Zhromadnje jubilej swjećić

štwórtk, 27. februara 2020 spisane wot:

W Chróšćanskej „Jednoće“ wotměje so nje­dźelu, 1. měrca, 10. swójbna schadźo­wanka župy „Michał Hórnik“ ­Kamjenc a Rěčneho centruma WITAJ Budyšin. Milenka Rječcyna je so z projektowej koordinatorku RCW Michaelu Hrjehorjowej rozmołwjała.

Čehodla móža so zajimcy stajnje znowa na swójbnu schadźowanku wjeselić?

M. Hrjehorjowa: Reakcije wopytowarjow na dotalnych zarjadowanjach běchu jara dobre. Mamy zaćišć, zo maja swójby tón dźeń wulke wjeselo. Mnozy so hižo dočasnje za terminom schadźowanki prašeja. Wosebje dźěći so wjesela, ale tež staršim je wona dobra składnosć so zetkać a rozmołwjeć.

Štó su waši partnerojo?

M. Hrjehorjowa: Wot wšeho spočatka je Serbski ludowy ansambl pódla. Mjez druhim witachmy wjackróć tamnišu rejwansku skupinu Łužičanka a hudźbnikow orchestra. Lětsa předstaja ansamblowcy wurězki z programa „Maks a Moric“. Dalši kruty partner je Němsko-Serbske ludowe dźiwadło runje tak kaž kóžde lěto Budyske studijo Sakskeho wukubłanskeho a wupruwowanskeho kanala. Woblubowane je tež knižne blido Ludoweho nakładnistwa Domowina.

Stat winowatosć njespjelnja

srjeda, 26. februara 2020 spisane wot:

Njedawno buchu znowa serbscy młodost­ni nadpadnjeni. Janek Wowčer ­je so z prawiznikom Hajkom Kozelom rozmołwjał a so jeho mjez druhim prašał, što móža škodowani hišće na městnje njeskutka činić a policiji přizjewić.

Kak hódnoćiće, zo je znowa k nadpadam na serbskich młodostnych dóšło?

H. Kozel: To njezadźiwa. Wšako bu w minjenych třiceći lětach jeno snadny dźěl skućićelow antiserbskich njeskutkow zwěsćeny. Ani jedyn z nich njebu, kaž ­so dopominam, k jastwu zasudźeny. Nje­móžu při najlěpšej woli spóznać, zo stat jich wottraša, skerje hórje. Ze zwjazkowym kaž tež sakskim krajnym prawom je winowatosć stata, serbski lud škitać, normowana. Tón pak swoju winowatosć njespjelnja. Tak maja běžnje jewjace so antiserbske njeskutki nimale wěstu logiku.

Na Wašu iniciatiwu chcychu w Sakskej kate­goriju njeskutkow na Serbow zawjesć. Je so to stało a su tam tajke zapisane?

Za młynso dale zasadźa

póndźela, 24. februara 2020 spisane wot:

Po 25 lětach w komunalnej politice a pjeć lětach w bydlenjotwarstwje bě so wjelelětny Wojerowski měšćanosta za šule, pěstowarnje, socialne a wohnjowe wobory Thomas Delling kónc januara na wuměnk podał. Wo jeho nazhonjenjach a wotewrjenosći napřećo serbskim temam je so Andreas Kirschke z 68lětnym rozmołwjał.

Knježe Dellingo, kak sće swoje swjatočne rozžohnowanje kónc januara dožiwił?

T. Delling: Z wěstym styskom a pokornosću. To bě jara hnujace, dokelž bě wjele sobudźěłaćerjow města a radźićelow, ale předewšěm wobydlerjow z towarstwow a zarjadnišćow přišło. Mi je to pokazało, zo je so dźěło za a z ludźimi w běhu lět zadaniło.

Kak sće 1990 do komunalneje politiki přišoł?

Crashkurs za fraktura-pismo

štwórtk, 20. februara 2020 spisane wot:

Składnostnje lětušeho Dnja archiwa 7. měrca chcetej tež Serbski kulturny archiw­ a Serbska centralna biblioteka popołdnju swoje durje zajimcam wote­wrěć. Cordula Ratajczakowa je so ze sobudźěłaćerjom archiwa a Serbskeho instituta Měrćinom Brycku rozmołwjała.

