Teksty Jurja Brězana w jeho pisarni

Montag, 11. Juni 2018 geschrieben von:
Trio con moto (Hanka Tiedemann na fleće, Bettina Witke na huslach a cellist Helfried Knopsmeier, wšitcy hudźbnicy Serbskeho ludoweho ansambla) a hrajer Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła Měrko Brankačk předstajichu wčera program „Moja archa Horni Hajnk“ w pisarni Jurja Brězana w titulej mjeno spožčacym sydlišću blisko Worklec. Dešća dla njemóžachu wuměłcy kaž planowane pod hołym njebjom na zahrodźe serbskeho spisowaćela wustupić. Wopytowarjo dožiwichu dialog mjez tekstami Brězana a hudźbu mjez druhim Jana Cyža, Jeana Sibeliusa kaž tež wobdźěłanjemi ludowych pěsnjow z pjera Helfrieda Knopsmeiera. Foto: Feliks Haza

Kapałnicy w konkatedrali spěwali

Freitag, 08. Juni 2018 geschrieben von:

Budyšin (CRM/SN). Drježdźanscy kapałnicy, jenički katolski hólči chór w našim regionje z lětstotki trajacej tradiciju jako něhdyši sakski dwórski chór, su minjenu njedźelu w rjedźe duchowneje hudźby w konkatedrali biskopstwa Drježdźany-Mišno hudźbny nyšpor wuhotowali. Zajim za wustup pod nawodom tachantskeho kapałneho mištra Matthiasa Lie­bicha w Budyskej tachantskej cyrkwi wopokaza so zaso raz jako wulki. Běše dźě tež ně­kotryžkuli hólčec z našich kónčin ně­hdy čłon spěwneho ćělesa w sakskej stolicy.

Stawizny towarstwa Sorabija při kofeju rozjimali

Donnerstag, 07. Juni 2018 geschrieben von:

Budyšin (SN/bn). Wosebite zarjadowanje Budyskeho Serbskeho muzeja w rjedźe „Kofej w třoch“ je wčera něhdźe třiceći zajimcow do wustajenišća přiwabiło. Pod hesłom „Soraborum saluti“, štož telko rěka­ kaž „Sorabičenjo strowja“, zaběrachu so přitomni ze stawiznami najstar­šeho studentskeho zwjazka Němskeje. Nastork za zetkanje bě dar fararja na wuměnku Christopha Heinki, kiž je muzejej něhdźe sto objektow a retomas pisomnych žórłow ze zawostajenstwa swojeho nana Horsta přewostajił. „Studujo spočatk 20. lětstotka w Lipsku bě wón tam z čłonom Sorabije. W towarstwje nańdźe přećelow za žiwjenje, štož wotpowěduje cyle zaměrej zwjazka: Jónu Sorabičan, přeco Sorabičan“, Heinke rjekny.

Kritiski wid na Pólsku a Němsku

Donnerstag, 07. Juni 2018 geschrieben von:

11. lětnik Němsko-Pólskich medijowych dnjow wotměwa so hač do dźensnišeho w Stralsundźe. Wjeršk wčera­wšeho dnja bě mytowanje lawreatow 21. wubědźowanja wo Němsko-Pólske žurnalistiske myto Tadeusza Mazowieckeho na žurli Remter bywšeho klóštra­ swj. Katyrny.

Stralsund (SN/at). Ministerska prezi­dentka Mecklenburgsko-Předpomorskeje Manuela Schwesig (SPD) w swjedźenskej narěči wuzběhny, zo wotbłyšćuje žurnalistiske myto Tadeusza Mazowieckeho „kritiski wid na Němsku a Pólsku z wo­beju stron a to, štož ludźi zwjazuje. Swoboda, měr, swoboda medijow a jich mnohotnosć maja so jako wulke kubło wotewrjeneje towaršnosće swobodniskeje Europy zachować.

„Někotre žanry lědma słyšiš“

Mittwoch, 06. Juni 2018 geschrieben von:

Rozmołwa z delnjoserbskim spěwytwórcom w Choćebuzu

Znaty delnjoserbski spěwytwórc Bernd Pittkunigs njewustupuje jenož we Łužicy, ale tež za jeje mjezami. Alfons Wićaz je so z nim wo wuměłstwowym tworjenju rozmołwjał.

Što sće sej lětsa předewzał, što poskićeće noweho?

B. Pittkunings: Dźěłam tuchwilu na nowej knize z bajkami a bajemi ze Sakskeje za dźěći. To je wěste pokročowanje mojeje předchadźaceje knihi „Faya a Welo w kraju lutkow“ wo łužiskich powěsćach. Chodojće Faya a Welo so tež w mojej nastawacej knize jewitej. Pisam w powědacej formje, zo dźěći wot sydom do dwanaće lět baje w němskej rěči rozumja a zo njejsu předołhe.

Kak sće k nadawkej přišoł?

Nahrawaja nowu słuchoknihu

Mittwoch, 06. Juni 2018 geschrieben von:

Budyšin/Berlin (SN/bn). Ludowe nakładnistwo Domowina wuda lětsa nazymu wosebje na młódšich čitarjow wusměrjenu antologiju „Hura, prózdniny“. Pjatnaće awtorkow a awtorow je za nju runje telko powědančkow kołowokoło zwonkašulskeho časa spisało. Zastupjeni su mjez druhim Měrka Mětowa, Dorothea Šołćina, Jurij Koch, Štefan Paška, Pětr Dźisławk, Jěwa-Marja Čornakec, Andreja Chěžcyna, Božena Hojerec, Křesćan Krawc, Werner Měškank a Dušan Hajduk-Veljković.

