Serbski institut (SI) swjeći lětsa 75 lět sorabistiskeho slědźenja. Njedawno su tam zahajili dźěło z nowym serbskim kulturnym registrom. Wo tym a dalšich wužadanjach je so Marcel Brauman z prof. Hauke Bartelsom rozmołwjał.
Nam napadnje, zo je serbski kulturny register bjezposrědnje wěc šefa – Wy wosobinsce projekt nawjedujeće. Čehodla?
Digitalizacija je drje jenož dźěl našeje dźěławosće, ale bytostny. Štož w přichodźe digitalnje přistupne njebudźe, njeje w dobje KI hižo widźeć. A štó, hdyž nic Serbja sami, ma tutón hoberski nadawk přewzać.
Wojerecy (NC/JFK). Što čiłe serbske kulturne kubłanje dźensa trjeba? Kajkich inowatiwnych projektow hižo je? Kak móžetej sakski a braniborski dźěl serbskeje kubłanskeje krajiny lěpje hromadźe skutkować? Tute prašenja stejachu w srjedźišću syćoweho zetkanja SerbskiPuls minjeny pjatk we Wojerowskej Kulturnej fabrice. Wobdźělili su so zastupjerki a zastupjerjo z politiki, kubłanja, wědomosće, zarjadnistwa, kulturneho dźěła a Załožby za serbski lud kaž tež reprezentanća serbskeje kulturneje bazy. Wuhotowarjo zarjadowanja běchu platforma Kulturne kubłanje Braniborska, Kulturny rum Hornja Łužica-Delnja Šleska a zamołwita za serbske naležnosće wokrjesa Zhorjelc Kati Strukowa. Po zetkanjomaj lěta 2024 w Běłej Wodźe a 2025 w Grodku bě lětuše zeńdźenje prěnje z eksplicitnje serbskej tematiku.
Wojerecy (SN/bn). Pod hesłom „Krótko & słódko“ wotmě so předwčerawšim třeći festiwal SubSorb we Wojerowskej Kulturnej fabrice (KuFa). Hinak hač w minjenymaj lětomaj wuhotowachu jón tónraz jako dnjowe zarjadowanje. Hłownje wěnowachu so wuměnje mjez akterami. Tak wuwi so zazběhowa dźěłarnička projekta Drasta digitalnje na diskusiju, kotraž wujewi, zo moderna technologija tradicionalne rjemjesło njenaruna, ale wudospołnja. We wobłuku prezentacije „Identita a inscenacija“ mjenowachu zastupjerjo hibanja Nowe serbske wuměłstwo NSK wonkowne impulsy a kombinowanje ekstremow jako sobu najwažniše faktory kreatiwity. Swójske tworićelske kredo zjimachu z citatom słowjenskeje skupiny Laibach, po kotrymž pěstuja „humor, kotryž žorty nječini“. Iniciatorojo Serbskeje swětnišćoweje agentury SoSA podšmórnychu, zo chcedźa „integrujo indigene předstawy socialne rumy za wuměłstwowe rozestajenje z wědomosću wutworić“.
Na přeprošenje Załožby za wnučkokmanosć su njedawno hosćo z Francoskeje pola serbskich bioratarjow přebywali. Daniel a Claudine Leblay kaž tež Stephan Bouissou so w měsće Mouans-Sartoux na juhowuchodźe susodneho kraja za to zasadźuja, zo bychu so ludźo přewažnje z biojědźu zastarali. Samsny zaměr tež Załožba za wnučkokmanosć we Łužicy sćěhuje. Hosćo a hosćićeljo wužichu składnosć za wuměnu a nawjazanje stykow.
Přihotowanski wuběrk Mjezynarodneho folklorneho festiwala „Łužica“ je so wčera w Chrósćicach zešoł. Čłonojo zaběrachu so z prěnimi požadanjemi wobdźělnikow, a tych je hižo tójšto.
Chrósćicy (SN/BŠe). Wot 8. do 11. julija 2027, to je klětu spočatk sakskich lěćnych prózdnin, wotměje so we Łužicy znowa mjezynarodny folklorny festiwal. Přihoty za to su dawno zahajene. Wčera zaběrachu so čłonojo z prěnimi požadanjemi skupinow. Jich je hižo 25 dóšło. „Zajim je po cyłym swěće. Dóstachmy požadanja tež z Koreje, Afriki a Južneje Ameriki“, ko-předsyda přihotowanskeho wuběrka Pětr Brězan zdźěli. Nětko sćelu skupinam naprašnik, zo móhł wuběrk wo jich repertoiru zhonić.
Budyšin (CS/SN). Hižo wot 1980tych lět jezuitska słužba za ćěkancow skutkuje, kotraž so jeničce z pjenježnych darow financuje. Spočatnje je so wo tak mjenowanych Boat-People – ćěkancow z Vietnama – starała. Tola tež dźensa ma dźěła dosć. Pater Fabian Rječka je wčera wječor w Budyskim ekumeniskim tachantskim wobchodźe wo swojim dźěle rozprawjał a so pod hesłom „Migracija mjez zmužitosću a mytosami“ z wopytowarjemi rozmołwjał. Referent rozdźěli karty z prašenjemi a wopytowarjo powědachu wo swojich wosobinskich nazhonjenjach a začućach we wobchadźe z temu migracija. Z toho wuwi so čiła rozmołwa. Fabian Rječka je tři a poł lěta w Kolumbiskej přebywał, mjeztym bydli hižo lěto w Berlinje. Z poskitkom rozmołwy pućuje po cyłym kraju, skutkujo po połojcy za słužbu ćěkancam a po druhej jako kapłan. Wón pochadźa z Kulowa a přitomnych tuž tež serbsce postrowi.
Radwor. Na swój tradicionalny lětni koncert je Radworski chór Meja minjenu njedźelu na tamnišu farsku łuku přeprosył. Při rjanym słónčnym wjedrje su dźěći rejowanskeje skupiny Łužičanka program skulojćili.