Mnichow (dpa/SN). Po přewšo špatnym wuslědku CSU wólbow Bayerskeho krajneho sejma sej prěni wokrjesny zwjazk strony zjawnje žada předsydu Horsta See­hofera wotwolić. Předsydstwo wo­krjesneho zwjazka w Kronachu bě sej na wčerawšim posedźenju drje přezjedne, zo je tuchwilu najwažniši nadawk wu­tworić nowe knježerstwo, kaž wokrjesny předsyda, zapósłanc krajneho sejma Jürgen Baumgärtner, rjekny. „Ale po wu­tworjenju knježerstwa chcemy stronski zjězd ze zaměrom personelneho wobnowjenja a ze zaměrom, Horsta Seehofera pušćić.“ To je wokrjesne předsydstwo wčera jednohłósnje wobzamknyło.

Tež hornjobayerski wobwodny zwjazk CSU sej žada, njedźelnu wólbnu poražku dokładnje předźěłać. Po słowach naj­wjetšeho wobwodneho zwjazka w Bayerskej dyrbjeli stronski zjězd přewjesć, kaž předsydka wobwodneho zwjazka CSU Ilse­ Aigner powěsćerni dpa rjekny. Zjězd měł so hišće lětsa, po wutworjenju knježerstwa wotměć, sej wona žadaše. Tam měło so tež wo personalnych konsekwencach rěčeć.

To a tamne (16.10.18)

wutora, 16. oktobera 2018 spisane wot:

We wokolinje konopjowych wikow je policija w Awstriskej 114 šoferow lepiła, kotřiž stejachu pod wliwom drogow a njeběchu hižo jězdźenjakmani. „To je zrudźacy rekord a přiwšěm jeno snadny dźěl woprawdźitosće“, měnješe rěčnik policije. Policija kontrolowaše šoferow, kiž běchu po puću na wjacore dny trajace cannabisowe wiki njedaloko Wiena abo su wottam přijěli. Wiki wěnowachu so po informacijach zarjadowarja „hojenskej rostlinje konopi“.

Najstarši muž Němskeje swjećeše wčera 113. narodniny. Gustav Gerneth je strowy a duchownje čiły, rjekny měšćanosta saksko-anhaltskeho Havelberga Bernd Poloski. Jubilar bydli přeco hišće w swójskim bydlenju. Wnučki a prawnučki jeho zastaruja. Po zbožopřeću je Gustav Gerneth wjesnjanostu na swoje klětuše 114. narodniny přeprosył.

Přećiwo zakazej rubiška

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:

Erfurt (B/SN). Ministerski prezident Durinskeje Bodo Ramelow (Lěwica) widźi zakaz nahłowneho rubiška muslimkow jako wěc, kotraž dale njewjedźe. Wón sam měni, „zo měli ludźo swoje mjez­wočo pokazać“, ale powšitkowny zakaz rubiška by potom tež płaćił za katolske rjadnicy, praji politikar. Před zakonjom njehodźi so mjez swobodu a nanuzowanjom rubiška rozeznawać.

85lětny so z křesćanom stał

Brisbane (B/SN). Za wěru njejsy ženje přestary: Lětdźesatki bě Bill Hayden jedyn z najprominentnišich ateistow Awstralskeje – nětko je so wón z 85 lětami z křesćanom stał. Něhdyši wonkowny minister da so 9. septembra w katolskej cyrkwi swj. Marije w Ipswichu pola Brisbanea wukřćić. Dlěši čas hižo so wón sam sebje prašeše za swojej rólu w žiwjenju, rjekny něhdyši předsyda social­demokratiskeje strony Labor Party cyrkwinskej nowinje Catholic Leader. Poli­ti­kar, kotrehož bě před štyrjomi lětami Boža ručka zajała a kotruž bě wón přežiwił, so nadźija, zo jeho přistup ke křesćanskej wěrje tež druhich k tomu zmuži.

