Budyšin (SN/bn). „Na prašenje, kotrež so najčasćišo jewi, chcu hnydom wotmołwić: Ně, njejedna so wo awtobiografiju. Stawizna je dospołnje wunamakana, fiktiwne figury pohibuja so cyle tak, kaž jim to kazam. Přiwšěm su wosobinske dožiwjenja a historiske podawizny so wě z podźělom stawizny. Ze słowami Herty Müller hodźało so rjec: Spisowaćelski skutk woznamjenja, woprawdźitu wěrnosć nowo wunamakać a stworić na tym zakładźe tekst, kotryž ju lěpje wotbłyšćuje, hač to bjezposrědna rozprawa zamóže.“ To rjekny awtorka Elke Lorencowa na wčerawšej premjerje swojeje prěnjeje knihi „Machtworte“ w połnje wobsadźenej Budyskej Krječmarjec kniharni, wzawši tak někotremužkuli wopytowarjej wětřik z płachtow.
Budyšin (SN/bn). „Strategija wobchowanja a tworjenja serbskorěčnych rumow w přitomnosći němskorěčnych“ bě hesło přednoška prof. Gora Christopha Kimury, kotryž wčera něhdźe 40 zajimcow na žurlu Budyskeho Serbskeho domu přiwabi. Rěčespytnik Sophia-uniwersity w Tokiju předstaji přitomnym aktualny staw slědźenja nastupajo wožiwjenje a akceptancu serbšćiny kaž tež runoprawosć serbšćiny a němčiny w dwurěčnej Łužicy z wuraznje „sociolinguistiskeho wida“. Kimura podšmórny, zo njewobswětla ze swojimi „wuwjedźenjemi wuslědki“, ale zo tworja „zazběh noweho slědźenskeho projekta“. Zaměr je wuwiwać koncepty za „woprawdźe bilingualny region“, w kotrymž wjetšina „mjeńšinowu rěč znajmjeńša tak derje wobknježi, zo je bjezposrědna mjezsobna, nikoho njewuzamkowaca komunikacija móžna“. Tónle wotmysł wotpowěduje poziciji knježerstwa Sakskeje kaž tež planej Domowiny a ma so hač do lěta 2050 zwoprawdźić, profesor wuzběhny.
Přeprosyła do Slepoho je Betty Schiel Edith Pjenkowa z Rownoho. „Chcemy ju podpěrać, 30lětne wobstaće Rownjanskeho wjesneho dźiwadła woswjećić“, rozłoži mi z Bochuma pochadźaca žona na 9. mjezynarodnym festiwalu dudakow w Slepom. „My“, to je pjeć žonow z 2020 załoženeje skupiny „Ost-West-AG“, skutkowace jako dźiwadźelnica, dramaturgowka, choreografowka abo, kaž Betty, jako filmowa kuratorka. Hižo wot wonkowneho napohlada sem so wuměłče z měšćanskeho miljeja jara wot w Slepjanskej drasće chodźaceje Rownjanki rozeznawaja – swětaj so zetkatej. Kak je k zetkanju dóšło?
Nimale wulki serbski swjedźeń dožiwichu lubowarjo folklory kónc tydźenja na mjezynarodnym festiwalu w Stražnicy. Wjacore serbske kulturne skupiny běchu so mjenujcy na wulki festiwal do Stražnicy podali a tam stotki hosći zahorili. Pod hesłom „Za čěskimi horami“ předstajichu sobotu Serbski folklorny ansambl Wudwor, Serbska rejwanska skupina Smjerdźaca, Serbska folklorna skupina Sprjewjan, Přezpólni (na foće) a Lidova muzika z Chrastu zhromadnje dwuhodźinski pisany program. Za njón su wulki přiklesk žnjeli a na kóncu bu tež wulke serbske koło teptane.
Foto: Michał Law
Wuběrnje zorganizowany swjedźenski kónc tydźenja su hosćo a domoródni minjeny kónc tydźenja w Slepom dožiwili. Tam swjećachu nimo 9. mjezynarodneho festiwala dudakow zdobom róčnicu 750lětneho wobstaća serbskeje wsy. Zhromadna próca towarstwow wunjese tójšto zajimaweho a wotměnjaweho, štož pola wopytowarjow swjatka připóznaće a chwalbu wuwabi.
Što woznamjenja, so za čas njewěsteho přichoda we wobłuku dobrowólneje słužby do wukraja podać? Tele prašenje stajich sej jako 18lětny kónc junija lěta 2020, po tym zo sym runje maturu na Budyskim Serbskim gymnaziju złožił. W tym času dóstach e-mailku organizacije Don Bosco Volunteers, w kotrejž běše napisane, zo mje do swojeho projekta zapřijmu. Nažel móžachu mi jenož rjec, zo so projekt w Bayerskej wotměje a to zhromadnje z 25 dalšimi młodymi ludźimi. Na tym městnje dyrbjach so rozsudźić, hač podam so na studij abo hač so radšo tola dobrowólnej słužbje wěnuju. Po dołhim rozmyslowanju rozsudźich so za druhi mjenowany puć. Při tym njebě mi hišće wědome, zo wočakuje mje tu hač dotal najlěpši čas žiwjenja. Hladajo na stajne z koronu zwisowace změny, njemóžach sej woprawdźe předstajić, kak maja přichodne měsacy wotběžeć.