Najstarši dom wsy hosći witał

štwórtk, 08. julija 2021 spisane wot:

Njeswačidło (ML/SN). „Dźensa je zastup wuraznje witany“ steješe minjenu njedźelu popołdnju na tafli před durjemi najstaršeho domu w Njeswačidle před kěrchowom a baroknej cyrkwju. Hdźež so nětko zaróštowana chěža ze stołom kónči, je zachod na stary kěrchow. Nad zachodom čitaš dwurěčny napis „Běchmy, štož wy sće. Wy budźeće, štož my nětko smy.“ Dwurěčny napis dopomina kaž stary dom před nim na časy, hdyž bydlachu we wsy hišće nimale jeno Serbja.

Njedźelu popołdnju su sej wjacore sta zajimcy, mjez nimi tež mnozy Serbja z wokolnych wsow, twarjenje wotwonka a wosebje wotnutřka wobhladowali. Tykowany dom bu w lětomaj 1552 a 1553 natwarjeny, kaž fachowcy na zakładźe wužiwaneho jědloweho drjewa zwěsćichu. Pomnikoškitar tykowanych a chěžow ze stołom w južnej Hornjej Łužicy Arnd Matthes zwěsći typiske twarske wašnje a ludowu architekturu. Wón měni, zo njeje tónle Njeswačanski dom jenož najstarši wsy, ale pječa tež najstarše tajke twarjenje Budyskeho wokrjesa. Matthes na to tuka, zo je chěža blisko cyrkwje w staršim času tež jako wjesna šula słužiła.

Nětko móža zhromadnje warić

štwórtk, 08. julija 2021 spisane wot:

Na dźěćacej a młodźinskej farmje nowu wučbnu kuchnju přepodali

Wojerecy (SiR/SN). Derje wonjało je minjenu póndźelu w nowej wučbnej kuchni na Wojerowskej dźěćacej a młodźinskej farmje, kotraž je w nošerstwje Křesćansko-socialneho kubłanskeho skutka (CSB). Hromadźe ze sobudźěłaćerkomaj Elžbjetu Hojerjowej a Lisu Meister su tři šulerki někotre słódne a předewšěm strowe zakuski přihotowali. Tež sakski minister za regionalne wuwiće Thomas Schmidt (CDU) sej přeškoda njebě a je sobu pomhał, po tym zo bě nowu kuchnju jeje zaměrej oficialnje přepodał. We wulkej swětłej a modernje wuhotowanej rumnosći maja nětko štyri warjenske kupy z najlěpšimi wuměnjenjemi.

Loni 20. awgusta běchu na farmje nowu kuchnju kaž tež běrowowe a sanitarne rumnosće twarić započeli. Projekt je dźěl kooperaciskeho programa Interreg Pólska–Sakska. Z jeho pomocu maja so wuwićowe zadźěwki w pomjeznej kónčinje mjez Pólskej a Sakskej přewinyć ­a zhromadne dźěło pohłubšić. Kuchnja sama je něhdźe 200 000 eurow płaćiła. Europska unija cyłkowny projekt z ně­hdźe 780 000 eurami spěchuje.

Krótkopowěsće (08.07.21)

štwórtk, 08. julija 2021 spisane wot:

Zliwki a strach powodźenjow

Lipsk. Němska wjedrowa słužba warnuje před sylnymi njewjedrami z wul­kimi zliwkami. Wone maja wuchodne dźěle Sakskeje w běhu popołdnja docpěć. Tež přichodna nóc ma njeměrna a dešćikojta wostać, pozdźišo wočakuja meteorologojo dalše spadki a zdźěla ćežke hrimanja. Hrozy strach powodźenjow. Jutře budźe podobne wjedro.

Prěnja delta-warianta zwěsćena

Budyšin. W Budyskim wokrjesu su wčera wo dwěmaj koronanatyknjenjomaj informowali. Prěni raz bu delta-warianta wirusa zwěsćena, a to po testowanju šulerjow w jednej Budyskej wyšej šuli, kaž z krajnoradneho zarjada rěka. Incidenca po RKI je tu dźensa 2,0. Wokrjes Zhorjelc rozprawješe wčera wo jednej infekciji a wo smjertnym padźe ze 26. junija. Incidenca po RKI je tam 0,4.

Da Vinci by so wjeselił

Policija (08.07.21)

štwórtk, 08. julija 2021 spisane wot:

„Doris“ z tykancom wabiła

Rychwałd. Zaso raz chcychu njeznaći ­ludźom po telefonje pjenjezy wulišćić. 70lětnu žonu w Rychwałdźe (gmejna Hamor) je předwčerawšim jeje pozdatna znata „Doris“ zazwoniła. Wona bě pječa runje w bliskosći a by za spontany wopyt tykanc sobu přinjesła. Při tej składnosći by sej rady 30 000 eurow wupožčiła, z kotrymiž chcyše dom kupić. Dokelž pak rentnarka telko pjenjez doma njeměješe, so „Doris“ dale prašeše, hač su pjenjezy snano na bance abo hač ma žona doma debjenki. Poněčim poča 70lětnej switać, zo runje z wobšudnicu rěči. Tak skónči telefonat a zawoła policiju.

Na kubłansku diskusiju

štwórtk, 08. julija 2021 spisane wot:

Smochćicy. Konrada Adenauerowa załožba w Sakskej a kubłanišćo swj. Bena Smochćicy přeprošatej wot 8. do 11. julija na diskusiju wo kubłanju w dźensnišim času. Zajimcy móža so pod přizjewić. Wědomostnicy ze wšelakich disciplinow diskutuja wo wuznamje kubłanja w našej towaršnosći jako zakładnym wuměnjenju za swójske wuwiće. Mjez wobdźělnikami budu sakski ministerski prezident Michael Kretschmer kaž tež wšelacy profesorojo, mjez druhim z Němskeje, Wulkeje Britaniskeje, Francoskeje a USA. Zjawne zarjadowanje wotměje so na widejokonferencnym toolu ZOOM. Wobdźělenski přinošk wučinja 25 eurow.

