Měrko Šołta z Budyšina: Zaměrnje njewobkedźbowany,­ njetematizowany podawk?!

W nocy wot 23. na 24. awgusta 1939 podpisataj wonkownaj ministraj Molotow (Sowjetski Zwjazk) a Ribbentrop (Wulkoněmski Reich) zrěčenje, zawjazujo so na wzajomnu neutralitu. W přidatnym, tajnym protokolu rozdźěla sej mjez druhim Baltikum a Pólsku – docyła wuchodnu Europu – na rusku a němsku sferu. 1. septembra 1939 nadpadny Němski Reich Pólsku, a 17. septembra dopjelni Sowjetski Zwjazk swój dźěl rubježneho­ dojednanja, přiswojejo sej mjeztym na wuchodźe nimale nješkitany kraj so Němcam wobaraceje Pólskeje republiki. Dźesać dnjow pozdźišo kapituluje Pólska, a dźeń po tym, 28. septembra, podpisataj okupantaj Němsko-Sowjetske „přećelske a hranične zrěčenje“.

Čitarka Regina Šołćina z Konjec dopomina so na protesty přećiwo wudobywanju kaolina w Róžeńće w lěće 2014:

Tak dołho kaž mi mój měrkuš to hišće dowoli, jimam so słowa a zdobom so mam po „přikazu“ njeboh Bena Budarja „Pisaj, dołhož móžeš!“

W februaru 2014 stejachmy něhdźe 400 wěriwych ze wšěch serbskich wosadow na parkowanišću před putniskej cyrkwju w Róžeńće a protestowachmy přećiwo hrožacemu točenju za kaolinom mjez Smjerdźacej a Róžantom, kotrež wěsta firma z Frechena planowaše. Dožiwichmy na tutym dnju protestne komentary přez mikro, transparenty a zhromadne modlenje róžowca w serbskej a němskej rěči. Po zhromadźiznje podachmy so wšitcy do cyrkwje, mać Božu prošo wo zastupnistwo, kaž dołho „ći tamni“ za zawrjenymi durjemi jednachu.

Čitar Jan Nuk z Radworja je redakciji slědowacy přinošk zapodał:

Jako w SN dnja 6. awgusta nastawk „We Wětrowje na přeco kónc“ čitach, bu mi struchło wokoło wutroby. Wšako su w tutym zawodźe tež mnozy Serbja z wjeskow blisko Wětrowa swój wšědny chlěb zasłužili. Z mojeje Koslowskeje swójby smy tam we wšelakich časach pjećo na dźěło jězdźili. Mój nan dźěłaše w šěsćdźesatych lětach zašłeho lětstotka w třoch změnach při koksowych kachlach. Tehdy trěbny płun wšak su sami zhotowjeli. Za płunom w drasće mojeho nana smjerdźeše cyły dom. Hakle 1972 su Wětrowska šamotownja k płunowej syći z płunom ze Sowjetskeho zwjazka přizamknyli.

W lěće 1964 su pódla stareje šamotownje dospołnje nowy zawod natwarili.

Čitarka Serbskich Nowin Hańžka Winterowa z Budyšina je nam slědowacy dopis sposrědkowała:

Mějach wostudłe domjace dźěło wudokonjeć a tak chcych sej čas z cejdejku porjeńšić. Wućahnych sej słuchoknihu „Dopomnjenja na młode lěta“ wot Jurja Kocha. A hižo za krótki čas mje čitanje awtora tak putaše, zo wšitko stejo a ležo wostajich. Lóštne a druhdy mjenje zwjeselace dožiwjenja we wuběrnej serbšćinje a ze šćipatym humorom mje hnujachu. Jako dźěše wo słódke buchtle we Warnoćicach, dyrbjach na słódne droždźowe plincy na Serbskej rozšěrjenej wyšej šuli w Małym Wjelkowje myslić. Hižo wotranja je cyła šula za nimi wonjała. Runje na tajkim dnju je mje knjez Kluk w hodźinje matematiki k tafli kazał. Hladach na nadawk kaž woł na nowe wrota. Ničo njezamóch wuličić, mějach jenož plincy we hłowje. Zludany mi zaso do ławki kazaše.