Lětuše hesło Dnja archiwa rěka „Wot depeše k tweetej“. Kak sće jón zwoprawdźili?

M. Brycka: Zwjazk němskich archiwarkow a archiwarow je lětsa komuni­kaciju jako ćežišćo wuwołał. Wězo je kóždemu archiwej přewostajene, tež něšto druhe poskićeć. Smój so z dr. Annett Brězanowej rozsudźiłoj zestajeć programowy poskitk, kotryž so z tutej tematiku zabě­ra. Přeprošujemy tuž na klasiske wodźe­nje po archiwje a bibliotece kaž tež na tři dalše poskitki.

Što je prěni poskitk?

Hdyž je kur běły, so wšitcy wjesela

pjatk, 14. februara 2020 spisane wot:

Serbskopazličanske karnewalowe towar­stwo dožiwja tele dny wjeršk jubilej­neje 50. sezony. Marian Wjeńka je so z prezidentom towarstwa Danielom Wätzigom rozmołwjał.

Knježe Wätzigo, před wosom lětami sće zastojnstwo prezidenta Serbskopazličanskeho karnewaloweho towarstwa wot swojeho nana přewzał. Bě to samozrozumliwy krok?

D. Wätzig: Poprawom haj. Sym mjeztym 49 lět čłon towarstwa a nimale wot wšeho spočatka sym kóžde lěto póstniske narěče dźeržał. Njejsym trjebał dołho rozmyslować, hač prezidentstwo přewo­zmu. Narěče pak dźensa hižo njedźeržu.

Sće wy potajkim sobu najdlěje z čłonom towarstwa?

D. Wätzig: Ně, moja sotra Sabina Hübenthalowa je hišće dlěje sobustaw. Wona bě z mandźelskim prěni princowski por, a wobaj staj hišće dźensa z čłonom.

Kak so dźensa čujeće, hdyž dožiwi towarstwo swoju 50. sezonu?

D. Wätzig: My so wšitcy jara wjese­limy, zo tónle jubilej dožiwimy, to dźě njeje samozrozumliwe. Stajnje zaso so ludźo dźiwaja, zo zamóžemy na wsy rjane­ programy zestajeć. Na to směmy hordźi być. To najrjeńše pak je, zo jako towarstwo jara hromadźe dźeržimy.

„Móžemy z kóždym rěčeć“

póndźela, 10. februara 2020 spisane wot:

W třoch sakskich stronach skutkuje

serbski cyłk. Z rěčnikom dźěłoweho kruha Zwjazka 90/Zelenych w Sakskej Robertom Krawcom je Axel Arlt wo skutkowanju w lěće 2019 rěčał.

Waš cyłk bě so hakle loni wutworił, z kotrymi temami sće so tam zaběrali?

R. Krawc: Hłowne zaměry wězo su serbsku rěč a kulturu zachować a dalewuwić, prawa za samo- a sobupostajowanje našeho ludu skrućić. Wuchadźejo z toho smy spytali formulować, što měło so zakładnje změnić abo tež wobchować. Rozjimachmy na přikład móžne puće za wutworjenje demokratisce woleneho ludoweho zastupnistwa abo aktualne wuwiće nastupajo zacho­wanje Miło­raza a kónc wotbagrowanja serbskich wsow. Loni činjachmy to wězo wosebje pod aspektom wólbow krajneho sejma.

Kak posudźujeće podpěru krajneho zwjazka Zwjazka 90/Zelenych Sakskeje za serbske naležnosće?

Jendźelski humor wabi

pjatk, 07. februara 2020 spisane wot:

Jutře, sobotu, dožiwi lětuša hłowna serbska inscenacija NSLDź „Dołhož fenki běža“ swoju premjeru. Z režiserom Matthiasom Nagatisom je so Cordula Ratajczakowa rozmołwjała.

Što Was na tutej komediji wabi?

M. Nagatis: Michael Cooney je wustojny awtor. Poprawom wabi mje měšeńca mjez bulwarnej komediju a commediju dell’arte, hdźež hraja pod dźiwadłowym hesłom „Tekst kaž woda, jenož nic na meble storčić“. W tymle žanrje stej tempo a dokładnosć wažnej. To je kaž w časnikowym mechanizmje. Je dźesać ludźi w hrě, a hdyž so jedne kolesko prawje sobu njewjerći, wšitko zwrěšći. Commedia dell’arte nježada sej žane wulke koncepcionelne režijowe ideje, ale dyrbiš ju čisće­ z łopjena hrać, štož je ćežko dosć.

