Komuny zapřijeć!

pjatk, 01. junija 2018 spisane wot:
Durje w Badensko-Württembergskej su Sakskej stajnje wotewrjene. Wšako stej krajej wot doby přewróta mjez sobu zwjazanej, wosebje we wobłuku zarjadnistwow. Hač tomu tak wostanje? Sakska chce přichodne tydźenje w tamnišim zwjazkowym kraju mócnišo hač dotal wo durje dumpać. Dźe wo zdobywanje wučerjow, personal, kiž je w mnohich zwjazkowych krajach, wosebje na wuchodźe Němskeje wjac hač požadany. Derje tuž, zo sakski kultus nowe naprawy za wabjenje wučerjow, wjace mzdy za tych zakładnošulskeho schodźenka a móžnosć so stać ze zastojnikom doprědka staja. Dale spomóžne je, zo tež pola našich wjesnjanostow wo durje klepaja a jich do wotpohladow zapřijeja. Wšako su za móžnych zajimcow trěbne mjez druhim ležownosće za twar domskeho, dosahace strowotne zastaranje a dobre kubłanišća za dźěći. A to dźe jenož z komunami. Milenka Rječcyna

Budyšin (SN/MiR). Nětko je jasne, kotre wyše šule a gymnazije w zjawnym nošer­stwje změja wot šulskeho lěta 2018/2019 kelko šulerjow. Budyski regionalny zarjad krajneho zarjada za šulu a kubłanje (LaSuB) je wotpowědne lisćiny wozjewił. List, w kotrymž je zapisane, hdźe budu dźěći přichodnje dale wuknyć, su šulscy nawodźa staršim rozesłali. Kónc zańdźeneho tydźenja su starši list dóstali.

Na Serbskim gymnaziju Budyšin wu­tworja w 5. lětniku dwě rjadowni z cyłkownje 42 šulerjemi. Na Wojerowskim Lessingowym gymnaziju chce wot noweho šulskeho lěta 85 nowych šulerjow wu­knyć, wjacori z nich změja tež serb­šćinu.

Chcedźa so tež Serbam wěnować

wutora, 29. meje 2018 spisane wot:

Jenož hišće někotre tydźenje traje, a za šu­lerjow Sakskeje zahaja so lětnje prózdniny. Mnozy nošerjo přihotuja poskitki. Mjez nimi tež někotři, zapřijacy serbske dźěći a młodostnych.

Biskopicy (SN/MiR). Biskopičanska Syć za dźěło z dźěćimi a młodźinu (KiJu) je za lětuše prózdniny zaso poskitki při Němskopazličanskim haće přihotowała. Lěhwje za dwanaće- do 15lětnych, kotrejž wusměrjatej so na přirodu, sport a kreatiwitu, běštej hižo bórze po wozjewjenju wuknihowanej. Za dźěćacej, pjeć dnjow trajacej campaj wot 10. do 14. julija a wot 24. do 28. julija, orientowacej so na wobdźělnikow w starobje šěsć do dźewjeć lět, su hišće někotre městna swobodne.

Haj, smy płódni!

wutora, 29. meje 2018 spisane wot:
Wšitke šule změja jednu abo dwě rjadowni w 5. lětniku, čitamy dźensa w Serbskich Nowinach. Tomu přeco tak njebě. Wěm so dopomnić na dotal najwjetšu protestnu akciju Serbow lěta 2001 w Chrósćicach, hdźež chcychu srjedźnu šulu zawrěć, štož skónčnje tež činjachu. Tam bě wšědnje widźeć transparent z napisom: Mějće sćerpnosć, smy płódni! Wobhladawši sej dźensa ličby šulerjow za přichodny 5. lětnik, móžu z čistym swědomjom rjec: Trjechi, smy płódni. W tym zwisku pak rozmyslowach chcyjo nochcyjo tež wo tehdyšich namjetach lokalnych a dalšich politikarjow. Najbóle diskutowali su wo tym, serbske srjedźne šule zjednoćić do jeničkeje noweje. Je pak centralizacija wupuć ze wšeho? Měnju, zo nic! Derje tuž, zo njejsu zamołwići tehdy poskitk centralneje serbskeje šule we Wudworju přiwzali. Najpozdźišo lětsa bychmy wulki problem měli, hdźe šulerjow zaměstnić. Janek Wowčer

Radwor (SN/BŠe). Woda je najdrohotniša surowizna cyłeho swěta a bjez njeje njemóža ludźo eksistować. Wo tym zhonichu minjene tři dny chowancy Radworskeje zakładneje šule „Dr. Marja Grólmusec“. Pod hesłom „woda je žiwjenje“ přewjedźechu tam předmjety přesahowacu wučbu. „W sporće, němčinje, wěcnej wučbje kaž tež w matematice bě woda tema“, rozkładźe nawodnica kubłanišća Angela Rynčowa. Hižo spočatk šulskeho lěta běchu šulerjo wšelake temy za projektne dny namjetowali. Nazymu zaběrachu so ze srjedźowěkom. Ćopłemu počasej hodźace so hesło woda bě potajkim nětko na rjedźe.

Chcedźa wjace kwality

srjeda, 23. meje 2018 spisane wot:

Drježdźany (SN/MiR). Starši kaž tež kubłarjo a nawodźa dźěćacych dnjowych přebywanišćow přeja sej wjace personala w dźěćacych dnjowych přebywanišćach. To wuchadźa z wuslědka naprašowanja sakskeho ministerstwa za kultus. Starši su zwoprědka za wjace perso­nala za swoje dźěći hłosowali. Nawodźa a kubłarjo stajichu wjetšu ličbu perso­nala nimale na samsnu runinu z tym, měć wjace chwile za přihot a wuhódnoćenje dźěła z dźěćimi. To woznamjenja, zo přeja sej wšitcy lěpšu kwalitu ku­błanja w zažnym dźěćatstwje. Tak maja žłobiki, pěsto­warnje a horty wjace per­so­nala měć. Fachowa přirada za napra­šo­wanje poruča wobłuk přihot a wuhódnoćenje peda­gogiskeho dźěła z najmjeń­šimi zakótwić do zakonja wo dźěćacych dnjowych přebywanišćach.

Sakski kultusowy minister Christian Piwarz (CDU) připraji wčera na předstajenju wuslědkow naprašowanja w Drježdźanach, zo měli wuslědk do dwójneho etata 2019/2020 zapřijeć. Na naprašowanju bě so 36 523 wosobow, starši, ku­błarjo a kubłarki a nawodźa dźěćacych dnjowych zarjadnišćow wobdźěliło.

Bonus za wšitkich

srjeda, 23. meje 2018 spisane wot:
Pomału młyny mlěja, ale wone mlěja. Tele prajidmo hodźi so nałožować tež na bonus studentam wučerstwa. Lěpšina to za tych, kotřiž móža dopokazać, zo maja wosebite kmanosće na polu serbskeje rěče. Potom, tak znajmjeńša rozsud sakskeho ministerstwa za wědomosć a wuměłstwo, móža sej je při požadanju za studij přiličić dać. Tele žadanje pak njeje dotal wobsah přijimanskich online-formularow na sakskich uniwersitach a wysokich šulach. Škoda! Zajimcy za studij wučerstwa dyrbja tuž swoje dokonjanosće ekstra zapodać. Lěpje by było měć wotrězk w přizjewjenskim online-formularu za studij, na přikład z prašenjom „Maće znajomosće a kmanosće na polu serbskeje rěče a kultury?“ a tomu dopokazy přidać. Snano so tajke prašenje bórze w formularu namaka? Štó wě? Wšako młyny wobstajnje dale mlěja, tež hdyž pomału. Milenka Rječcyna

Slepjanska młoda wosada pokaza swjatki póndźelu dźiwadło w němskej rěči wo serbskim fararju Bohuměru Rejslerju (1902–1968), kotrehož běchu nacionalsocialisća wuhnali.

Slepo (AK/SN) „Jako čłon wuznawarskeje cyrkwje wosta wón swojim přeswěd­čenjam swěrny. Bohuměr Rejsler, kotrehož su nacionalsocialisća 11. apryla 1938 ze Slepoho wupokazali, běše do 1945 posled­ni serbskorěčny farar Slepjanskeje ewangelskeje wosady“, rozjasnja dźiwa­dłowy pedagoga Matthias Seidel. Wot spočatka januara hižo wuwiwa wón z młodej wosadu dźiwadłowy kruch „To wčerawše je dźensniše jutřišeho“.

Drježdźany (dpa/SN/MiR). Nowy bonus za serbskorěčnych požadarjow wo studij wučerstwa njesu dotal na sakskich uniwersitach nałožowali. Wot lěta 2017 wobkedźbuja po sakskim zakonju wo přizwolenju wysokošulskeho studija (Hochschulzulassungsgesetz) pohłubšene znajomosće serbšćiny za wšitke předmjety, nic jeno za serbšćinu. Dotal wšak su rěčne kmanosće jeničce při požadanju jako wučer serbšćiny wobkedźbowali.

Kaž naprašowanje Němskeje powě­sćoweje agentury wunjese, ma so mje­nowany zakoń na Uniwersiće Lipsk wot zymskeho semestra 2018/2019 přesadźić. Dokładne wuhotowanje tuchwilu z akademiskimi gremijemi wothłosuja. Na Techniskej uniwersiće Drježdźany ma bonus tohorunja wot spočatka přichodneho zymskeho semestra płaćić. Na Kamjeničanskej Techniskej uniwersiće kaž tež na sakskich wysokich šulach za wuměłstwo tajki bonus po informacijach sakskeho wědomostneho ministerstwa dotal njenałožuja.

Rozsud za muzej jej lochki był

štwórtk, 17. meje 2018 spisane wot:

W Budyskim Serbskim muzeju pokazuje so tuchwilu husto młode, mnohim nje­znate mjezwočo. Poboku Móniki Ošikoweje, zamołwiteje za zjawnostne a mu­zejopedagogiske dźěło, skutkuje tam šuler­ka Kamjenskeho Powołanskošulskeho centruma za hospodarstwo a zarjad­nistwo. Budyšanka Mayleen Dieckmann chodźi tam do šule a chce za dwě lěće fachowu abituru złožić. Do kubłanja w tamnišim 11. lětniku słuša, zo maja šulerjo stajnje dwaj tydźenjej praksy w jednym zawodźe abo jednej instituciji a potom zaso dwě njedźeli wučbu. „Rozsud, do muzeja hić, bě mi lochki. Sym sej hižo jako dźěćo rady wustajeńcy wobhladowała. Wosebje mje zajimowaše, so njeznatych wěcow dótkać a mnoho wuspytać. Tak njebě mi ćežko za Serbski muzej so rozsudźić“, 17lětna młodostna powěda. W muzeju ma wona dosć dźěła. Wšako smě wšudźe pódla być a pomhać. „Sym hižo negatiwowe fota zhotowiła, w aktach archiwa za přichodnu wustajeńcu slědźiła kaž tež paslenje z dźěćimi na zarjadowanjach muzeja přihotowała a přewjedła.“

nawěšk

nowostki LND