Na koncert z Pytkom

Na Mortkowskej twjerdźiznje přewjedźechu zańdźeny kónc tydźenja čaporowe wiki, na kotrež bě zarjadowanska agentura ­Yvonne Schwarz přeprosyła. Mjez mnohim stejnišćemi namakachu wopytowarjo te abo tamne hrabnjenčko. Při tym njeběchu sej tež přeškoda wo tón abo tamny cent wikować. Foto: Gernot Menzel

Nowe hašenske jězdźidła dóstali

srjeda, 07. julija 2021 spisane wot:

Pančicy-Kukow (SN). Pančičansko-Kukowski wjesnjanosta Markus Kreuz (CDU) wjeseli so runja swojemu koleze ze Šěrachowa-Korzyma kaž tež nawodnicy hłowneho zarjada města Njedźichowa. Wšako su zhromadnje z wohnjowymi wobornikam njedawno z rukow přirjadnicy Budyskeho krajneho rady Birgit Weber klučiki za swoje nowe wohnjo­­wo­borne awta typa LF-KatS přijeli. Jězdźidła narunaja stare awta typa LF 16-TS, kotrež běchu wot lěta 1994 zasadźene. Hódnota tajkeho noweho jězdźi­dła wučinja ně­hdźe 230 000 eurow. Wone su wobšěrnje za hašenje wohenjow a za technisku pomoc wuhotowane a přinjesu hač do dźewjeć wobornikow na zasadźenje. We wobłuku katastrofoweho a ciwilneho škita hodźa so tele jězdźidła za zastaranje z hašenskej wodu na dlěše čary sobu zasadźeć. W tym zwisku čaka Budyski wo­krjes hišće na připokazanje Zwjazka za dalše, štwórte tajke woborne awto. Potom budźe cyłkowny wobstatk hašenskich jězdźidłow wobnowjeny.

Archeologojo slědźa na twarnišću

srjeda, 07. julija 2021 spisane wot:
W Barće ma moderna wyša šula w nošerstwje Budyskeho wokrjesa nastać. Prěni, kotřiž su na ležownosći ryli, běchu archeo­logojo. Pozadk jich slědźenja je, zo bu něhdyši hród w Bartskim parku na wobzamknjenje Budyskeho wokrjesa w lětomaj 1949/1950 wottorhany. W lěće 1950 nasta tam šula. Za tehdyši projekt zamołwity ­architekt Wolfgang Rauda bě hižo­ při twarjenju na móžne rozšěrjenje myslił. Najprjedy nowu spor­townju natwarja, potom hakle staru wottorhaja. W dalšej etapje ma so wobstejace šulske twarjenje saněrować a rozšěrić. W Barće dotal zaměstnjena zakładna šula ma do Ma­­lešec přećahnyć, wyši šulerjo pak změja po dokónčenju twarskich dźěłow swoje kubłanišćo w Barće. Foto: Jurij Helgest

Spěchowanje za wěstotu

srjeda, 07. julija 2021 spisane wot:

Město a kriminalisća wo lěpšim zawěsćenju pokładow rěčeli

Budyšin (CS/SN). Twarski wuběrk města Budyšina je na swojim wutornym wu­radźowanju rozjimał planowany zatwar připrawy, kotraž warnuje před zadobywanjom do Muzeja Budyšin. W přihotach na inwesticiju dyrbjachu přepru­wować, kotre kable w domje hižo maja. Za to trěbny wotpowědny nadawk běchu loni w awgusće wupisali. Nažel běchu poskit­ki wo wjele wyše hač limit 20 000 eurow a ležachu wšitke pola něhdźe 85 000 eurow.

Nadawk bu tuž dalši króć jako wobmjezowany wupisany a poskićerjej, kiž chce jón za 28 000 eurow spjelnić, pře­wostajeny. Je to předewzaće Elektrobau Drježdźany-wuchod, kotrež je dźěła mjeztym nimale zakónčiło. Tak hodźi so předwidźana alarmowa připrawa nětko dale pla­nować.

Krótkopowěsće (07.07.21)

srjeda, 07. julija 2021 spisane wot:

Wotchadnicy zaso swjeća

Budyšin. Absolwenća serbskich wyšich šulow a Budyskeho Serbskeho gymnazija smědźa pod wolóženymi wuměnjenjemi pandemije lětsa zaso wotchadnički swjećić. 17. julija chce nawoda gymnazija ­René Wjacławk lětušim wotchadnikam, zhromadnje z wučerjemi w Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle abiturne wuswědčenja přepodać. Na to slěduje abibal w Chróšćanskej „Jednoće“, kotryž maturanća nětko po hygienowym koncepće přihotuja.

Wjetšina komunow bjez korony

Budyšin. W 43 mjez 57 komunami Budyskeho wokrjesa žadyn koronapad wjace njeje, krajnoradny zarjad wčera zdźěli. Dotal je wjace hač 110 000 wobydlerjow jónu pře koronu šćěpjenych, 85 000 dospołnje. Incidenca po Roberta Kochowym instituće we wokrjesu wučinja dźensa 1,3. Zhorjelski wokrjes ma po RKI druhi dźeń incidencnu hódnotu nul.

Srědki za cyłodnjowske poskitki

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND