Drježdźany. Wuznamna Damaskusowa stwa w Drježdźanskim ludowědnym muzeju w Japanskim palaisu je zaso kóždemu přistupna. Po štwórć lětstotka trajacej, wobšěrnej restawraciji, stej Léontine Meijer-van Mensch, direktorka ludowědnych muzejow w Lipsku, Drježdźanach a Ochranowje, a generalna direktorka Statnych wuměłstwowych zběrkow Drježdźany Marion Ackermann, trajnu přehladku „Dialog mjez hosćimi“ předwčerawšim na nowinarskej konferency wotewriłoj. Pod titulom „Dialog mjez hosćimi – Damaskusowa stwa w Drježdźanach přeproša“ sposrědkuje w Syriskej w lěće 1810 zhotowjena drjewjana dekoraciska stwa wot nětka zaso zajimcam rjanosće orientaliskeho wuměłstwa.
Započatk nazymy je tradicionelnje čas wuńdźenja Serbskeje protyki a pratyje na nowe lěto. Titulnu stronu delnjoserbskeje knižneje protyki 2023 pyši napohlad Wjerbna. Wosobinsce mějach njerjane dožiwjenje w tej błótowskej wsy: Krótko po změnje běch słužbnje z knižnym blidom na swjedźenju Wjerbnjanskeje wohnjoweje wobory. Chětro podhladnaj kmótraj poskićištaj mi najprjedy, zo byštaj „mojemu staremu na frasu dali“, mějo mój přinarodźeny čerwjeny blečk mjezwoči za zranjenje – při tym steješe „mój stary“ pódla mje. Potom wupožčištaj sej wote mnje pisak a papjeru, zo byštaj stejo při knižnym blidźe serbskeho nakładnistwa planowałoj swój přichodny coup: załamać so do někajkeho domskeho. Njetrjebała drje dodać, zo tehdy lědy něšto předach.
Na ponyju jěchajo kokota łapać? W Zaspach (Saspow) su to zańdźenu sobotu takle zdokonjeli: Tola nic Zaspowska młodźina, ale dźěćina.
Z ponyjoweho dwora w Gołkojcach (Kolkwitz) běchu sej organizatorojo swjedźenja dwaj skludnej konikaj wupožčili. Dźewjeć hólcow w šulskej starobje so wubědźowaše. Jěchachu wotměnjejo so na ponyjomaj přez z dubowym lisćom wobwite wrota a so za tam wisacym honačom naćahowachu. Tak wubědźowachu so wo česć prěnjeho, druheho a třećeho krala. Wosebje zwjeselace bě: Jědnaće małolětnych holcow a dźewjeć žonow bě sej k žnjowemu swjedźenjej serbsku drastu woblěkało. Holčki běhachu napřemo, štó zamóže najspěšnišo žabu přez horbatu łuku karować. Kapon a žaba wšak běštej z płata zešitej. Tak njedyrbi so w němskich nowinach hižo nichtó wo nałožku njewobhonjeny na Serbow hubu drěć. Hewak wšak je serbski nałožk wokoło „kokota“ kaž pola dorosćenych młodych muži wotběžał. Wšelakich přičin dla stawa so tole w Zaspach njeprawidłownje, druhdy z wotstawkami wjacorych lět. Cyle po tym hač je dosć chrobłych pachołow.
Serbski ludowy ansambl je hrajnu dobu 2022/2023 zahajił. We wobłuku nowinarskeje konferency informowachu wčera w Budyskej Röhrscheidtowej bašće wo planowanych wjerškach a wodźachu zastupjerjow medijow po saněrowanych resp. nowonatwarjenych rumnosćach institucije.
Budyšin (SN/bn). „Po wšo druhe hač jednorej hrajnej dobje hotujemy so na nowu sezonu. W 70. lěće wobstaća SLA móžemy skónčnje zaso po zwučenym wašnju probować“, intendant domu Tomas Kreibich-Nawka rozmołwu zahaji a připowědźi „prěnju wulku prapremjeru“, inscenaciju „Z nadźije do přichoda“, kotruž chcedźa 16. septembra na hłownym jewišću Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła w Budyšinje prěni raz pokazać. Režiju a choreografiju zamołwjacy Měrko Mahr mjenowaše produkciju „hoberski projekt“, wopřijimacy wšitke sparty SLA kaž tež hóstnych solistow a dźěći. Dotal su tři předstajenja kruće zaplanowane, aktualnje dźěłaja na trochu redukowanej turnejowej wersiji.
