Waršawa (JBR/SN). Pólska delegacija policistow je so pod nawodom generala Jarosława Szymczyka w decembru 2022 do Kijewa podała. Zastupjerjo delegacije zetkachu so tam ze swojimi ukrainskimi kolegami, zo bychu wo zhromadnym dźěle rěčeli. Na dompuću do Waršawy dósta pólski general „zajimawy“ dar, a to granatomjetak. Ukrainjenjo twjerdźachu, zo je bróń dawno hižo wusłužiła a njeje tuž wjace strašna. Na hłownym Waršawskim policajskim zarjedźe, jako spyta general wosebity dar na hinaše městno stajić, tón w jeho rukach njejapcy rozbuchny. Detonacija bě tak wulka, zo zhubi Szymczyk słuch, a dalša wosoba so zrani. Samo wjerch w dwěmaj rumnosćomaj so wułama.
Statne rěčnistwo, kotrež pad nětko přepytuje, njewidźi žanu winu generala. Hinak wšak mnozy Polacy. Na internetnych stronach čitaš wjele najwšelakorišich komentarow, na přikład tónle: „Tajki policajski general, kiž kmany njeje ze strašnej brónju wobchadźeć, njemóže swój nadawk dale wukonjeć.“ Tójšto ludźi žada sej nablaku wotstup Szymczyka, měnjo: „Wón njeje žadyn wopor, ale je sam wina na njezbožu.“
Praha (dpa/SN). Liberalno-konserwatiwne knježerstwo w Čěskej je wotum njedowěry w parlamenće kaž donětka wočakowane přetrało. Trěbna wjetšina 101 hłosow k wotsadźenju kabineta njeje so docpěła. Cyłkownje 81 zapósłancow populistiskeje strony ANO a SPD hłosowaše w nocy na wčera přećiwo pjećstronskej koaliciji pod ministerskim prezidentom Petrom Fialu. 102 ludowych zastupjerjow čěskemu knježerstwu tola dowěrjeja.
Wothłosowanje wotmě so krótko do rozsudnych wólbow wokoło čěskeho prezidentstwa 27. a 28. januara. Knježerstwowi politikarjo tuž opoziciji wumjetowachu, zo je 25 hodźin trajacu debatu wo próstwje njedowěry jako wólbny bój znjewužiwała. W rozsudnych wólbach maja so wobydlerjo kraja mjez politikarjom opozicije, miliardarom a załožerjom ANO Andrejom Babišom a bywšim generalom NATO Petrom Pavelom rozsudźić.
Frakciska šefina ANO Alena Schillerova wopodstatni próstwu wo njedowěru swojeje strony porno tomu z aktualnymi problemami w Čěskej, kaž na přikład pobrachowacymi wosebitymi medikamentami abo wysokimi energijowymi płaćiznami.
Praha. Po wuličenju hłosow wšěch wólbnych wobwodow je Petr Pavel prěnje koło prezidentskich wólbow w Čěskej dobył. Wón dósta 35,4 procenty hłosow. Za Babiša je 34,99 procentow wolerjow hłosowało, Nerudová dósta 13,9 procentow hłosow a zawěsći sej třeće městno. Z 68,2 procentami je so samo wjace Čechow hač minjene lěta na wólbach wobdźěliło. Přichodne, rozsudźace wólbne koło wotmě so 27. a 28. wulkeho róžka.
W Němskej bydlace Češa mějachu móžnosć, swój hłós we wulkopósłanstwje abo w jednym z třoch čěskich konsulatow wotedać. Tak přichwata 590 wólbokmanych w Berlinje, a w Mnichowje samo 800 ludźi k wólbnym urnam. Cyłkownje je so 1 890 w Němskej bydlacych Čechow za swojeho prezidentskeho kandidata rozsudźiło. Najwjace z jich hłosow dósta Petr Pavel, wón móže so nad 55,3 procenty wjeselić. Zda so, zo je Danuše Nerudová w Němskej bóle woblubowana hač bywši ministerski prezident Andrej Babiš. Z 31,6 procentami docpě wona jasne druhe městno. Babišej spožči jenož 2,7 procentow „němskich“ Čechow swoju dowěru.
Praha (dpa/SN). W Čěskej su wobydlerjo minjeny pjatk a sobotu prezidenta wolili. Něhdźe 8,3 milionow wobydlerkow a wobydlerjow bě namołwjenych, najwyšeho zastupjerja stata direktnje postajić. Prezident ma přewažnje reprezentatiwne nadawki, je pak, kaž w Němskej, wažny tworićel měnjenja. Nimo toho pomjenuje wustawowych sudnikow a móže zakonje parlamenta jónkrótnje wotpokazać.
