Teheran (dpa/SN). Hižo pjaty dźeń za sobu su wčera syły Iranjanow w zwisku z ćežkej hospodarskej krizu w kraju přećiwo awtoritarnemu statnemu wjednistwu demonstrowali. Swědkojo rozprawjeja, zo su w metropolach wěstotne jednotki z masiwnej prezencu protestne akcije zaraćili a druhdźe w kraju z njepřiměrjenej namocu přećiwo demonstrantam postupowali. Při tym su znajmjeńša třoch z nich morili.
Zahajili běchu so protesty minjenu njedźelu, po tym zo su dewizowe kursy njejapcy spadnyli. Spontanje su předewšěm wikowarjo w stolicy Teheranje na dróhu šli. Bórze so dalše skupiny wobydlerstwa přidružichu, mjez nimi studenća a protesty wupřestrěwachu so w slědowacych dnjach na druhe regiony kraja.
Na swojim wopyće štwórtk w prowincomaj Tschahar Mahal a Bachtiari prezident Peseschkian njewšědnje wotewrjenje přizna, zo maja stat a banki winu na tuchwilnej hoberskej inflaciji w kraju. Nimo hospodarskich reformow wón připowědźi, zo subwencije za importerow šmórnje, kotřiž běchu dotal ze statneho spěchowanja dewizoweho kursa profitowali.
Praha. Kajke su prěnje tři tydźenje noweho čěskeho knježerstwa byli? Wothladajo wot hodowneho tydźenja, hdyž su wšitcy wotpočowali a politika je wokomik womjelknyła, stej tydźenjej do toho samsnej byłoj, kaž cyły čas wólbnych dobyćerjow do jich knježerskeho spřisahanja – połnej njewěrjomnych anekdotow. Nowy wobswětowy minister Petr Macinka, předsyda strony Motoristé sobě, je po swojim nastupjenju do funkcije zdźělił, zo „z tym je so w Čěskej klimowa kriza zakónčiła“. A hnydom je cyły wotpowědny ministerski team za škit klimy rozpušćił. Jeho ministerski předchadnik Petr Hladík (křesćanska unija KDU-ČSL) naspomni: „Sym wćipny, štó budźe agendu z našimi europskimi partnerami diskutować a organizować.“
Wosebje zwažliwi Romjenjo su tež lětsa na prěnim dnju lěta zaso do zymneje wody rěki Tibera skočili. Tradiciju nowolětneho skakanja pěstuja w italskej stolicy wot lěta 1946. Mjez zmužitymi běše wospjet Italčan Marco Fois, kotrehož mjenuja w Romje tež „Mister OK“. Titul zdobywa sej skakar, kotryž při skoku do hłubiny z palcom a pokazowakom najlěpje gestu ok pokazuje.
Finski Oulu a słowakski Trenčín stej wot wčerawšeho nowej kulturnej stolicy Europy. Najsewjerniše europske wulkoměsto Oulu a něhdźe 2 000 kilometrow zdalene słowakske město Trenčín naslědujetej saksku Kamjenicu a słowjensko-italske namjezne dwójne město Novu Goricu/Goriziu, kotrejž běštej titul loni měłoj. Runja nimaj poskićujetej tež Oulu a Trenčín cyłe lěto bohaty program kulturnych zarjadowanjow.
Berlin (dpa/SN). Zwjazkowa justicna ministerka Stefanie Hubig (SPD) chce policistow a sobudźěłaćerjow pomocnych słužbow w Němskej lěpje před nadpadami škitać. „Runje w silwesterskej nocy je ličba nadpadow na nich njesměrnje stupała“, piše wona w nowinskej zdźělence. „Tutomu trendej dyrbimy jako stat raznje zadźěwać, tež a předewšěm ze srědkami chłostanskeho prawa“, wona podšmórny. Tute ministerstwo tuchwilu předźěła.
Trump hrozy Iranej a Hamas
Palm Beach (dpa/SN). Prezident USA Donald Trump je na zeńdźenju z israelskim ministerskim prezidentom Benjaminom Netanjahuwom w swojej rezidency Mar-a-Lago na Floridźe Iranej kaž tež teroristiskej organizaciji Hamas hrozył. Nastupajo atomowy program Irana praji wón: „Je-li trjeba budźemy spěšnje wojersce zapřimnyć“. Hladajo na islamistisku Hamas Trump podšmórny, zo je wona za spomalenje měroweho procesa w Gazaskim pasmje zamołwita.
Chorownje lěpje přihotować
Peking (dpa/SN). Hižo druhi dźeń přewjeduje China kołowokoło Taiwana wulki wojerski manewer. Chinska statna powěsćernja Xinhua rozprawja, zo zasadźuje chinske wójsko wójnske łódźe kaž tež bojowniske lětadła a bombowcy. Nimo toho je wójsko zwučowanja z wótrej municiju přewjedło. Manewer z hesłom „Misija sprawnosće 2025“ běše China wčera zahajiła. Peking rěči w zwisku z wojerskim zwučowanjom wo „chutnym warnowanju do směra separatistiskich mocow“. Taiwanske zakitowanske ministerstwo informuje, zo je w běhu jednoho dnja hač do wčerawšeho ranja 130 lětow chinskich wojerskich lětadłow a trutow kołowokoło kupy registrowało. Nimo toho wobkedźbowachu 14 chinskich wójnskich łódźow, wosom dalšich łódźow kaž tež powětrowy balon.
Eksperća pohódnoćeja manewer jako reakciju Chiny na njedawno wot USA přizwolene dodawanje brónjow do Taiwana.
Drježdźany (dpa/SN). Sakski nutřkowny minister Armin Schuster (CDU) informuje, zo je Sakski krajny wupućowanski centrum (LAZ) k tomu přinošował, zo ličba dobrowólnje do swojeje domizny so nawróćacych ćěkańcow stupa. Po jeho měnjenju je intensiwne poradźowanje nastupajo nawrót zakład za tutón pozitiwny trend. Centrum bu loni w juniju załoženy.
1 509 ludźi je hač do kónca nowembra dobrowólnje ze Sakskeje wupućowało, zdźěli sakske nutřkowne ministerstwo. To je něhdźe 560 wjace hač w lěće 2024. „Wyše ličby dopokazuja, zo so hižo eksistenca zarjadnišća kaž tež připowědźene přepołoženje do LAZ na potrjechenych wuskutkuje“, rjekny Schuster.