicy Mondeo zadźeržachu a šofer wokno dele wjerćeše, stupaše z jězdźidła markantna wóń konopje. 38lětny Polak reagowaše pozitiwnje na test drogow. Wón njesmědźeše dale jěć a dyrbi nětko z chłostanjom ličić.

srjeda, 15. apryla 2015

Wokoło jutrow rěčimy wjele wo zajacu. Lětsa wěnujemy dołhowuchačej wjetšu zjawnu kedźbnosć, dokelž je za zwěrjo lěta­ 2015 pomjenowany. Snano je tón abo tamny při nalětnim wuchodźowanju zajaca­ wuhladał. Bě pak to woprawdźe zajac abo tola dźiwi nukl?

srjeda, 25. měrca 2020

Spočatk měrca, na Mjezynarodnym dnju žonow, wulećachu sej čłonojo Njebjelčanskeho towarstwa Kamjenjak do delnjołužiskeho Łaza (Laasow) na wuměnu z wuměłcom Willijom Selmerom. Njecyłe dwaceći „Kamjenjakow“ bě so za wuprawu rozsudźiło. Willi Selmer, bě loni mjez wuměłcami na Mjezynarodnej rězbarskej dźěłarničce w Miłočanskej skale. Jeho twórba, zaběraca so z pozhubjowacym so časom, je wulki zajim zbudźiła. Tónkróć wodźeše wón hosći po swojim ateljeju, kiž je zaměstnjeny w něhdyšim Łazowskim hosćencu. Při tym wopytowarjam napadny, zo twori Willi rady dowysoka sahace žónske postawy. Na zahrodźe bě składnosć, popřeć sej wid na měrnu delnjołužisku krajinu, kotraž njeje daloko wot Błótow z jeje groblemi zdalena. Willi Selmer wulětnikarjam powědaše, zo njeje lochko jako swobodnje skutkowacy wuměłc wobstać. Tak wuwučuje wón zdobom na Choćebuskej Techniskej uniwersiće studentow socialneho dźěła. A woni wužiwaja dźěłarnju, material a nazhonjenja wuměłca-awtodidakta we Łazu. Zhromadnje ze swojej partnerku a dalšimi wobydlerjemi domskeho je wón wopytowarjow pohosćił.

srjeda, 20. meje 2020
Rědke chorosće su runje tak hrozne kaž tajke, na kotrychž miliony ludźi ćerpja. Z kotreje přičiny wotwažuja chorobne kasy, kotry lěk komu zapłaća? Mnohim pacientam kasy trěbne srědki za hojenje přizwola. Na rědku chorosć kaž xeroderma pigmentosum schorjeni pak dyrbja prosyć wo narunanje płaćizny za žałbu, kotraž jich před UV-pruhami škita a jim dlěše žiwjenje zmóžnja. Wězo, žałba přećiwo słóncu njeje w kóždym padźe medikament. Ale što, hdyž potrjechenym pomha? Zo njeje dosć pjenjez a snano tež nic zajimcow za to slědźić za srědkami, kotrež po ličbje mało schorjenym pomhaja, tohorunja njerozumju. Staju sej w tym zwisku prašenje za hódnotu jednotliweho žiwjenja čłowjeka. Tuž dźakuju so za angažement Worklečanskich šulerjow za akciju. Ta zmóžnja jich přichodnej sobušuler- ce z nimi zhromadnje wuknyć móc. Woni wotwažowali njejsu, a to je wjac hač chwalby hódne. Milenka Rječcyna

wutora, 26. meje 2020

Slepo. Ewangelska wosada w Slepom přeproša na koncert ze skupinu Kupazukow z Lipska, kaž zdźěli rěčnik wosady Werner Karg. Koncert wotměje so 29. meje wot 19 hodź. na zahrodźe Slepjanskeho farskeho domu na Měrowej 68. Spěwarjo a hudźbnicy přihotuja program ze starymi serbskimi spěwami, Slepjanskimi rejwanskimi melodije a štučkami ze Šotiskeje, Irskeje a Israela. Při tym hudźa na rědko wužiwanych instrumentach. Zastup je darmotny, pjenježny dar pak witany. Wopytowarjo maja žadane škitne naprawy wobkedźbować.

Online-talk čisło dwaj

srjeda, 11. januara 2017

Swójbne mjena su přeco zaso zajimawe swědčenja rěče našich prjedownikow. W serbšćinje maja wone wosebitu hódnotu, dokelž pochadźeja z časa, z kotrehož hišće žane pisomne pomniki njewobsedźimy. Kak su naši prjedownicy před wjele lětstotkami myslili a so rěčnje zwuraznili, wo tym nam wone mjena znajmjeńša něšto přeradźeja.

Chcemy so zaso wěnować někotrym serbskim prócowarjam zańdźenosće, kotřiž maja lětsa kulojtu abo połkulojtu róčnicu narodnin abo posmjertnin, a so zamyslić do jich mjenow. Swójbne mjena nastachu často z mjenow powołanjow, kotrež běchu prěni nošerjo mjenow wukonjeli. Tak je to na přikład pola Šewčika, takrjec „małeho šewca“. Jakub Šewčik, rodźeny w Baćonju a farar mjez druhim w Chrósćicach, wěsty čas předsyda Domowiny, předewšěm pak awtor basnjow patriotiskeho charaktera, změje 6. septembra 150. róčnicu narodnin.

Korla Awgust­ Fiedler, znaty hudźbnik a sobuwuhotowar spěwanskich swjedźenjow, zemrě 16. meje 1917. Swójbne mjeno Fiedler pochadźa tohorunja z mjena powołanja; w tym padźe wšak je wone němskeho pochada, měnjeny je wězo­ „husler“.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND