Pohłubšataj zajim za žurnalizm
Dudy: wšo druhe hač zapróšene
Hdyž we Łužicy wot zajutřišeho zynki dudow zaklinča, potom ma to mało ze Šotiskej a wjele ze serbskej tradiciju činić. Serbske dudy słušeja do kulturneho herbstwa regiona a so hač do dźensnišeho hraja. Hižo w srjedźowěku běchu měchowe hwižki po cyłej Europje rozšěrjene. Na serbskich wsach słušachu k wšědnemu dnjej. Hač kwasy, kěrluše abo žnjowe swjedźenje – často postarachu so dudakojo zhromadnje z huslerjemi wo hudźbu. We Łužicy wuwištej so swójskej typaj: kozoł a měchawa. Wulke serbske dudy zhotowichu tradicionelnje z kozaceho kožucha, často wudebichu je z rězbarjenej kozacej hłowu z drjewa. Mócny zwuk bě předewšěm na swjedźenjach pod hołym njebjom požadany. Mjeńša měchawa klinči jasnje mjechšo.
Wjesoła njedźela po Wjesołej póndźeli
Wo knihach a kniharni (12.06.26)
Naša najnowša nowostka je wušła, runje prawje do lěćnych prózdnin! BOOKii-kniha „Dožiwjej přirodu!“ wabja won do přirody. Što pak je scyła přiroda? Na tute a dalše prašenja wotmołwi kniha stronu po stronje. Z němčiny je ju Rejza Šěnowa, wučerka za biologiju na wuměnku, přełožiła. Hač na łuce, w lěsu, we a při wodźe, w horinach abo samo w měsće – wšudźe nas přiroda wobdawa. Čehodla su insekty wažne? Kotre zwěrjata su w lěsu a kotre při wodźe žiwe? Kak rozmnožuja so rostliny a zwěrjata? Abo što stej přiliw a wotliw? Wšitko prašenja, na kotrež dóstanjeće wulkotnu wotmołwu. We wosebitych woknješkach chowaja so dalše informacije, posrědkowace na přikład dohlad do kołća, wobswěta a žiwjenja pčołkow, abo do procesa, kak so z popróšeneho kćenja jabłuko wuwiwa.
Festiwal ma „stajnje znowa hinaše zhladowanišća a stejnišća ...
Na 14 městnach a 22 hrajnišćach wotměje so lětsa wot 24. awgusta do 13. septembra sedmy raz Łužiski festiwal. Cyłkownje je 32 žanry a sparty přesahowacych zarjadowanjow planowanych.
Choćebuz (AK/SN). „Festiwal je jasne wuznaće k mocy wuměłstwa wosrjedź strukturneje změny we Łužicy. Naš nadawk je, stajnje znowa hinaše zhladowanišća a stejnišća wujewjeć – z dźiwadłom, koncertami, rozmołwami, wustajeńcami a literaturu“, intendant Daniel Kühnel minjenu póndźelu na předstajenju lětušeho programa podšmórny. Hesło a „inspiraciske słowo“ lětušeho Łužiskeho festiwala je „geschöpferisch“. Prěni raz spožči so myto Credo. Z nim chce Łužiski festiwal bienalnje wosobinu wuměłstwa abo kultury počesćić. Jako nowej hrajnišći prezentowachu organizatorojo Röderowu žurlu we Wulkich Rědorjecach a Energijowu fabriku w Hórnikecach. Cyłkowny budget wučinja 3,3 miliony eurow, z kotrychž přewostaja něhdźe 90 procentow Zwjazk, Braniborska a Sakska.
Spěwajo hosći wobkuzłałoj
Sonja Serbja wo rewoluciji?
4. dźěl esejistiskeje serije wo słowjanskim žiwjenju Europy a wo tym, čehodla Serbja poprawom na čole Słowjanow steja
Hdyžkuli so na přednoškach, bjesadach abo w socialnych syćach w Čěskej wo poćahach a poměrach mjez Serbami a Čechami diskutuje, so přeco něchtó praša, čehodla njeje so Łužica po Prěnjej swětowej wójnje k nowej wupokazanej Čěskosłowakskej přizamknyła. Wšako kóždy derje wě, zo by to za Serbow lěpje było, hač dale z Němcami pod samsnej třěchu wostawać. To je prašenje, před kotrymž sym kapitulował, dokelž sym zrozumił, zo někotre baje wróćo do mócnarstwa sonow zahnać njemóžeš, wšojedne kak jara a kak dołho so towaršnosć kubłać prócuješ. Tuž spytam kóždy raz zaso wot spočatka wujasnić, zo je žiwjenje w Serbach po hinašich pućach hač w Čěskej wotběžało, zo mamy hinaše refleksy a zo runje tak na wuwiće po Prěnjej swětowej wójnje na rozdźělne wašnje hladamy.
Z dźěłowym dobyćom k postupej
SJ Njebjelčicy –
ST Haselbachtal 3:2 (0:0)
Zestawa hosći: Hahn – Wjerš, Hanuza, Korjeńk, Lehmann (73. M. Reineke), Čornak (90. Šiman), Hrjehor, A. Reineke, Bjeńš, Matješk (46. T. Marticke), F. Domš (42. Wagner)
Tři hrajne dny do lěćneje přestawki měješe prěnje mustwo Sportoweje jednotki Njebjelčicy wšo w swójskich rukach. Tři dypki z poslednich třoch hrow mějachu za postup do wokrjesneje ligi dosahać. Prěnju móžnosć za to měješe SJN minjenu njedźelu přećiwo poslednjemu tabulki ST Haselbachtalej. Wosom dypkow móžachu hosćo dotal jenož nazběrać, mjeztym zo běchu čerwjene košle hižo 35 ličakow nazběrali. Tak dźěchu Njebjelčenjo jako jasny faworit do partije. Tři dypki dyrbjachu so tak spěšnje kaž móžno domchować, zo njebychu na poslednim hrajnym dnju do towarstwoweho swjedźenja pod wulkim ćišćom stali. Štóž je sej myslił, zo budźe to jednore, je so bojaznje mylił. Hrajerjo SJN pak swoje mocy a kwalitu pokazachu a wuwojowachu sej wažne tři dypki.
Chwalospěw na Hornju Łužicu
Budyšin (SN/bn). „Spuk von draußen oder Karaseks Schatz“ rěka lětuša inscenacija Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła, kotruž wot 18. junija pod hołym njebjom na dworje Budyskeho hrodu pokazaja. Kruch po motiwach telewizijneje serije Clausa Ulricha Wiesnera a Güntera Meyera, za jewišćo wot intendanta NSLDź a režisera Lutza Hillmanna wobdźěłany, nawjazuje na před lětomaj předstajenu produkciju „Spuk unterm Riesenrad – Jetzt ist Bautzen dran“. Zdobom je to „echo spočatka Budyskeho lěćneho dźiwadła, kotrež dźě bu před 30 lětami z dyrdomdejom rubježnika Johannesa Karaseka zahajene“, Hillmann we wobłuku wčerawšeje nowinarskeje rozmołwy rozłoži. Publikumej přilubi „chwalospěw a hommage na Hornju Łužicu“, kiž wopřijima tójšto lokalneho kolorita, pokazki na dotalne inscenacije lěćneho dźiwadła kaž tež na towaršnostne zjawy a po dlěšej přestawce tež zaso live-hudźbu. Nimo nimale cyłeho hrajerskeho ansambla NSLDź wustupi kopica komparsow na „najnaročnišo wuhotowanym jewišću, kotrež smy dotal měli“, intendant podšmórny. Hač do 27. julija je cyłkownje 35 předstajenjow planowanych.
Kulturnicy a muzejownicy so dale kubłali
W Čornochołmčanskim Krabatowym młynje wotmě so zawčerawšim dalekubłanje we wobłuku kultury. Přeprosyłoj běštej Dompro (Domowina Delnja Łužica projekt tzwr) a Syć za serbsku rěč a regionalnu identitu Zari. Něhdźe 60 čestno- abo hłownohamtsce skutkowacych kulturnikow z Delnjeje a Hornjeje Łužicy so na tym wobdźěli.
Čorny Chołmc (SN). Zahajejo dalekubłanje wodźeše jednaćel Krabatoweho młyna Anton Fuchs wobdźělnikow po młynje a rozprawješe wo nastaću terena, zarjadowanjach a dalšich zajimawostkach. Tomu sćěhowaše rjad přednoškow. Sobudźěłaćer Dompro Michael Apel přednošowaše wo organizowanju zarjadowanjow. Mjez druhim dźěše wo to, što ma so při planowanju zarjadowanja wobkedźbować a wosebje, kotre dowolnosće su za to trěbne. Wón přitomnym tež rozkładźe, hdźe formulary namakaja a kotre zawěsćenja su wažne.