Cyrkwinski dźeń bjez AfD

Wo wjac wšědneje dowěry wabiła

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:

Zhorjelc (AK/SN). Kóždy čłowjek je jónkrótny. „Kóždy čłowjek je z ruku spisany list Boha, w charakterje spóznajomny. Je Bo­hu dowěrjeny a wšu kedźbnosć hódny.“ To podšmórny fararka Theresa Rinecker wčera w Zhorjelskej Pětrowej cyrkwi. Na swjedźenskich kemšach je biskop Ewangelskeje cyrkwje Berlin-Braniborska-šleska Hornja Łužica dr. Markus Dröge 54lětnu jako nowu generalnu superintendentku w Zhorjelskej wosadźe zapokazał. Zdobom rozžohnowa wón Martina Herchu, kiž běše zastojnstwo wot lěta 2010 zastawał. Mnozy hosćo z wosadow, z Nysoweho města a z krajneje politiki běchu přišli, mjez nimi sakski­ ministerski prezident Michael Kretschmer (CDU) a braniborska ministerka za wědomosć, slědźenje a kulturu dr. Martina Münch (SPD).

Boja so wo dźěłowe městna

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:

Düsseldorf (dpa/SN). Tysacy sobudźěłaćerjow energijoweho koncerna RWE su dźensa rano puće k brunicowym jamam a milinarnjam w porynskej kónčinje bloko­wali. Na wjacorych pominanskich stražach je so po informacijach dźěłar­nistwa IG BCE něhdźe 4 000 dźěławych wobdźěliło. „Kolegojo boja so wo swoje dźěłowe městna“, praji rěčnik dźěłarnistwa Manuel Rendla. Po tym zo bě sud­nistwo dalše pušćenje štomow w Hambachskim lěsu zakazało, hrozy pola RWE wottwar dźěłowych městnow.

Jednanja bjez wuslědka

Brüssel (dpa/SN). Bjez wuslědka skónčili su so wčerawše jednanja w Brüsselu wo wustup Wulkeje Britaniskeje z Europskeje unije. Kaž hłowny zastupnik EU Michel Barnier zdźěli, njemóžachu so dotal dojednać, kak móhli namjeznym kon­trolam mjez britiskej Sewjernej Irskej a Irskej jako čłonom EU zadźěwać. Wo dalšim postupowanju chcedźa statni a knježerstwowi šefojo zajutřišim, srjedu, na swojim wjeršku w Brüsselu wuradźować. W padźe njedojednanja hrozy chaos.

Přepytuja přičiny njezboža

Hospic za přemało ludźi

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:
Radebeul (dpa/SN). Hospicne dźěło po měnjenju sakskeje Diakonije přemało ludźi­ docpěwa. W lěće 2016 bě po wšěm kraju 53 330 ludźi zemrěło, jenož 2 640 pak dósta přewod při mrěću, rjekny Dietrich Bauer, nawoda Diakonije minjeny pjatk składnostnje sobotneho swětoweho hospicneho dnja. W swobodnym staće dźěła tuchwilu 53 ambulantnych hospicnych słužbow z 2 100 čestnohamtskimi sobudźěłaćerjemi. Ambulantne hospicne słužby poskićeja pod nawodom hłownohamtskich koordiněrowacych fachowcow hladanje, přewod a podpěru mrějacym a jich přiwuznym. Sakska Diakonija ma 21 ambulantnych hospicnych słužbow a dwaj stacionarnej hospicaj.

Platformy pruwować

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:
Berlin/Drježdźany (dpa/SN). Zwjazkowe kraje chcedźa nastupajo internetne platformy AfD, hdźež móža šulerjo kritiske wuprajenja swojich wučerjow přizjewić, prawnisce pruwować dać. Kubłanscy ministrojo krajow steja wuraznje za swo­ji­mi wučerjemi a AfD zasudźeja. Ta bě prěnju tajku platformu w Hamburgu a Badensko-Württembergskej w syći spřistupniła. Dalše maja nastać. W Sakskej bě strona pjatk internetnu stronu z mjenom Lehrer-SOS wotewrěła, zdźěli frakciski šef AfD w krajnym sejmje Jörg Urban, kiž ma projekt za demokratiski. Kritikarjo wumjetuja stronje metody stasi.

