Budyšin (SN/CoR). „Kak přindźech w času wuměnka k molowanju“ je hesło noweje wustajeńcy w Budyskej Serbskej kulturnej informaciji (SKI), kotruž su wčera wotewrěli. Nimale 50 ludźi, mjez nimi tež knjez domu, direktor Załožby za serbski lud Jan Budar, je přišło, zo by wot wustajowaceje lajskeje wuměłče Ludmiły Bizoldoweje wotmołwu na titul dawace prašenje dóstało. Přitomnym přiwuznym, bywšim kolegam Budyskeje Lessingoweje kaž tež Serbskeje wyšeje šule, přećelam, wosadnym a dalšim zajimcam předstaji Budyšanka přećelku, kotraž bě jeje wuměłske wuwiće nastorčiła: „2013 smy na wustajeńcy šulskeje přećelki dr. Bianki Frencloweje byli, a jako so dźiwachmy, kak su wobrazy nastali, rěkaše: Sobotu so zetkamy z paperju a barbami na Hrodźišku!“ Tak je sej Ludmiła Bizoldowa akwarelowe molowanje wotkryła a, tež přez kursy na ludowej uniwersiće, dale wuwiła.
Zhorjelc (Łu/SN). Hornjołužiska towaršnosć wědomosćow w Zhorjelcu wobsedźi jako jenička biblioteka w Němskej wosebje drohotny eksemplar knihi. Je to prěnja wuchodosłowjanska ćišćana kniha. Dźakowano nawodnistwu Hornjołužiskeje towaršnosće wědomosćow móžachu drohoćinku wospjet we wjacorych wustajeńcach, mjez druhim tež w běłoruskim Minsku, zjawnosći pokazać.
Běłoruska republika wopomina lětsa wuznamny skutk w stawiznach swojeho naroda – 500. róčnicu prěnjeho běłoruskeho knihićišća. Najwjetše hódnoćenje dósta w tym wobłuku skutkowanje Francišaka Skaryny (1486–1541). Jeho přełožkej Swjateho pisma, kotryž bu lěta 1517 w Praze ćišćany, přicpěwaja fachowcy samsnu hódnotu za běłorusku kulturu kaž Martina Lutherowemu přełožkej biblije za kulturu Němskeje. Z wjacorymi konferencami a wustajeńcami su w kraju na mjenowanu róčnicu spominali.
Zhromadnje ze sopranistku Magdalenu Kircheis, tenorom Christianom Lotzom a wiolinistku Magdalenu Römhild wuhotowa cyrkwinski hudźbny direktor Friedemann Böhme njedawno w Budyskej cyrkwi Našeje lubeje knjenje koncert, kotryž běše cyle na adwentny čas wusměrjeny. Poskitk přiwzachu zaso w bohatej ličbje katolscy a ewangelscy křesćenjo, mjez nimi tež tójšto Serbow.
Wojerecy (SiR/SN). Wuměłstwowe towarstwo Wojerecy přeprosy wčera, njedźelu, na wosebite adwentne popołdnjo. Basnica Róža Domašcyna přewza tam rólu bajkarki. W srjedźišću čitanja stejachu powědančka z knihi „Das goldene Gut“, kotruž bě Ludowe nakładnistwo Domowina nalěto wudało. Tam předstajene bajki pochadźeja zdźěla z ertnych, w ludźe dale dawanych powědanjow, na tamnym boku pak tež z pisomnych žórłow, na přikład z časopisow a druhich literarnych zběrkow, kotrež běchu je za potomnistwo wobchowali.
Wjace hač 60 serbskich bajkow móžeš w knižnej zběrce čitać. Wosebitosć na tym je, zo so stawizny zwjetša w regionje wothrawaja a zo su zwěrjata protagonisća. Wuzwoliła, zestajała, wobdźěłała a do němčiny přenjesła bě bajki Róža Domašcyna. Wuměłča Jutta Mirtschin je knihu ilustrowała.
Budyšin (SN). Za lubowarjow poezije je w Ludowym nakładnistwje Domowina nětko wušła delnjoserbska zběrka „Basnikarska kjarmuša“. Spěwytwórc Bernd Pittkunings je nowiny, časopisy, knihi a protyki přehladał a sto basnjow wot dohromady 50 awtorow zestajał, pochadźacych z Delnjeje a Hornjeje Łužicy kaž tež z druhich narodow. Knize připołožena je cejdejka, na kotrejž je połojca wšitkich basnjow słyšeć. Čitaja Martina Golašojc, Fabian Kaulfürst, Jill-Francis Ketlicojc, Marcus Kóńcaŕ, Katalin Porackojc a Till Wojto-Górjeńc.
Je jenož hišće dwě njedźeli hač do patoržicy. Štóž chce snano woměrje jutře kaž tež přichodnej dwě soboće wot 10 do 17 hodź. w Smolerjec kniharni za hodownym darom hladać, je radlubje witany. Někotražkuli nowostka w knižnym regalu na čitarjow čaka, ale tež cejdejki a tačele su w poskitku a hodowne karty wězo.
Lubowarjo elektroniskeje hudźby móža so na nowu tačel Mata Nawki „matotam. artifical music 01“ wjeselić. A hdyž so tačelak jónu wjerći, móžeće sej tež „čornu dróhu“ Berlinskeje dróhi na njón połožić. Pola CDjow steji wokomiknje adwentna a hodowna hudźba na prěnim městnje.
Natascha Sturm, nowa nakładnica ze Zhorjelca, předpołoži po prěnjej knižce „Taty und Paul – Die fantastischen Abenteuer einer Elfe“ dalše dožiwjenje małeje soniny – a to nic jeno za dźěći, ale tež za wulke zelowe žony. „Tatys kleine Kräuterfibel“ wopřijima powědančka a recepty ze zelemi kaž tež rjane ilustracije.
Słowjanska wzajomnosć w podobje zwiskow mjez Čechami, Serbami we Łužicy a Polakami w Šleskej bywaše we wšelkich časach zašłeho połdra lěttysaca njerědko haćena a stajnje zaso wobnowjena, měješe pak tež hač do njedawneje nětčišosće bjezkonturny raz. Wuzběhowanje swojoraznosće naroda w přitomnosći a dźiwajo na přichad migrantow móže so wobhladować jako wobaranje přećiwo straće tradicijow a za zachowanje europskeje a demokratiskeje zmyslenosće.
Digitalizacija błudźi po wšěch medijach. Telewizija, nowiny, rozhłós, najbóle pak načasne medije kaž internet a socialne syće wěnuja so tejle naročnej a wužadacej temje. Tež tak poměrnje suche wědomosće kaž kulturowěda, rěčespyt abo bibliotekarstwo njemóža so digitalizaciji hižo zawrěć. Zakoń časa kaza so z temu čim zašo, ćim lěpje rozestajeć. To su tež wědomostnicy Budyskeho Serbskeho instituta a jeho Choćebuskeje wotnožki spóznali a njewotpowěduja jenož na wědomostnym polu wužadanju digitalizacije.