Hońtwjerske prawo změnić

wutora, 07. februara 2023 spisane wot:

Wjelki a bobry zawinuja w Zhorjelskim wokrjesu dale a wjetše škody

Zhorjelc (AK/SN). Wobě družinje zwěrjatow stej kruće škitanej. Potajkim njesmědźa so po Zwjazkowym přirodoškitnym zakonju honić. Bobr a wjelk pak zawinujetaj ratarjam, lěsnikam, hońtwjerjam a komunam w Zhorjelskim wokrjesu dźeń a wjace ćežow. „Trjebamy změnu hońtwjerskeho prawa. Škit bobra a wjelka dyrbi so w zmysle přirodoškita přepruwować“, wuzběhny krajny rada Ste­phan Meyer (CDU) tele dny w Zhorjelcu.

Zasadźenske mocy porjadoweho zarjada města Choćebuza běchu dźensa sobu wobdźěleni, kónčinu wokoło Choćebuskeho hłowneho dwórnišća zawěsćić a ludźi ewakuować. Tam su minjeny štwórtk dźěłaćerjo při twarskich dźěłach sto kilogramow ćežku bombu z Druheje swětoweje wójny namakali, kotraž měješe so dźensa znješkódnić. Za to zarjadowachu wěstotny wobłuk, w kotrymž su bydlenja něhdźe 3 800 ludźi, šula a hladarnja kaž tež dalše přemysłowe zawody. Foto: dpa/Frank Hammerschmidt

Aku za e-bike w Radworju nabiwać

wutora, 07. februara 2023 spisane wot:
Radworčan Maćij Šuster hižo mnohe lěta hromadźe z mandźelskej rady kolesuje. Mjeztym wužiwataj za swoje tury najradšo e-bike. Akuwe maja wězo prawidłownje nabiwać. Na wjeselo Radworskich e-bikerow ale runje tak wšěch druhich, kotřiž su w kónčinje tež husto jako turisća po puću, skići gmejna wot lońšeho nowembra móžnosć nabića pak za e-biki pak za elektroawta na parkowanišću při kěrchowje. Kak maš při nabiću postupować, je tam wopisane. Na kabl za swójski aku njesměš při tym zabyć. Před dobrym lětom su Serbske Nowiny wo tymle mjeztym zwoprawdźenym komunalnym předewzaću pisali. Foto: SN/Hanka Šěnec

Konop, lisćo za nowotne twaršćizny

wutora, 07. februara 2023 spisane wot:

Chěžine sćěny z konopje? Za tym chcedźa w přichodnym technikumje „Centrum twarić a bydlić“ we Wojerecach slědźić. Za to je trjeba, staru halu pře­strjencow saněrować a přetwarić.

Wojerecy (AK/SN). W něhdyšej hali přestrjencow we Wojerowskim přemysłownišću nastanje na arealu 7 000 kwadratnych metrow „technikum Centrum twarić a bydlić“. „Lětsa w septembrje budźe twarski započatk. Dotwar je za lěto 2025 planowany. Cyłkowne kóšty za projekt je 5,95 milionow eurow“, podšmórny Kathrin Schlesinger, jednaćelka Łužiskeho centruma technologijow Lautech tzwr na januarskim posedźenju Wojerowskeje měšćanskeje rady.

Krótkopowěsće (07.02.23)

wutora, 07. februara 2023 spisane wot:

Chróšćanka politikarka ÖDP

Kamjenica. Ekologisko-demokratiska strona (ÖDP) je na swojim stronskim zjězdźe Serbam zhromadne dźěło při klětušich wólbach na komunalnej a krajnej runinje poskićiła a podpěruje wutworjenje ludoweho zastupnistwa Serbow. Chróšćanku Annu-Rosinu Wjeselinu su do krajneho předsydstwa wolili. Při wólbach do zwjazkoweho sejma 2021 je ÖDP w Sakskej 0,2 procentaj hłosow dóstała.

„Grammy“ za DJja z Drježdźan

Drježdźany/Los Angeles. Drježdźanski „DJ Purple Disco Machine“ Tino Piontek je wčera w nocy wažne myto w ramiku „Grammy Awards 2023“ žnjał. Woni su jeho w kategoriji „Best Remix Recording“ za remix titula „About Damn Time“ US-spěwarki Lizzo wuznamjenjeli. „Grammy Awards“ słušeja do najawažnišich mytow za hudźbu na swěće, kotrež su lětsa w 91 kategorijach spožčili.