Žadaja sej konsekwency

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:

Politiske strony analyzuja wuslědk wólbow Krajneho sejma Bayerskeje

Berlin (dpa/SN). Po ćežkej poražce při wčerawšich wólbach Bayerskeho kraj­ne­ho sejma steja CDU/CSU a SPD pod wulkim ćišćom, połoženje we wulkej koali­ciji zaso změrować. Hladajo na wólby Hessenskeho krajneho sejma za dwaj tydźe­njej su nawodźa politiskich stron dźensa wo konsekwencach z wólbneho wuslědka w Bayerskej wuradźowali a wosebje wo tym, kak móhli mjez wolerjemi zaso na nahladnosći přibyć. W CDU rěča – dotal hakle njezjawnje – wo róli zwjazkoweje kanclerki Angele Merkel (CDU). Jeje wotstup wšak sej dotal hišće nichtó zjawnje žadać njezwaži.

Po dotalnym kónčnym wólbnym wuslědku je CSU ze 37,2 procentomaj (2013: 47,7) swoju absolutnu wjetšinu přisa­dźi­ła a trjeba nětko koaliciskeho part­nera. SPD spadnje z 9,7 procentami (20,6) – po wšej Němskej najšpatniši to wólbny wuslědk­ – na pjate městno w Bayerskej. Jedyn z dobyćerjow su Zeleni ze 17,5 procentami (8,6). Swobodni wolerjo zawě­sćichu sej 11,6 procentow. AfD, kotraž je prěni króć nastupiła, ma 10,2 procentaj. FDP je so z 5,1 procentom runje hišće tak do krajneho sejma předrěła.

Žane konsekwency

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:
Wočiwidnje smy žiwi w času, w kotrymž njeje nichtó zwólniwy po politiskich a podobnych zjawnych poražkach wosobinske konsekwency sćahnyć. Město toho smy žiwi w času „analyzow“. Dopominaće so hišće: Zwjazkowa kanclerka Angela Merkel loni po čućiwej wólbnej poražce CDU njewědźeše, „što dyrbjała hinak činić“.­ Narodny koparski trenar Joachim Löw chcyše po katastrofje na swětowych mišterstwach a tydźenje trajacym pruwowanju tola dale činić. Podobnje po wčerawšim wuslědku wólbow w Bayerskej, kotryž­ bě tajke něšto kaž politiske zemje­rženje: Nichtó nima trjeba konsekwency sćahnyć – ministerski prezident Markus Söder runje tak mało kaž šef CSU Horst Seehofer. Kak chce trenar Joachim Löw po po­ražce přećiwo Nižozemskej reagować, drje nam hišće přeradźi. Njepřestajne analyzy ludźi přiběrajcy rozhorjeja. To drje budu wólbne wuslědki přichodnje hišće razniše hač wčerawši. Marko Wjeńka

Wirtuelnje po Budyšinje

póndźela, 15. oktobera 2018 spisane wot:
Tójšto nadźěłali su minjeny tydźeń na dźěłarničce „POP2GO CREATIVE CAMP w Budyskim Kamjentnym domje. We wobłuku kóždolětneho wubědźowanja talentow nasta lětsa nowa app, z kotrejž móžeš so wirtuelnje po Budyšinje přechodźować. Z pomocu fotowych, widejowych a hudźbnych datow dóstawa wužiwar dohlad do sta­wiznow města. Młodostni dyrbjachu swoje talenty přinošować, wot zdźěłanja tekstow a dialogow hač k nahrawanju scenow z kameru. Na kóncu dźěłarnički su wu­slědk swojeho dźěła předstajili. Foto: SN/Hanka Šěnec

nawěšk

  • Tež lětsa je Domowina na swjedźenskim zarjadowanju wjacorym čestnohamtsce skutkowacym Serbam Myta Domowiny, Čestne znamješko Domowny a tohorunja čestne čłonstwo třěšneho zwjazka spožčiła.  Mjez wuznamjenjenymi běchu zastupjerjo wjacorych generacijow.

nowostki LND