Vaduz (dpa/SN). Knježerstwo małeho wjerchowstwa Liechtenstein je kónc tydźenja cyberowy nadpad na register „hospodarsce woprawjenych wosobow“ dožiwiło. Něhdźe 31 000 datowych zapiskow z informacijemi wo wosobach, firmach, załožbach a rukowaćelstwach su njeznaći dotal pokradnyli. Z registrom spyta liechtensteinske knježerstwo financowanju terorizma a płokanju pjenjez zadźěwać.
Nawodnica knježerstwa Brigitte Haas a minister za justicu Emanuel Schädler staj krizowy stab zwołałoj. Z něhdźe 41 000 wobydlerjemi je wjerchowstwo sobu najmjeńši kraj swěta. Zdobom pak je stat hladajo na nutřkokrajny bruttoprodukt jedyn z najbohatšich krajow swěta.
Berlin (dpa/SN). „Renta z 63“ dawno hižo žana renta z 63 lětami njeje. Tuchwilu podadźa so ludźo z přerěznje 64,5 lětami na wuměnk. Najebać to je wona přičina nowych politiskich diskusijow. Nic naposledk dźe wo prašenje, hač dyrbja paket reformow rentow změnić, kotryž je rentowa komisija wudźěłała. Najzwadniši dypk w naćisku komisije je wotstronjenje zastupa do renty po 45 lětach dźěła z połnymi dochodami.
Šef CSU Markus Söder je so wčera w lěćnym interviewje telewizijneho sćelaka ARD za naćisk a přećiwo změnam wuprajił. Jako „zmysłapołnu wotmołwu na prašenje demografiskeho wuwića w Němskej“ wopisa wón namjetowane naprawy rentoweje komisije, kotraž je po jeho měnjenju dobre dźěło zdokonjała. Třo ministerscy prezidenća wuchodoněmskich zwjazkowych krajow Michael Kretschmer, Sven Schulze und Mario Voigt (wšitcy CDU) běchu sej minjeny tydźeń žadali, zo maja rentowy paket wosebitych wuchodoněmskich biografijow dla předźěłać.
Agios Pavlos/Kreta (VaŽ/SN). Po wulkich lěsnych wohenjach w Španiskej, Francoskej a Turkowskej wojuja nětko tež w Grjekskej přećiwo spěšnje so rozpřestrěwacym zahubnym płomjenjam. Wosebje potrjechene su dowolowe kupy Kreta a Paros kaž tež region zapadnje hłowneho města Athen.
Ekstremna horcota, dołha doba suchoty a sylne horce wětry, kotrež domoródni „Meltemi“ mjenuja, přisporjeja spěšnemu rozpřestrěwanju a znowawudyrjenju wohenjow. Po wčerawšich informacijach zamołwitych zarjadow je woheń hižo wjace hač 12 000 hektarow pódy zničił. We wsach Agia Galini, Nea Krya Vrysi a dalšich gmejnach na Kreće su něhdźe 6 000 dowolnikow ewakuowali. Wosebje tragiske je: Hižo tři wohnjowi wobornicy staj tam při hašenskich dźěłach swoje žiwjenje přisadźiłoj. Dalše tragiske njezbožo sta so wčera, njedźelu, zapadnje Athena w regionje Psatha. Tam staj hašenskej helikopteraj w powětře koliděrowałoj, při čimž dwaj pilotaj zemrěštaj.
Ceuta (SN/LuNo). Minjeny štwórtk a pjatk je do španiskeje eksklawy w měsće Ceuta na sewjeru Afriki wokoło 50 000 marokkoskich ćěkancow z morja přišło (dźesatki ludźi su so při tym zatepili). Bě to njewšědna žołma migrantow.
W měsće je 85 000 wobydlerjow žiwych. To rěka, zo nimaja kapacitu, tajku masu zrazom přiwzać. Medije su tohodla wjele wobrazow z połnymi hasami cyłemu swětej pokazali. Europscy politikarjo su na to Španisku kritizowali a wo kóncu Schengenskeho ruma rěčeli. Za někotrych běše cyła akcija po zdaću koordinowana. Migranća z Afriki ćěkaja wšak wšědnje do Španiskeje přez Kanariske kupy. Tónraz pak sej policija a wojacy wot přichadźacych najprjedy raz dokumenty žadali njejsu. Hakle pjatk, hdyž su so ćěkancy zaso domoj wróćeli, chcychu je widźeć. W měsće je stajnje 3 000 wojakow stacioněrowanych, dokelž maja mjezu EU škitać.
Washington (dpa/SN). Rada za měr, kotruž běchu USA iniciěrowali, je po wuprajenjach jich prezidenta Donalda Trumpa dojednanje wo dospołnym wotbrónjenju Hamas w Gazaskim pasmje zdźěłała. Po tym zo je Hamas wšě swoje brónje wotedała, zhubi so tež wójsko Israela z pasma, připowěduje Trump na swojej platformje Truth Social. Tole je monumentalna kročel na puću k dospołnemu měrej. Hamas je planam pječa přihłosowała. Mjezynarodna wojerska operacija ma w přichodźe měr kontrolować a so wo wěstotu starać.
Migranća w španiskej eksklawje
Ceuta (dpa/SN). Do španiskeje eksklawy w sewjernej Africe je w běhu mało dnjow 1 500 migrantow přišło. Zarjady w Ceuta su tuž alarměrowane. Regionalne knježerstwo žadaše sej wot centralneho knježerstwa w Madridźe, zo měło wone narodny nuzowy staw wuwołać a wójsko na mjezu Marokka słać. Ministerski prezident Pedro Sanchez dźensa do Ceuta pojědźe.
Wjace ludźi bjez dźěła