Křesćan Baumgärtel njebohi

Chcedźa turistow přiwabić

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:

Bukečanska gmejna ma tójšto planow za ponowjenje napohlada

Bukecy (CS/SN). Hišće pobrachuja na busowymaj zastanišćomaj we Wuježku nowe čakanske chěžki. Tute njemóžachu wjedra dla hišće stajić, štož pak w prěnim kwartalu lěta nachwatać chcedźa. Bjezbarjerowy wutwar busowych zastanišćow we wšěch wjesnych dźělach doprědka ćěrić, to je sej nowy, loni wuzwoleny Bukečanski wjesnjanosta Thomas Meltke (njestronjan), předewzał. Pjenjezy za to steja z fondsa za změnu strukturow ­k dispoziciji. Štož dróhi gmejny nastupa, chce sej Meltke jich tučasny staw wobhladać, zo by priority za wuporjedźenje postajił.

Njedawno je gmejnska rada wobzamknyła, sej trjebane hašenske jězdźi­dło za dobrowólnu wohnjowu woboru w Pomorcach kupić. Tamni wobornicy wužiwaja tučasnje wjace hač 40 lět stary Barkas B 1000.

Žiwjenje a skutk Grünewalda

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:
Budyšin. Marianne Risch-Stolz z wo­krjesneje ludoweje uniwersity Budyšin přednošuje štwórtk, 9. februara, we 18 hodź. w Muzeju Budyšin wo žiwjenju a skutkowanju wuměłca Matthiasa Grünewalda. Grünewald, alias Mathis Neithart abo Mathis Gothart, je předewšěm za Isenheimski wołtar znaty. Zajimcy njech přizjewja so telefonisce pod čisłom 03591 272 290.

Přewjele jatram škodźi

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:

„Posłuchaj lěkarja, prjed hač jeho ­trjebaš!“, serbske přisłowo namołwja.

Tuž wěnuje so student mediciny ­Pětr Dźisławk w nowej seriji znatym a mjenje znatym chorosćam, zo by je ­čitarjam trochu bliže rozłožował (12).

Hody, nowe lěto, ptači kwas, póstnicy – kónc stareho a spočatk noweho lěta mamy tójšto swjedźenjow a nałožkow pěstować, prjedy hač „wuchowa“ nas póstny čas před hejsowanjom. Na wjetšinje mjenowanych podawkow wšak so derje jě a pije. Zo přewjele tuka a alkohola strowoće runjewon njetyjetej, drje je powšitkownje znate, přiwšěm wjetšina čło­wjekow hakle reaguje, hdyž je škoda hižo naparana. Jara znata a struchła chorosć, kotraž so ze žiwjenskim stilom zwjazuje, je jatrowa ciroza. Je to takrjec kónčny ­stadij mnohich chroniskich schorjenjow jatrow. W Němskej ćerpi 300 000 do 400 000 ludźi na jatrowu cirozu, dwójce telko muži kaž žonow. Tak słuša ke chorobam, kotrež so často jewja, byrnjež dobra prewencija za kóždeho móžna była.

Policija (06.02.23)

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:

Tukowy woheń při warjenju

Budyšin. Přihotujo wječer je Budyšanej woda přewariła. Tohodla je pódla warjenskeje płoniny wotstajena plastikowa bleša škrěła. W njej bě jědźny wolij, kotryž so zapali a tukowy woheń wuskutkowa. Hobbyjowy kuchar je wuchowansku centralu we Wojerecach informował. Na to je wón hromadźe z přećelku woheń w kuchni hašał. Tón bě hižo dospołnje zhašany, hdyž je Budyska powołanska wohnjowa wobora přijěła. Wobornicy mějachu jenož hišće elektriske kuchinske kachle wotpinyć a bydlenje pře­wětrjeć. Kaž policija zdźěli, staj mějićel bydlenja kaž tež jeho 20lětna žiwjenska partnerka snadnuške zajědojćenje dymoweho płuna dla poćerpiłoj.

Što je woprawdźite, što je fake?

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:
Što je woprawdźite, što je fake? Nastorki k diskusiji dodawa „zarjad za cyłu wěrnosć“ Hygienoweho muzeja w Drježdźanach, kotryž bě sobotu z hosćom we Wojerowskej kulturnej fabrice. Z filmow, performancow a interaktiwnych hrow wopytowarjo zhonja, kak často, z kotrych přičin a pod kotrymi wobstejnosćemi so łži. Na přikład su tam njewěrnosće w kampanjach influencerow, propagandowych materialach a na fotodokumentach rozjimali. Z pomocu greenscreena móhł so wotswětlić a potom před dospołnje hinaši pozadk zaměstnić dać, abo z pomocu kompjuteroweho muzeja ZCOM do wopačneje (wirtuelneje) reality zanurić a po desce přez hłubinu balansować. Tež detektor łžow bě tam zasadźeny. Zarjadowanje bě zazběh „Festiwala wopačneje wěrnosće“, kotryž ­pokročuje hač do 15. měrca na hinašich městnach ­Wojerec. Foto: Gernot Menzel

nawěšk

nowostki LND