W Moskwje je Patricija Róblowa w minjenych 19 lětach bydliła a dźěłała, nětko je so ze Serbskich Pazlic pochadźaca ze swójbu do Łužicy nawróćiła a přewozmje nawod marketingoweho teama w LND.
Miłoćicy (SN/bn). Dohromady dźesać wuměłcow z Němskeje, Pólskeje, Chiny, Armeniskeje, Čěskeje, Šwicarskeje a Simbabwe je we wobłuku 16. mjezynarodneje rězbarskeje dźěłarnički towarstwa Kamjenjak w běhu dweju tydźenjow při Miłočanskej skale skulptury mjez druhim ze zornowca, z drjewa a wocla wutworiło. Minjenu njedźelu su woni z finisažu swoje zdokonjane wudźěłki zjawnosći prezentowali.
We wobłuku projekta „Cyfeillgarwch cymraeg a sorbian – Serbsko-Waliziske přećelstwo – Serbsko-Waliziske pśiaśelstwo“ je cyłkownje 14 wuměłcow-jednotliwcow resp. cyłkow wobeju mjeńšinow zhromadny hudźbny album produkowało. Wot jutřišeho chcedźa jón z małej turneju po Łužicy předstajić.
Choćebuz (SN/bn). Zazběh koncertneje jězby budźe „solidarna akcija“ z hibanjom „Fridays for future“ jutře, srjedu, w 15 hodź. na lěsnym arealu w Slepom, kotryž je Zelena liga spřećiwjejo so rozšěrjenju Wochožanskeje jamy kupiła. Wječor slěduje wustup w tamnišej farskej bróžni. Dźeń pozdźišo prezentuje so projekt na Dworje čo. 8 w Kumšicach a pjatk w Nukničan barace. Sobotu wustupuja dwójce w Choćebuzu, a to najprjedy we wobłuku 38. schadowanki a wot 22 hodź. w klubje „Bebel“. Turneja wuklinči z matineju a koncertom w kulturnym centrumje KvU (Kirche von Unten) w Berlinje. Zastup je wšudźe fleksibelny, organizatorojo mjenuja sumu pjeć do dźesać eurow.
Zły Komorow (kap/SN/bn). „Zahrodowe město“, zetkawanišćo a galerija Marga w Złokomorowskim měšćanskim dźělu Brězk (Brieske) běchu wospjet z atmosferisce hodźacym so hosćićelom mjeztym hižo 10. łužiskeho festiwala lyriki. Składnostnje jubileja bě sej zarjadowar, towarstwo Dorostowy literarny centrum „Pisam“, dohromady něhdźe 40 poetow a poetkow, spěwytwórcow, hudźbnikow a tworjacych wuměłcow z cyłeje Němskeje přeprosył, zo bychu wot minjeneho štwórtka hač do předwčerawšeho narodniny swjedźensce wuhotowali. Serbski podźěl bě tež lětsa po zwučenym wašnju dosć prezentny.
Štwórtk zahaji „zažrany čitar“ Raz festiwal z klankodźiwadłowym předstajenjom „Lyrika njeje ničo ke chłóšćenju“. Pjatk slědowachu čitanja čłonkow a čłonow Złokomorowskeho kružka awtorow „Kostrjanc“. Sobotu čakachu wjacore dźěłarnički, kaž na přikład „Knihićišć po wašnju Gutenberga“ a „Poezija a kaligrafija“ na zajimcow; na cyłkownje štyrjoch jewišćach prezentowachu so najwšelakoriši awtorojo ze swojimi basnjemi, kotrež sahachu wot přewšo „klasiskich“ wjeršow hač k najeksperimentelnišim formam.