Paralelnje k antologiji ma wuńć słuchokniha na dwěmaj CDjomaj, kotraž wopřijima cyłkownje štyri wubrane teksty ze zběrki. Zawčerawšim su produk­ciju zynkonošakow w Berlinskim studiju SERVI nahrawać započeli. Wudawaćelka wobeju formatow je jednaćelka LND Marka Maćijowa.

Digitalna literatura?

Mittwoch, 06. Juni 2018 geschrieben von:
Słuchokniha je dale woblubowany format. Wjetšina čitanych tekstow čaka mjeztym w digitalnym eteru na recipientow. Tuchwilu nastawaca produkcija Ludoweho nakładnistwa Domowina wuńdźe takrjec klasisce jako CD. Swójsku platformu za streaming (hišće) nimamy – dotalne pospyty a namjety njejsu na přikład w Serbskim domje runjewon zahoritosć wuskutkowali. Wšitkim, kotřiž žane stare wothrawaki hižo nimaja a su tak wulkomyslnje tuchwilu hišće snadnej horstce tak mjenowany urban mining pěstowacych dyrdomdejnikow pod pažu přimnyli, ničo druhe njezbywa, hač lekturu sami a wosobinsce čitać. Kak zastarscy tola smy! Snano pak běchmy prosće přespěšni hladajo na hońtwu za stajnje nanajnowšim a samozrozumliwje tuž nanajlěpšim. Tačele a samo kasety su mjeztym zaso ­relewantne. Dataje dźě sej do regala njestajiš! Bosćan Nawka

Eulowe pišćele zaso klinča

Mittwoch, 06. Juni 2018 geschrieben von:

Budyšin (CRM/SN). Nimale 110 lět stare pišćele z Budyskeje dźěłarnje Herrmanna Eule w ewangelskim dźělu tudyšeje simultaneje tachantskeje cyrkwje swj. Pětra zaso klinča. Minjenu sobotu hraješe na nich Feliks Brojer na hudźbnym nyšporje, kotryž je spěwarka Katrin Pehla-Döring z Drježdźan sobu wuhotowała. ­Liturgiski nawod měješe superintendent Werner Waltsgott.

W prěnim dźělu nyšpora stejachu předewšěm wokalne twórby z přewodom pišćelow kaž tež kompozicije za pišćele z dobow renesansy a baroka na programje. Organist zahra tohorunja „Preludij a fugu“ w c-moll, opus 5 Carla Englera (1877–1959). Engler běše w lětach 1928 do 1945 katolski hudźbny direktor tachantskeje cyrkwje. Zdobom běše swój čas wučer na tachantskej šuli z natwarjacymi rjadownjemi a tak zdobom kubłar tamnišich serbskich chowancow. Nětko bě radosć a duchowne wokřewjenje, na nadobnu hudźbu w tak dostojnej interpretaciji słuchać.

Jurij Malink

Mittwoch, 06. Juni 2018 geschrieben von:
Farar Jurij Malink narodźi so 6. junija 1893 serbskej farskej swójbje w Sprjejcach. Po studiju teologije we Wrócławju bu 1920 we Łazu na fararja ordiněrowany. Pod wliwom tamnišeho překupca a sobuzałoži­ćela Domowiny Jana Haješa zahori so ­Malink za serbstwo a za to, stajić pomnik Handrija Zejlerja 30. awgusta 1931, při kotrymž měješe swjedźensku narěč. Nazymu 1932 přebywaše Malink w chorowni, hdźež sej Hitlerowy pamflet „Mein Kampf“ přečita. Spóznawši złóstniske nahlady ­Hitlera so wón rozsudźi wosadnym a dalšim ludźom strach nacionalsocializma rozłožić. Tak jim na zhromadźiznje w juniju 1933 strašnu ideologiju nacijow wotkry. Kantor Kuhnke a hłowny wučer Pilarski běštaj jeho najwjetšej přećiwnikaj we Łazu. Z toho wuwi so cyrkwinski bój we wo­sadźe. Farar Malink přizamkny so anti­hitlerskej wuznawarskej cyrkwi. Wjacekróć jeho Gestapo zaja. Při nawróće do Łaza přewodźachu jeho sta wosadnych mjelčo na faru. 1938 nacije serbskeho antifašista z Łaza wuhnachu. Bě po tym farar w Gu­binje a Groß Rietzu, hdźež 23. septembra 1942 nahle zemrě. 1955 bu ćěło Jurja ­Malinka do Łaza přewjezene. Manfred Laduš

Z Budissina hamtski Bautzen so stał

Dienstag, 05. Juni 2018 geschrieben von:

3. junija před 150 lětami wuda sakskokralowske ministerstwo nutřkowneho postajenje, zo njeměło město nad Sprjewju kaž lětstotki do toho němsce Budissin, ale wotnětka hamtsce Bautzen rěkać. Komentar k ministerialnemu wukazej z Drježdźan tak wopodstatnja, zo „změna mjena města wotpowěduje žadanjam wikowarjow a přemysłownikow, přetož woni sej hamtske wužiwanje mjena Bautzen žadaja. Te bě so hižo dlěši čas nimo oficialneho pomjenowanja Budissin wužiwało.“ Wot ministra von Nostitza Wallwitza podpisany wukaz bu hakle 9. junija w Budyskej němskej wokrjesnej nowinje wozjewjeny.“ Wot toho dnja njerěkaše nowina hižo Budissiner Nachrichten, ale Bautzener Nachrichten.

Nowe poskitki LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2026-27

Chróšćan Šulerjo

Midas Logo