Što Was motiwuje serbsce inscenować?

Chce bórze do Chiny

wutora, 04. februara 2020 spisane wot:

Nadawk w Ludowej republice Chinje zabě­ra tuchwilu z Frankfurta nad Moha­nom pochadźaceho a dźensa w Lipsku bydlaceho Carola Ratajczaka. Milenka Rječcyna je so z něhdyšim matu­rantom Budyskeho Serbskeho gymnazija, dźensnišim režiserom a 3D-ge­neralistom rozmołwjała.

Čehodla chceće so na jězbu do dalokeje Chiny podać?

C. Ratajczak: Předewzaće Axis Ani­mation w šotiskim Glasgowje, hdźež sym přistajeny, produkuje tuchwilu za najwjetše internetne předewzaće Tencent Holdings Ltd. w Chinje. Dźěłamy na storyboardach a animacijach za animacisku seriju. To rěka, zo zhotowjamy script hač do prěnjeho animěrowaneho produkta, štož je klasiska preprodukcija.

Kotry nadawk maće w Chinje spjelnić?

C. Ratajczak: Mam tam nawjazać wosobinske zwiski a aktualny staw dorěčeć. Zeznaće dźěłowych partnerow sej Chinjenjo jara waža a zetkanja su jim hódne za natwar dowěry. Wočakowanja na nas su jara wulke. Dotalni partnerojo su w chinskim předewzaću jara připóznaći. Cyła jězba ma štyri dny trać. Z toho drje budu jenož połdra dnja w kraju, dalši čas na lětanišću resp. w lětadle.

Jutře wječor změje Serbski ludowy ansambl­ w Budyskim NSLDź swój lětuši sinfoniski koncert. Zestajiłoj staj jón dramaturg SLA Sebastian Elikowski-Winkler hromadźe z intendantku Judith­ Kubicec. Z dramaturgom je so Cordula Ratajczakowa rozmołwjała.

Što je zakładna ideja koncerta?

S. Elikowski-Winkler: Dwaj kruchaj Ludwiga van Beethovena tworitej w ju­bilejnym lěće mištra składnostnje jeho 250. narodnin ramik našeho sinfoni­skeho koncerta, mjenujcy jeho uwertira „Egmont“ a jeho 2. sinfonija. Je wažne, zo so ansambl tež z klasisko-romantiskim repertoirom rozestaja. Beethoven njeje jenož wusahowaca wuměłstwowa wo­so­bina. Wón bě so tohorunja za samopo­stajowanje zasadźał, štož je w serbskim nastupanju hódne přispomnić.

Móžemy so tež na premjery wjeselić?

Prózdninski čas dźěćom porjeńšić

póndźela, 27. januara 2020 spisane wot:

Towarstwo „IG dźěćace prózdniny“ we Wojerecach organizuje mjeztym nimale 30 lět prózdninske lěhwa za dźěći a młodostnych. Při tym podpěruje předewšěm socialnje słabe swójby. Silke Richter je so z městopředsydku towarstwa Beatu Möller rozmołwjała.

Z kotreje přičiny bu waše towarstwo wu­tworjene?

B. Möller: Wone bě wuslědk prózdninskeju lěhwow w Běłej Wodźe a Slopišćach, kotrejž běchu za NDRski čas stajnje w lěću wotměwali. Mnozy dobrowólni běchu lěhwje organizowali a pře­wjedli. Wosebje ći so angažowachu, kotřiž běchu sami jako dźěći w prózdninskim lěhwje přebywali. W tym času pak so zawodne prózdninske lěhwa towaršnostneho wuwića dla pominychu, zwjetša, dokelž běchu kwartěry a ležownosće dodźeržane. Tak smy 1991 towarstwo załožili, zo bychmy dožiwjenje tajkeho prózdninskeho lěhwa poskićeli.

Kelko dźěći je wot toho časa tajke prózdninske lěhwo dožiwiło?

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND