Kniha wulki zajim zbudźiła

Freitag, 30. Januar 2026 geschrieben von:
W klóštrje Nowa Cala je wčera Klaus-Dieter Gansleweit (nalěwo) swoju knihu wo mjenach ležownosćow wokoło Noweje Cale předstajił. Kniha je w Ludowym nakładnistwje Domowina wušła. Nawoda wotrjada za rozšěrjenje a marketing w nakładnistwje Dušan Šołta (naprawo) dźakowaše so awtorej za jeho spore dźěło. Wjace hač 6 000 mjenow ležownosćow je wón zestajał. Kniha je wčera wulki zajim zbudźiła. Něhdźe 80 ludźi bě přichwatało a přednoškej Klausa-Dietera Gansleweita sćěhowało. Nalada a zajim mjez přitomnymi běštej jara dobrej. Dr. Kito Kśižank ze Serbskeho instituta jako wudawaćel bě hosći na knižnu prezentaciju witał. Foto: Mandy Timm

... takle bě rodźeny Kašečan Jurij Šołta ­Jurja Wróbla w lěće 2006 w 1. čisle Sokołskich Listow hódnoćił. A w nowej Serbskej protyce je jako wučer a organizator sportowych swjedźenjow mjenowany.

Jurij Wróbl narodźi so 31. wulkeho róžka 1926 we Wotrowje jako syn kublerja. Hólčec wopyta ludowu šulu w ródnej wsy, potom wjedźeše jeho puć do Drježdźan na Křižny gymnazij. Lědma wosomnaćelětny dyrbješe do wójska, bjez toho zo móhł abituru złožić. Po kóncu wójny wuknješe wot decembra 1945 na runje załoženym serbskim gymnaziju w Českej Lípje. Tam nachwata abituru. 1948/1949 bě krótki čas wučer we Wojerecach. Wottam poda so na Karlowu uniwersitu do Prahi, hdźež studowaše hač do lěta 1953 sport a geografiju. Na w lěće 1952 załoženej Serbskej wyšej šuli w Choćebuzu bu wučer za tutej předmjetaj.

Wo Hórnikowej knihowni rěčeli

Donnerstag, 29. Januar 2026 geschrieben von:

Praha (SN/LuNo). W Praskim Serbskim seminarje je so wčera wjednistwo tamnišeho Towarstwa přećelow Serbow (SPL) ze sobudźěłaćerjemi Serbskeho kulturneho archiwa a Serbskeje centralneje biblioteki zešli. Zhromadnje so wo tym dorozumichu, kak móhli w přichodźe z drohoćinkami a rukopisami wobchadźeć, kiž su w Hórnikowej knihowni składowane. „Je nam wulka česć z Budyskimi kolegami diskutować, dokelž pomhaja nam knihownju modernizować a swětej na jednoriše wašnje spřistupnić“, rjekny Eliška Oberhelová z towarstwa SPL.

Dźakowano něhdyšemu spěchowanju sakskeje statneje kenclije je so towarstwu zhromadnje z Domowinu poradźiło, drohotne, wot wody wobškodźene knihi ponowić. Runje tak podpěrachu towarstwo, 18 rukopisnych zwjazkow studentskeho towarstwa Serbowki na portalu Manuscriptorium spřistupnić. Dalšich 24 na wozjewjenje čaka. Tole potrjechi tohorunja časopis Gmejnska heja, kotryž su studenća jako protest přećiwo nacijam wot 1937 do 1938 v Praze wudawali.

Wojerecy (SN/MiR). Mjez wobdźělnikami lětušeho regionalneho wubědźowanja „Młodźina hudźi“ Sakska/Łužica zašły kónc tydźenja we Wojerecach běchu wjacore wuspěšne serbske a serbšćinu wuknjace dźěći a młodostni. Najwyšu móžnu ličbu dypkow, mjenujcy 25, docpě Kilian van Dorp na pišćałce w kategoriji komorna hudźba na drjewowych instrumentach. Z tym wobsadźi 1. městno. W starobnej skupinje III, to su 13- do 14lětni, piskaše wón zhromadnje z Karlom Peuckertom.

Dźěłaja na trajnej přehladce

Dienstag, 27. Januar 2026 geschrieben von:

Budyšin (SN). W zwisku z dźěłowym wopytom pola agentury za koncepcionelne wuwiće wustajeńcow a medijow dr. Ulricha Hermannsa w Münsteru, pobyštaj direktorka Budyskeho Serbskeho muzeja Christina Boguszowa a kurator za kulturne stawizny a literaturu dr. Jędrzej Soliński w hakle loni w decembrje wotewrjenej nowej trajnej wustajeńcy muzeja „Dom stawiznow“ w Bonnje. Agentura w Münsteru přewodźuje nowu koncepciju trajneje wustajeńcy muzeja w Budyšinje. We wustajeńcy pod motom „Ty sy dźěl stawiznow – Němska wot 1945 (Du bist Teil der Geschichte – Deutschland seit 1945)“ informowaštaj so fachowcaj z Budyšina wo trendach koncepcionalneho, grafiskeho a medialneho předstajenja stawiznow. Jeju zaměr bě, sej wobraz wo tym stworić, na kotre wašnje hodźa so najwšelakoriše cilowe skupiny docpěć a stawizny plastisce zwobraznić.

Budyšin (CRM/SN). Hač na poslednje městno běše swjedźenska žurla Serbskeho muzeja njedźelu dopołdnja wobsadźena. Wjele dołhotrajaceho přikleska, stajnje znowa brawo-wołanje a teptanje z nohami – po wječornymaj koncertomaj pjatk a sobotu skónči so njedźelna finalna matineja z přemóžacym wuspěchom. Što běše so poskićiło, haj runjewon prezentowało? Wospjet běše 56lětna klasiska wiolinistka Franziska Pietsch z mjezynarodnym teamom wurjadnych solistkow a solistow tudy třidnjowski festiwal „Klasika w zymje“ zarjadowała. Eksil a iden­tita běštej tema předewšěm w njedźelnym koncerće z dźewjeć wuraznymi kompozicijemi a k tomu wjacorymi zwjazowacymi recitatami. Skupina wosom interpretkow a interpretow wopytowarstwu runjewon zapyri, za čož njemało owacijow žněješe.

Ptači kwas turistow wabił

Montag, 26. Januar 2026 geschrieben von:

Sobotu, 24. januara, je so w Praskim Serbskim seminarje sedmy raz ptači kwas wotměł. „Njemóžemy tutón nałožk dokładnje tak wuhotować, kaž je to w Serbach z wašnjom. Tuž smy swójsku wersiju wuwili,“ rjekny Eliška Oberhelová wot Towarstwa přećelow Serbow (SPL). W Praskej warianće přihotuja sej dźěći z papjery ptaču masku z pjerjemi, namoluja podkładk za sroki a chłóšćenki, nawuknu čěske spěwy z motiwami ptačkow – na přikład „Čižiku, čižiku“ – a z lampionkami běža spěwajo přez Karlowy móst. Tole je wjeršk zarjadowanja, wšako skupinu turisća z cyłeho swěta widźa, ju fotografuja a filmuja a so za pozadk nałožka zajimuja. Tón je turistiski přewodźer Pavel Kuča wot SPL mjez druhimi turkowskej swójbje wujasnił. „Wow, to je woprawdźe rjane a zmysłapołne“, měnješe zahorjena mać.

Čorny Chołmc (SN/MiR). Wot silwestra hač do apryla je dotal w Krabatowym młynje w Čornym Chołmcu měr knježił. Lětsa je tomu hinak. Kulturna managerka młyna Susann Wuško je so prašała, štož móhło domoródnych kaž tež turistow w zymje do młyna wabić. Wosebje z pomocu nowych medijow kaž tež na zarjadowanjach, kiž so kónc zašłeho lěta w młynje wotměchu, su za ptačokwasnu nowostku wabili. Wjace hač 80 zajimcow je so sobotu kaž tež njedźelu dopołdnja a popołdnju na štyrjoch dźěłarničkach wobdźěliło. Mjez nimi běchu hosćo z Blunja, Běłeje Wody, Tornowa, Wojerec a Bošec runje tak kaž z Lipska, Drježdźan, Ottendorf-Okrilla a ze Stendala, haj samo z Badensko-Württembergskeje. W Brězanowym domje zhonichu dźěći runje tak kaž jich starši, wowki a dźědojo wo serbskich drastach. Wosebje zajimowaše jich pyšna drasta katolskeje njewjesty. Tam słyšachu hosćo prěni króć tež słowa kaž sroka, hawron a ptači kwas. W běhu dwuhodźinskeho poskitka je wjackróć wospjetowachu a na kóncu běchu sej je kruće zašćěpili. W pjekarni wobdźělnicy zwěsćichu, zo njejsu jim dodawki za droždźowe ćěsto scyła cuze.

Dźěći z ansamblowcami kwasowali

Donnerstag, 22. Januar 2026 geschrieben von:
Lětuši dźěćacy ptačokwasny program Serbskeho ludoweho ansambla (SLA) „Kak je hawron ptači kwas zaspał“ měješe dźensa rano na žurli SLA w Budyšinje swoju serbskorěčnu premjeru. W lěće 2018 prěni króć předstajenu inscenaciju ansamblowcy lětsa znowa pokazaja. Zdźěla skutkuja samsni akterojo kaž tehdy w swojich rólach na jewišću. Mjez nimi je Julia Schmidt, kotraž je schorjeneho kolegu zastupujo rólu jěžika w němskej rěči přewzała. W běhu jenož dweju dnjow je wona swoju rólu nazwučowała. Chorosće dla wupadnjene předstajenje za swójby póndźelu, 2. februara w 17 hodź., na žurli Budyskeje „Króny“ nachwataja. Foto: SN/Bojan Benić

Zwuki a wobrazy nowy oratorij wobohaćeja

Mittwoch, 21. Januar 2026 geschrieben von:

Prěnje zaćišće wo předstajenju noweje twórby budźa wćipnotu na premjeru

W awli Serbskeho gymnazija knježi lochka napjatosć. Čłonojo chóra 1. serbskeje kulturneje brigady přichadźeja a wozmu sej mapu z notami, na kotrejež wobalce jich mjeno steji a zesydaja so po hłosach na stólcy. Měrny pišpot, tu a tam posměwk, potom přichwata z energiskim stupom dirigentka a wuměłska nawodnica młodeho spěwneho cyłka Judit Kubicec do awle. Ze swojej wutrobitosću wolóža přitomnym čakanje. Přetož jenož někotři woprawdźe wědźa, što młodostnych a hosći wočakuje. Mjeztym suwa hudźbnik a aranžer Johannes Gerstengarbe křidło na swoje městno, komponist Měrćin Weclich a fotograf Maćij Bulank witataj jimaj znatych gymnaziastow. Ćicho bě so awtorka a lyrikarka Róža Domašcyna do awle dóstała, runja jej nawoda kubłanišća Renej Wjacławk. Wučer Matej Kowar zakantori temperamentnu sambu, kotruž chór z lóštom zanjese. Tole polěkuje wotputanju mjez přitomnymi.

W kofejowni ideju zrodźili

Chróšćan Šulerjo

Neuheiten LND

Nowinkar 2025

Midas Logo