Waršawa. Bjezposrědnje po smjerći emeritowaneho bamža Benedikta XVI. su medije Pólskeje čas jeho pontifikata (2005–2013) wobšěrnje rozjimowali. Fakt je, zo bě wón hižo jako kardinal Joseph Ratzinger najwažniši sobudźěłaćer bamža Jana Pawoła II. Kaž pólski prezident Andrzej Duda po chowanju Benedikta zwurazni, běchu Polacy jeho spěšnje připóznali, wědźo, zo je wón z Janom Pawołom II. stajnje wusko spřećeleny był. Prezident Duda swojich krajanow zdobom namołwi wšitke městnosće wopytow njeboćičkeho wosebje woznamjenić. A było je jich wjele. Najbytostniši slěd zawostaji pućowanje bamža Benedikta do Pólskeje w meji 2006 ze zastupom do bywšeho nacistiskeho zaničowanskeho lěhwa Auschwitz-Birkenau. Při wotprawjenskej muri zetka so wón z přežiwjenymi lěhwa, kotrychž je wutrobnje a z ruku witał. Medije rozprawjachu tehdy wo symboliskim podawku, zo wopyta bamž-Němc něhdyši němski kacet.
Pod hesłom „Čěske prezidentstwo rady EU – bilanca za čas krizy“ su Sakska krajna centrala za politiske kubłanje, Drježdźanska wotnožka informaciskeje syće Europe Direct a hosćićelski Kontaktny běrow Swobodneho stata Sakskeje w Praze wčera podijowu diskusiju w čěskej stolicy wuhotowali. Nimo ćežišćam mjezynarodneje politiki wěnowachu so tež mjeńšinowym naležnosćam.
Praha. Ministerstwo za dźěło namjetuje, bjezpłatne hospodowanje ćěkancow w přijimarnjach, pensijach abo internatach na maksimalnje 150 dnjow wobmjezować. Po pjeć měsacach měli potrjecheni pak sami swój přebytk płaćić, pak sej bydlenje pytać. Mnozy politikarjo kaž tež dźěłodawarjo ukrainskich ćěkancow z namjetowanymi změnami přezjedni njejsu. Woni argumentuja, zo njesteji w Čěskej dosć swobodnych bydlenjow k dispoziciji. Nimo toho warnuja před zhóršowacymi so žiwjenskimi wuměnjenjemi ćeknjenych. Po informacijach ministerstwa bydli tuchwilu 70 000 ćěkancow w přijimarnjach. Stat płaći 300 do 350 krónow (14 eurow) za nóc a wosobu.
Waršawa. Spočatk lěta 2023 je pólsko-ukrainski poměr chětro poćeženy. Njedźelu, 1. januara, je Najwyša rada (parlament) Ukrainy 114. narodniny Stepana Bandery – swojeho narodneho rjeka – wopominała, kiž symbolizuje tam zdobom spjećowanje přećiwo Ruskej a agresiwnej politice jeje prezidenta Wladimira Putina. Pomniki Bandery, po nim pomjenowanje dróhi, zarjadnišća a naměsta widźiš předewšěm w zapadnej Ukrainje, kaž w Lwiwje, Kijewje a Odessy.
Knježerstwo Pólskeje a Polacy sami njemóža a nochcedźa přiběracy kult wokoło Stepana Bandery připóznać. Bě dźě wón wjednik narodneho wuswobodźenskeho hibanja a iniciator zběžkarskeje armeje Ukrainy UPA. Jeje jednotki nadpadowachu w lětach 1941 do 1944 dźěle Sowjetskeho zwjazka (ZSSR), ale tež Pólskeje, zo bychu zwoprawdźili són Bandery wo njewotwisnej a swobodnej Ukrainje. UPA je w tym času něhdźe 100 000 wuchodopólskich wobydlerjow moriła. Hižo 1933 bě Bandera sowjetski konsulat we Lwiwje a 1934 pólskeho nutřkowneho ministra Bronisława Pierackeho nadpadnył.
Praha. Runje tak kaž w Němskej bě 31. december 2022 tež w Čěskej najćopliši silwesterski dźeń wot lěta 1935. Tehdy běchu we wuchodočěskim měsće Hradecu Králové 16,3 stopnje naměrili. Wjetšina čěskich wjedroměrjenskich stacijow, kiž hižo 30 lět prawidłownje dźěłaja, registrowaše sobotu dalši rekord nastupajo temperatury. Tak pokazowaše termometer w Dobřichovicach blisko Prahi 18,2 stopnjej.
Kaž kóžde lěto mějachu přistajeni wuchowanskich słužbow posledni dźeń lěta ruki połne dźěła a starachu so wo ludźi, kiž běchu so zranili wopačneho wobchadźenja z praskotakami dla. Wohnjowa wobora zhaša cyłkownje 286 wohenjow, 20 procentow wjace hač lěto do toho. Na juhu susodneho kraja je na dróze mjez wsomaj Trhové Sviny a Žář samo k njewšědnemu njezbožu dóšło, hdźež je BMW do emuwa zrazył. Kročaty ptak je po njezbožu bohužel slaknył.