Rady sym na kolesu po lěsnych a pólnych pućikach našeho Budyskeho wokrjesa po puću. Hdys a hdys při tym zetkawam a přewodźuju cuzeho kolesowarja a jeho připódla z někotrymi rjanymi blečkami našeje domizny zeznajomjam. Často wužiwaja kolesowarjo dźensa šmóratko abo GPS-časnik za lěpšu orientaciju. Mnohim cuzym napadnu při tym naše dwurěčne pomjenowanja wsow, nic jenož na wjesnych taflach, ale tež na digitalnych Strava- abo Komoot-kartach. Ćim bóle wšak so dźiwaja nad tym abo tamnym dźiwnym němskim mjenom dróhi, hory abo hata, kiž na swojej wobrazowce wuhladaja. A to w kónčinach, hdźež jim wujasnjam, zo je so serbšćina tam mjez ludźimi hižo nimale pozhubiła. Tak móžeš sej blisko Demjan a Huski na horje z mjenomaj „Tschelentsy“ a „Holtschberg“ dojěć, přińdźeš we Wuhančicach (Weigsdorf) nimo nadróžneje tafle „Am Horkenberg“ abo móžeš so blisko Zemic w skale „Hratschken“ kupać. Podobnje je to, jědźeš-li nimo hatow z mjenami kaž „Muschker Teich“ pola Malešec abo „Rokotenteich“ pola Lichanja.

Před 70 lětami, 1. oktobra 1955, je Nowa doba prěni raz jako dźenik wušła. Před 35 lětami je šek we wysokosći miliona hriwnow ministerskeho prezidenta NDR tomu zadźěwało, zo Nowa doba, Nowy Casnik a Rozhlad zahinu. Stawizniska sekcija Maćicy Serbskeje wěnuje tematice 25. nowembra zarjadowanje w Serbskim domje. Z iniciatorom, wjelelětnym šefredaktorom Noweje doby Sieghardom Kozelom, je so Axel Arlt rozmołwjał.

Što je Was pohnuło, stawizny Noweje doby jako dźenik runje lětsa nazymu do srjedźišća Maćičneho zarjadowanja stajić?

Bywši šefredaktor Noweje doby Sieghard Kozel prěje, zo „steješe redakcija pod censuru“. By to był jenički statnje dowoleny printmedij w NDR, kiž njeje podležał censurje. Zo to njewotpowěduje woprawdźitosći, da so na zakładźe stawizniskich faktow dopokazać. Konkretne přikłady, kak je censura w Serbach fungowała, su za Nowu dobu podawali kpł. Šćěpan ­Delan (Rozhlad 1/1993), za Pomhaj Bóh f. Jan Malink (PB 2/1990) a za Katolski Posoł f. Měrćin Wićaz (KP 11/1990). Bohužel njeje pisomne zawostajenstwo redakcije Noweje doby w Serbskim kulturnym archiwje zachowane. Wone je so prawdźepodobnje w času politiskeho přewróta 1989/90 zničiło.

Jako šesty zwjazk knižneje edicije ­„Lužickosrbská poezie“ je zašły tydźeń nowa basniska zběrka w Serbach derje znateho basnika Milana Hrabala ­wušła.

Warnoćicy. Nowostka rěka „Je lepší se ­neloučit“ (Lěpje je so njerozžohnować) a to je poprawom hižo druha zběrka awtora Milana Hrabala, kotraž je direktnje ze Serbami zwjazana.