PRO

KONTRA


Jako přijach powěsć, zo je Peter Handke Nobelowe myto dóstał, běše moja prěnja mysl: Boom!

Njeběch sej myslił, zo so to stanje. Ale zwoprawdźenje je wulke zbožo – za njeho, za nas a literaturu. Wšitcy wěmy, zo myta, wosebje su-li politiske abo maja-li politisce tajku dimensiju kaž Nobelowe myto­, reaguja we wěstej měrje na politiski trend we wě­stym času. Angažement za Serbisku je Handku prawdźepodobnje wjacore lěta haćił, tele wu­znamjenjenje dóstać. Ale myslu sej, kritika na jeho wukonach, abo kritika na jeho angažemenće za Juhosłowjansku po rozpadnjenju kraja běše w dalokej měrje njewoprawnjena.

Wjace hač 180 twórbow komponował

Dienstag, 12. November 2019 geschrieben von:

Zrudźaca powěsć je so rozšěriła, zo je njedźelu, 10. nowembra, po dołhej chorosći doma w Klětnom znaty a njesměrnje angažowany serbski komponist Hinc Roj w starobje 91 lět zemrěł. Narodźił bě so 6. decembra 1927 serbskimaj staršimaj w Cymplu pola Klětnoho. Hudźbnu nadarjenosć zdźědźi wot swojeho dźěda Jana­ Wujca, kiž bě wjesny herc. Pozdźišo přećahny Rojec swójba do Běłeje Wody. Wopytujo dźěda a wowku w Cymplu je Hinc Roj swoju serbskosć wobchował.

Něhdźe 22 000 ludźi je zarjadowanja 29. Choćebuskeho filmoweho festiwala (CFF) wopytowało. Přehladka za wuchodoeuropski film skónči so wčera wječor po šěsć dnjach a wjace hač 200 pokazkach najwšelakorišich produkcijow.

Do čorneho trjechili

Montag, 11. November 2019 geschrieben von:

Hornjoserbska prapremjera lajskich dźiwadźelnikow publikum zahoriła

Šunow (BW/SN). Z dołho trajacym wutrobnym přikleskom mytowaše sobotu wječor w Fabrikskej hospodźe premjerny publikum hrajny wukon Serbskeje lajskeje dźiwa­dłoweje skupiny Šunow-Konjecy. Akterojo na jewišću a za nim wokoło předsydy Daniela Wjenka běchu přihladowarjow přewšo přijomnje zabawjeli. Premjerny wječor bě wupředaty, tež wčera­ popołdnju bě ze 170 ludźimi wšěch generacijow, kotřiž běchu tež z Wotrowa, Miłoćic a druhdźe přijěli, Šunowska hospoda jara derje pjelnjena.

To njesměli skomdźić

Montag, 11. November 2019 geschrieben von:

To dyrbiš zmištrować: Kóždej dwě lěće předstaja lajska dźiwadłowa skupina Šunow-Konjecy nowu serbsku dźiwadłowu hru. Derje, zo dóstawa za to pjenježnu podpěru Załožby za serbski lud a zo jej gmejna Ralbicy-Róžant rumnosće za póndźelne proby na starej šuli w Konjecach přewostaja. Wažnej to wuměnjeni. Najnowša serbskorěčna prapremjera delanskich hrajerjow žněješe sobotu znowa wulki wuspěch, kotryž su po tym při přijomnej bjesadźe z kwasnej wječerju a rejemi zhromadnje z publikumom woswjećili. „Smy kaž wulka swójba“, rjekny wčera hrajer Rajmund Čórlich. Kompliment, kiž dźensa husto njesłyšiš. Skupina dźiwa na zhromadnosć, přewjeduje hodownički a sej tež raz wuleći. Jewišćowe hry sej sami wupytuja a je tež sami do maćeršćiny přełožeja. Tak słyšiš z jich hubow prawu bursku a awtentisku serbšćinu kaž lědma hdy. A wěrće mi: Je hotowe wjeselo jim připosłuchać. To njesměli skomdźić!

Bianka Wjeńcyna

Slepjanske zynki wobkuzłali

Montag, 11. November 2019 geschrieben von:
W rjedźe lětušich nazymskich koncertow Załožby za serbski lud je so wčera na žurli Krawčikec hosćenca w Chrósćicach Serbski folklorny ansambl ze Slepoho předstajił. Něhdźe 50 zajimcow sćěhowaše jara wotměnjawy program. Nimo slepjanskeje hudźby na dudach a na třitrunatych husličkach kaž tež ze spěwom a z rejemi su Slepjanscy­ lajscy wuměłcy publikum w Chrósćicach nade wšo wobkuzłali. Jich program­ bě předewšěm skutkowanju Alfonsa Jancy a Korle Tilicha wěnowany, kotrejuž­ wšak tež w Chrósćicach derje znaja. Foto: Feliks Haza

Na literarnu dźěłarničku

Freitag, 08. November 2019 geschrieben von:

Budyšin (SN). Pod hesłom „Basnje, basnje, basnje“ wotměje so klětu 2. koło li­terarnych dźěłarničkow, za kotrež móža so zajimcy hižo přizjewić. Dźěłarnički wuhotuje Załožba za serbski lud z podpěru Ludoweho nakładnistwa Domowina a Zwjazka­ serbskich wuměłcow.

Pod nawodom Lubiny a Dušana Hajduk-Veljković budu so w lěće 2020 intensiwnje z basnjemi zaběrać. Prěnju cyło­dnjowsku dźěłarničku přewjedu sobotu, 29. februara w Budyšinje. Tam chcedźa w małym kole teksty wobsahowje, formalnje a rěčnje předźěłać kaž tež wšelake impulsy do dalšeho pisanja dać.

Přizjewić móža so wšitcy, kotřiž bychu rady serbsku literaturu wobohaćili, njejsu pak hišće swójsku serbsku knihu wudali.­ Zajimcy maja štyri do wosom njewozjewjenych basnjow zapodać a je z e-mejlku na pósłać. Hač do 10. januara 2020 je hišće móžno so přizjewić. Lětsa w měrcu bě Lubina Hajduk-Veljkovićowa prěnju cyłodnjowsku literarnu dźěłarničku poskićiła. Je to dalewjedźenje poskitkow, kajkež běchu hižo spisowaćeljo kaž Jurij Koch abo Kito Lorenc wotměwali.

Lubowarjo serbskich zymskich powědkow maja před wjele lětami wot basnjerki Marje Krawcec a komponistki Marhaty Cyžec-Korjeńkoweje spisanu a jako tačel wušłu stawiznu „Knjez Mróz a knjeni Zyma“ nětko na cejdejce. Zynkonošak, kotryž je Ludowe nakładnistwo Domowina wudało, dóstanu mjez druhim w Budyskej Smolerjec kniharni. Wulke wjeselo měješe wčera 47 dźěći 2. lětnika Radworskeje zakładneje šule, jako jim Marhata-Cyžec Korjeńkowa (na foće) hromadźe z lektorku LND Weroniku Žurowej­ swoje spěwy předstaji. Nazwučowała je z hólcami a holcami samo tři štučki a přewodźeše je na klawěrje. Pěsnje móža swójby tež doma spěwać, dokelž je CDji zešiwk z tekstami připołoženy. Foto: Carmen Schumann

Wo zymje w Błótach něhdy zhonili

Donnerstag, 07. November 2019 geschrieben von:

Lědy (PBe/SN). Časowu jězbu do 19. lětstotka dožiwichu zajimcy tele dny w muzeju pod hołym njebjom na Lědach (Lehde). Tehdy njebě hišće wotwidźeć, zo so z přizamknjenjom Lubnjowa (Lübbenau) na železnisku syć syły turistow do błótowskeje wsy nawala. Dyrbjachu-li sej ludźo něhdy wobćežnje z póstowej kuču do Błótow dojěć, docpě je Berlinjan z ćahom za dwě do tři hodźiny. Jeničce lěto trjebachu za twar čary Berlin–Zhorjelc, kotruž su 1866 wotewrěli.

Rozmach dožiwi turistiske zwičnjenje Błótow přez Theodora Fontanu, kiž pisaše wo nich w swojim 1859 wozjewjenym „Pućowanju po marce Braniborska“. Tež rozprawy Lubnjowskeho wučerja Paula Fahlischa w Berlinskich nowinach wo žiwjenju Błótowčanow, wo jich narodnej drasće a tradi­cijach zbudźichu tehdy tohorunja wulku wćipnotu.

„Šćipate a zabawne kino“

Mittwoch, 06. November 2019 geschrieben von:

Choćebuski jedyn z nawjedowacych filmowych festiwalow swěta

Choćebuz (SN/CoR). W přitomnosći patrona 29. Choćebuskeho filmoweho festiwala (CFF), zwjazkoweho ministra financow a wicekanclera Olafa Scholza (SPD), su wčera wječor w tamnišim statnym dźiwadle lětušu filmowu přehladku zahajili­. Z hosćom běštaj nimo toho tež předsyda­ kuratorija CFF Matthias Platzeck a filmowy team wotewrjen­skeho paska „Smuggling Hendrix“ wo­koło re­žisera Mariosa Piperidesa.

„Kónc zymneje wójny bě zdobom započatk Choćebuskeho filmoweho festiwala. Wot lěta 1991 je so wón na jedyn z nawjedowacych festiwalow swěta wuchodoeuropskeho filma wuwił“, praji Olaf Scholz. „Hoberske změny w krajach wuchodneje Europy su na dotalnych filmowych lětnikach runje tak wulki zaćišć zawostajili kaž so na hnujace wašnje wotbłyšćowali. Tež lětuše přinoški dadźa přihladowarki a přihladowarjow znowa intensiwnje so wobdźělić na žiwjenju protagonistow na mjezy wuchoda a zapada 30 lět po powalenju murje.“

Anzeige